Powtórka B1: zdania względne, przedimki, spójniki i szyk wyrazów (relative clauses, articles, linking)
Review: Relative Clauses, Articles, Linking and Word Order
Na tej stronie
Ta powtórka obejmuje
Cel lekcji
Po tej lekcji zbudujesz zdania względne, wybierzesz między used to, be used to i get used to, dobierzesz właściwy przedimek, zmierzysz różnicę w porównaniu, dodasz emfazę, połączysz myśli wyrażające kontrast, cel, przyczynę i skutek, postawisz we właściwym miejscu phrasal verbs, przymiotniki i słowa takie jak both, neither, each, wybierzesz między by i until oraz między get, become i go, posadzisz still, yet, already i also na właściwym miejscu i zdecydujesz, kiedy czasownik stanu może mieć formę continuous — wszystko w jednym tekście.
Czego się nauczyliśmy
| Lekcja | Temat | Przykład kluczowy |
|---|---|---|
| B1-20 | Zdania względne z whose, where, when, why; pomijamy zaimek, gdy jest dopełnieniem; przyimek na końcu; bez przecinka przed zdaniem definiującym (inaczej niż przed polskim „który”) | This is the restaurant where we had our first date. |
| B1-21 | used to + forma podstawowa (kiedyś, a teraz nie — polskie „kiedyś” + niedokonany); be used to + rzeczownik / -ing (jest dla mnie normalne); get used to + rzeczownik / -ing (przyzwyczajam się) | I'm slowly getting used to working from home. |
| B1-22 | Brak przedimka = ogólnie; the = konkretny; a / an = jeden z danego rodzaju; instytucje, posiłki, sporty, częstotliwość i stawki („razy w tygodniu”, „za kilogram”) | My daughter starts school in September. |
| B1-23 | the z rzekami, morzami, pasmami gór, pustyniami, nazwami grup i nazwami z of, hotelami, muzeami; bez przedimka przy większości krajów, miast, ulic, pojedynczych gór i jezior | We sailed down the Nile on a small boat. |
| B1-24 | Mierzenie różnicy: much, a bit, even, by far, twice as… as, the more… the more (im… tym…); stopniowanie przysłówków; like czy as | The more you read, the more words you learn. |
| B1-25 | so + przymiotnik / przysłówek, such + wyrażenie rzeczownikowe (polskie „taki / tak”); so / such… that dla skutku; What…! i How…! | It was such a beautiful day that we stayed on the beach until sunset. |
| B1-26 | Kontrast: although + zdanie, despite / in spite of + rzeczownik albo -ing, However, + nowe zdanie; bez dodatkowego but po although | Despite the bad reviews, the film was a huge success. |
| B1-27 | Cel (to, in order to, so that — polskie „żeby”), przyczyna (because, as, since, because of, due to), skutek (so, therefore, as a result) | I'll leave the door open so that you can get in. |
| B1-28 | Phrasal verbs: zaimek stoi w środku czasownika rozdzielnego; czasowniki nierozdzielne i trzyczęściowe mają dopełnienie na końcu | I don't know this word, so I'll look it up. |
| B1-29 | Kolejność przymiotników: opinia przed faktami; materiał i przeznaczenie tuż przy rzeczowniku; przymiotniki złożone z łącznikiem i rzeczownikiem w liczbie pojedynczej | It's a ten-minute walk from the station. |
| B1-30 | Dwie rzeczy: both, either, neither; trzy i więcej: all, none, no; each czy every; all day czy every day; jedno przeczenie zamiast polskiego podwójnego | Both my parents are teachers. |
| B1-31 | by (termin) czy until (trwa) — polskie „do” to oba; for / during / while / as; within, by the time; on time czy in time; at the end czy in the end | Please send me the report by Friday. |
| B1-32 | Czasowniki zmiany: get (codzienny), become (oficjalny, + rzeczownik), go (niechciane: go grey, go wrong), turn (kolor, wiek), grow (powolna zmiana); główne znaczenia get | It's getting dark. Let's go home. |
| B1-33 | Środkowe siedzenie: przed czasownikiem głównym, po be, po pierwszym posiłkowym; still / yet / already (polskie „jeszcze” i „już”); not… any more, no longer („już nie”); even i only jako wskaźniki | I still haven't paid the electricity bill. |
| B1-34 | Czasowniki stanu w continuous, gdy znaczą czynność (think, have, see, taste, weigh…); be being + przymiotnik dla zachowania | You're being silly. It's only a spider. |
Ważne porównania
Zaimek-podmiot i zaimek-dopełnienie; where czy that / which B1-20
- Test: Czy zaraz po słowie względnym stoi nowy podmiot? → to dopełnienie, więc możesz je pominąć. Czy zdanie jest pełne bez miejsca? → where; jeśli nie → that / which albo nic. I bez przecinka przed zdaniem definiującym, choć po polsku przed „który” zawsze jest przecinek.
