SlowingoGramatika
A1 6 / 32

Nyjet në anglisht (articles): a, an, the apo pa nyje?

A, An and The

Në këtë faqe
  1. Qëllimi
  2. Ideja kryesore
  3. Shqipja dhe anglishtja
  4. Forma
  5. Përdorimi
  6. Gabime të shpeshta
  7. Kurthe për shqipfolësit
  8. Mos i ngatërroni
  9. Drejtshkrimi dhe shqiptimi
  10. Rregulli i artë
  11. Ushtrime

Qëllimi

Pas këtij mësimi do të dini të zgjidhni a, an, the ose pa nyje në fjali të përditshme: për një send ndër shumë, për profesionet, për diçka që e njihni të dy dhe për fjali të përgjithshme.

Ideja kryesore

A, an dhe the janë nyje (articles). Janë fjalë të vogla që vijnë para emrit dhe i tregojnë dëgjuesit cilin ose sa. Nyjet i përgjigjen një pyetjeje të thjeshtë: a e di dëgjuesi për cilin bëhet fjalë?

Ju thoni: «I have a dog.» Për shokun tuaj është një qen i ri – një qen ndër miliona. Të nesërmen thoni: «The dog is sick.» Tani shoku e di saktësisht për cilin qen bëhet fjalë. Mendoni fytyrat në një festë: a/an është një fytyrë e re – «një, cilido, dikush i ri». The është një fytyrë e njohur – dikush që e njihni të dy.

Kur flisni për gjërat në përgjithësi – qentë, muzikën, kafenë si pije – nuk keni parasysh asnjë fytyrë, as të re, as të njohur, prandaj zakonisht nuk përdorni fare nyje: Dogs are friendly. Music is fun.

Zgjedhja mes a dhe an varet vetëm nga tingulli: an para një tingulli zanor, a para një tingulli bashkëtingëllor. Dëgjoni me veshë, jo me sy.

Shqipja dhe anglishtja

Shqipja ka edhe ajo një nyje të shquar, por ajo nuk është fjalë më vete: ngjitet në fund të emrit si mbaresë (trajta e shquar): qen – qeni, mace – maceja, libër – libri. Për diçka të re kemi «një», si a / an. Për dytësinë dhe për gjërat e vetme të dyja gjuhët punojnë njësoj: «Kam një mace dhe një qen. Macja është dhjetë vjeç» = The cat is ten; «dielli», «hëna» = the sun, the moon.

Dallimi i madh është te gjërat në përgjithësi. Shqipja për to përdor trajtën e shquar: «Kafeja është shumë e njohur», «Qentë janë kafshë të mrekullueshme», «Muzika është e rëndësishme për mua». Anglishtja këtu nuk vë asnjë nyje: Coffee is very popular. Dogs are great pets. Me the fjalia ndryshon kuptim: flet për një kafe ose disa qen të caktuar. Edhe emrat e shteteve dhe të qyteteve në shqip marrin shpesh trajtën e shquar («Kanadaja», «Italia», «Tirana»), kurse në anglisht nuk kanë nyje: Canada, Italy, Tirana.

Nga ana tjetër, «një» në shqip mungon shpesh aty ku anglishtja e do a / an: para profesionit («Nëna ime është infermiere»), pas «është» («Është ide interesante», «Është ditë e bukur») dhe me «kam» («Kam makinë»). Në anglisht një emër i numërueshëm në njëjës nuk qëndron kurrë pa nyje ose pa një fjalë si my, this.

ShqipAnglishtÇfarë ndryshon
Kafeja është shumë e njohur.Coffee is very popular.në përgjithësi: shqip trajta e shquar, anglisht pa nyje
Qentë janë kafshë shtëpiake të shkëlqyera.Dogs are great pets.edhe në shumës: pa the
Kam një mace dhe një qen. Maceja është dhjetë vjeç.I have a cat and a dog. The cat is ten.këtu është njësoj: dytësia → trajta e shquar / the
Dielli është shumë i fortë sot.The sun is very strong today.këtu është njësoj: send i vetëm
Nëna ime është infermiere.My mother is a nurse.profesioni: shqip pa «një», anglisht a / an
Është ide interesante.It's an interesting idea.pas «është» shqipja shpesh nuk vë «një»
Kanadaja është shumë e madhe.Canada is very big.emrat e shteteve: shqip trajta e shquar, anglisht pa nyje
Ku është banjoja?Where's the bathroom?këtu është njësoj: situata e bën të qartë

Shkurt: atje ku shqipja flet në përgjithësi me trajtën e shquar («kafeja», «qentë»), anglishtja nuk vë nyje; atje ku shqipja nuk vë «një» para një emri në njëjës (profesioni, «është ide e mirë», «kam makinë»), anglishtja do a / an.

