Numrat në anglisht (numbers): mosha, çmimet dhe numri i telefonit
Numbers, Ages, Prices and Phone Numbers
Në këtë faqe
Qëllimi
Pas këtij mësimi do të dini të thoni numrat nga 0 deri në 1 000 000, të dalloni me vesh thirteen nga thirty, të pyesni dhe të thoni sa vjeç është dikush, të pyesni dhe të thoni çmimet dhe të jepni numrin tuaj të telefonit.
Ideja kryesore
Numrat anglezë ndërtohen me blloqe. Ka disa blloqe të vogla (one deri nineteen), dhjetëshet (twenty, thirty, forty…) dhe tri blloqe të mëdha: hundred, thousand dhe million. Numrin e ndërtoni nga blloku më i madh te më i vogli: 3,406 = three thousand + four hundred + and six.
Pas një numri blloqet e mëdha nuk ndryshojnë: hundred, thousand dhe million nuk marrin -s: two hundred, five thousand.
Disa numra thuhen ndryshe. Çmimet shpesh thuhen në dy copa: £4.50 = four fifty. Numrat e telefonit zakonisht thuhen shifër për shifër: oh seven seven…. Numrat dhjetorë kanë fjalën point: 1.5 = one point five.
Dhe një tingull i vogël bën një dallim të madh: thirteen dhe thirty. Dëgjoni fundin e fjalës: një -teen e gjatë apo një -ty e shkurtër. Në dyqan, ky është dallimi mes 13 dhe 30!
Shqipja dhe anglishtja
Edhe në shqip numrat ndërtohen me blloqe, por i lidhim me e: «njëzet e pesë», «një mijë e pesëqind», «dy mijë e njëzet». Në anglisht dhjetëshet dhe njëshet bashkohen me vizë, pa and: twenty-five. Në anglishten britanike and vjen vetëm një herë, para pjesës së fundit (dhjetëshet dhe njëshet): two hundred and five, kurse mes thousand dhe hundred nuk vjen: one thousand five hundred.
Lajm i mirë: shqipja nuk i vë shumës «qind»-it dhe «mijë»-s («dyqind», «pesë mijë»), dhe as anglishtja: two hundred, five thousand. Kujdes vetëm me «milionë» («dy milionë») – në anglisht two million. Mosha thuhet me «jam» në të dyja gjuhët («Jam 25 vjeç» = I'm 25), por «vjeç» është një fjalë, kurse anglishtja thotë dy: years old. Për çmimin shqipja pyet me foljen «kushton»: «Sa kushton?». Anglishtja zakonisht pyet me be: How much is it? Dhe në shkrim: shqipja ndan dhjetoret me presje (1,5) dhe mijëshet me pikë ose hapësirë (12.500), kurse anglishtja e kundërta: 1.5 dhe 12,500.
| Shqip | Anglisht | Çfarë ndryshon |
|---|---|---|
| njëzet e pesë | twenty-five | në shqip «e», në anglisht vizë, pa and |
| një mijë e pesëqind | one thousand five hundred | mes thousand dhe hundred nuk ka and |
| njëqind e pesë | a hundred and five | këtu është njësoj (UK): lidhëza para pjesës së fundit |
| dyqind njerëz | two hundred people | këtu është njësoj: pa shumës pas numrit |
| qindra njerëz | hundreds of people | në anglisht shtohet of |
| Jam 25 vjeç. | I'm 25. / I'm 25 years old. | «vjeç» është një fjalë, në anglisht years old ose vetëm numri |
| Sa kushton kjo bluzë? | How much is this T-shirt? | në shqip folja «kushton», në anglisht zakonisht is / are |
| 1,5 litra | 1.5 litres = one point five | në anglisht pikë dhe fjala point |
| 12.500 euro | 12,500 euros | në anglisht mijëshet ndahen me presje |
| zero gjashtëdhjetë e nëntë… | oh six nine… | në shqip numrin e telefonit e themi shpesh me çifte, në anglisht shifër për shifër |
Shkurt: në anglisht twenty-five, jo «twenty and five»; and vjen vetëm para pjesës së fundit; pas numrit hundred / thousand / million pa -s; mosha me be + numër, çmimi me How much is / are…?, dhe numri i telefonit shifër për shifër.