used to do, be used to doing, get used to doing B1-21
- Test: Przeszłość, a teraz nie? → used to + forma podstawowa. Jest normalne / staje się normalne? → be / get used to + rzeczownik albo -ing (czy po to może stać rzeczownik? Tak → -ing).
Brak przedimka, the, a / an B1-22
- Test: Ogólnie, konkretny, który da się wskazać, czy jeden z danego rodzaju? Przy school, work, bed, hospital: używane zgodnie z przeznaczeniem? → bez przedimka; sam budynek? → the. Polski nie ma przedimków, więc to pytanie trzeba zadawać świadomie.
Prosta nazwa i opis albo grupa B1-23
- Test: Prosta nazwa (kraj, miasto, ulica, pojedyncze jezioro albo góra)? → bez przedimka. Grupa, nazwa z of, rzeka, morze, pasmo gór albo pustynia? → the.
much i even; like i as B1-24
- Test: Tylko duża różnica? → much. Pierwsza rzecz już była wysoko? → even (polskie „jeszcze”). Prawdziwa rola („jako”)? → as. Podobny do („jak”)? → like + rzeczownik.
so i such; How i What B1-25
- Test: Kluczowe słowo to rzeczownik czy przymiotnik? Przymiotnik / przysłówek → so, How. Wyrażenie rzeczownikowe → such, What (z a / an tylko przy jednej rzeczy policzalnej). Polskie „taki / tak” nie podpowie wyboru.
although, despite, however B1-26
- Test: Co stoi dalej? Zdanie → although („chociaż”). Rzeczownik albo -ing → despite / in spite of („mimo”). Nowe zdanie → However, („jednak”).
so that (cel) i so (skutek); so… that (skutek) B1-25 B1-27
- Test: Czego ktoś chciał? → so that + zdanie. Co naprawdę się stało? → , so. So + przymiotnik + that → skutek tego, jak mocne coś było.
because i because of B1-27
- Test: Zdanie (podmiot + czasownik)? → because, as, since. Sam rzeczownik? → because of, due to, owing to.
Phrasal verbs rozdzielne i nierozdzielne B1-28
- Test: Czy dopełnienie może się przesunąć? W czasowniku rozdzielnym zaimek zawsze stoi w środku. Czasowniki nierozdzielne i trzyczęściowe mają dopełnienie na końcu.
Przymiotnik złożony przed rzeczownikiem i te same słowa po czasowniku B1-29
- Test: Przed rzeczownikiem? → łącznik i rzeczownik w liczbie pojedynczej. Po czasowniku? → osobne słowa, w razie potrzeby liczba mnoga.
neither i none; each i every; every day i all day B1-30
- Test: Dwie rzeczy czy więcej? Dwie → both, either, neither; trzy i więcej → all, none. Po kolei, każda osobno? → each. Wszystkie razem, bez wyjątku? → every. Po polsku „żaden… nie” ma dwa przeczenia, po angielsku neither / none + czasownik twierdzący.
by i until; on time i in time B1-31
- Test: Jedna czynność przed terminem? → by. Sytuacja trwa aż do pewnego punktu? → until. Po polsku w obu przypadkach „do”. Punktualnie, nie za późno? → on time. Wystarczająco wcześnie, żeby zdążyć? → in time.
get, become, go B1-32
- Test: Po czasowniku rzeczownik (zawód, friends)? → become („zostać”). Przymiotnik w codziennej mowie? → zwykle get (w oficjalnym tekście become). Jedna ze stałych niechcianych zmian (grey, wrong, bad, red)? → go. Kolor albo wiek? → często turn.
still, yet, already; środkowe siedzenie B1-33
- Test: Coś trwa? → still. Coś oczekiwanego się nie wydarzyło? → yet, zwykle na końcu. Wcześniej, niż się spodziewano? → already. Potem posadź słowo na środkowym siedzeniu: przed czasownikiem głównym, po be, po pierwszym posiłkowym. Polskie „jeszcze” to still albo yet, a „już nie” to not… any more.
stan i czynność; is i is being B1-34
- Test: Czy ktoś aktywnie coś robi, a to się zaczęło i skończy? → możliwe continuous. Czy po prostu tak jest (opinia, posiadanie, smak, waga)? → forma prosta. Be being + przymiotnik tylko dla zachowania, nie dla tall czy ill.
