Powtórka A2: czasowniki modalne, -ing czy to, zdania z if i used to
Review: Modals, Verb Patterns and Conditionals
Na tej stronie
Ta powtórka obejmuje
Cel lekcji
Po tej lekcji powiesz o zasadach, radach, możliwościach, prośbach i umiejętnościach, dobierając właściwy czasownik modalny, postawisz drugi czasownik we właściwej formie, wyjaśnisz, po co coś robisz, opowiesz o realnych warunkach i dawnych nawykach — i wybierzesz właściwą konstrukcję, kiedy wszystkie spotykają się w jednej rozmowie.
Czego się nauczyliśmy
| Lekcja | Co | Przykład |
|---|---|---|
| A2-20 | must / have to = trzeba; mustn't / can't = nie wolno; don't have to = nie trzeba; had to, will have to | You mustn't touch that wire. It's dangerous. |
| A2-21 | should / shouldn't / ought to — rady i opinie; I don't think you should…; Why don't you…? | You look tired. You should go to bed early tonight. |
| A2-22 | may / might / could = możliwe, ale niepewne; may not / might not = może nie; maybe i may be | Take an umbrella. It might rain later. |
| A2-23 | prośby (Could you…?), pozwolenie (Could I…? May I…?), propozycje (Shall I…? I'll…); Would you mind + -ing? | Would you mind speaking more slowly? |
| A2-24 | could = ogólna umiejętność w przeszłości; was able to / managed to = jeden sukces; couldn't = oba; will be able to | After three hours, she finally managed to fix the printer. |
| A2-25 | want / decide / hope + to; enjoy / finish / avoid + -ing; want / ask / tell + osoba + to | My parents want me to become a lawyer. |
| A2-26 | cel: to + forma podstawowa; for + rzeczownik; for + -ing — do czego służy rzecz | I went to the supermarket to buy some eggs. |
| A2-27 | if + present simple, present simple (zawsze prawda); if + present simple, will (realna przyszłość); unless; forma teraźniejsza po when, as soon as, until | If it rains tomorrow, we'll have the party inside. |
| A2-28 | used to + forma podstawowa — dawne nawyki i stany, które się zmieniły; didn't use to; Did you use to…? | I used to have long hair. |
Ważne porównania
mustn't i don't have to — Mustn't to czerwona lina: nie wolno. Don't have to to karta dań: nie trzeba, możesz wybrać. Najważniejsze dla Polaka: mustn't wygląda jak „nie musisz”, ale znaczy „nie wolno”. Polskie „nie musisz” to don't have to, a „nie można” — can't. A2-20
- Test: Czy to zakazane? → mustn't / can't. Czy po prostu niekonieczne? → don't have to.
must / have to i should — Must / have to to obowiązek: nie można odmówić. Should to rada: dobry pomysł, ale można odmówić. Po polsku przyjacielska rada często brzmi „Musisz…!”, ale po angielsku to zwykle should. A2-20 A2-21
- Test: Przepis albo prawo? → must / have to. Twoja opinia? → should.
might not i couldn't; could (możliwość) i could (umiejętność w przeszłości) — May not / might not = może nie. Couldn't = niemożliwe albo „nie był w stanie”. Could może znaczyć „możliwe, że” albo „umiałem”. Polskie „może nie” to might not, a nie „nie może” (can't / couldn't). A2-22 A2-24
- Test: Nie wiesz na pewno? → may / might (not). Nie dało się albo dawna umiejętność? → could / couldn't.
could (ogólna umiejętność) i was able to / managed to (jeden sukces) — Could to odznaka: umiejętność, którą się miało („umiałem”). Was able to / managed to to puchar: jeden trudny sukces („udało mi się”, „zdołałem”). W przeczeniu couldn't pasuje w obu znaczeniach. A2-24
- Test: Umiejętność przez jakiś czas? → could. Jeden sukces jednego dnia? → was able to / managed to. Przeczenie? → couldn't.
