İngilizce Present Simple (Geniş Zaman) Olumlu Cümleler: I Work, She Works
Present Simple: I Work, She Works
Bu sayfada
Hedef
Bu dersin sonunda present simple (geniş zaman) ile alışkanlıklarınızı ve günlük rutininizi, hayatınızla ilgili gerçekleri ve her zaman doğru olan şeyleri anlatabileceksiniz. Ayrıca he, she ve it ile gelen -s takısını doğru yazıp doğru telaffuz edebileceksiniz.
Temel Fikir
Present simple aslında "şu an" ile ilgili değildir. Genel olarak doğru olan şeyleri anlatır: düzenli olarak ne yaptığınızı, nerede oturduğunuzu, neyi sevdiğinizi, dünyanın nasıl işlediğini. Bunu bir profil sayfası gibi düşünün: I live in Lima. I work in a hotel. I love jazz. I play tennis on Sundays. Bu bilgiler uzun süre doğru kalır.
Yapısı çok basittir. Fiilin base form'unu (yalın halini) kullanırsınız; yani sözlükte gördüğünüz, to almayan hali: work, live, play. Türkçedeki gibi her kişiye ayrı bir ek gelmez. Sadece bir grup farklıdır: he, she, it (ve tek bir kişi ya da şey). Onlarla fiil fazladan bir -s alır: I work → she works.
Neden sadece orada? Eski İngilizcede fiillerin pek çok eki vardı; bugün yalnızca bu bir tanesi kaldı. Küçücüktür, ama eksik olduğunda dinleyen hemen fark eder. O yüzden bunu bir alışkanlık haline getirin: he / she / it → -s.
Türkçe ve İngilizce Yan Yana
Türkçede fiil her kişi için ayrı bir ek alır. İngilizcede ise fiil neredeyse hiç değişmez; tek ek, he / she / it ile gelen -s'dir. Kişiyi eklerden değil, öznedeki zamirden anlarız; bu yüzden İngilizcede özne asla düşmez.
| Türkçe | İngilizce |
|---|---|
| çalış-ır-ım | I work |
| çalış-ır-sın | you work |
| çalış-ır | he / she works |
| çalış-ır-ız | we work |
| çalış-ır-lar | they work |
Bir de şuna dikkat edin: Türkçede düzenli yaptığımız işleri çoğu zaman -iyor ile söyleriz: "Bankada çalışıyorum." İngilizcede alışkanlıklar ve kalıcı durumlar için present simple kullanılır: I work in a bank.
Yapı
Olumlu cümle
| Özne | Fiil | Örnek |
|---|---|---|
| I / you / we / they | base form | I work in a hotel. |
| he / she / it | base form + -s | She works in a hotel. |
| çoğul isim (my parents, the kids) | base form | My parents live in Leeds. |
| tekil isim (my mum, the shop) | base form + -s | The shop opens at nine. |
He / she / it halinin yazımı
| Fiilin sonu | Kural | Örnekler |
|---|---|---|
| çoğu fiil | + s | work → works, eat → eats, play → plays |
| -s, -ss, -sh, -ch, -x, -z | + es | miss → misses, wash → washes, watch → watches, fix → fixes |
| go, do | + es | go → goes, do → does |
| ünsüz + y | y → ies | study → studies, try → tries, carry → carries |
| ünlü + y | + s | play → plays, buy → buys, enjoy → enjoys |
| have | düzensiz | have → has |
Kullanımlar
1Alışkanlıklar ve rutinler
Düzenli olarak yaptığınız şeyler için present simple kullanın. Every day, on Mondays, in the morning gibi zaman ifadeleri sık sık onunla birlikte gelir. Türkçede bu cümleleri hem "-ir" hem "-iyor" ile söyleyebiliriz; İngilizcede ise yalnızca present simple doğrudur.
2Kendiniz ve başkaları hakkında gerçekler
Meslek, oturulan yer ve uzun süre doğru kalan başka bilgiler için kullanın.
3Kalıcı durumlar, sevdiklerimiz ve duygular
Like, love, hate, want, need, know gibi fiiller bir eylemi değil, bir durumu anlatır. Normalde present simple ile kullanılırlar (ayrıntılar A1-23'te). Türkçede "seviyorum, biliyorum, istiyorum" deriz; İngilizcede bunlar -ing almaz.
4Genel gerçekler ve işlerin nasıl yürüdüğü
Dünya hakkındaki gerçekler ve açılış saatleri gibi düzenli tekrarlanan şeyler için kullanın.
Sık Yapılan Hatalar
Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar
1. "-iyor" eki yüzünden present continuous kullanmak. Türkçede "İlkokulda öğretmenlik yapıyorum", "İstanbul'da oturuyorum" deriz. "-iyor" eki akla hemen -ing getirir. Ama bunlar kalıcı durumlar ve alışkanlıklardır; İngilizcede present simple kullanılır.
2. "-s" takısını unutmak. Türkçede "o" için fiile ayrı bir ek gelmez: "çalışır" hem "o çalışır" hem de genel bir ifadedir. Bu yüzden he / she / it ile -s çok kolay unutulur. Dinleyen ise bunu hemen fark eder.
3. "Am / is / are" eklemek. Türkçedeki "-ım, -sın" kişi ekleri akla I am, you are getirir. Ama cümlede zaten bir eylem fiili varsa be gerekmez.
