SlowingoGramatyka
A2 31 / 38 Lekcja powtórkowa

Powtórka A2: czasowniki modalne, -ing czy to, zdania z if i used to

Review: Modals, Verb Patterns and Conditionals

Na tej stronie
  1. Cel lekcji
  2. Czego się nauczyliśmy
  3. Ważne porównania
  4. Częste błędy
  5. Pułapki dla Polaków
  6. Złote zasady
  7. Ćwiczenia

Cel lekcji

Po tej lekcji powiesz o zasadach, radach, możliwościach, prośbach i umiejętnościach, dobierając właściwy czasownik modalny, postawisz drugi czasownik we właściwej formie, wyjaśnisz, po co coś robisz, opowiesz o realnych warunkach i dawnych nawykach — i wybierzesz właściwą konstrukcję, kiedy wszystkie spotykają się w jednej rozmowie.

Czego się nauczyliśmy

LekcjaCoPrzykład
A2-20must / have to = trzeba; mustn't / can't = nie wolno; don't have to = nie trzeba; had to, will have toYou mustn't touch that wire. It's dangerous.
A2-21should / shouldn't / ought to — rady i opinie; I don't think you should…; Why don't you…?You look tired. You should go to bed early tonight.
A2-22may / might / could = możliwe, ale niepewne; may not / might not = może nie; maybe i may beTake an umbrella. It might rain later.
A2-23prośby (Could you…?), pozwolenie (Could I…? May I…?), propozycje (Shall I…? I'll…); Would you mind + -ing?Would you mind speaking more slowly?
A2-24could = ogólna umiejętność w przeszłości; was able to / managed to = jeden sukces; couldn't = oba; will be able toAfter three hours, she finally managed to fix the printer.
A2-25want / decide / hope + to; enjoy / finish / avoid + -ing; want / ask / tell + osoba + toMy parents want me to become a lawyer.
A2-26cel: to + forma podstawowa; for + rzeczownik; for + -ing — do czego służy rzeczI went to the supermarket to buy some eggs.
A2-27if + present simple, present simple (zawsze prawda); if + present simple, will (realna przyszłość); unless; forma teraźniejsza po when, as soon as, untilIf it rains tomorrow, we'll have the party inside.
A2-28used to + forma podstawowa — dawne nawyki i stany, które się zmieniły; didn't use to; Did you use to…?I used to have long hair.

Ważne porównania

mustn't i don't have to — Mustn't to czerwona lina: nie wolno. Don't have to to karta dań: nie trzeba, możesz wybrać. Najważniejsze dla Polaka: mustn't wygląda jak „nie musisz”, ale znaczy „nie wolno”. Polskie „nie musisz” to don't have to, a „nie można” — can't. A2-20

You mustn't wear shoes in the temple.
W świątyni nie wolno chodzić w butach.
zakaz
You don't have to wear a tie to the party.
Na imprezę nie musisz zakładać krawata.
nie trzeba
You can't park here. It's for buses only.
Tu nie można parkować. To miejsce tylko dla autobusów.
„nie można” = can't
  • Test: Czy to zakazane? → mustn't / can't. Czy po prostu niekonieczne? → don't have to.

must / have to i should — Must / have to to obowiązek: nie można odmówić. Should to rada: dobry pomysł, ale można odmówić. Po polsku przyjacielska rada często brzmi „Musisz…!”, ale po angielsku to zwykle should. A2-20 A2-21

You have to wear a helmet on a motorbike.
Na motocyklu trzeba jeździć w kasku.
przepis
You should wear a jacket. It's cold.
Warto założyć kurtkę. Jest zimno.
rada
I don't think you should eat that. It smells strange.
Myślę, że nie powinnaś tego jeść. Dziwnie pachnie.
po polsku „nie” przy „powinnaś”, po angielsku przy think
  • Test: Przepis albo prawo? → must / have to. Twoja opinia? → should.