Forma
0–20
| 0 zero | 1 one | 2 two | 3 three |
| 4 four | 5 five | 6 six | 7 seven |
| 8 eight | 9 nine | 10 ten | 11 eleven |
| 12 twelve | 13 thirteen | 14 fourteen | 15 fifteen |
| 16 sixteen | 17 seventeen | 18 eighteen | 19 nineteen |
-teen dhe -ty
| -teen | -ty |
|---|---|
| 13 thirteen | 30 thirty |
| 14 fourteen | 40 forty (pa u) |
| 15 fifteen | 50 fifty |
| 16 sixteen | 60 sixty |
| 17 seventeen | 70 seventy |
| 18 eighteen | 80 eighty |
| 19 nineteen | 90 ninety |
- 21–99: dhjetëshja + vizë + një deri nëntë: twenty-one, forty-five, ninety-nine.
Numrat e mëdhenj
| Numri | UK | US |
|---|---|---|
| 100 | a hundred / one hundred | a hundred / one hundred |
| 105 | a hundred and five | a hundred and five / a hundred five |
| 350 | three hundred and fifty | three hundred fifty / three hundred and fifty |
| 1,000 | a thousand / one thousand | a thousand / one thousand |
| 2,500 | two thousand five hundred | two thousand five hundred |
| 3,406 | three thousand four hundred and six | three thousand four hundred six |
| 1,000,000 | a million / one million | a million / one million |
- Pa -s pas një numri: two hundred, ten thousand, three million. Por hundreds of / thousands of + emër = shumë, jo një numër i saktë («qindra», «mijëra»).
- and (UK): vjen para pjesës së fundit (dhjetëshet dhe njëshet): two hundred and five, one thousand and twenty. Jo mes thousand dhe hundred: one thousand five hundred. Anglishtja amerikane shpesh e lë jashtë and.
- Numrat e mëdhenj zakonisht shkruhen me presje: 1,000, 25,000. Numrat dhjetorë me pikë: 1.5.
Mosha dhe çmimet
| Pyetja | Përgjigjja |
|---|---|
| How old are you? | I'm twenty-four. / I'm twenty-four years old. |
| How old is she? | She's eight. |
| How much is this bag? | It's thirty pounds. |
| How much are these shoes? | They're fifty dollars. |
Si thuhen çmimet
| Në shkrim | E plotë | E shkurtër (e përditshme) |
|---|---|---|
| £4.50 | four pounds fifty | four fifty |
| $2.99 | two dollars (and) ninety-nine (cents) | two ninety-nine |
| €12.00 | twelve euros | twelve |
| 80p | eighty pence | eighty p (UK, jozyrtare) |
Gjysma, çereku, numrat dhjetorë dhe përqindjet
| Në shkrim | Si thuhet |
|---|---|
| ½ / 2½ | a half, half / two and a half |
| ¼ | a quarter |
| 1.5 / 2.75 | one point five / two point seven five |
| 20% | twenty percent (UK edhe: per cent) |
Përdorimi
1Numrat e vegjël dhe -teen / -ty
Numrat 13–19 mbarojnë me -teen; dhjetëshet 20–90 me -ty. Thojeni fundin qartë.
2Numrat e mëdhenj
Ndërtojini nga blloku më i madh poshtë. Pas numrit pa -s.
3Mosha
Pyetni me How old…? Përgjigjuni me be + numër, ose be + numër + years old. Kurrë me have (shih A1-02).
4Çmimet
Pyetni How much is…? për një send dhe How much are…? për dy ose më shumë. Përgjigjuni me It's… ose They're…. Në të folur të përditshëm shpesh nuk thuhen pounds, dollars, pence dhe cents.
5Numrat e telefonit
Thoni çdo shifër veç e veç, në grupe të vogla, me një pushim të shkurtër mes grupeve. 0 zakonisht është oh (edhe zero, sidomos në anglishten amerikane). Në anglishten britanike dy shifra të njëjta njëra pas tjetrës shpesh thuhen double: 44 = double four. Në shqip numrin e telefonit e themi shpesh me çifte («gjashtëdhjetë e nëntë, njëzet e dy…»); në anglisht kjo ngatërron.
6About dhe around
Kur numri nuk është i saktë, vini about ose around para tij. Kanë të njëjtin kuptim: «rreth», «afërsisht».
7Gjysma, çereku, numrat dhjetorë dhe përqindjet
½ thuhet a half ose half, ¼ a quarter. Pas një numri të plotë thuhet and a half. Për numrat dhjetorë thoni point dhe pastaj çdo shifër. Për përqindjet: numri + percent.
