Danh từ đếm được và không đếm được, cách dùng some và any (Countable and Uncountable Nouns)
Countable, Uncountable, Some and Any
Trong trang này
Mục tiêu
Sau bài này, bạn có thể phân biệt danh từ đếm được (countable nouns) (an egg, two eggs) với danh từ không đếm được (uncountable nouns) (water, money, advice), dùng some và any, hỏi How much…? và How many…?, và "đếm" những thứ không đếm được bằng các cụm như a glass of và a piece of.
Ý chính
Bạn hãy hình dung hai túi đồ đi chợ. Túi thứ nhất đựng cam: những vật riêng rẽ mà bạn có thể đếm từng cái — one orange, two oranges, three oranges. Những danh từ như vậy là danh từ đếm được. Túi thứ hai đựng bột mì: không ai nói "one flour, two flours". Những danh từ như vậy là danh từ không đếm được: tiếng Anh coi chúng là một chất hoặc một khối, không có từng đơn vị rõ ràng — water, rice, money, information. Bạn không nói "one water" hay "two rices".
Cái túi quyết định ngữ pháp. Danh từ đếm được có thể đi với a/an và có số nhiều. Danh từ không đếm được không có a/an, không có số nhiều, và đi với động từ số ít: The information is useful.
Muốn đếm một thứ không đếm được? Hãy dùng một từ chỉ vật chứa hoặc chỉ phần: a glass of water, a piece of advice, a kilo of flour. Lúc này bạn đếm những cái cốc, những phần hay những ki-lô: two glasses of water.
Some và any nghĩa là "một lượng nào đó — chúng ta không nói chính xác bao nhiêu".
Tiếng Việt và tiếng Anh
Trong tiếng Việt, gần như mọi danh từ đều cần một từ đứng trước khi đếm: quả cam, con mèo, cái ghế, lời khuyên. Danh từ đếm được trong tiếng Anh thì không cần những từ ấy — nhưng lại phải thêm -s ở số nhiều. Còn danh từ không đếm được trong tiếng Anh cần một "vật chứa" giống tiếng Việt: a glass of, a piece of.
| Tiếng Việt | Tiếng Anh | Khác nhau ở đâu |
|---|---|---|
| hai quả cam | two oranges | tiếng Việt cần "quả" và không đổi dạng danh từ; tiếng Anh không cần từ phân loại nhưng cần -s |
| hai cốc nước | two glasses of water | giống nhau: đếm cái cốc; tiếng Anh thêm -es vào glass, water giữ nguyên |
| một lời khuyên | some advice / a piece of advice | tiếng Việt đếm được "lời khuyên"; advice không đếm được: không có an advice |
| Những thông tin này rất hữu ích. | This information is really useful. | tiếng Việt có thể dùng "những"; information không có số nhiều và đi với is |
| Bạn có câu hỏi nào không? / Tôi không có tiền. | Do you have any questions? / I don't have any money. | "nào" trong câu hỏi và câu phủ định gần giống any; tiếng Việt thường bỏ được, tiếng Anh hay dùng any |
| bao nhiêu người / bao nhiêu thời gian | how many people / how much time | một chữ "bao nhiêu" → hai cách hỏi tùy danh từ đếm được hay không |
Lưu ý: việc một danh từ đếm được hay không là do tiếng Anh quy định, không phải do nghĩa trong tiếng Việt. "Đồ đạc", "hành lý", "bài tập về nhà", "tin tức" nghe như nhiều thứ, nhưng furniture, luggage, homework, news đều không đếm được.
Cấu trúc
Đếm được và không đếm được
| Đếm được | Không đếm được | |
|---|---|---|
| a / an | an apple, a chair | không có a/an |
| số nhiều | apples, chairs | không có số nhiều |
| động từ | is (một) / are (hai trở lên) | is |
| some / any | some apples, any chairs | some water, any furniture |
| câu hỏi | How many apples? | How much water? |
Những danh từ không đếm được thường gặp
| Nhóm | Danh từ |
|---|---|
| Đồ ăn thức uống | water, milk, coffee, tea, bread, rice, cheese, meat, sugar, pasta |
| Chất liệu | paper, glass, wood, plastic |
| Ý tưởng và hoạt động | information, advice, news, help, music, work, homework, fun |
| Từ chỉ "cả nhóm" | money, furniture, luggage, traffic |
Một số danh từ trông giống như một nhóm những vật đếm được (money = tiền xu và tiền giấy; furniture = ghế, bàn, giường), nhưng bản thân danh từ đó vẫn không đếm được.
