Përsëritje: Future Perfect, mixed conditionals, wish, must have dhe relative clauses (B2-01–B2-09)
Review: Conditionals, Modals and Relative Clauses
Në këtë faqe
Kjo përsëritje përfshin
Qëllimi
Pas kësaj përsëritjeje do të zgjidhni me siguri mes strukturave të mësimeve B2-01 deri B2-09: të shikoni prapa nga një pikë e së ardhmes, të përzieni kohët në fjalitë kushtore, të zgjidhni lidhëzën e duhur në vend të if, të shprehni dëshira e preferenca, të hamendësoni për të kaluarën, të flisni për nevojën në të kaluarën dhe të shtoni ose të shkurtoni fjali përcaktore.
Çfarë mësuam
| Mësimi | Pika kryesore | Shembulli kryesor |
|---|---|---|
| B2-01 | Future Perfect (e ardhmja e përparme, will have done, «do ta kem bërë») = e mbaruar para një pike të së ardhmes; Future Perfect Continuous (will have been doing) = sa kohë deri në atë pikë. Pas by the time – e tashme, jo «do të». | By Friday, I'll have finished the report. |
| B2-02 | Kushtoret e përziera: secila pjesë mban kohën e vet. Kusht i kaluar → pasojë e tashme (had done … would do, «po ta kisha bërë…, tani do të…»); kusht i përhershëm → pasojë e kaluar (did / were … would have done). | If I had studied medicine, I would be a doctor now. |
| B2-03 | Lidhëza përtej if: unless («përveç nëse», pa not), as long as / provided («me kusht që»), in case («për çdo rast»; jo «në rast se», që është if), even if («edhe nëse»), otherwise / or (else) («përndryshe»). Pas lidhëzës – e tashme për të ardhmen. | Take an umbrella in case it rains. |
| B2-04 | wish / if only + Past Perfect = keqardhje për të kaluarën («sikur ta kisha…»); wish + would = dua që dikush tjetër të ndryshojë; regret + -ing = veprim real i kaluar. | I wish I had brought my sunglasses. |
| B2-05 | prefer A to B; would rather + forma bazë; would rather + dikush + Past Simple; had better + forma bazë = këshillë e fortë për një situatë të caktuar («më mirë…, përndryshe…»). | I'd rather you didn't park in front of the garage. |
| B2-06 | Hamendësim për të kaluarën = modale + have + past participle («duhet të ketë…», «mund të ketë…»): must have, might / may / could have, might not have, can't / couldn't have. | I can't find my wallet. I must have left it in the taxi. |
| B2-07 | needn't have done (e bëtë, por s'kishte nevojë) apo didn't need to do (zakonisht nuk e bëtë); be supposed to = çfarë pritet, shpesh pa u bërë («duhej të…»); be required / obliged to = rregulla zyrtare. | I needn't have cooked so much — half the guests didn't come. |
| B2-08 | Fjalitë përcaktore shtesë: informacion shtesë mes presjeve, me who / whom / which / whose / where / when – kurrë that; which për gjithë fjalinë («gjë që»); some of whom / most of which. | My brother, who lives in Toronto, is an architect. |
| B2-09 | Fjalitë përcaktore të shkurtuara: -ing (emri e bën), past participle (i bëhet emrit, si «e vjedhur»), to-infinitive pas first / last / only / next dhe sipërores. | The car stolen from outside our house was found in a car park. |
Krahasime kryesore
will be doing apo will have done – në zhvillim në atë moment, apo e mbaruar para tij? Në shqip: «do të jem duke…» apo «do ta kem…». B2-01
- Provë: Mund të vini by para orës dhe të kuptoni «tashmë e bërë»? → will have done. Ende po ndodh në atë moment? → will be doing.
tipi 3 apo kushtore e përzier – kushti është i njëjtë; ndryshon vetëm koha e pasojës. Në shqip: «do të kisha mbërritur» apo «tani do të isha». B2-02
- Provë: Pyesni «Kur është kushti? Kur është pasoja?» Pasojë e kaluar → would have done; pasojë e tashme → would do.
in case apo if, even if apo even though – masë paraprake apo reagim? mundësi apo fakt? B2-03
- Provë: Veproni tani, për çdo rast? → in case. Është fakt? → even though («edhe pse»); vetëm e mundur ose e imagjinuar? → even if («edhe sikur / edhe nëse»).
I wish I had done apo I wish you would do apo I'd rather you did – keqardhje për të kaluarën, ankesë për një sjellje, apo preferencë për veprimin e dikujt tjetër. B2-04 B2-05
- Provë: E kaluara mbaroi dhe ju vjen keq → wish + Past Perfect. Doni që dikush tjetër ta ndryshojë sjelljen → wish + would. Preferoni çfarë bën dikush tjetër tani ose më pas → would rather + dikush + Past Simple.
