Thì hiện tại đơn (Present Simple): câu khẳng định, cách thêm s/es
Present Simple: I Work, She Works
Trong trang này
Mục tiêu
Sau bài này, bạn có thể nói về thói quen, sinh hoạt hằng ngày, những điều đúng về cuộc sống của bạn và những sự thật luôn đúng bằng thì hiện tại đơn (present simple). Bạn cũng biết cách viết và cách đọc đuôi -s đi với he, she và it.
Ý chính
Thì hiện tại đơn không thật sự nói về "lúc này". Nó nói về những điều nói chung là đúng: việc bạn làm thường xuyên, nơi bạn sống, điều bạn thích, cách thế giới vận hành. Hãy hình dung đó là trang hồ sơ cá nhân của bạn: I live in Lima. I work in a hotel. I love jazz. I play tennis on Sundays. Những điều này đúng trong một thời gian dài.
Hình thức rất đơn giản. Bạn dùng động từ nguyên mẫu (base form), tức là động từ như trong từ điển, không có to: work, live, play. Chỉ có một nhóm khác biệt: he, she, it (và một người hoặc một vật). Với nhóm này, động từ thêm -s: I work → she works.
Tại sao chỉ ở đây? Đó là dấu vết nhỏ còn sót lại của tiếng Anh cổ, vốn có rất nhiều đuôi. Ngày nay chỉ còn lại đuôi này. Nó rất nhỏ, nhưng người nghe nhận ra ngay khi bạn bỏ quên nó. Vì vậy, hãy biến nó thành phản xạ: he / she / it → -s.
Tiếng Việt và tiếng Anh
Động từ tiếng Việt không bao giờ đổi hình thức: tôi làm, cô ấy làm, họ làm đều giống nhau. Tiếng Anh thì có một chỗ thay đổi duy nhất: chủ ngữ là he / she / it (hoặc một người, một vật) thì động từ thêm -s. Người Việt hay nói rõ thói quen bằng thường, hay, mỗi ngày; tiếng Anh có thể dùng những từ như vậy, nhưng chính thì hiện tại đơn đã mang nghĩa thói quen.
| Tiếng Việt | Tiếng Anh | Khác nhau ở đâu |
|---|---|---|
| Tôi làm việc ở khách sạn. | I work in a hotel. | động từ nguyên mẫu |
| Cô ấy làm việc ở khách sạn. | She works in a hotel. | tiếng Việt: "làm việc" không đổi; tiếng Anh: thêm -s |
| Bố mẹ tôi sống ở Leeds. | My parents live in Leeds. | số nhiều → không có -s |
| Mỗi sáng tôi thường dậy lúc bảy giờ. | I get up at seven. | thói quen: tiếng Anh không cần từ nào thay cho "thường" |
| Cô ấy là y tá. / Cô ấy làm ở bệnh viện. | She's a nurse. / She works in a hospital. | "là" ≈ be trước danh từ; với động từ hành động thì không có is |
| Ông tôi có một khu vườn. | My grandfather has a garden. | "có" không đổi; tiếng Anh: have → has |
Tóm lại: trước khi nói một câu với he, she, it, một người hay một vật, hãy tự hỏi "đã có -s chưa?". Và khi đã có động từ hành động, đừng thêm am / is / are.
Cấu trúc
Câu khẳng định
| Chủ ngữ | Động từ | Ví dụ |
|---|---|---|
| I / you / we / they | nguyên mẫu | I work in a hotel. |
| he / she / it | nguyên mẫu + -s | She works in a hotel. |
| danh từ số nhiều (my parents, the kids) | nguyên mẫu | My parents live in Leeds. |
| danh từ số ít (my mum, the shop) | nguyên mẫu + -s | The shop opens at nine. |
Cách viết động từ với he / she / it
| Động từ tận cùng bằng | Quy tắc | Ví dụ |
|---|---|---|
| hầu hết động từ | + s | work → works, eat → eats, play → plays |
| -s, -ss, -sh, -ch, -x, -z | + es | miss → misses, wash → washes, watch → watches, fix → fixes |
| go, do | + es | go → goes, do → does |
| phụ âm + y | y → ies | study → studies, try → tries, carry → carries |
| nguyên âm + y | + s | play → plays, buy → buys, enjoy → enjoys |
| have | bất quy tắc | have → has |
Cách dùng
1Thói quen và sinh hoạt hằng ngày
Dùng thì hiện tại đơn cho những việc bạn làm thường xuyên. Những cụm chỉ thời gian như every day, on Mondays, in the morning hay đi kèm.