Gabime të shpeshta
Kurthe për shqipfolësit
1. «Njëzet e dy» → twenty and two. Në shqip dhjetëshet dhe njëshet i lidhim me «e»: «Klasa jonë ka tridhjetë e dy nxënës». Edhe pas mijëve vjen «e»: «Nga udhëtimi në Theth kemi një mijë e gjashtëqind fotografi». Në anglisht dhjetëshet dhe njëshet bashkohen me vizë, dhe and nuk vjen pas thousand.
2. «Vjeç» → years. Në shqip mjafton një fjalë: «Klea është vetëm nëntëmbëdhjetë vjeç, por është tashmë infermiere». Fjalë për fjalë del vetëm years. Në anglisht thoni vetëm numrin, ose numrin + years old.
3. «Sa kushtojnë?» → How much they cost? Në shqip pyesim me foljen «kushton», pa folje ndihmëse: «Sa kushton kjo kapelë?», «Më pëlqejnë shumë këto sandale! Sa kushtojnë?». Fjalë për fjalë del How much they cost? ose How much costs…?, që në anglisht është gabim. Mënyra më e thjeshtë është How much is / are…? (Me cost pyetja ka nevojë për do / does, që do t'i mësoni te A1-13.)
4. Pika dhe presja në numra. Në shqip shkruajmë «22.000 vende» dhe «2,5 kilogramë». Në anglisht është e kundërta: presja ndan mijëshet, pika dhjetoret. 22.000 në anglisht lexohet si twenty-two point zero zero zero.
5. Numri i telefonit me çifte. Në shqip themi shpesh «zero gjashtëdhjetë e tetë, dyzet, tridhjetë e tre…». Në anglisht numri i telefonit thuhet shifër për shifër, në grupe të vogla; me çifte, dëgjuesi ngatërrohet lehtë.
Mos i ngatërroni
-teen apo -ty – Dëgjoni fundin. -teen është e gjatë dhe mbaron me tingullin n; -ty është e shkurtër. Kur thuhen vetëm, thirteen theksohet në fund dhe thirty në fillim (shih Drejtshkrimi dhe shqiptimi).
two hundred apo hundreds of – Pas një numri të saktë hundred nuk merr -s dhe as of. Pa numër, hundreds of do të thotë «qindra», «shumë».
How old…? apo How much…? – How old pyet për moshën; How much pyet për çmimin.
Drejtshkrimi dhe shqiptimi
- Kurthe drejtshkrimi: four → fourteen, por forty (pa u); five → fifteen, fifty; eight → eighteen (një t), eighty; nine → nineteen, ninety (ruhet e).
- 21–99 shkruhen me vizë: thirty-two, sixty-seven.
- three, thirteen, thirty, thousand fillojnë me /θ/. Ky është «th» i shqipes, prandaj këtu keni avantazh: mos e ktheni në «t» ose «s».
- thirteen /ˌθɜːˈtiːn/ (UK), /ˌθɝːˈtiːn/ (US): «teen» e gjatë në fund. thirty /ˈθɜːti/ (UK), /ˈθɝːti/ (US): «ti» e shkurtër në fund. Shqipja nuk i dallon zanoret e gjata nga të shkurtrat, prandaj zgjateni me vetëdije /iː/ te -teen. Zanorja /ɜː/ e thir- nuk ekziston në shqip: është afër «ë»-së, por më e gjatë dhe me buzët të qeta. Në anglishten amerikane t te thirty, forty shpesh tingëllon si një d e butë.
- Kur numëroni (thirteen, fourteen, fifteen) ose kur pas numrit vjen emri (thirteen people), theksi i numrave me -teen shpesh kalon në fillim. Atëherë fundi është treguesi më i sigurt: «-teen» e gjatë me n, ose «-ty» e shkurtër.
- and në numrat e mëdhenj është e dobët: te two hundred and five tingëllon si një «n» e shkurtër.
- one fillon me /w/: rrumbullakosni buzët si për «u»; mos e ktheni në «v». hundred /ˈhʌndrəd/ ka zanoren /ʌ/, që shqipja nuk e ka: një «a» e shkurtër dhe e mbyllur. thousand /ˈθaʊznd/ theksohet në rrokjen e parë.
- percent /pəˈsent/ (UK), /pərˈsent/ (US): theksi bie te -cent. Pas pikës dhjetore thoni çdo shifër: 2.75 = two point seven five (jo seventy-five).