might not i couldn't; could (możliwość) i could (umiejętność w przeszłości) — May not / might not = może nie. Couldn't = niemożliwe albo „nie był w stanie”. Could może znaczyć „możliwe, że” albo „umiałem”. Polskie „może nie” to might not, a nie „nie może” (can't / couldn't). A2-22 A2-24

He might not like the present.
Może mu się nie spodobać prezent.
może nie
I couldn't open the door.
Nie mogłam otworzyć drzwi.
nie byłam w stanie
It could rain later.
Później może padać.
możliwość
When I was a kid, I could climb any tree.
Jako dziecko umiałem wejść na każde drzewo.
umiejętność w przeszłości
  • Test: Nie wiesz na pewno? → may / might (not). Nie dało się albo dawna umiejętność? → could / couldn't.

could (ogólna umiejętność) i was able to / managed to (jeden sukces) — Could to odznaka: umiejętność, którą się miało („umiałem”). Was able to / managed to to puchar: jeden trudny sukces („udało mi się”, „zdołałem”). W przeczeniu couldn't pasuje w obu znaczeniach. A2-24

I could ski well when I was younger.
Kiedy byłam młodsza, dobrze jeździłam na nartach.
ogólna umiejętność
It was foggy, but I was able to ski down safely.
Była mgła, ale udało mi się bezpiecznie zjechać.
jeden trudny dzień
We couldn't find a taxi, so we walked home.
Nie mogliśmy znaleźć taksówki, więc wróciliśmy pieszo.
couldn't: w obu znaczeniach
  • Test: Umiejętność przez jakiś czas? → could. Jeden sukces jednego dnia? → was able to / managed to. Przeczenie? → couldn't.

Could you…?, Could I…? i Shall I…? — Najpierw wybierz zadanie. Działasz ty → prośba. Działam ja → pozwolenie. Ja proponuję pomoc → propozycja. Polskie „Mam…?” („Mam otworzyć okno?”) to Shall I…?, a nie Do I have to…?. A2-23

Could you open the door?
Mógłbyś otworzyć drzwi?
prośba: ty otwierasz
Could I open the door?
Mogę otworzyć drzwi?
pozwolenie: ja otwieram
Shall I open the window? It's hot in here.
Mam otworzyć okno? Gorąco tu.
propozycja
  • Test: Kto działa i czy to propozycja? Ty → prośba; ja (pytam) → pozwolenie; ja (pomagam) → propozycja.

to + bezokolicznik i forma -ing; to (cel) i for — Pierwszy czasownik decyduje o wzorze: decide to, enjoy -ing. Po polsku drugi czasownik to prawie zawsze bezokolicznik, więc polski nic tu nie podpowiada. Przy celu spójrz na następne słowo: czasownik → to („żeby”); rzeczownik → for („po”, „na”); do czego służy rzecz → for + -ing („do”). A2-25 A2-26

We've decided to sell the car.
Postanowiliśmy sprzedać samochód.
decide + to
Do you enjoy working from home?
Lubisz pracować z domu?
po polsku bezokolicznik, po angielsku enjoy + -ing
I went to the park to run.
Poszłam do parku pobiegać.
czasownik → to
I went to the park for a run.
Poszłam do parku na przebieżkę.
rzeczownik → for
These scissors are for cutting paper.
Te nożyczki są do cięcia papieru.
„do cięcia” → for cutting
  • Test: Ucz się czasownika razem z partnerem. Odpowiadasz na Why? → to + czasownik, for + rzeczownik.

if i when; bez will po if — If = może się zdarzyć. When = zdarzy się. Po if, unless, when, as soon as, until używasz formy teraźniejszej, nawet o przyszłości — choć po polsku po „jeśli” i „kiedy” stoi czas przyszły („jeśli zadzwoni”, „kiedy wrócę”). A2-27