Częste błędy
Pułapki dla Polaków
1. Przecinek przed „who / which / that” jak przed „który”. Po polsku przed „który” zawsze stoi przecinek. Po angielsku zdanie względne definiujące (mówi, o którą osobę albo rzecz chodzi) nie ma przecinków — a przecinki zmieniają znaczenie. B1-20
2. Brak przedimka przy zawodzie. Polski nie ma przedimków, więc „Mój brat jest inżynierem” kusi, żeby powiedzieć bez a. Rzeczownik policzalny w liczbie pojedynczej potrzebuje przedimka. B1-22
3. Podwójne przeczenie z none i neither. Po polsku „Żaden z moich znajomych nie zadzwonił” ma dwa przeczenia. Po angielsku none, neither, no już są przeczeniem, więc czasownik jest twierdzący. B1-30
4. Jedno „do” na termin i na trwanie. „Dokumenty muszą dotrzeć do poniedziałku” to termin dla jednej czynności → by, nie until. B1-31
5. „Też” zaraz po czasowniku. Po polsku „Spróbowaliśmy też miejscowego sera” brzmi naturalnie. Po angielsku also stoi przed czasownikiem głównym, a nie między czasownikiem a dopełnieniem. B1-33
Złote zasady
- B1-20 Słowo względne zastępuje jedną część zdania, więc nigdy nie wypełniaj tego miejsca drugi raz. Jeśli zaimek jest dopełnieniem, możesz go pominąć. Where używaj tylko wtedy, gdy zdanie jest pełne bez miejsca. Przed zdaniem definiującym nie stawiaj przecinka.
- B1-21 Used to + czasownik = przeszłość, a teraz już nie. Be used to + rzeczownik / -ing = to jest dla mnie normalne. Get used to + rzeczownik / -ing = to staje się normalne.
- B1-22 Ogólnie → bez przedimka. Konkretnie → the. Jeden z danego rodzaju → a / an. Instytucje używane zgodnie z przeznaczeniem zwykle są bez przedimka; sam budynek ma the.
- B1-23 Prosta nazwa (kraj, miasto, ulica, pojedyncza góra albo jezioro, lotnisko) → bez przedimka. Nazwa w liczbie mnogiej albo grupy, nazwa z of, rzeka, morze, ocean, pustynia albo pasmo gór, a także hotele, muzea i gazety → the.
- B1-24 Zmierz różnicę: much / far / a lot (duża), a bit / slightly (mała), even (jeszcze wyżej), twice as… as (dokładnie), by far + the best. Żadnego very ze stopniem wyższym. Like + rzeczownik; as + zdanie albo rola.
- B1-25 Rzeczownik czy przymiotnik? So / How + przymiotnik albo przysłówek; such / What + wyrażenie rzeczownikowe. Dodaj zdanie z that, żeby pokazać skutek.
- B1-26 Zdanie → although / even though / though; rzeczownik albo -ing → despite / in spite of; nowe zdanie → However,. Żadnego despite of; żadnego although… but.
- B1-27 Cel = czego chcesz (to, in order to, so as to; so that + zdanie). Przyczyna = co to spowodowało (because, as, since; because of, due to + rzeczownik). Skutek = co się stało (so; therefore, as a result).
- B1-28 Zaimek stoi w środku czasownika rozdzielnego (turn it off). Czasowniki nierozdzielne i trzyczęściowe mają dopełnienie na końcu (look after her, run out of it).
- B1-29 Najpierw opinia, potem fakty; materiał i przeznaczenie najbliżej rzeczownika. W przymiotniku złożonym przed rzeczownikiem użyj łącznika i zostaw rzeczownik w liczbie pojedynczej.
- B1-30 Dwie rzeczy: both, either, neither. Trzy i więcej: all, none / no. Each = każdy z osobna; every = wszyscy razem (trzy i więcej). Neither, none i no już są przeczeniem, więc czasownik jest twierdzący.