Rregulli i artë
Ndërtojini numrat nga blloku më i madh poshtë (thousand, hundred, pastaj pjesa tjetër), me vizë mes dhjetëshes dhe njëshes (twenty-five, jo «twenty and five») dhe pa -s te hundred / thousand / million pas një numri. Mosha: be + numër. Çmimi: How much is…? / How much are…?
Ushtrime
A. Forma
Shkruani numrat me fjalë, thoni çmimet dhe numrin e telefonit, ose plotësoni fjalën që mungon.
-
Shkruani me fjalë (UK): 350
-
Shkruani me fjalë: 47
-
Shkruani me fjalë: 2,000
-
Shkruani me fjalë: 1,500
-
Thoni çmimin: £7.20
-
Thoni çmimin: $3.99
-
Thoni numrin britanik të telefonit: 01632 448
-
"How old your children?" "They're six and nine."
B. Kuptimi
Zgjidhni përgjigjen e saktë.
-
Shoqja juaj është 13 vjeç. Zgjidhni përgjigjen e saktë: She's ….
-
Zgjidhni përgjigjen e saktë: How much … the tickets?
-
Zgjidhni përgjigjen e saktë: … people are here.
-
Nuk e dini çmimin e saktë. Zgjidhni përgjigjen e saktë: It's … ten euros.
-
Doni të dini çmimin. Zgjidhni përgjigjen e saktë: … is this lamp?
-
Si thuhet 2.5? …
C. Gjeni gabimin
Çdo fjali ka një gabim ose është e saktë. Shkruani fjalinë e korrigjuar ose shkruani correct.
-
Three thousands people are here.
-
The ticket is fourty dollars.
-
I'm twenty years.
-
How much is these apples?
-
Hundreds of people are at the station.
D. Në kontekst
Lexoni dialogun dhe plotësoni fjalët që mungojnë. Numrat në kllapa shkruajini me fjalë.
Customer: Excuse me, how much 20 this bag?
Seller: It's 21 (£25).
Customer: And how much 22 these sunglasses?
Seller: 23 (they + be) twelve fifty.
Customer: Twelve or twenty?
Seller: Twelve! And here's my number for the shop: oh one six one, four nine six, 24 (77) two one.
E. Radha juaj
Shkruani në anglisht për veten dhe për familjen tuaj.
-
Shkruani sa vjeç jeni ju dhe sa vjeç janë dy njerëz të familjes suaj.mum (UK), mom (US)
-
Shkruani me fjalë çmimin e dy sendeve që keni pranë.
F. Përsëritje e përzier
Përsëritni mësimet e mëparshme.
-
A1-03 To Be në mohim dhe pyetje: isn't, aren't, Are you…? dhe përgjigjet e shkurtra "Is your sister eighteen?" "Yes, ."
-
A1-02 To Be (am, is, are) në shqip: shpjegim dhe ushtrime Korrigjoni fjalinë: I have twenty-five years.
-
A1-03 To Be në mohim dhe pyetje: isn't, aren't, Are you…? dhe përgjigjet e shkurtra Vendosini fjalët në rendin e duhur: old / your / how / is / brother
Përgjigjet
A. Forma
- three hundred and fifty
- forty-seven
- two thousand
- one thousand five hundred / a thousand five hundred / fifteen hundred
- seven pounds twenty / seven pounds twenty pence / seven twenty
- three dollars ninety-nine / three dollars and ninety-nine / three dollars ninety-nine cents / three dollars and ninety-nine cents / three ninety-nine
- oh one six three two, double four eight / oh one six three two, four four eight / zero one six three two, double four eight / zero one six three two, four four eight
- are
B. Kuptimi
- thirteen
- are
- Two hundred
- about
- How much
- two point five
C. Gjeni gabimin
- Three thousand people are here. / Thousands of people are here.
- The ticket is forty dollars.
- I'm twenty. / I'm twenty years old. / I am twenty. / I am twenty years old.
- How much are these apples?
- ✓ Hundreds of people are at the station.
D. Në kontekst
- is
- twenty-five pounds / twenty-five
- are
- They're / They are
- double seven / seven seven
E. Radha juaj
- I'm thirty-two. My brother is twenty-eight, and my mum is about sixty.
- My coffee is three pounds twenty. My headphones are about fifty dollars.
F. Përsëritje e përzier
- she is
- I'm twenty-five. / I am twenty-five. / I'm twenty-five years old. / I am twenty-five years old.
- How old is your brother?