If I see Tom, I'll give him the key.
Jeśli zobaczę Toma, dam mu klucz.
może go zobaczę
When I see Tom tonight, I'll give him the key.
Kiedy zobaczę dziś Toma, dam mu klucz.
wiem, że go zobaczę
If he calls, I'll tell him.
Jeśli zadzwoni, powiem mu.
„zadzwoni” → calls, bez will
If I eat too much, I feel sick.
Jak zjem za dużo, robi mi się niedobrze.
zawsze tak jest: present + present
  • Test: Może? → if. Na pewno? → when. W części z if / when → forma teraźniejsza; w skutku → will (albo tryb rozkazujący, can, might).

used to, past simple i usually — Used to = powtarzało się albo trwało długo w przeszłości, a teraz jest inaczej (polskie „kiedyś” + czasownik niedokonany). Past simple = jedno wydarzenie, liczba razy, dokładny czas trwania. Usually + present simple = dzisiejszy nawyk. A2-28

I used to go to the gym three times a week.
Kiedyś chodziłem na siłownię trzy razy w tygodniu.
dawny nawyk
I went to the gym yesterday.
Wczoraj poszedłem na siłownię.
jeden raz
I usually drive to work.
Zwykle jeżdżę do pracy samochodem.
dzisiejszy nawyk
  • Test: Jeden raz albo „ile razy”? → past simple. Dawny nawyk, który się zmienił? → used to. Teraz? → present simple.

Częste błędy

⚠️You don't have to smoke in the hospital.
✅You mustn't smoke in the hospital.
Zdanie poprawne, ale znaczy coś innego: don't have to = nie trzeba. A2-20
❌I musted leave early yesterday.
✅I had to leave early yesterday.
Must nie ma formy przeszłej. A2-20
❌I will must go.
✅I will have to go.
Dwa czasowniki modalne nie mogą stać obok siebie. A2-20
❌You should to see a dentist.
✅You should see a dentist.
Po should nie ma to. A2-21
❌Do I should call her?
✅Should I call her?
Should samo tworzy pytanie: bez do. A2-21
❌It might to rain.
✅It might rain.
Po may / might / could nie ma to. A2-22
❌May be I'll call you.
✅Maybe I'll call you.
Przysłówek pisze się łącznie. A2-22
❌Would you mind to open the door?
✅Would you mind opening the door?
Po mind stoi forma -ing. A2-23
❌Do you want that I help you?
✅Do you want me to help you?
want + osoba + to + bezokolicznik. A2-25
❌I will can come tomorrow.
✅I will be able to come tomorrow.
Dwa czasowniki modalne nie mogą stać obok siebie. A2-24
⚠️The road was icy, but I could drive home safely.
✅… but I managed to drive home safely.
Jeden sukces to managed to / was able to. A2-24
❌I enjoy to cook.
✅I enjoy cooking.
enjoy + forma -ing. A2-25
❌She suggested me to take a break.
✅She suggested taking a break.
suggest + forma -ing, a nie suggest + osoba + to. A2-25
❌I went out for buy milk.
✅I went out to buy milk.
Przed czasownikiem stoi to. A2-26
❌If it will rain, we'll stay in.
✅If it rains, we'll stay in.
W zdaniu z if nie ma will. A2-27
❌I'll call you when I will arrive.
✅I'll call you when I arrive.
Po when / as soon as / until stoi forma teraźniejsza. A2-27
⚠️Unless you don't hurry, you'll be late.
✅Unless you hurry, you'll be late.
Złe znaczenie: unless już znaczy „jeśli nie”. A2-27
❌Did you used to live here?
✅Did you use to live here?
Po did piszemy use. A2-28
⚠️I used to go to Japan in 2018.
✅I went to Japan in 2018.
Gramatycznie możliwe, ale o jednej podróży mówimy w past simple; used to opisuje powtarzające się nawyki. A2-28

Pułapki dla Polaków

1. „Nie musisz” → mustn't. Mustn't wygląda jak dosłowne „nie musisz”, ale znaczy „nie wolno ci”. „Nie musisz, nie trzeba” to don't have to. A2-20

⚠️You mustn't come early tomorrow. The meeting starts at ten.
✅You don't have to come early tomorrow. The meeting starts at ten.
Zdanie poprawne, ale brzmi jak zakaz przychodzenia wcześnie.