'd = had apo would? – shikoni fjalën që vjen pas. B2-02 B2-04 B2-05
- Provë: 'd better = had. 'd rather / 'd prefer = would. 'd + past participle = had; 'd + forma bazë (be, stop) = would.
must have done apo had to do apo needn't have done – hamendësim, detyrim i kaluar apo mundim i kotë? Në shqip: «duhet të ketë», «iu desh», «s'kishte nevojë». B2-06 B2-07
- Provë: Po hamendësoni nga provat? → must have. Ishte e domosdoshme? → had to. E bëtë, por s'kishte nevojë → needn't have. S'kishte nevojë, prandaj (zakonisht) nuk e bëtë → didn't need to.
dalluese apo shtesë apo e shkurtuar – cilin, informacion shtesë apo fjali më e shkurtër? B2-08 B2-09
- Provë: Presje = informacion shtesë për diçka tashmë të qartë (kurrë that). Shkurtoni vetëm kur fjala lidhëse është kryefjalë – dhe jo me -ing për një veprim të vetëm të mbaruar.
Gabime të shpeshta
Kurthe për shqipfolësit
1. «Deri kur do të mbarojë…» → by the time … will. «Prindërit e Arditit do ta kenë shlyer kredinë e banesës deri kur ai do të mbarojë universitetin». Në shqip pjesa kohore shpesh merr edhe «do të», prandaj del will finish. Pas by the time, when, until anglishtja do të tashmen për të ardhmen. B2-01
2. «Nëse do ta kisha mësuar…» → if … would have. «Nëse Besniku do të kishte kursyer ca para vitin e kaluar, tani nuk do të shqetësohej kaq shumë për qiranë». «Do të» i pjesës me «nëse» kthehet në would have. Pas if anglishtja do vetëm had + past participle, edhe në kushtoret e përziera. B2-02
3. «Po nuk…» → unless … not. «Po nuk i rregulloi frenat, Erioni nuk mund të shkojë me biçikletë në shkollë». Shqipja e vë «nuk» te kushti, prandaj shtohet don't / doesn't pas unless. Por unless e ka mohimin brenda: «përveç nëse», «po qe se nuk». B2-03
4. «Mund të ketë marrë…» → can have. «Dritani është shumë i heshtur sot. Mund të ketë marrë ndonjë lajm të keq». «Mund» = can, prandaj del can have. Për një hamendësim pohor për të kaluarën anglishtja do might / may / could have. B2-06
5. «Duhej të sillte…» → had to. «Ku është Klea? Ajo duhej të sillte tortën, apo jo?» «Duhej» kthehet në had to, që flet për detyrim. Për një marrëveshje ose premtim që pritej të mbahej: was supposed to. B2-07
Rregullat e arta
- B2-01 Shkoni në një pikë të së ardhmes dhe shikoni prapa: tashmë e bërë → will have done («do ta kem bërë»); sa kohë deri atëherë → will have been doing (for…). Pas by the time dhe when përdorni të tashmen për të ardhmen – edhe kur në shqip themi «do të».
- B2-02 Vendosini dy orët veç e veç: kusht i kaluar → had done; kusht i tashëm ose i përhershëm → did / were; pasojë e tashme → would do; pasojë e kaluar → would have done. Pa would pas if.
- B2-03 Zgjidhni lidhëzën sipas kuptimit: unless = përveç nëse (pa not tjetër), as long as / provided = vetëm nëse, in case = për çdo rast, even if = s'ka rëndësi, otherwise / or (else) = përndryshe, ja pasoja. Për kuptim të ardhshëm përdorni pas tyre të tashmen, jo will.
- B2-04 Keqardhje për të kaluarën → wish / if only + Past Perfect (edhe kur në shqip themi «sikur ta dija»); dikush ose diçka tjetër duhet të ndryshojë → wish + would; situata juaj → Past Simple ose could; një veprim real i kaluar që ju vjen keq → regret + -ing (ose regret that…), pa for.
- B2-05 had better / would rather / would sooner + forma bazë (pa to); prefer A to B; prefer to do rather than do; një person i ri pas would rather → Past Simple për kuptim të tashëm ose të ardhshëm, ose would prefer + dikush + to do.
- B2-06 Hamendësim për të kaluarën = modale + have + past participle: must (pothuajse e sigurt: po), might / may / could (ndoshta), might not / may not (ndoshta jo), can't / couldn't (pothuajse e sigurt: jo). Have për çdo vetë.
- B2-07 Pyesni sa i fortë është dhe kush vendos: should → need to → have to / must → be required / obliged to. Be supposed to = pritet, shpesh pa u bërë. Needn't have done = e bëtë, por s'kishte nevojë; didn't need to do = s'kishte nevojë (dhe zakonisht nuk e bëtë).