4. Özneyi düşürmek. Türkçede "Her gün yürüyerek gidiyor" dediğimizde kimin gittiğini ekten anlarız. İngilizcede fiilde neredeyse ek olmadığı için özne şarttır.
Karıştırılmasın
Present simple ve present continuous — Present simple alışkanlıkları, gerçekleri ve kalıcı durumları anlatır. Present continuous (şimdiki zaman) ise şu an ya da bu aralar olan şeyleri anlatır: bkz. A1-22 ve A1-23. Türkçede ikisi de çoğu zaman "-iyor" ile söylenir.
be ve eylem fiilleri — Eylem fiili varsa am / is / are gerekmez. Bkz. A1-02.
İsmin -s'si ve fiilin -s'si — İsimdeki -s "birden fazla" demektir (bkz. A1-05); fiildeki -s ise "he / she / it" demektir. Bir cümlede genellikle ikisinden yalnızca biri -s alır!
Yazım ve Telaffuz
-s / -es takısının üç farklı okunuşu vardır; çoğul isimlerdeki gibi (bkz. A1-05). Hangisinin okunacağı, fiilin yazılışına değil son sesine bağlıdır.
| Son ses | Takı nasıl okunur | Örnekler |
|---|---|---|
| sert (ötümsüz) sesler /p/ /t/ /k/ /f/ /θ/ | /s/ — "s" gibi | stops, gets, works ("wörks"), laughs |
| yumuşak (ötümlü) sesler ve ünlüler | /z/ — "z" gibi | lives ("livz"), plays ("pleyz"), goes ("gouz"), runs |
| /s/ /z/ /ʃ/ /tʃ/ /dʒ/ | /ɪz/ — fazladan bir hece: "iz" | misses, uses, washes, watches, changes |
- İki düzensiz okunuş: does /dʌz/ — "daz" gibi okunur, "duz" değil; says /sez/ — "sez" gibi okunur, "seyz" değil.
- has /hæz/ — tek hecedir: "hez".
- Fazladan gelen "iz" hecesi kısa ve vurgusuzdur: watches "woçiz" gibi okunur, vurgu "woç" hecesindedir.
- Bu sesletim ipuçlarında İngilizcedeki w harfini koruyoruz: dudaklarınızı "u" der gibi yuvarlayıp hemen açın. Türkçedeki "v" sesi değildir; alt dudak dişlere değmez.
Altın Kural
Present simple = genel olarak doğru olan şeyler (alışkanlıklar, gerçekler, durumlar). He / she / it → base form + -s; diğer bütün öznelerle → base form. Türkçedeki "-iyor" ekine aldanmayın: alışkanlık ve kalıcı durum için present simple.
Alıştırmalar
A. Yapı
Present simple kullanın.
-
She (live) in Toronto.
-
My parents (work) at the weekend.at the weekend (UK), on the weekend (US)
-
He (study) law.
-
The train (leave) at 8:15.
-
My dog (love) the park.
-
Tom (fix) computers.
-
She (go) to bed at eleven.
-
My grandmother (have) a garden.
B. Anlam
Doğru seçeneği işaretleyin.
-
Doğru olanı seçin: My parents … in Rome.
-
Doğru olanı seçin: The shop … at nine.
-
Doğru olanı seçin: The students … hard.
-
Hangi fiilin sonunda fazladan bir hece var? …
-
Mesleğinizi anlatıyorsunuz. Doğru olanı seçin: I … in a bank.
C. Hatayı Bul
Hatalı cümleyi düzeltin. Cümle doğruysa "correct" yazın.
-
My brother play the guitar.
-
Water freeze at 0°C.
-
I'm live near the station.
-
He studys medicine.
-
My parents have a small car.
D. Bağlam İçinde
Present simple kullanın.
Kenji 19 (live) in Osaka. He 20 (work) in a hospital — he's a nurse. He 21 (get) up at six and 22 (go) to work by bike. His wife, Yuki, 23 (teach) English. They 24 (have) two children. In the evening, Yuki 25 (watch) TV and Kenji 26 (study) Spanish.
E. Sıra Sende
-
Günlük rutininiz hakkında üç cümle yazın.
-
Bir arkadaşınız ya da bir aile üyeniz hakkında üç bilgi yazın. He ya da she kullanın.
F. Karışık Tekrar
-
A1-02 İngilizce To Be (Am / Is / Are) Kullanımı: Köprü Fiil Düzeltin: I am agree with you.
-
A1-05 İngilizce Çoğul İsimler (Plural Nouns): -s, -es ve Düzensiz Çoğullar one watch → two
-
A1-11 İngilizce There Is / There Are Kullanımı: Var ve Yok Demek ___ a good café near my office. …
Cevap anahtarı
A. Yapı
- lives
- work
- studies
- leaves
- loves
- fixes
- goes
- has
B. Anlam
- live
- opens
- work
- washes
- work
C. Hatayı Bul
- My brother plays the guitar. / My brothers play the guitar.
- Water freezes at 0°C.
- I live near the station.
- He studies medicine.
- ✓ My parents have a small car.
D. Bağlam İçinde
- lives
- works
- gets
- goes
- teaches
- have
- watches
- studies
E. Sıra Sende
- I get up at seven. I drink coffee at home. I go to work by bus.
- My sister lives in Madrid. She works in a bank. She loves cats.
F. Karışık Tekrar
- I agree with you.
- watches
- There's