Forma

Tri zgjedhjet

NyjaMeKuptimiShembull
a / annjë send të numërueshëm (njëjës)një ndër shumë; informacion i riI have a car.
theemra në njëjës, në shumës dhe të panumërueshëmai (ata) i caktuar që e njohim të dyThe car is outside.
pa nyjeemra në shumës dhe të panumërueshëmgjërat në përgjithësiCars are expensive.

Emrat e panumërueshëm janë emra që nuk mund t'i numëroni: water, music. Shih A1-24.

A apo an? Dëgjoni tingullin e parë

a + tingull bashkëtingëlloran + tingull zanor
a book, a caran apple, an egg
a university – fillon me tingullin «j»an hour – h nuk shqiptohet
a uniform – fillon me tingullin «j»an umbrella
a one-way ticket – fillon me tingullin /w/an X-ray – fillon me tingullin «e» («eks»)
a housean old house – vendos fjala që vjen pas

Kur përdoret the

ArsyejaShembull
përmendet për herë të dytëI have a lamp. The lamp is blue.
situata e bën të qartëWhere's the bathroom?
ekziston vetëm njëthe sun, the moon, the internet

Pa nyje

RastiShembull
emra në shumës në përgjithësiCats are cute.
emra të panumërueshëm në përgjithësiWater is important.
shumica e emrave të njerëzve, qyteteve, shteteveMaria is in Lisbon.

Përdorimi

1A/an për një ndër shumë ose për diçka të re

Përdorni a/an me një send të numërueshëm kur është një shembull i llojit të vet ose kur e përmendni për herë të parë.

It's an interesting idea.
Është ide interesante.
në shqip pa «një», në anglisht an
Lisbon is a beautiful city.
Lisbona është qytet i bukur.
në shqip pa «një», në anglisht a; Lisbon pa the
It's a good question.
Pyetje e mirë.
në anglisht it's a
It's a beautiful day.
Është ditë e bukur.
në anglisht a
I'm in a taxi.
Jam në taksi.
në shqip pa «një», në anglisht a

2A/an me profesionet

Kur thoni profesionin e një personi, përdorni a/an. Me profesionet në shumës nuk ka nyje.

My mother is a nurse.
Nëna ime është infermiere.
në shqip pa «një», në anglisht a
He's an architect.
Është arkitekt.
an para tingullit zanor
I'm an engineer.
Jam inxhinier.
They're engineers.
Janë inxhinierë.
shumës: pa nyje; këtu shqipja punon njësoj

3The për diçka të caktuar që e njohim të dy

Përdorni the kur dëgjuesi e di saktësisht për cilin bëhet fjalë: sepse e keni përmendur më parë, ose sepse situata e bën të qartë.

I have a cat and a dog. The cat is ten.
Kam një mace dhe një qen. Macja është dhjetë vjeç.
herën e dytë: the, në shqip trajta e shquar
Where's the bathroom?
Ku është banjoja?
banjoja e kësaj ndërtese
The keys are on the table.
Çelësat janë mbi tavolinë.
çelësat dhe tavolina këtu
The kids are at school.
Fëmijët janë në shkollë.
fëmijët tanë
The pizza here is great.
Pica këtu është e shkëlqyer.
pica e këtij restoranti

4The për gjërat e vetme

Përdorni the për gjërat që janë të vetme në botën tonë. Këtu shqipja punon njësoj: trajta e shquar.

The sun is very strong today.
Dielli është shumë i fortë sot.
The moon is beautiful tonight.
Hëna është e bukur sonte.
The sky is so blue.
Qielli është kaq i kaltër.
The internet is very slow today.
Interneti është shumë i ngadaltë sot.

5Pa nyje për kuptimin e përgjithshëm dhe për emrat

Me emrat në shumës ose të panumërueshëm në përgjithësi nuk ka nyje. Shumica e emrave të njerëzve, qyteteve dhe shteteve nuk kanë nyje. (Disa emra e kanë the: shih B1-23.) Kujdes: këtu shqipja zakonisht përdor trajtën e shquar.

Dogs are great pets.
Qentë janë kafshë shtëpiake të shkëlqyera.
në shqip «qentë», në anglisht dogs pa the
Coffee is very popular.
Kafeja është shumë e njohur.
kafeja në përgjithësi: pa the
Music is important to me.
Muzika është e rëndësishme për mua.
në shqip «muzika», në anglisht music pa the
Water is good for you.
Uji të bën mirë.
në shqip «uji», në anglisht water pa the
Tom is in Berlin.
Tomi është në Berlin.
Canada is very big.
Kanadaja është shumë e madhe.
në shqip trajta e shquar, në anglisht Canada pa the

6A apo an? Dëgjoni tingullin

Zgjidhni a ose an sipas tingullit të parë të fjalës që vjen pas, jo sipas shkronjës së parë.