- B2-08 Informacioni shtesë shkon mes presjeve me who / whom / which / whose / where / when – kurrë that – dhe fjala lidhëse nuk hiqet kurrë.
- B2-09 Hiqni fjalën lidhëse dhe foljen ndihmëse: emri e bën → -ing; i bëhet emrit → past participle; pas first / last / only / next ose një sipëroreje → to-infinitive. Shkurtoni vetëm kur fjala lidhëse është kryefjalë, dhe jo me -ing për një veprim të vetëm të mbaruar, as në vend të një modaleje ose një forme të kryer.
Ushtrime
A. Forma
Vendosini foljet në kllapa në formën e duhur ose rishkruani sipas udhëzimit.
-
B2-01 Future Perfect dhe Future Perfect Continuous: e ardhmja e përparme në anglisht By the end of this month, I (work) here for exactly two years.
-
B2-02 Mixed Conditionals: fjalitë kushtore të përziera në anglisht, të shpjeguara në shqip If I (not sell) my car last year, I could drive you to the airport now.
-
B2-04 I wish I had…, wish + would dhe regret: keqardhja për të kaluarën në anglisht I failed the test. I wish I (study) harder.
-
B2-06 Must have, can't have, might have: hamendësimet për të kaluarën në anglisht Her phone was off all day. She (can't get) my message.
-
B2-07 Need, needn't have dhe be supposed to: detyrimi dhe nevoja në anglisht We hired a car, but the hotel lent us free bikes. We (needn't hire) a car.
-
B2-05 Would rather, had better dhe prefer: preferencat dhe paralajmërimet në anglisht I'd rather you (not tell) anyone about this yet.
-
B2-08 Non-defining relative clauses: fjalitë përcaktore me presje në anglisht Bashkoni fjalitë me which: The meeting finished early. This meant we could go home.
-
B2-09 Reduced relative clauses: fjalitë përcaktore të shkurtuara në anglisht (the man standing there) Shkurtoni: The parcels which were sent last week haven't arrived.
B. Kuptimi
Zgjidhni ose përgjigjuni sipas kuptimit.
-
B2-02 Mixed Conditionals: fjalitë kushtore të përziera në anglisht, të shpjeguara në shqip Zgjidhni përgjigjen e saktë: If I'd caught the flight, I … in Rome now.
-
B2-01 Future Perfect dhe Future Perfect Continuous: e ardhmja e përparme në anglisht Zgjidhni përgjigjen e saktë: Don't call at 9 p.m. — I … the match then.
-
B2-03 Unless, as long as, in case, even if: lidhëzat e kushtit në anglisht përtej if Zgjidhni përgjigjen e saktë: Take your keys … I'm not at home when you get back.
-
B2-03 Unless, as long as, in case, even if: lidhëzat e kushtit në anglisht përtej if Zgjidhni përgjigjen e saktë: She went to work … she had a cold.
-
B2-06 Must have, can't have, might have: hamendësimet për të kaluarën në anglisht Zgjidhni përgjigjen e saktë: Her coat isn't here. She … already.
-
B2-07 Need, needn't have dhe be supposed to: detyrimi dhe nevoja në anglisht Zgjidhni përgjigjen e saktë: There was plenty of bread, so I to the shop. I stayed at home.
-
B2-05 Would rather, had better dhe prefer: preferencat dhe paralajmërimet në anglisht Zgjidhni paralajmërimin më të fortë dhe më urgjent: … leave now, or you'll miss the last train.
-
B2-04 I wish I had…, wish + would dhe regret: keqardhja për të kaluarën në anglisht Zgjidhni përgjigjen e saktë: I wish my neighbour … playing the drums at night — it drives me mad.
-
B2-08 Non-defining relative clauses: fjalitë përcaktore me presje në anglisht "My sister who lives in Leeds is a nurse." Sa motra ka folësi? …
-
B2-09 Reduced relative clauses: fjalitë përcaktore të shkurtuara në anglisht (the man standing there) Zgjidhni përgjigjen e saktë: At 19, she became the youngest player … the title.
C. Gjeni gabimin
Çdo fjali ka një gabim ose është e saktë. Shkruani fjalinë e korrigjuar ose shkruani correct.
-
B2-01 Future Perfect dhe Future Perfect Continuous: e ardhmja e përparme në anglisht By the time you will arrive, the film will have started.
-
B2-02 Mixed Conditionals: fjalitë kushtore të përziera në anglisht, të shpjeguara në shqip If I would have taken that job, I would live in Tokyo now.
-
B2-03 Unless, as long as, in case, even if: lidhëzat e kushtit në anglisht përtej if Pack a jumper in case it will be cold.jumper (UK) = sweater (US)
-
B2-05 Would rather, had better dhe prefer: preferencat dhe paralajmërimet në anglisht You had better to call her back.