2. „Będę musiał”, „będziesz mógł” → will must, will can. Polskie „będę” + „musieć / móc” kusi, żeby postawić will przed must albo can. Po will stoi have to albo be able to. A2-20 A2-24

❌Next month I will must work on Saturdays.
✅Next month I will have to work on Saturdays.
❌Will you can help me with the move?
✅Will you be able to help me with the move?
albo: Can you help me with the move?

3. „Jeśli będzie…”, „dopóki nie…” → if / when + will, until + not. Po polsku po „jeśli” i „kiedy” stoi czas przyszły, a „dopóki” łączy się z „nie”. Po angielsku po if, when, until stoi forma teraźniejsza, a until nie potrzebuje przeczenia. A2-27

❌When the course will finish, I'll travel around Spain.
✅When the course finishes, I'll travel around Spain.
⚠️Don't go out until it doesn't stop raining.
✅Don't go out until it stops raining.
Zdanie nielogiczne: until już zawiera „nie”.

4. Polski bezokolicznik i „żebyś” → to wszędzie. Po polsku po wielu czasownikach stoi bezokolicznik („skończyć pisać”, „lubić czytać”), a prośba brzmi „poprosiła nas, żebyśmy…”. Po angielsku avoid, enjoy, finish łączą się z -ing, a ask / tell — z osobą + to. A2-25

❌She always avoids to answer my questions.
✅She always avoids answering my questions.
❌The teacher asked us that we turn off our phones.
✅The teacher asked us to turn off our phones.

5. „Po piwo”, „na obiad” → after, on. Przy celu polskie „po” i „na” + rzeczownik to po angielsku for. A2-26

❌Let's go on a beer after work.
✅Let's go for a beer after work.
❌He went to the shop after some bread.
✅He went to the shop for some bread.
albo: to get some bread

Złote zasady

  • A2-20 Mustn't = nie wolno, nie rób tego. Don't have to = nie trzeba, możesz wybrać. Must nie ma formy przeszłej: „musiałem” to had to, a po will — will have to.
  • A2-21 Rady dajesz za pomocą should + forma podstawowa (bez to). Ought to znaczy to samo. W radzie przeczącej najbardziej naturalne jest zwykle I don't think you should….
  • A2-22 Nie masz pewności? Użyj may / might / could + forma podstawowa. „Może nie” to may not / might not — a nie couldn't, które znaczy „niemożliwe” albo „nie był w stanie”.
  • A2-23 Najpierw wybierz zadanie: prośba (Could you…?), pozwolenie (Could I…?) albo propozycja (Shall I…?). Więcej dystansu (could, would, would you mind, I was wondering if) brzmi grzeczniej. Na Would you mind…? i Do you mind if I…? przyjazna odpowiedź to No (not at all).
  • A2-24 Could = ogólna umiejętność w przeszłości. Was able to / managed to = jeden sukces (ale could see / hear / understand jest w porządku). Couldn't = oba znaczenia. Po will, have albo to używasz be able to.
  • A2-25 Ucz się każdego czasownika z partnerem: want / decide / hope + to, enjoy / finish / avoid + -ing. Like, love, hate, start, begin, continue łączą się z obiema formami. Inna osoba: want / ask / tell + osoba + to.
  • A2-26 Kiedy mówisz, po co ktoś coś robi, użyj to + forma podstawowa — nie for + forma podstawowa. For stoi przed rzeczownikiem, a for + -ing mówi, do czego służy rzecz.
  • A2-27 Po if, unless, when, as soon as, before, after, until używasz formy teraźniejszej (present simple albo present perfect przy zakończonej czynności) — nawet o przyszłości. Will zwykle stoi tylko w skutku.
  • A2-28 Used to + forma podstawowa = coś działo się regularnie albo długo było prawdą w przeszłości, a dziś zwykle jest inaczej. Po did / didn't piszemy use to. O jednym wydarzeniu albo o liczbie razy mówisz w past simple.

