Gerund. -ing ձևը որպես գոյական և նախդիրներից հետո հայերենով
-ing as a Noun: Gerund Subjects and After Prepositions
Այս էջում
Նպատակ
Այս դասից հետո կկարողանաք -ing ձևն օգտագործել որպես նախադասության ենթակա, նախդիրներից հետո (ներառյալ look forward to-ի to-ն) և It's no use, There's no point ու It's worth կայուն արտահայտություններում։
Հիմնական գաղափար
-ing ձևը կարող է գոյականի գործ կատարել։ Քերականության գրքերը այդ դեպքում այն հաճախ անվանում են gerund։ Swimming-ը կարող է մարզաձև լինել, ինչպես football-ը. Swimming is good for you. Football is good for you.
Այս մեկ գաղափարը բացատրում է երկու կանոն։ Առաջին. -ing ձևը կարող է լինել նախադասության ենթակա, ինչպես ցանկացած գոյական։ Երկրորդ. նախդիրից (in, at, of, about, before, without…) հետո գոյական է գալիս, ուստի եթե նախդիրից հետո բայ եք ուզում, օգտագործում եք նրա գոյականական տեսքը՝ -ing ձևը։
Պատկերացրեք նախդիր, որը ներս է թողնում միայն գոյականներին։ Բայը, որ ուզում է դրանից հետո գալ, պետք է գոյականի դիմակ հագնի՝ -ing վերջավորությունը. interested in learning, before leaving, without saying։ Դժվար մասը. երբեմն to-ն էլ է նախդիր։ Այդ դեպքում բային նույն դիմակն է պետք. I look forward to seeing you.
Հայերեն և անգլերեն
Այստեղ հայերենը ձեզ օգնում է։ Հայերեն անորոշ դերբայը նույնպես գոյականի պես է աշխատում. հոդ է ստանում («Լողալը օգտակար է») և հոլովվում է կապերի հետ՝ «առանց հրաժեշտ տալու», «ուղարկելուց առաջ», «լույսերն անջատելով»։ Անգլերենում այս բոլոր դեպքերում -ing է։ Խնդիրն այն է, որ «-ել»-ը մտքում հաճախ to + բայ է դառնում. without to say, before to leave, look forward to see։
Երկրորդ. «արժե»-ն հայերենում բայ է և անորոշ դերբայ է ստանում՝ «Արժե այցելել», «Չարժե նորոգել»։ Անգլերենում worth-ը ածական է. be worth + -ing՝ It's worth visiting, It isn't worth repairing։ Երրորդ. «իմաստ չունի» արտահայտությունը բառացի դառնում է it has no sense, իսկ անգլերենում ասում ենք There's no point (in) + -ing։
| Հայերեն | Անգլերեն | Ինչն է տարբեր |
|---|---|---|
| Լողալը օգտակար է մեջքի համար։ | Swimming is good for your back. | «-ել + ը» ≈ -ing գոյական. այստեղ նույն տրամաբանությունն է |
| Գնաց առանց հրաժեշտ տալու։ | He left without saying goodbye. | «առանց …-ու» → without + -ing |
| Ուղարկելուց առաջ ստուգեք։ | Check your work before sending it. | «…-ուց առաջ» → before + -ing |
| Լույսերն անջատելով էներգիա կխնայեք։ | You can save energy by turning off the lights. | «-ելով» → by + -ing |
| Անհամբեր սպասում եմ քեզ տեսնելուն։ | I'm looking forward to seeing you. | to-ն նախդիր է → -ing |
| Այդ ռեստորանը արժե փորձել։ | That restaurant is worth trying. | «արժե» (բայ) + «-ել» → be worth + -ing |
| Տպիչ գնելն իմաստ չունի։ | There's no point in buying a printer. | «իմաստ չունի» → There's no point (in) + -ing |
Կարճ ասած՝ այնտեղ, որտեղ հայերենում «-ելը», «-ելու», «-ելուց», «-ելով» ձևերն են, անգլերենում սովորաբար -ing է, ոչ թե to + բայ։
Կառուցվածք
-ing ձևը որպես ենթակա
| -ing ենթակա | Բայ | Մնացածը |
|---|---|---|
| Swimming | is | good for your back. |
| Learning a language | takes | time. |
| Not sleeping enough | makes | me irritable. |
Մեկ -ing ենթական եզակի է, ուստի բայը եզակի է, նույնիսկ եթե արտահայտության մեջ հոգնակի գոյական կա (Reading reviews takes ages)։ And-ով միացված երկու -ing ենթակա ստանում են հոգնակի բայ. Swimming and cycling are both good exercise.