The station is an hour from here.
Stacioni është një orë larg nga këtu.
h nuk shqiptohet: an
She's a university student.
Është studente në universitet.
tingulli «j»: a
It's an old car.
Është makinë e vjetër.
fjala pas është old: an
It's a one-way street.
Është rrugë njëkahëshe.
tingulli /w/: a

Gabime të shpeshta

❌She is doctor.
✅She is a doctor.
Profesioni i një personi do a/an.
❌a hour
✅an hour
h nuk shqiptohet, prandaj tingulli i parë është zanor.
❌an university
✅a university
University fillon me tingullin «j».
❌It's a interesting idea.
✅It's an interesting idea.
Tingull zanor → an.
❌She is in the London.
✅She is in London.
Shumica e emrave të qyteteve nuk kanë nyje.
❌They are a teachers.
✅They are teachers.
A/an shkon me një emër të numërueshëm në njëjës, jo me emra në shumës.
⚠️I like the music. (= music in general)
✅I like music.
Gramatikisht është e saktë, por «the music» do të thotë një muzikë e caktuar (kjo këngë, muzika këtu). Për muzikën në përgjithësi: pa nyje.
⚠️The dogs are friendly animals. (= all dogs)
✅Dogs are friendly animals.
Gramatikisht është e saktë, por «the dogs» do të thotë disa qen të caktuar. Për qentë në përgjithësi: pa nyje.

Kurthe për shqipfolësit

1. Trajta e shquar për gjërat në përgjithësi. Në shqip themi «Çaji i malit është shumë i shëndetshëm» ose «Bletët janë shumë të rëndësishme për natyrën», dhe kemi parasysh çdo çaj mali dhe çdo bletë. Fjalë për fjalë del the. Në anglisht, për gjërat në përgjithësi, emrat në shumës dhe emrat e panumërueshëm nuk marrin nyje. Me the fjalia flet për diçka të caktuar.

⚠️The mountain tea is very healthy. (= mountain tea in general)
✅Mountain tea is very healthy.
Gramatikisht është e saktë, por the mountain tea do të thotë një çaj i caktuar; në përgjithësi: pa nyje
⚠️The bees are very important for nature. (= all bees)
✅Bees are very important for nature.
Gramatikisht është e saktë, por the bees janë disa bletë të caktuara; për bletët në përgjithësi: pa nyje

2. «Është film i mirë» → pa a. Pas «është» dhe me «kam» shqipja shpesh nuk vë «një»: «Kushëriri im thotë se Prizreni është qytet shumë i bukur», «Arbeni ka makinë, mund të na çojë në Berat». Në anglisht një emër i numërueshëm në njëjës do patjetër a / an.

❌My cousin says Prizren is very beautiful town.
✅My cousin says Prizren is a very beautiful town.
a para mbiemrit: a very beautiful town
❌Arben has car, so he can drive us to Berat.
✅Arben has a car, so he can drive us to Berat.
car në njëjës do a

3. Profesioni pa a / an. «Kur të mbaroj shkollën, dua të bëhem veterinere» – në shqip pa «një». Në anglisht profesioni i një personi do a / an, edhe pas be në formën bazë.

❌When I finish school, I want to be vet.
✅When I finish school, I want to be a vet.
profesioni i një personi: a

4. Emrat e qyteteve dhe të shteteve me the. Në shqip emrat e qyteteve dhe të shteteve si kryefjalë janë në trajtën e shquar: «Shkodra është shumë e bukur në vjeshtë». Kjo trajtë kthehet lehtë në the. Në anglisht shumica e qyteteve dhe e shteteve nuk kanë nyje.

❌The Shkoder is very beautiful in autumn.
✅Shkoder is very beautiful in autumn.
emrat e qyteteve: pa the

Mos i ngatërroni

a apo the – A sjell diçka të re; the tregon atë që e njohim tashmë.

I have a new phone.
Kam një telefon të ri.
informacion i ri
The phone is amazing.
Telefoni është i mrekullueshëm.
ai që sapo përmenda; në shqip trajta e shquar

Në përgjithësi apo e caktuar – Pa nyje = të gjithë, në përgjithësi; the = pikërisht këta. Në shqip të dyja shpesh kanë trajtën e shquar («studentët»), prandaj kini kujdes.