2Những điều đúng về bạn và người khác
Dùng cho nghề nghiệp, nơi ở và những điều đúng trong thời gian dài.
3Trạng thái lâu dài, sở thích và cảm xúc
Những động từ như like, love, hate, want, need, know chỉ trạng thái, không chỉ hành động. Chúng thường dùng thì hiện tại đơn (xem thêm A1-23).
4Sự thật hiển nhiên và cách mọi thứ vận hành
Dùng cho những sự thật về thế giới và những việc diễn ra đều đặn, như giờ mở cửa.
Lỗi thường gặp
Bẫy dành cho người Việt
1. Quên -s vì động từ tiếng Việt không đổi. Mẹ tôi nấu ăn và Tôi nấu ăn dùng cùng một chữ "nấu", nên người Việt rất hay quên -s, cả khi viết lẫn khi nói. Đây là lỗi phổ biến nhất, ở mọi trình độ.
2. Thêm is/am trước động từ hành động. Vì nghĩ "She is" = "cô ấy", nhiều bạn đặt is trước động từ. Nhưng drive, sell đã là động từ chính rồi.
3. "Có" luôn là have. Chữ "có" trong tiếng Việt không bao giờ đổi, nên nhiều bạn quên rằng với he / she / it và một vật, have phải thành has.
4. "Tôi rất thích" thành "I very like". Tiếng Việt đặt "rất" trước động từ. Trong tiếng Anh, very không đứng trước động từ; hãy dùng really hoặc very much ở cuối câu, hoặc đổi sang love.
Đừng nhầm lẫn
Thì hiện tại đơn và thì hiện tại tiếp diễn — Hiện tại đơn = thói quen, sự thật, tình huống lâu dài. Hiện tại tiếp diễn = việc đang diễn ra lúc này hoặc quanh thời điểm này. Tiếng Việt thường phân biệt bằng chữ "đang": xem A1-22 và A1-23.
be và động từ hành động — Khi có động từ hành động, bạn không cần am / is / are. Xem A1-02.
-s của danh từ số nhiều và -s của động từ — -s ở danh từ nghĩa là "nhiều hơn một" (xem A1-05); -s ở động từ nghĩa là "he / she / it". Trong một câu, thường chỉ một trong hai từ có -s!
Chính tả và phát âm
Đuôi -s / -es có ba cách đọc, giống hệt danh từ số nhiều (xem A1-05). Cách đọc phụ thuộc vào âm cuối của động từ, không phải chữ cái cuối.
| Âm cuối | Đuôi đọc là | Ví dụ |
|---|---|---|
| âm vô thanh /p/ /t/ /k/ /f/ /θ/ | /s/ — như s trong bus | stops, gets, works, laughs |
| âm hữu thanh và nguyên âm | /z/ — như z trong zoo | lives, plays, goes, runs |
| /s/ /z/ /ʃ/ /tʃ/ /dʒ/ | /ɪz/ — thêm một âm tiết | misses, uses, washes, watches, changes |
- Người Việt rất hay nuốt âm cuối, vì tiếng Việt không có âm /s/ hay /z/ ở cuối từ. Khi đó works nghe thành work, và người nghe tưởng bạn quên -s. Hãy giữ âm cuối thật rõ: /s/ là tiếng gió xì nhẹ qua kẽ răng, /z/ cũng vậy nhưng cổ họng rung.
- works /wɜːks/, gets /ɡets/ kết thúc bằng cụm phụ âm /ks/, /ts/. Tiếng Việt không có cụm phụ âm, nên đừng bỏ âm /k/ hay /t/ đứng trước: phải nghe được cả hai âm.