- B1-31 By = najpóźniej (termin dla jednej czynności); until = cały czas aż do pewnego punktu. For = jak długo; during + rzeczownik / while + zdanie = kiedy. On time = punktualnie; in time = wystarczająco wcześnie.
- B1-32 Stan → be; zmiana → get (w codziennej mowie), become (bardziej oficjalnie i przed rzeczownikiem), go przy wielu niechcianych zmianach (go grey, go wrong), turn przy kolorach i wieku, grow + stopień wyższy przy powolnych zmianach.
- B1-33 Krótkie przysłówki siedzą na środkowym siedzeniu: przed czasownikiem głównym, po be, po pierwszym posiłkowym — nigdy między czasownikiem a dopełnieniem. Yet, any more, too i as well zwykle stoją na końcu.
- B1-34 Zapytaj: stan czy celowa czynność? Stany mają formę prostą; czynności mogą mieć continuous, nawet z think, have, see, taste i weigh. Be being + przymiotnik tylko dla zachowania.
Ćwiczenia
A. Forma
Uzupełnij zdania. W nawiasach podano czasowniki albo słowa do wyboru.
-
B1-20 Zdania względne (relative clauses): whose, where, when i pomijanie zaimka I've got a friend sister is a pilot.
-
B1-21 Used to, be used to, get used to: różnica wyjaśniona prosto She's a nurse, so she's used to (work) at night.
-
B1-22 Przedimki (articles) a/an, the i brak przedimka: ogólnie, konkretnie, instytucje I go to the gym three times week.
-
B1-23 The z nazwami własnymi: rzeki, góry, kraje, miasta, hotele (articles with names) We sailed down ___ Nile. …
-
B1-24 Stopniowanie dla zaawansowanych (comparatives): much better, the more… the better, twice as big The more you practise, (easy) it gets.
-
B1-25 So czy such? Wykrzyknienia z what i how (exclamations) po angielsku It was ___ a hot day that we stayed inside. …
-
B1-28 Phrasal verbs: gramatyka i szyk (turn it off czy turn off it?) Zastąp rzeczownik zaimkiem: Can you turn down the music?
-
B1-29 Kolejność przymiotników (adjective order) i przymiotniki złożone: a ten-minute walk The walk takes ten minutes. It's a walk.
-
B1-32 Get, become, go, turn: jak mówić o zmianie po angielsku Something ___ wrong with my laptop yesterday. …
-
B1-33 Still, yet, already, even, only, also: szyk przysłówków po angielsku Wstaw also: She speaks a little Greek.
B. Znaczenie
Wybierz poprawną odpowiedź.
-
B1-20 Zdania względne (relative clauses): whose, where, when i pomijanie zaimka Wybierz poprawną odpowiedź: This is the town … my father grew up.
-
B1-20 Zdania względne (relative clauses): whose, where, when i pomijanie zaimka Wybierz poprawną odpowiedź: This is the town … we visited last summer.
-
B1-21 Used to, be used to, get used to: różnica wyjaśniona prosto Wybierz poprawną odpowiedź: It took me months to … used to the noise.
-
B1-22 Przedimki (articles) a/an, the i brak przedimka: ogólnie, konkretnie, instytucje Mama nie jest tam uczennicą ani nauczycielką. Wybierz poprawną odpowiedź: She went to … for a meeting.Mum (UK) = Mom (US)
-
B1-24 Stopniowanie dla zaawansowanych (comparatives): much better, the more… the better, twice as big Wybierz poprawną odpowiedź: She works … a tour guide in the summer.
-
B1-26 Although, despite czy however? Spójniki przeciwstawne (contrast linkers) po angielsku Wybierz poprawną odpowiedź: … the rain, the match continued.
-
B1-27 Cel, przyczyna i skutek po angielsku: so that, in order to, because of, due to, therefore Wybierz poprawną odpowiedź: The flight was delayed … the fog.
-
B1-30 Both, either, neither, all, none, each, every: oba, żaden, każdy po angielsku Wybierz poprawną odpowiedź: I've got two cars, but … of them is new.
-
B1-31 By czy until, for czy during, on time czy in time: przyimki czasu po angielsku Wybierz poprawną odpowiedź: Please send me your answers … Friday.
-
B1-34 State verbs w czasie continuous: I think czy I'm thinking, You're being silly Wybierz poprawną odpowiedź: Sorry, I can't talk now — we … dinner.