Ćwiczenia

A. Forma

Uzupełnij albo przekształć zdania zgodnie z poleceniem.

  1. A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz
    Yesterday I (have to) work late.
  2. A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz
    Zamień na przeczenie: She has to wear a uniform.
  3. A2-21 Should i ought to: jak dawać rady po angielsku
    Ułóż pytanie: what / I / should / wear / to the wedding?
  4. A2-22 May, might, could: jak powiedzieć „może” po angielsku
    Przepisz z might not: Perhaps she won't come tonight.
  5. A2-23 Could you, Can I, Shall I: grzeczne prośby i propozycje po angielsku
    Would you mind (close) the door?
  6. A2-24 Could, was able to, managed to: „umiałem”, „udało mi się” i „będę mógł” po angielsku
    I haven't able to sleep this week.
  7. A2-25 Czasownik + -ing czy + to? Want to, enjoy -ing i want you to
    We've decided (move) to the coast.
  8. A2-25 Czasownik + -ing czy + to? Want to, enjoy -ing i want you to
    Have you finished (use) the laptop?
  9. A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will
    If you (heat) ice, it melts.
  10. A2-28 Used to: jak powiedzieć „kiedyś grałem”, „dawniej mieszkałam” po angielsku
    Ułóż pytanie: you / use to / have / a pet?

B. Znaczenie

Wybierz odpowiedź, która pasuje do sytuacji.

  1. A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz
    Wybierz poprawną odpowiedź: It's free. You … pay.
  2. A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz
    Wybierz poprawną odpowiedź: It's a secret. You … tell anyone!
  3. A2-21 Should i ought to: jak dawać rady po angielsku
    Wybierz poprawną odpowiedź: It's only my advice, but you … take the earlier train.
  4. A2-22 May, might, could: jak powiedzieć „może” po angielsku
    Wybierz poprawną odpowiedź: I'm not sure, but I … be at the meeting tomorrow.
  5. A2-23 Could you, Can I, Shall I: grzeczne prośby i propozycje po angielsku
    Wybierz poprawną odpowiedź: … leave early today? I have a dentist's appointment.
  6. A2-24 Could, was able to, managed to: „umiałem”, „udało mi się” i „będę mógł” po angielsku
    Wybierz poprawną odpowiedź: The door was locked, but we … get in through the window.
  7. A2-26 To czy for? Jak powiedzieć „żeby”, „po” i „do” po angielsku
    Wybierz poprawną odpowiedź: We stopped at a café … a coffee.
  8. A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will
    Wybierz poprawną odpowiedź: … I get home tonight, I'll call you.
  9. A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will
    Wybierz poprawną odpowiedź: … you have a ticket, you can't go in.
  10. A2-28 Used to: jak powiedzieć „kiedyś grałem”, „dawniej mieszkałam” po angielsku
    Wybierz poprawną odpowiedź: We … Paris three times last year.

C. Znajdź błąd

Popraw błąd. Jeśli zdanie jest poprawne, napisz correct.

  1. A2-21 Should i ought to: jak dawać rady po angielsku
    She shoulds rest more.
  2. A2-22 May, might, could: jak powiedzieć „może” po angielsku
    The bus maybe late.
  3. A2-23 Could you, Can I, Shall I: grzeczne prośby i propozycje po angielsku
    Do you mind if I will open the window?
  4. A2-24 Could, was able to, managed to: „umiałem”, „udało mi się” i „będę mógł” po angielsku
    I want to can play the guitar.
  5. A2-25 Czasownik + -ing czy + to? Want to, enjoy -ing i want you to
    I want that you help me.
  6. A2-26 To czy for? Jak powiedzieć „żeby”, „po” i „do” po angielsku
    This bag is to carrying a laptop.
  7. A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will
    We'll wait until he will come.
  8. A2-28 Used to: jak powiedzieć „kiedyś grałem”, „dawniej mieszkałam” po angielsku
    I didn't use to like coffee, but now I love it.

