Përsëritje: To Be, emrat dhe përemrat në anglisht (A1-01–A1-11)
Review: Be, Nouns and Pronouns
Në këtë faqe
Kjo përsëritje përfshin
Qëllimi
Pas këtij mësimi do të dini të ndërtoni fjali të sakta me am / is / are, të përshkruani njerëz dhe sende me emrin, nyjen, përemrin dëftor, përemrin vetor dhe mbiemrin e duhur, të thoni çfarë ka diku me there is / there are, dhe të zgjidhni formën e duhur kur këto forma dalin bashkë.
Çfarë mësuam
| Mësimi | Pika kryesore | Shembulli kryesor |
|---|---|---|
| A1-01 | rendi i zakonshëm: kryefjala + folja + kundrinori + vendi + koha; çdo fjali pohore ka kryefjalë dhe folje; it për motin, orën dhe largësinë | I meet my friends in town on Saturdays. |
| A1-02 | be është ura: I am, he / she / it is, you / we / they are për emrat, profesionet, moshën, ndjenjat, përshkrimet dhe vendet | My parents are doctors. |
| A1-03 | mohorja: not pas be (isn't, aren't, I'm not); pyetja: be para kryefjalës; përgjigjja e shkurtër është jehonë (Yes, I am. / No, it isn't.) | "Is the café open?" "No, it isn't." |
| A1-04 | numrat ndërtohen me blloqe, pa -s pas numrit (two hundred); mosha = be + numër; How much is / are…? | "How much are the tickets?" "They're forty dollars each." |
| A1-05 | shumësi = -s / -es; -ies, -ves; shumës të parregullt (men, women, children, people, feet, teeth, mice); jeans, scissors janë gjithmonë në shumës | The children are in the garden. |
| A1-06 | a / an = diçka e re ose një nga shumë (zgjidhet sipas tingullit); the = ajo që e njohim të dy; pa nyje për sendet në përgjithësi | I have a cat and a dog. The cat is ten. |
| A1-07 | afër → this / these, larg → that / those; one / ones në vend që ta përsërisni emrin; This is… për të prezantuar dikë | These shoes are black. I want the brown ones. |
| A1-08 | my, your, his, her, its, our, their + emër, sipas zotëruesit; zotëruesi + 's + sendi, zotërues në shumës të rregullt s' | Maria is with her brother. |
| A1-09 | para foljes I, he, she, we, they; pas foljes ose parafjalës me, him, her, us, them; It's me. Me too. | Anna is my best friend. I see her every day. |
| A1-10 | mbiemri para emrit ose pas be / look / feel; mbiemri nuk merr -s të shumësit; very = shumë, too = tepër (një problem) | The shoes are too expensive for me. |
| A1-11 | there is + një send ose diçka që nuk numërohet, there are + shumës; Is there…? How many… are there?; pastaj flitet për të me it / they | There's a new café in town. It's really nice. |
Krahasime kryesore
be apo pa be – Be është ura kur nuk ka folje veprimi: emri, profesioni, mosha, ndjenja, përshkrimi, vendi. Mosha thuhet me be, si në shqip («jam … vjeç»); edhe ndjenjat si uria dhe etja thuhen me be, jo me have, edhe pse në shqip themi «kam uri», «kam etje». Kur ka folje veprimi, ajo është folja kryesore dhe be nuk shtohet. A1-01 A1-02
- Provë: Ka një folje veprimi si need, live ose like? → pa be. Pas kryefjalës vjen vetëm një përshkrim, profesion, moshë, ndjenjë ose vend? → përdorni be.
is / isn't apo are / aren't – Shikoni kryefjalën: një person ose send → is / isn't; dy ose më shumë → are / aren't. I ka formën e vet: am, I'm not. Shumësat e parregullt dhe emrat që janë vetëm në shumës marrin are. A1-02 A1-03 A1-05
- Provë: Mund të thoni «they» për kryefjalën? → are / aren't. «He», «she» apo «it»? → is / isn't.
a / an, the apo pa nyje – A / an sjell diçka të re (zgjidhet sipas tingullit: an hour, a university). The tregon atë që e njohim të dy. Emrat në shumës ose të panumërueshëm në përgjithësi zakonisht nuk marrin nyje. Kujdes: në shqip edhe për gjërat në përgjithësi përdorim trajtën e shquar («Qentë janë kafshë shtëpiake të shkëlqyera»), kurse në anglisht këtu nuk ka the. A1-06
- Provë: E re, një nga shumë? → a / an. Dëgjuesi e di cila? → the. Të gjitha, në përgjithësi? → pa nyje.
this / that apo these / those – Dy pyetje njëherësh: afër apo larg? një apo shumë? Pastaj përdorni one / ones që të mos e përsërisni emrin. A1-07
- Provë: Afër + një → this; afër + shumë → these; larg + një → that; larg + shumë → those.