Some và any
| Loại câu | Từ thường dùng | Ví dụ |
|---|---|---|
| Khẳng định | some | There's some milk in the fridge. |
| Phủ định | any | We don't have any eggs. |
| Câu hỏi | any | Are there any tickets? |
| Lời mời | some | Do you want some tea? |
| Lời đề nghị, xin | some | Can I have some water, please? |
Vật chứa và phần
| Cụm từ | Ví dụ |
|---|---|
| a cup of / a glass of / a bottle of | a cup of tea, a glass of water, a bottle of oil |
| a can of / a packet of / a carton of | a can of cola, a packet of rice, a carton of milk |
| a piece of | a piece of cake, a piece of advice, a piece of furniture |
| a slice of | a slice of bread, a slice of pizza |
| a loaf of / a bar of / a kilo of | a loaf of bread, a bar of chocolate, a kilo of rice |
Cách dùng
1Danh từ đếm được và không đếm được
Danh từ đếm được đi với a/an và có số nhiều. Danh từ không đếm được không có a/an, không thêm -s, và đi với động từ số ít.
2Some trong câu khẳng định, lời mời và lời đề nghị
Dùng some với danh từ đếm được số nhiều và với danh từ không đếm được trong câu khẳng định. Cũng dùng some trong lời mời và lời đề nghị, khi bạn chờ câu trả lời yes.
3Any trong câu phủ định và câu hỏi
Dùng any trong hầu hết câu phủ định và câu hỏi, khi chúng ta không biết vật đó có hay không, hoặc khi câu trả lời là "không có gì".
4How much…? và How many…?
How many + danh từ đếm được số nhiều. How much + danh từ không đếm được. How much…? cũng dùng để hỏi giá — xem A1-04.
5Vật chứa và phần
Để đếm một danh từ không đếm được, đặt một từ chỉ vật chứa hoặc chỉ phần lên trước. Vật chứa chuyển sang số nhiều; danh từ không đếm được giữ nguyên.
Lỗi thường gặp
Bẫy dành cho người Việt
1. "Một lời khuyên", "một thông tin" thành "an advice", "an information". Tiếng Việt đếm được những thứ này bằng "lời", "cái", "mẩu". Trong tiếng Anh, advice, information, news không đếm được: dùng some hoặc a piece of.
2. Thêm -s vì nghĩ "nhiều thứ". "Đồ đạc", "hành lý", "bài tập" nghe như rất nhiều vật, và tiếng Việt có thể nói "những đồ đạc", "các bài tập". Nhưng trong tiếng Anh, những danh từ này không có số nhiều.
3. Quên -s với danh từ đếm được. Ngược lại, vì tiếng Việt nói "ba quả trứng" mà danh từ không đổi, nhiều bạn quên -s với danh từ đếm được — nhất là khi nói, vì âm /s/, /z/ cuối từ rất dễ bị nuốt.
4. Một chữ "bao nhiêu" cho mọi thứ. Tiếng Việt hỏi "bao nhiêu tiền", "bao nhiêu người", "bao nhiêu nước" đều như nhau. Tiếng Anh phải chọn: đếm được → how many; không đếm được → how much.
Đừng nhầm lẫn
How much và How many — Bạn đếm được từng cái không? → how many. Đó là thứ không đếm được? → how much.
Some trong lời mời và any trong câu hỏi thật — Dùng some khi bạn mời hoặc xin một thứ gì và chờ câu trả lời yes. Dùng any trong câu hỏi thật, khi bạn không biết câu trả lời.
Danh từ ở cả hai túi — Có những danh từ không đếm được khi là một chất, nhưng đếm được khi là một vật hoặc một phần. Các từ chỉ số lượng khác (much, a few, a little) nằm ở A2-10; những danh từ khó nằm ở B2-22.
Chính tả và phát âm
- some đứng trước danh từ thường đọc yếu: /səm/ — rất nhanh và nhẹ: some water. Nó đọc mạnh là /sʌm/ khi được nhấn hoặc đứng một mình: Some people like it, and some don't. Giữ âm /m/ cuối, đừng biến nó thành một âm tiết có dấu.