Could you…?, Could I…? i Shall I…? — Najpierw wybierz zadanie. Działasz ty → prośba. Działam ja → pozwolenie. Ja proponuję pomoc → propozycja. Polskie „Mam…?” („Mam otworzyć okno?”) to Shall I…?, a nie Do I have to…?. A2-23
- Test: Kto działa i czy to propozycja? Ty → prośba; ja (pytam) → pozwolenie; ja (pomagam) → propozycja.
to + bezokolicznik i forma -ing; to (cel) i for — Pierwszy czasownik decyduje o wzorze: decide to, enjoy -ing. Po polsku drugi czasownik to prawie zawsze bezokolicznik, więc polski nic tu nie podpowiada. Przy celu spójrz na następne słowo: czasownik → to („żeby”); rzeczownik → for („po”, „na”); do czego służy rzecz → for + -ing („do”). A2-25 A2-26
- Test: Ucz się czasownika razem z partnerem. Odpowiadasz na Why? → to + czasownik, for + rzeczownik.
if i when; bez will po if — If = może się zdarzyć. When = zdarzy się. Po if, unless, when, as soon as, until używasz formy teraźniejszej, nawet o przyszłości — choć po polsku po „jeśli” i „kiedy” stoi czas przyszły („jeśli zadzwoni”, „kiedy wrócę”). A2-27
- Test: Może? → if. Na pewno? → when. W części z if / when → forma teraźniejsza; w skutku → will (albo tryb rozkazujący, can, might).
used to, past simple i usually — Used to = powtarzało się albo trwało długo w przeszłości, a teraz jest inaczej (polskie „kiedyś” + czasownik niedokonany). Past simple = jedno wydarzenie, liczba razy, dokładny czas trwania. Usually + present simple = dzisiejszy nawyk. A2-28
- Test: Jeden raz albo „ile razy”? → past simple. Dawny nawyk, który się zmienił? → used to. Teraz? → present simple.
Częste błędy
Pułapki dla Polaków
1. „Nie musisz” → mustn't. Mustn't wygląda jak dosłowne „nie musisz”, ale znaczy „nie wolno ci”. „Nie musisz, nie trzeba” to don't have to. A2-20
2. „Będę musiał”, „będziesz mógł” → will must, will can. Polskie „będę” + „musieć / móc” kusi, żeby postawić will przed must albo can. Po will stoi have to albo be able to. A2-20 A2-24
3. „Jeśli będzie…”, „dopóki nie…” → if / when + will, until + not. Po polsku po „jeśli” i „kiedy” stoi czas przyszły, a „dopóki” łączy się z „nie”. Po angielsku po if, when, until stoi forma teraźniejsza, a until nie potrzebuje przeczenia. A2-27
4. Polski bezokolicznik i „żebyś” → to wszędzie. Po polsku po wielu czasownikach stoi bezokolicznik („skończyć pisać”, „lubić czytać”), a prośba brzmi „poprosiła nas, żebyśmy…”. Po angielsku avoid, enjoy, finish łączą się z -ing, a ask / tell — z osobą + to. A2-25
5. „Po piwo”, „na obiad” → after, on. Przy celu polskie „po” i „na” + rzeczownik to po angielsku for. A2-26
Złote zasady
- A2-20 Mustn't = nie wolno, nie rób tego. Don't have to = nie trzeba, możesz wybrać. Must nie ma formy przeszłej: „musiałem” to had to, a po will — will have to.
- A2-21 Rady dajesz za pomocą should + forma podstawowa (bez to). Ought to znaczy to samo. W radzie przeczącej najbardziej naturalne jest zwykle I don't think you should….
- A2-22 Nie masz pewności? Użyj may / might / could + forma podstawowa. „Może nie” to may not / might not — a nie couldn't, które znaczy „niemożliwe” albo „nie był w stanie”.
- A2-23 Najpierw wybierz zadanie: prośba (Could you…?), pozwolenie (Could I…?) albo propozycja (Shall I…?). Więcej dystansu (could, would, would you mind, I was wondering if) brzmi grzeczniej. Na Would you mind…? i Do you mind if I…? przyjazna odpowiedź to No (not at all).