C. Znajdź błąd
Popraw błąd. Jeśli zdanie jest poprawne, napisz correct.
-
B1-20 Zdania względne (relative clauses): whose, where, when i pomijanie zaimka The jacket that I bought it online was too small.
-
B1-21 Used to, be used to, get used to: różnica wyjaśniona prosto I'm used to get up at six.
-
B1-22 Przedimki (articles) a/an, the i brak przedimka: ogólnie, konkretnie, instytucje I love the nature.
-
B1-25 So czy such? Wykrzyknienia z what i how (exclamations) po angielsku We had such a lovely weather in Rome.
-
B1-26 Although, despite czy however? Spójniki przeciwstawne (contrast linkers) po angielsku Although it was cold, but we went swimming.
-
B1-28 Phrasal verbs: gramatyka i szyk (turn it off czy turn off it?) Can you pick up me after work?
-
B1-30 Both, either, neither, all, none, each, every: oba, żaden, każdy po angielsku Every students have a locker.
-
B1-31 By czy until, for czy during, on time czy in time: przyimki czasu po angielsku We stayed in Edinburgh during three days.
-
B1-32 Get, become, go, turn: jak mówić o zmianie po angielsku What time did you get to home last night?
-
B1-34 State verbs w czasie continuous: I think czy I'm thinking, You're being silly The children are being very quiet today.
D. W kontekście
Uzupełnij pocztówkę. Tam, gdzie są nawiasy, wybierz słowo albo użyj podanych słów w odpowiedniej formie.
Hi Ana!
Greetings from 31 Scotland! We're staying in a 32 (old / lovely / stone) house in the village 33 my grandmother grew up. It's 34 (much / very) bigger than I remembered. 35 (Although / Despite) the rain, we've been out every day. Yesterday we drove to Loch Ness — a 36 (two / hour) drive. I'm 37 (still / yet) not used to 38 (drive) on the left! On the way back we stopped at a café 39 (so / so that) we could warm up. 40 (What / How) a view from the window! We both loved it.
Love, Mia
E. Twoja kolej
Napisz po angielsku o sobie.
-
B1-21 Used to, be used to, get used to: różnica wyjaśniona prosto Napisz o zmianie w swoim życiu: jedno zdanie z used to i jedno z be used to albo get used to.
-
B1-26 Although, despite czy however? Spójniki przeciwstawne (contrast linkers) po angielsku Napisz trzy zdania o swoim mieście: jedno z although, jedno z despite i jedno z because of albo so that.
-
B1-33 Still, yet, already, even, only, also: szyk przysłówków po angielsku Napisz o swoim tygodniu: o jednej rzeczy, którą musisz zrobić w określonym terminie, o jednej, której wciąż nie udało się zrobić, i o jednej, którą robisz w tym tygodniu, choć zwykle tego nie robisz.
F. Powtórka mieszana
Powtórz materiał z wcześniejszych lekcji.
-
B1-19 Forma -ing jako rzeczownik (gerund): podmiot i po przyimkach I'm looking forward to (meet) your family.
-
B1-12 Mowa zależna po angielsku (reported speech): następstwo czasów w zdaniach oznajmujących "I'm tired." → She said she tired.
Odpowiedzi
A. Forma
- whose
- working
- a / per
- the
- the easier
- such
- Can you turn it down?
- ten-minute
- went
- She also speaks a little Greek.
B. Znaczenie
- where
- that
- get
- the school
- as
- Despite
- because of
- neither
- by
- are having
C. Znajdź błąd
- The jacket I bought online was too small. / The jacket that I bought online was too small. / The jacket which I bought online was too small.
- I'm used to getting up at six.
- I love nature.
- We had such lovely weather in Rome.
- Although it was cold, we went swimming. / It was cold, but we went swimming.
- Can you pick me up after work?
- Every student has a locker. / All students have a locker.
- We stayed in Edinburgh for three days.
- What time did you get home last night?
- ✓ The children are being very quiet today.
D. W kontekście
- lovely old stone
- where
- much
- Despite
- two-hour
- still
- driving
- so that
- What
E. Twoja kolej
- I used to live with my parents. Now I'm used to cooking for myself.
- Although my town is small, it has a great market. Despite the rain, lots of tourists come in summer. The centre is busy because of the new shopping street.
- I have to pay the rent by Friday. I still haven't called my grandmother. This week I'm having driving lessons every evening.
F. Powtórka mieszana
- meeting
- was
