Always, usually, never: hversu oft? Tíðniatviksorð á ensku
Always, Usually, Never: How Often
Á þessari síðu
Markmið
Eftir þessa kennslustund geturðu sagt hversu oft þú gerir hlutina: I always…, I sometimes…, I never…, twice a week. Þú veist hvar orðin standa í setningunni og getur spurt How often…?
Aðalatriðið
Hugsaðu þér prósentustiku, eins og rafhlöðuna í símanum þínum. Við 0% er never – ekki eitt einasta skipti. Við 100% er always – í hvert skipti. Þar á milli eru usually, often, sometimes, rarely og hardly ever. Þessi orð eru tíðniatviksorð (adverbs of frequency): þau segja hversu oft eitthvað gerist.
Þessi atviksorð sitja helst inni í miðri setningunni, nálægt sögninni. Með venjulegri sögn standa þau á undan henni (I always walk), en með be á eftir henni (I'm always late) – be er sérstök, eins og þú veist úr A1-03.
Um nákvæma tíðni hefur enskan lengri orðasambönd – every day, twice a week, three times a year – og þau fara aftast í setninguna (stundum fremst).
Og mundu: never er nú þegar neitun. Bættu ekki not við. Ein neitun er nóg.
Íslenska og enska
Á íslensku kemur atviksorðið á eftir sögninni: „Ég drekk alltaf vatn“, „Hann hringir sjaldan“, „Við förum oft í bíó“. Á ensku er það öfugt: tíðniatviksorðið kemur á undan aðalsögninni: I always drink water. Þetta er algeng villa hjá Íslendingum. Með be er þetta hins vegar eins: „Ég er alltaf svangur“ = I'm always hungry.
Annað sem er ólíkt: ef íslensk setning byrjar á „stundum“ eða „venjulega“ kemur sögnin strax á eftir („Stundum vinn ég heima“). Á ensku kemur frumlagið fyrst: Sometimes I work from home. Góðu fréttirnar: „aldrei“ er neitun eitt og sér, alveg eins og never („Ég drekk aldrei kaffi“ = I never drink coffee). Og nákvæm tíðni er „tvisvar í viku“ og „einu sinni á ári“ á íslensku, en á ensku twice a week, once a year – með a, án in.
| Íslenska | Enska | Hvað er ólíkt? |
|---|---|---|
| Bróðir minn kemur venjulega heim klukkan sex. | My brother usually gets home at six. | á íslensku á eftir sögninni; á ensku á undan aðalsögninni |
| Hún er alltaf svöng. | She's always hungry. | á eftir be – hér er þetta eins |
| Stundum vinn ég heima. | Sometimes I work from home. | á íslensku sögnin strax á eftir „stundum“; á ensku frumlag + sögn |
| Ég drekk aldrei kaffi. | I never drink coffee. | ein neitun – hér er þetta eins; en never fer á undan sögninni |
| Ég er ekki alltaf sammála. | I don't always agree. | ekki í hvert skipti – merkingin er eins |
| þrisvar í viku / einu sinni á ári | three times a week / once a year | „í viku“, „á ári“ → a, ekki in a |
| á föstudögum, á kvöldin | on Fridays, in the evenings | „á“ → on með dögum, in the með hlutum dagsins |
Í stuttu máli: tíðniatviksorðið fer á undan aðalsögninni og á eftir be; á eftir sometimes fremst í setningu kemur frumlagið; never án not; twice a week án in.
Form
Tíðnistikan (um það bil)
| Atviksorð | Um það bil |
|---|---|
| always | 100% |
| usually / normally | 90% |
| often | 70% |
| sometimes | 50% |
| rarely / seldom | 10% |
| hardly ever | 5% |
| never | 0% |
Seldom þýðir það sama og rarely, en er formlegra og sjaldgæft í tali. Á þessu stigi notarðu rarely; seldom þarftu bara að þekkja þegar þú lest.
Staður í setningunni
| Regla | Mynstur | Dæmi |
|---|---|---|
| á undan aðalsögninni | frumlag + atviksorð + sögn | I often cook at home. |
| á eftir be | frumlag + be + atviksorð | She's never late. |
| í spurningu á eftir frumlaginu | Do + frumlag + atviksorð + sögn? | Do you often travel for work? |
| í neitun með usually, often, normally, always | don't / doesn't + atviksorð + sögn | I don't usually eat breakfast. |
| sometimes með neitun | frumlag + sometimes + don't / doesn't + sögn | I sometimes don't have time. |
Almenna reglan er „á eftir fyrstu hjálparsögninni“. Hingað til eru hjálparsagnirnar þínar do / does; sama stað sérðu með can í A1-17 (I can never find my keys).