- Mẹo: nối âm cuối sang từ sau. She lives in Hanoi đọc liền live-zin Hanoi; He works in a bank đọc liền work-sin a bank.
- Hai động từ có cách đọc đặc biệt: does /dʌz/, nguyên âm giống cup, không đọc dài như food; says /sez/, nguyên âm giống bed, không đọc như say + /z/.
- has /hæz/ — chỉ một âm tiết, kết thúc bằng /z/.
- Âm tiết thêm /ɪz/ ngắn và nhẹ: watches /ˈwɒtʃɪz/ nhấn vào âm tiết đầu.
- Đừng thêm thanh điệu: âm tiết /ɪz/ là âm nhẹ, không lên giọng như dấu sắc hay xuống giọng như dấu huyền.
Quy tắc vàng
Thì hiện tại đơn = những điều nói chung là đúng (thói quen, sự thật, trạng thái). He / she / it → động từ nguyên mẫu + -s; mọi chủ ngữ khác → động từ nguyên mẫu. Động từ tiếng Việt không đổi, nhưng tiếng Anh thì có: Mẹ tôi nấu ăn ngon → My mother cooks well.
Luyện tập
A. Hình thức
Chia động từ ở thì hiện tại đơn.
-
She (live) in Toronto.
-
My parents (work) at the weekend.at the weekend (UK), on the weekend (US)
-
He (study) law.
-
The train (leave) at 8:15.
-
My dog (love) the park.
-
Tom (fix) computers.
-
She (go) to bed at eleven.
-
My grandmother (have) a garden.
B. Ý nghĩa
Chọn đáp án đúng.
-
Chọn đáp án đúng: My parents … in Rome.
-
Chọn đáp án đúng: The shop … at nine.
-
Chọn đáp án đúng: The students … hard.
-
Động từ nào có thêm một âm tiết ở cuối? …
-
Chọn đáp án đúng: She … in a hospital.
C. Tìm lỗi sai
Sửa lỗi sai. Nếu câu đã đúng, hãy viết correct.
-
My brother play the guitar.
-
Water freeze at 0°C.
-
I'm live near the station.
-
He studys medicine.
-
My parents have a small car.
D. Trong ngữ cảnh
Chia động từ trong ngoặc ở thì hiện tại đơn.
Kenji 19 (live) in Osaka. He 20 (work) in a hospital — he's a nurse. He 21 (get) up at six and 22 (go) to work by bike. His wife, Yuki, 23 (teach) English. They 24 (have) two children. In the evening, Yuki 25 (watch) TV and Kenji 26 (study) Spanish.
E. Đến lượt bạn
Viết bằng tiếng Anh.
-
Viết ba câu về sinh hoạt hằng ngày của bạn.
-
Viết ba điều về một người bạn hoặc một người trong gia đình. Dùng he hoặc she.
F. Ôn tập tổng hợp
Ôn lại kiến thức của các bài trước.
-
A1-02 Động từ to be (am, is, are) trong tiếng Anh: cách dùng và ví dụ Sửa lỗi sai: I am agree with you.
-
A1-05 Danh từ số nhiều trong tiếng Anh: quy tắc thêm s, es và các danh từ bất quy tắc (Plural Nouns) one watch → two
-
A1-11 There is / There are trong tiếng Anh: cách dùng, câu phủ định và câu hỏi ___ a good café near my office. …
Đáp án
A. Hình thức
- lives
- work
- studies
- leaves
- loves
- fixes
- goes
- has
B. Ý nghĩa
- live
- opens
- work
- washes
- works
C. Tìm lỗi sai
- My brother plays the guitar. / My brothers play the guitar.
- Water freezes at 0°C.
- I live near the station.
- He studies medicine.
- ✓ My parents have a small car.
D. Trong ngữ cảnh
- lives
- works
- gets
- goes
- teaches
- have
- watches
- studies
E. Đến lượt bạn
- I get up at seven. I drink coffee at home. I go to work by bus.
- My sister lives in Madrid. She works in a bank. She loves cats.
F. Ôn tập tổng hợp
- I agree with you.
- watches
- There's