Students are often tired.
Studentët shpesh janë të lodhur.
studentët në përgjithësi: pa the
The students in my class are tired.
Studentët e klasës sime janë të lodhur.
një grup i caktuar: the

a/an apo one – A/an do të thotë thjesht «një ndër shumë». Përdorni one kur numri ka rëndësi (numrat: shih A1-04). Në shqip të dyja janë «një».

I have a brother.
Kam një vëlla.
numri nuk ka rëndësi
I have one brother, not two.
Kam vetëm një vëlla, jo dy.
numri ka rëndësi

Drejtshkrimi dhe shqiptimi

  • a zakonisht është e dobët: /ə/, shumë afër «ë»-së shqipe: a book /ə bʊk/. an zakonisht është /ən/ dhe lidhet me fjalën pas: an egg tingëllon si një fjalë e vetme. Mos e shqiptoni a si «a» e plotë e shqipes.
  • the është /ðə/ para tingullit bashkëtingëllor (the car) dhe shpesh /ði/ para tingullit zanor (the apple). Shumë folës përdorin /ðə/ kudo; të dyja janë të sakta. Tingulli /ð/ është «dh» e shqipes: mos e ktheni në «d» ose «z».
  • the e fortë /ðiː/ përdoret kryesisht për theksim: This is the place for pizza. (= vendi më i mirë, vendi i famshëm)
  • h që nuk shqiptohet: hour, honest, honour → an. h që shqiptohet: house, hotel, holiday → a. Në shqip çdo shkronjë shqiptohet, prandaj këtu duhet kujdes: hour fillon me zanore.
  • university, uniform fillojnë me tingullin «j», prandaj marrin a. one fillon me /w/: a one-way street.

Rregulli i artë

E re, ose një ndër shumë → a/an (zgjidhni sipas tingullit). Ai që e njohim të dy, ose i vetmi → the. Emrat në shumës ose të panumërueshëm në përgjithësi → zakonisht pa nyje, edhe kur shqipja thotë «kafeja», «qentë», «muzika».

Ushtrime

A. Forma

Shkruani a ose an.

  1. ___ student …
  2. ___ hour …
  3. ___ university …
  4. ___ X-ray …
  5. ___ old house …
  6. ___ umbrella …
  7. ___ uniform …

B. Kuptimi

Zgjidhni përgjigjen e saktë.

  1. I have a son and a daughter. Zgjidhni përgjigjen e saktë: … son is five.
  2. Zgjidhni përgjigjen e saktë: … moon is beautiful tonight.
  3. Në përgjithësi: … are independent animals.
  4. Në përgjithësi: … is sweet.
  5. I have one window in my room. Zgjidhni përgjigjen e saktë: … window is open.
  6. Zgjidhni përgjigjen e saktë: My parents are ….

C. Gjeni gabimin

Çdo fjali ka një gabim ose është e saktë. Shkruani fjalinë e korrigjuar ose shkruani correct.

  1. My brother is engineer.
  2. She is in the Madrid.
  3. It's a hour from here.
  4. They are a teachers.
  5. The sun is very hot today.

D. Në kontekst

Kjo kafene është e re për Anën. Shkruani a, an, the ose no article.

A message from Sam
Hi Ana! I'm in 19 new café near the station. 20 café is great, and 21 coffee here is really good. My friend Leo is here too. He's 22 artist. Oh, and 23 dogs are welcome here. 24 dogs are my favourite animals!

E. Radha juaj

Shkruani në anglisht.

  1. Shkruani për punën tuaj ose për punën e njerëzve të familjes suaj. Përdorni a/an.
  2. Shkruani dy fjali për gjëra në përgjithësi. Mos përdorni nyje.

F. Përsëritje e përzier

Përsëritni mësimet e mëparshme.

  1. A1-05 Shumësi i emrave në anglisht (plural nouns): -s, -es dhe format e parregullta
    one child, two
  2. A1-03 To Be në mohim dhe pyetje: isn't, aren't, Are you…? dhe përgjigjet e shkurtra
    "Is your sister a nurse?" "No, ."
Përgjigjet

A. Forma

  1. a
  2. an
  3. a
  4. an
  5. an
  6. an
  7. a

B. Kuptimi

  1. The
  2. The
  3. Cats
  4. Chocolate
  5. The
  6. doctors

C. Gjeni gabimin

  1. My brother is an engineer.
  2. She is in Madrid.
  3. It's an hour from here.
  4. They are teachers. / They are the teachers.
  5. ✓ The sun is very hot today.

D. Në kontekst

  1. a
  2. The
  3. the
  4. an

E. Radha juaj

  1. I'm a student. My father is an electrician, and my mother is a teacher.
  2. Music is important to me. Cats are great pets.

F. Përsëritje e përzier

  1. children
  2. she isn't / she's not
Aplikacioni AndroidMësoni në Lëvizje Google Play