I / me / my – I njëjti person ka tri forma. Para foljes → forma e kryefjalës. Pas foljes ose pas parafjalës → forma e kundrinorit. Para emrit, për të treguar zotëruesin → forma pronore. Her është edhe kundrinor, edhe pronore: shikoni çfarë vjen pas saj. Këtu shqipja punon njësoj: «i tij» dhe «i saj» zgjidhen sipas zotëruesit, si his dhe her. A1-08 A1-09
- Provë: Para foljes? → I, he, she, we, they. Pas foljes ose pas with, for, from…? → me, him, her, us, them. Para emrit? → my, his, her, our, their.
-s e shumësit, 's pronore apo 's = is – Shumësi nuk ka apostrof. 's pas një emri tregon zotëruesin ose do të thotë is: shikoni çfarë vjen më pas. A1-02 A1-05 A1-08
- Provë: Më shumë se një, dhe nuk i përket asgjë? → -s, pa apostrof. Mund të thoni «is» në vend të saj? → 's = is. Pas saj vjen sendi që i përket zotëruesit? → 's pronore.
there is apo it is – There is / there are sjell diçka të re që gjendet diku; në shqip këtu themi «ka» («Në karrige ka një çantë»). Pastaj it ose they e përshkruan. Për motin, orën dhe largësinë përdoret it. A1-01 A1-11
- Provë: Thoni që diçka gjendet në një vend? → there is / are. Përshkruani diçka që e keni përmendur, ose motin, orën, largësinë? → it.
it's apo its – It's = it is. Its = i tij, e saj (për një send ose kafshë), pa apostrof. A1-02 A1-08
- Provë: Mund të thoni «it is» (ose «it has»)? → it's. Nëse jo → its.
Gabime të shpeshta
Kurthe për shqipfolësit
1. «Kanë etje» → have thirst. Në shqip disa gjendje i themi me «kam» + emër: «Pas dy orësh në diell, fëmijët kanë etje», «Kam ftohtë, ma jep pak xhaketën». Fjalë për fjalë del have. Në anglisht këto janë be + mbiemër: they're thirsty, I'm cold. A1-02
2. «Është pesë minuta në këmbë» → fjali pa it. «Shkolla është afër shtëpisë sime, është vetëm pesë minuta në këmbë». Në shqip kryefjala këtu nuk thuhet, folja mjafton; fjalitë si «Është larg» dhe «Bën ftohtë» nuk kanë fare kryefjalë. Në anglisht kryefjala duhet patjetër, dhe këtu ajo është it. A1-01
3. «Ka» → has. Në shqip «ka» do të thotë edhe «zotëron», edhe «gjendet», dhe fjalia mund të nisë me të: «Ka një koncert falas në sheshin kryesor sonte. Grupi është nga Tirana». Fjalë për fjalë del has pa kryefjalë, por për diçka që gjendet në një vend anglishtja thotë there is / there are. A1-11
4. Trajta e shquar për gjërat në përgjithësi. Në shqip themi «Kompjuterët sot janë shumë të shpejtë», edhe kur flasim për të gjithë kompjuterët. Fjalë për fjalë del the computers. Në anglisht për gjërat në përgjithësi emri në shumës zakonisht nuk merr nyje. A1-06
5. Mbiemri pas emrit. Në shqip mbiemri zakonisht vjen pas emrit: «Fqinjët tanë kanë dy mace të zeza». Në anglisht mbiemri vjen para emrit dhe nuk ndryshon. A1-10
Rregullat e arta
- A1-01 Rendi i zakonshëm: kryefjala, folja, kundrinori, pastaj vendi, pastaj koha. Fjalia pohore ka nevojë për kryefjalë dhe folje; nëse nuk ka kryefjalë të vërtetë (moti, ora, largësia), përdorni it.