- A2-24 Could = ogólna umiejętność w przeszłości. Was able to / managed to = jeden sukces (ale could see / hear / understand jest w porządku). Couldn't = oba znaczenia. Po will, have albo to używasz be able to.
- A2-25 Ucz się każdego czasownika z partnerem: want / decide / hope + to, enjoy / finish / avoid + -ing. Like, love, hate, start, begin, continue łączą się z obiema formami. Inna osoba: want / ask / tell + osoba + to.
- A2-26 Kiedy mówisz, po co ktoś coś robi, użyj to + forma podstawowa — nie for + forma podstawowa. For stoi przed rzeczownikiem, a for + -ing mówi, do czego służy rzecz.
- A2-27 Po if, unless, when, as soon as, before, after, until używasz formy teraźniejszej (present simple albo present perfect przy zakończonej czynności) — nawet o przyszłości. Will zwykle stoi tylko w skutku.
- A2-28 Used to + forma podstawowa = coś działo się regularnie albo długo było prawdą w przeszłości, a dziś zwykle jest inaczej. Po did / didn't piszemy use to. O jednym wydarzeniu albo o liczbie razy mówisz w past simple.
Ćwiczenia
A. Forma
Uzupełnij albo przekształć zdania zgodnie z poleceniem.
-
A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz Yesterday I (have to) work late.
-
A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz Zamień na przeczenie: She has to wear a uniform.
-
A2-21 Should i ought to: jak dawać rady po angielsku Ułóż pytanie: what / I / should / wear / to the wedding?
-
A2-22 May, might, could: jak powiedzieć „może” po angielsku Przepisz z might not: Perhaps she won't come tonight.
-
A2-23 Could you, Can I, Shall I: grzeczne prośby i propozycje po angielsku Would you mind (close) the door?
-
A2-24 Could, was able to, managed to: „umiałem”, „udało mi się” i „będę mógł” po angielsku I haven't able to sleep this week.
-
A2-25 Czasownik + -ing czy + to? Want to, enjoy -ing i want you to We've decided (move) to the coast.
-
A2-25 Czasownik + -ing czy + to? Want to, enjoy -ing i want you to Have you finished (use) the laptop?
-
A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will If you (heat) ice, it melts.
-
A2-28 Used to: jak powiedzieć „kiedyś grałem”, „dawniej mieszkałam” po angielsku Ułóż pytanie: you / use to / have / a pet?
B. Znaczenie
Wybierz odpowiedź, która pasuje do sytuacji.
-
A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz Wybierz poprawną odpowiedź: It's free. You … pay.
-
A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz Wybierz poprawną odpowiedź: It's a secret. You … tell anyone!
-
A2-21 Should i ought to: jak dawać rady po angielsku Wybierz poprawną odpowiedź: It's only my advice, but you … take the earlier train.
-
A2-22 May, might, could: jak powiedzieć „może” po angielsku Wybierz poprawną odpowiedź: I'm not sure, but I … be at the meeting tomorrow.
-
A2-23 Could you, Can I, Shall I: grzeczne prośby i propozycje po angielsku Wybierz poprawną odpowiedź: … leave early today? I have a dentist's appointment.
-
A2-24 Could, was able to, managed to: „umiałem”, „udało mi się” i „będę mógł” po angielsku Wybierz poprawną odpowiedź: The door was locked, but we … get in through the window.
-
A2-26 To czy for? Jak powiedzieć „żeby”, „po” i „do” po angielsku Wybierz poprawną odpowiedź: We stopped at a café … a coffee.
-
A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will Wybierz poprawną odpowiedź: … I get home tonight, I'll call you.
-
A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will Wybierz poprawną odpowiedź: … you have a ticket, you can't go in.
-
A2-28 Used to: jak powiedzieć „kiedyś grałem”, „dawniej mieszkałam” po angielsku Wybierz poprawną odpowiedź: We … Paris three times last year.
C. Znajdź błąd
Popraw błąd. Jeśli zdanie jest poprawne, napisz correct.
-
A2-21 Should i ought to: jak dawać rady po angielsku She shoulds rest more.
-
A2-22 May, might, could: jak powiedzieć „może” po angielsku The bus maybe late.