Fremst og aftast: Sometimes og usually (og normally) geta líka staðið fremst í setningu – það er algengt í tali: Sometimes I work from home. Sometimes getur líka staðið aftast: I work from home sometimes.
Tíðniorðasambönd – venjulega aftast í setningunni
| Orðasamband | Dæmi |
|---|---|
| every + day / week / morning / summer | I check my email every morning. |
| once / twice / three times + a + day / week / month / year | We eat out twice a month. |
| on + vikudagar (í fleirtölu) | She plays tennis on Fridays. |
| How often…? | How often do you go to the gym? |
Notkun
1Með venjulegum sögnum – á undan aðalsögninni
Settu atviksorðið milli frumlagsins og aðalsagnarinnar. Á íslensku kemur atviksorðið á eftir sögninni; á ensku á undan henni.
2Með be – á eftir be
Með am / is / are kemur atviksorðið á eftir sögninni, alveg eins og á íslensku.
3Í spurningum og neitun
Í spurningu kemur atviksorðið á eftir frumlaginu. Í neitun standa usually, often og normally oftast á eftir don't / doesn't; usually og often geta líka staðið á undan (We usually don't…). Sometimes kemur á undan neituninni. Don't always þýðir „ekki í hvert skipti“.
4Sometimes og usually fremst; never án not
Sometimes og usually geta byrjað setningu; það er algengt í tali. Á eftir þeim kemur frumlagið, ekki sögnin. Never þýðir nú þegar „aldrei“, svo þú notar það ekki með don't / doesn't.
5Nákvæm tíðni og How often…?
Spurðu How often…? og svaraðu með atviksorði eða nákvæmu orðasambandi aftast í setningunni.
Algengar villur
Gildrur fyrir íslenskumælandi
1. „Pabbi drekkur alltaf…“ → my dad drinks always. Á íslensku stendur atviksorðið á eftir sögninni: „Pabbi drekkur alltaf lýsi“, „Frændi minn kemur alltaf með ýsu“. Ef þú heldur þessari röð á ensku lendir atviksorðið milli sagnarinnar og andlagsins. Á ensku fer tíðniatviksorðið á undan aðalsögninni.
2. „Stundum fer ég…“ → Sometimes go I. Á íslensku kemur sögnin strax á eftir „stundum“ eða „venjulega“ og frumlagið á eftir henni: „Stundum sjáum við norðurljósin“, „Venjulega förum við í bústaðinn í júlí“. Á ensku má byrja á sometimes eða usually, en svo kemur frumlagið og síðan sögnin.
3. „tvisvar í viku“, „einu sinni á ári“ → twice in a week, once in a year. Á íslensku segjum við „tvisvar í viku“, „þrisvar í mánuði“ og „einu sinni á ári“, með forsetningu. Á ensku er bara a: twice a week, three times a month, once a year.
Ekki rugla saman
never og not… ever – Never = not… ever. Notaðu annað hvort, ekki bæði.
don't always og never – Don't always þýðir „stundum já, stundum nei“. Never þýðir „ekki eitt einasta skipti“.
hardly ever og hardly – Hardly ever = nær aldrei (tíðni). Hardly eitt og sér þýðir „varla“ (I can hardly hear you). Sjá A2-09.
Atviksorð í einu orði og orðasamband – Atviksorð í einu orði standa inni í setningunni; lengri orðasambönd fara venjulega aftast. Leiðir til að tala um þreytandi eða dæmigerðar venjur (She'll sit there for hours) koma miklu seinna, í B2-17.
Stafsetning og framburður
- often /ˈɒfn/ (UK), /ˈɔːfn/ (US): t heyrist venjulega ekki, þótt /ˈɒftən/ heyrist líka. Á íslensku lesum við flesta stafi eins og þeir eru skrifaðir – hér máttu sleppa t.
- usually /ˈjuːʒuəli/ er fjögur atkvæði, en í hröðu tali oft þrjú: /ˈjuːʒəli/. Hljóðið /ʒ/ er ekki til í íslensku: það er raddaða útgáfan af sh – varirnar í stút og raddböndin titra.