D. W kontekście

Uzupełnij rozmowę. Tam, gdzie jest nawias, użyj podanego słowa w odpowiedniej formie.

Advice for a new student
Leo: I start at the language school next week. Do I 29 bring anything on the first day?
Mia: Just a notebook. You 30 wear a uniform — you can wear what you like. But you 31 use your phone in class. That's a strict rule.
Leo: OK. What else 32 (should / have to) I do?
Mia: I think you should practise 33 (speak) every day. And if you 34 (have) a problem, ask the teacher. She's very kind.
Leo: Great. I'm a bit nervous. When I was at school, I 35 (not / like) speaking in front of the class.
Mia: Me too! But last term I 36 (manage) to give a ten-minute talk in English.
Leo: Wow. I went to a bookshop yesterday 37 buy a dictionary, but they didn't have one.
Mia: Don't worry. I've got two. 38 I lend you one?

E. Twoja kolej

Napisz po angielsku o sobie.

  1. A2-20 Must czy have to? Mustn't i don't have to — nie wolno a nie musisz
    Napisz o swojej pracy albo szkole: jedną rzecz, którą musisz robić, i jedną, której nie musisz. Potem daj komuś znajomemu jedną radę z should.
  2. A2-27 Zero i first conditional: zdania z if, unless, when i until bez will
    Napisz dwa zdania o tym weekendzie: jedno z if, drugie z when.
  3. A2-28 Used to: jak powiedzieć „kiedyś grałem”, „dawniej mieszkałam” po angielsku
    Napisz o swoim dzieciństwie: o jednym dawnym nawyku, o jednej ówczesnej umiejętności i o jednej rzeczy, która ci się wtedy nie podobała. Użyj used to, could i didn't use to.

F. Powtórka mieszana

Powtórz materiał z wcześniejszych lekcji.

  1. A2-19 Present perfect czy past simple? Różnica wyjaśniona prosto
    I (see) that film last week.
  2. A2-15 Give me the book czy give it to me? Czasowniki z dwoma dopełnieniami
    Wybierz poprawną odpowiedź: Can you ?
  3. A2-05 Czas przyszły po angielsku: will, going to, present continuous czy present simple?
    Hurry up! The film (start). Użyj be about to.
Odpowiedzi

A. Forma

  1. had to
  2. She doesn't have to wear a uniform. / She does not have to wear a uniform.
  3. What should I wear to the wedding?
  4. She might not come tonight.
  5. closing
  6. been
  7. to move
  8. using
  9. heat
  10. Did you use to have a pet?

B. Znaczenie

  1. don't have to
  2. mustn't
  3. should
  4. might not
  5. Could I
  6. managed to
  7. for
  8. When
  9. Unless
  10. visited

C. Znajdź błąd

  1. She should rest more.
  2. The bus may be late. / The bus might be late. / The bus could be late.
  3. Do you mind if I open the window?
  4. I want to be able to play the guitar.
  5. I want you to help me.
  6. This bag is for carrying a laptop.
  7. We'll wait until he comes. / We will wait until he comes.
  8. ✓ I didn't use to like coffee, but now I love it.

D. W kontekście

  1. have to / need to
  2. don't have to / don't need to / needn't
  3. mustn't / can't / aren't allowed to
  4. should
  5. speaking
  6. have
  7. didn't use to like / never used to like / didn't like
  8. managed
  9. to / in order to
  10. Shall / Can / Should

E. Twoja kolej

  1. I have to start at eight. I don't have to wear a suit. You should get up earlier!
  2. If the weather is nice, I'll go for a walk. When I get home on Friday, I'll order a pizza.
  3. I used to play in the park every day. I could swim when I was five. I didn't use to like fish.

F. Powtórka mieszana

  1. saw
  2. explain the rules to me
  3. is about to start
Aplikacja AndroidUcz się w drodze Google Play