- A1-02 Nuk ka folje veprimi që ta lidhë kryefjalën me një përshkrim, profesion, vend ose moshë? Përdorni be: I → am, he / she / it / një send → is, you / we / they / shumë sende → are.
- A1-03 Be punon vetëm: për mohoren vini not pas saj, për pyetjen vendoseni para kryefjalës. Përgjigjuni me jehonë, me përemrin dhe be: Yes, I am. / No, it isn't.
- A1-04 Ndërtojini numrat nga blloku më i madh te më i vogli, pa -s te hundred / thousand / million pas numrit. Mosha: be + numër. Çmimi: How much is…? / How much are…?
- A1-05 Për më shumë se një, shtoni -s (ose -es pas s, sh, ch, x, z). Mësojini përmendsh shumësat e parregullt: men, women, children, people, feet, teeth, mice, dhe mbani mend që jeans, trousers, scissors dhe glasses janë gjithmonë në shumës.
- A1-06 E re, ose një nga shumë → a / an (zgjidhet sipas tingullit). Ajo që e njohim të dy, ose e vetmja → the. Emrat në shumës ose të panumërueshëm në përgjithësi → zakonisht pa nyje.
- A1-07 Afër → this / these; larg → that / those. Një → this / that; shumë → these / those. Mos e përsëritni emrin: thoni one ose ones.
- A1-08 Zotëruesi i pari: my / your / his / her / its / our / their + emër, ose zotëruesi + 's + sendi. His / her zgjidhen sipas zotëruesit, jo sipas sendit. Its nuk ka apostrof.
- A1-09 Para foljes → I, he, she, we, they. Pas foljes ose parafjalës → me, him, her, us, them. You dhe it nuk ndryshojnë kurrë.
- A1-10 Mbiemri zakonisht vjen para emrit ose pas be / look / feel, dhe nuk merr kurrë -s të shumësit. Very = shumë; too = tepër, një problem.
- A1-11 Diçka e re gjendet në një vend? Filloni me there: there is + një send (ose diçka që nuk numërohet), there are + shumës. Pastaj flisni për të me it ose they. Moti, ora dhe largësia → it.
Ushtrime
A. Forma
Plotësoni, ndryshoni ose shkruani formën e saktë.
-
A1-02 To Be (am, is, are) në shqip: shpjegim dhe ushtrime My parents at work today.
-
A1-03 To Be në mohim dhe pyetje: isn't, aren't, Are you…? dhe përgjigjet e shkurtra Bëjeni mohore: The bus is late.
-
A1-03 To Be në mohim dhe pyetje: isn't, aren't, Are you…? dhe përgjigjet e shkurtra Formoni një pyetje: Your sister is a nurse.
-
A1-04 Numrat në anglisht (numbers): mosha, çmimet dhe numri i telefonit Shkruajeni me fjalë (UK): 250
-
A1-05 Shumësi i emrave në anglisht (plural nouns): -s, -es dhe format e parregullta one knife → two
-
A1-07 This, that, these, those në anglisht: ky, ai, këta, ata dhe one / ones (near, many) bags are very heavy.
-
A1-08 Përemrat pronorë në anglisht (my, your, his) dhe 's e pronësisë Shkruajeni me ' ose 's: the bedroom of my parents
-
A1-11 There is dhe there are në anglisht: si thuhet «ka» në kuptimin «ndodhet» any eggs in the fridge? (pyetje)
B. Kuptimi
Zgjidhni përgjigjen e saktë.
-
A1-02 To Be (am, is, are) në shqip: shpjegim dhe ushtrime Zgjidhni fjalinë e saktë për moshën: …
-
A1-04 Numrat në anglisht (numbers): mosha, çmimet dhe numri i telefonit Doni të dini çmimin. Zgjidhni përgjigjen e saktë: … are these shoes?
-
A1-06 Nyjet në anglisht (articles): a, an, the apo pa nyje? Në përgjithësi: … are great pets.
-
A1-06 Nyjet në anglisht (articles): a, an, the apo pa nyje? I have a cat and a dog. … cat is ten.