- always /ˈɔːlweɪz/: áherslan á fyrsta atkvæðinu, og það er skrifað með einu l. Endirinn /z/ er raddaður. Í miðjunni er /w/: settu stút á varirnar eins og fyrir ú, tennurnar snerta ekki vörina.
- once /wʌns/ byrjar líka á /w/, ekki á v. twice /twaɪs/ = tvisvar. Við hærri tölur: three times, four times…
- sometimes er skrifað sem eitt orð; some time (tvö orð) þýðir „einhvern tíma“ eða „dálítinn tíma“.
- Ef atviksorðið er aðalatriðið í setningunni fær það áherslu: She's never on time!
Gullna reglan
Tíðniatviksorðið fer á undan aðalsögninni og á eftir be – ekki á eftir sögninni eins og á íslensku. Í neitun standa usually / often / always venjulega á eftir don't / doesn't (We usually don't… er líka rétt), en sometimes á undan. Nákvæm orðasambönd (twice a week) fara venjulega aftast. Ef setningin byrjar á usually eða sometimes kemur frumlagið næst. Never er nú þegar neitun – án not.
Æfingar
A. Form
Raðaðu orðunum í rétta röð eða fylltu í eyðurnar.
-
Raðaðu orðunum í rétta röð: always / I / breakfast / have
-
Raðaðu orðunum í rétta röð: late / is / never / he
-
Raðaðu orðunum í rétta röð: you / do / cook / often / ?
-
Raðaðu orðunum í rétta röð: usually / we / don't / go out / on Mondays
-
Fylltu í eyðuna: We go on holiday a year. (one time)on holiday (UK); on vacation (US)
-
Fylltu í eyðuna: I see my aunt a year. (two times)
B. Merking
Veldu rétta svarið.
-
Veldu rétta svarið: I … watch TV — maybe once a month.
-
Veldu orðið sem þýðir 0%: …
-
Lestu setninguna og svaraðu: "He doesn't always walk to work." Does he walk to work every day? …
-
Ljúktu við spurninguna: " do you go swimming?" "Twice a week."go swimming: fixed phrase, see A1-22
C. Finndu villuna
Í hverri setningu er ein villa eða setningin er rétt. Skrifaðu leiðréttu setninguna eða skrifaðu correct.
-
She goes sometimes to the gym.
-
I don't never eat meat.
-
They always are busy.
-
I see my aunt two times in a year.
-
We usually have lunch at one.
D. Í samhengi
Fylltu í eyðurnar í textanum.
I'm a nurse. My week is never the same. I 16 (usually / work) from Monday to Thursday. I 17 (be / often) tired on Thursday evening! On Fridays I go to the gym, and I 18 (sometimes / swim) in the pool there. I 19 (never / work) on Sundays — Sunday is family day. My sister visits us 20 (two times) a month.
E. Spreyttu þig
Skrifaðu á ensku um vikuna þína.
-
Skrifaðu þrjár setningar um vikuna þína með always, sometimes og never.
-
Svaraðu spurningunni: How often do you see your friends? Notaðu nákvæmt orðasamband.
F. Blönduð upprifjun
Rifjaðu upp efni fyrri kennslustunda.
-
A1-13 Present Simple á ensku: don't, doesn't, do, does – neitun og spurningar your brother often play football?
-
A1-14 Have og have got á ensku: að eiga, vera með og hafa – útskýringar og æfingar I a shower every morning.
-
A1-12 Present Simple á ensku: I work, she works – útskýringar og æfingar My sister (study) every evening.
Svör
A. Form
- I always have breakfast.
- He is never late.
- Do you often cook?
- We don't usually go out on Mondays. / We usually don't go out on Mondays.
- once
- twice
B. Merking
- hardly ever
- never
- no
- How often
C. Finndu villuna
- She sometimes goes to the gym. / Sometimes she goes to the gym. / She goes to the gym sometimes.
- I never eat meat. / I don't ever eat meat.
- They are always busy. / They're always busy.
- I see my aunt twice a year. / I see my aunt two times a year.
- ✓ We usually have lunch at one.
D. Í samhengi
- usually work
- am often / 'm often
- sometimes swim
- never work
- twice
E. Spreyttu þig
- I always get up at seven. I sometimes cook dinner. I never work on Sundays.
- I see my friends twice a week.
F. Blönduð upprifjun
- Does
- have / take
- studies