-
B2-06 Must have, can't have, might have: hamendësimet për të kaluarën në anglisht Someone must have stole my bike.
-
B2-08 Non-defining relative clauses: fjalitë përcaktore me presje në anglisht My grandfather, that was a pilot, flew all over the world.
-
B2-09 Reduced relative clauses: fjalitë përcaktore të shkurtuara në anglisht (the man standing there) The woman calling you yesterday was my aunt.
-
B2-07 Need, needn't have dhe be supposed to: detyrimi dhe nevoja në anglisht You needn't have bought me flowers — but they're lovely!
D. Në kontekst
Lexoni mesazhin dhe plotësoni fjalët që mungojnë. Vendosini foljet në kllapa në formën e duhur; te vendet pa kllapa shkruani fjalën që mungon.
Hi Tom! Sorry I didn't reply sooner. My phone died on the way to the conference, so you 27 (must / think) I'd forgotten you! I really wish I 28 (bring) my charger. I 29 (needn't / pack) three jackets, though — it was sunny all week. The conference was in Bergen, 30 it rains on more than two hundred days a year, so I'd packed them just 31. The best talk was by Dr Okafor, 32 book on sleep you lent me last year. She was the first scientist 33 (study) sleep in astronauts. If I 34 (not / go) to her talk, I 35 (not / know) half of what I know about sleep now. Next week I'm in Oslo. By the time I get back, I 36 (travel) for three weeks, so I'd 37 stay at home than go out on Saturday — sorry! I'll call you on Sunday, 38 I'm less busy.
E. Radha juaj
Shkruani në anglisht.
-
B2-04 I wish I had…, wish + would dhe regret: keqardhja për të kaluarën në anglisht Mendoni për një vendim të kaluar që ju vjen keq. Shkruani një fjali me I wish + Past Perfect, pastaj një kushtore të përzier për mënyrën si do të ishte ndryshe jeta juaj tani.
-
B2-06 Must have, can't have, might have: hamendësimet për të kaluarën në anglisht Vini në shtëpi dhe dera e hyrjes është e hapur. Shkruani një hamendësim me must have dhe një me can't have ose might have.
-
B2-08 Non-defining relative clauses: fjalitë përcaktore me presje në anglisht Shkruani për një person që njihni: shtoni informacion shtesë me who ose whose, pastaj përshkruani dikë tjetër me një fjali të shkurtuar (-ing).
F. Përsëritje e përzier
Përsëritni mësimet e mëparshme.
-
B1-07 Third Conditional në anglisht: «po ta kisha ditur…» i shpjeguar në shqip If we (leave) earlier, we would have caught the train.
-
B1-16 Must be, can't be, might be: hamendësimi logjik në anglisht («duhet të jetë», «nuk mund të jetë») The lights are on. They ___ at home. …
-
A2-20 Must, Have To, Mustn't apo Don't Have To? «Duhet» dhe «s'ka nevojë» në anglisht You ___ … pay — the concert is free.
-
B1-05 Future Continuous në anglisht: «nesër në këtë orë do të jem duke…» This time tomorrow I (fly) to Rome.
Përgjigjet
A. Forma
- will have been working / will have worked
- hadn't sold
- had studied
- can't have got / can't have gotten
- needn't have hired
- didn't tell
- The meeting finished early, which meant we could go home.
- The parcels sent last week haven't arrived.
B. Kuptimi
- would be
- will be watching
- in case
- even though
- must have left
- didn't need to go
- You'd better
- would stop
- more than one
- to win
C. Gjeni gabimin
- By the time you arrive, the film will have started.
- If I had taken that job, I would live in Tokyo now. / If I'd taken that job, I'd live in Tokyo now. / If I had taken that job, I would be living in Tokyo now.
- Pack a jumper in case it's cold. / Pack a jumper in case it gets cold.
- You had better call her back.
- Someone must have stolen my bike.
- My grandfather, who was a pilot, flew all over the world.
- The woman who called you yesterday was my aunt. / The woman who phoned you yesterday was my aunt.
- ✓ You needn't have bought me flowers — but they're lovely!
D. Në kontekst
- must have thought
- had brought
- needn't have packed
- where
- in case
- whose
- to study
- hadn't gone
- wouldn't know
- will have been travelling / will have travelled
- rather / sooner
- when
E. Radha juaj
- I wish I had learned to drive at eighteen. If I had learned then, I wouldn't need lifts from my friends now.
- I must have forgotten to lock it this morning. It can't have been a burglar — nothing is missing.
- My neighbour Rosa, whose garden is full of roses, is a retired teacher. The man living above her plays the guitar every evening.
F. Përsëritje e përzier
- had left
- must be
- don't have to
- will be flying