-
A1-08 Përemrat pronorë në anglisht (my, your, his) dhe 's e pronësisë Zgjidhni përgjigjen e saktë: Tom is with … sister, Anna.
-
A1-09 Përemrat vetorë si kundrinor në anglisht (object pronouns): me, him, her, us, them Zgjidhni përgjigjen e saktë: is my teacher. I like a lot.
-
A1-10 Mbiemrat në anglisht (adjectives): vendi, very, quite dhe too Ka një problem. Zgjidhni përgjigjen e saktë: The suitcase is … heavy for me.
-
A1-11 There is dhe there are në anglisht: si thuhet «ka» në kuptimin «ndodhet» There's a new café near my flat. … is really nice.
C. Gjeni gabimin
Çdo fjali ka një gabim ose është e saktë. Shkruani fjalinë e korrigjuar ose shkruani correct.
-
A1-01 Rendi i fjalëve në anglisht (word order): si ndërtohet fjalia Is very windy today.
-
A1-03 To Be në mohim dhe pyetje: isn't, aren't, Are you…? dhe përgjigjet e shkurtra Përgjigje për pyetjen "Are you a student?": Yes, I'm.
-
A1-05 Shumësi i emrave në anglisht (plural nouns): -s, -es dhe format e parregullta Three childs are in the garden.
-
A1-06 Nyjet në anglisht (articles): a, an, the apo pa nyje? My sister is engineer.
-
A1-07 This, that, these, those në anglisht: ky, ai, këta, ata dhe one / ones Those car is very fast.
-
A1-08 Përemrat pronorë në anglisht (my, your, his) dhe 's e pronësisë The cat is in it's basket.
-
A1-10 Mbiemrat në anglisht (adjectives): vendi, very, quite dhe too They are tireds today.
-
A1-09 Përemrat vetorë si kundrinor në anglisht (object pronouns): me, him, her, us, them The message is from them.
D. Në kontekst
Lexoni mesazhin dhe plotësoni fjalët që mungojnë. Vendoseni fjalën në kllapa në formën e duhur ose zgjidhni përgjigjen e saktë.
Hi Sam! I'm in Dublin with 25 (I) sister. Our hotel is 26 (a / an) old building near the river. 27 (There is / There are) two big beds in our room, and 28 (there's / it's) a small balcony. The room is small. 29 (It's / Its) very clean, and the 30 (person) at the hotel are really friendly. 31 (This / These) photos are from this morning. 32 (The / A) sky is so blue! It 33 (be / not) cold today. We are very happy! Is your sister at home this week? I miss 34 (she / her)!
E. Radha juaj
Shkruani në anglisht.
-
A1-11 There is dhe there are në anglisht: si thuhet «ka» në kuptimin «ndodhet» Përshkruani dhomën ose shtëpinë tuaj me tri fjali. Përdorni there is, there are dhe it ose they.
-
A1-08 Përemrat pronorë në anglisht (my, your, his) dhe 's e pronësisë Prezantoni dy persona në një foto familjare. Përdorni This is… / These are… dhe një formë pronore.
-
A1-03 To Be në mohim dhe pyetje: isn't, aren't, Are you…? dhe përgjigjet e shkurtra Shkruani dy pyetje me be për një shok të ri klase. Pastaj shkruani përgjigjet tuaja të shkurtra.
Përgjigjet
A. Forma
- are
- The bus isn't late. / The bus is not late.
- Is your sister a nurse?
- two hundred and fifty
- knives
- These
- my parents' bedroom
- Are there
B. Kuptimi
- I'm 30.
- How much
- Dogs
- The
- his
- She … her
- too
- It
C. Gjeni gabimin
- It is very windy today. / It's very windy today.
- Yes, I am.
- Three children are in the garden.
- My sister is an engineer. / My sister's an engineer.
- That car is very fast.
- The cat is in its basket.
- They are tired today. / They're tired today.
- ✓ The message is from them.
D. Në kontekst
- my
- an
- There are
- there's / there is
- It's / It is
- people
- These
- The
- isn't / 's not / is not
- her
E. Radha juaj
- There's a big window in my room. It's very old. There are two chairs, and they're blue.
- This is my brother's wife, Ana. These are their children, Leo and Mia.
- Are you from here? No, I'm not. Is your flat near the school? Yes, it is.