- of đọc yếu là /əv/, khi nói nhanh thường chỉ còn /ə/: a cup of tea nghe như "a cuppa tea".
- Âm cuối số nhiều rất quan trọng: eggs /eɡz/, bags /bæɡz/, glasses /ˈɡlɑːsɪz/ (UK), /ˈɡlæsɪz/ (US). Tiếng Việt không có cụm phụ âm ở cuối từ, nên bạn đừng bỏ /z/ trong eggs: thiếu nó, người nghe sẽ hiểu là một quả.
- Vật chứa ở số nhiều theo cách viết số nhiều bình thường: glass → glasses, slice → slices, loaf → loaves, packet → packets (xem A1-05).
- luggage phổ biến cả trong tiếng Anh Anh và Anh Mỹ; baggage phổ biến hơn trong tiếng Anh Mỹ. Cả hai đều không đếm được: How much luggage…? How much baggage…?
Quy tắc vàng
Danh từ đếm được: có a/an và số nhiều. Danh từ không đếm được: không có a/an, không có số nhiều, động từ số ít — dù tiếng Việt có đếm được bằng "lời", "cái" hay không. Dùng some chủ yếu trong câu khẳng định, lời mời và lời đề nghị; dùng any chủ yếu trong câu phủ định và câu hỏi. How many + đếm được; how much + không đếm được.
Luyện tập
A. Hình thức
Trả lời hoặc điền từ thích hợp.
-
Đếm được hay không đếm được? Trả lời bằng countable hoặc uncountable: furniture
-
Đếm được hay không đếm được? Trả lời bằng countable hoặc uncountable: chair
-
Chọn đáp án đúng: a bar of …
-
Điền vào chỗ thiếu: two of water (glass)
-
Điền vào chỗ thiếu: three of bread (slice)
-
How chairs are there?
-
How rice do you want?
B. Ý nghĩa
Chọn đáp án đúng.
-
Chọn đáp án đúng: We need … eggs for the cake.
-
Chọn đáp án đúng: There isn't … milk left.
-
Chọn đáp án đúng: "Do you want … cake?" "Yes, please!"
-
Chọn đáp án đúng: The news … good today.
-
Chọn đáp án đúng: a … of pizza
C. Tìm lỗi sai
Sửa lỗi sai. Nếu câu đã đúng, hãy viết correct.
-
The informations are on the website.
-
How many money do you have?
-
I have two luggages.
-
Can I have a glass of water, please?
D. Trong ngữ cảnh
Điền vào đoạn hội thoại. Dùng các từ trong khung: any, cartons, loaf, many, some
Max: Is there 17 milk in the fridge?
Lea: No, there isn't 18 milk. We need two 19 of milk.
Max: OK. And how 20 eggs do we need?
Lea: Six. And can you buy 21 bread? A 22 of white bread, please.
E. Đến lượt bạn
Viết bằng tiếng Anh về căn bếp của bạn và một lần đi quán cà phê.
-
Viết hai câu về căn bếp nhà bạn hôm nay: một câu có some và một câu có any.
-
Viết một lời gọi món ngắn ở quán cà phê. Dùng một từ chỉ vật chứa hoặc chỉ phần.
F. Ôn tập tổng hợp
Ôn lại kiến thức của các bài trước.
-
A1-11 There is / There are trong tiếng Anh: cách dùng, câu phủ định và câu hỏi Chọn đáp án đúng: There … some cheese on the table.
-
A1-06 Mạo từ a, an, the trong tiếng Anh: cách dùng cơ bản (Articles) Chọn đáp án đúng: I want … orange and some water.
-
A1-13 Thì hiện tại đơn: câu phủ định và câu hỏi với do, does, don't, doesn't Sửa lỗi sai: How much money you have?
Đáp án
A. Hình thức
- uncountable
- countable
- chocolate
- glasses
- slices
- many
- much
B. Ý nghĩa
- some
- any
- some
- is
- slice
C. Tìm lỗi sai
- The information is on the website.
- How much money do you have?
- I have two pieces of luggage. / I have two bags. / I have two suitcases.
- ✓ Can I have a glass of water, please?
D. Trong ngữ cảnh
- any / some
- any
- cartons
- many
- some
- loaf
E. Đến lượt bạn
- There's some rice in the cupboard. There isn't any coffee.
- Can I have a cup of tea and a piece of cake, please?
F. Ôn tập tổng hợp
- is
- an
- How much money do you have?