-
A2-23 Could you, Can I, Shall I: grzeczne prośby i propozycje po angielsku Do you mind if I will open the window?
-
A2-24 Could, was able to, managed to: „umiałem”, „udało mi się” i „będę mógł” po angielsku I want to can play the guitar.
-
A2-25 Czasownik + -ing czy + to? Want to, enjoy -ing i want you to I want that you help me.
-
A2-26 To czy for? Jak powiedzieć „żeby”, „po” i „do” po angielsku This bag is to carrying a laptop.
-
A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will We'll wait until he will come.
-
A2-28 Used to: jak powiedzieć „kiedyś grałem”, „dawniej mieszkałam” po angielsku I didn't use to like coffee, but now I love it.
D. W kontekście
Uzupełnij rozmowę. Tam, gdzie jest nawias, użyj podanego słowa w odpowiedniej formie.
Leo: I start at the language school next week. Do I 29 bring anything on the first day?
Mia: Just a notebook. You 30 wear a uniform — you can wear what you like. But you 31 use your phone in class. That's a strict rule.
Leo: OK. What else 32 (should / have to) I do?
Mia: I think you should practise 33 (speak) every day. And if you 34 (have) a problem, ask the teacher. She's very kind.
Leo: Great. I'm a bit nervous. When I was at school, I 35 (not / like) speaking in front of the class.
Mia: Me too! But last term I 36 (manage) to give a ten-minute talk in English.
Leo: Wow. I went to a bookshop yesterday 37 buy a dictionary, but they didn't have one.
Mia: Don't worry. I've got two. 38 I lend you one?
E. Twoja kolej
Napisz po angielsku o sobie.
-
A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz Napisz o swojej pracy albo szkole: jedną rzecz, którą musisz robić, i jedną, której nie musisz. Potem daj komuś znajomemu jedną radę z should.
-
A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will Napisz dwa zdania o tym weekendzie: jedno z if, drugie z when.
-
A2-28 Used to: jak powiedzieć „kiedyś grałem”, „dawniej mieszkałam” po angielsku Napisz o swoim dzieciństwie: o jednym dawnym nawyku, o jednej ówczesnej umiejętności i o jednej rzeczy, która ci się wtedy nie podobała. Użyj used to, could i didn't use to.
F. Powtórka mieszana
Powtórz materiał z wcześniejszych lekcji.
-
A2-19 Present perfect czy past simple? Różnica wyjaśniona prosto I (see) that film last week.
-
A2-15 Give me the book czy give it to me? Czasowniki z dwoma dopełnieniami Wybierz poprawną odpowiedź: Can you ?
-
A2-05 Czas przyszły po angielsku: will, going to, present continuous czy present simple? Hurry up! The film (start). Użyj be about to.
Odpowiedzi
A. Forma
- had to
- She doesn't have to wear a uniform. / She does not have to wear a uniform.
- What should I wear to the wedding?
- She might not come tonight.
- closing
- been
- to move
- using
- heat
- Did you use to have a pet?
B. Znaczenie
- don't have to
- mustn't
- should
- might not
- Could I
- managed to
- for
- When
- Unless
- visited
C. Znajdź błąd
- She should rest more.
- The bus may be late. / The bus might be late. / The bus could be late.
- Do you mind if I open the window?
- I want to be able to play the guitar.
- I want you to help me.
- This bag is for carrying a laptop.
- We'll wait until he comes. / We will wait until he comes.
- ✓ I didn't use to like coffee, but now I love it.
D. W kontekście
- have to / need to
- don't have to / don't need to / needn't
- mustn't / can't / aren't allowed to
- should
- speaking
- have
- didn't use to like / never used to like / didn't like
- managed
- to / in order to
- Shall / Can / Should
E. Twoja kolej
- I have to start at eight. I don't have to wear a suit. You should get up earlier!
- If the weather is nice, I'll go for a walk. When I get home on Friday, I'll order a pizza.
- I used to play in the park every day. I could swim when I was five. I didn't use to like fish.
F. Powtórka mieszana
- saw
- explain the rules to me
- is about to start