Նախդիր + -ing
| Նախդիր | Օրինակ |
|---|---|
| in / at / of / about | interested in learning, good at cooking, tired of waiting, worried about losing |
| before / after | before leaving, after finishing |
| instead of / without | instead of waiting, without saying goodbye |
| by (ինչպես) | by taking the train |
| for (պատճառ) | thanks for coming, sorry for being late |
Երկու փոքր բացառություն. but-ից և except-ից հետո կարող է գալ բայի հիմնական ձևը (We did nothing but wait)։
«To»-ն որպես նախդիր – ստուգում. կարո՞ղ եք դրանից հետո գոյական դնել։
| Արտահայտություն | + գոյական | + -ing |
|---|---|---|
| look forward to | I look forward to the weekend. | I look forward to meeting you. |
| be used to | I'm used to the noise. | I'm used to working at night. |
| object to | They object to the plan. | They object to paying more. |
| when it comes to | when it comes to money | when it comes to cooking |
Կայուն արտահայտություններ + -ing
| Արտահայտություն | Օրինակ |
|---|---|
| It's no use + -ing | It's no use complaining. |
| There's no point (in) + -ing | There's no point (in) arguing. |
| It's (not) worth + -ing | It's worth booking early. |
| something is worth + -ing | The museum is worth visiting. |
Գործածություն
1-ing ձևը որպես ենթակա
-ing ձևն օգտագործեք որպես ենթակա՝ ընդհանրապես գործունեության մասին խոսելու համար։ Բայը եզակի է։ Ժխտականի համար not-ը դրեք -ing ձևից առաջ։
2Ածական + նախդիր + -ing
Կայուն նախդիրներով ածականներից A2-31 հետո, երբ գործողություն է գալիս, օգտագործեք -ing։
3Բայ + նախդիր + -ing
Նույն կանոնը գործում է կայուն նախդիրներով բայերից հետո (think about, talk about, apologise for, succeed in, insist on)։
4before, after, by, without, instead of + -ing
Այս նախդիրներից հետո օգտագործեք -ing։ -ing գործողությունը սովորաբար կատարում է գլխավոր նախադասության ենթական։ (Ավելին՝ B2-10 դասում։)
5«To»-ն որպես նախդիր
Որոշ արտահայտություններում to-ն նախդիր է, ոչ թե to-ով անորոշ դերբայի մաս։ Դրանից հետո օգտագործեք -ing։ Ամենատարածվածներն են look forward to, be used to (տե՛ս B1-21), object to և when it comes to։
6It's no use / There's no point / It's worth
Այս կայուն արտահայտությունները ցույց են տալիս, թե գործողությունն օգտակա՞ր է։ It's no use-ը և There's no point-ը նշանակում են «չի օգնի»։ It's worth-ը նշանակում է «լավ միտք է. արդյունքն արդարացնում է ջանքը»։ Worth-ը կարող է ստանալ նաև գոյական. It's worth the money.
Հաճախակի սխալներ
Թակարդներ հայախոսների համար
1. «Չարժե նորոգել» → doesn't worth. Հայերենում «արժե»-ն բայ է, ուստի ժխտականն էլ բայի պես ենք կազմում. «Այս հին նոութբուքը չարժե նորոգել»։ Անգլերենում worth-ը բայ չէ. ժխտականը isn't worth է, իսկ դրանից հետո՝ -ing։
2. «Իմաստ չունի զանգել» → it had no sense to call. Հայերենում ասում ենք «Անիին ասացի, որ կիրակի օրը հացատուն զանգելն իմաստ չունի»։ Բառացի ստացվում է it has no sense։ Անգլերենում՝ There's no point (in) + -ing։
3. «Նայելուց առաջ» → before to check. Հայերենում «առաջ»-ից առաջ անորոշ դերբայ ենք դնում. «Պապիկը լուսնային օրացույցը նայելուց առաջ երբեք լոլիկ չի տնկում»։ «-ել»-ը մտքում to + բայ է դառնում։ Before-ը նախդիր է, ուստի՝ -ing։
4. «Անհամբեր սպասում է փորձելուն» → looking forward to try. «Անհամբեր սպասել»-ը սովորում ենք որպես look forward to, իսկ to-ից հետո ձեռքը գնում է դեպի բայի հիմնական ձևը. «Նարեկը շաբաթներ շարունակ անհամբեր սպասում է նոր մագլցման պատը փորձելուն»։ Այս to-ն նախդիր է → -ing։
Մի՛ շփոթեք
To-ով անորոշ դերբայ, թե to (նախդիր) + -ing – Հարցրեք. կարո՞ղ է այստեղ to-ից հետո գոյական գալ։ Եթե այո, դա նախդիր է → -ing։
-ing ենթակա, թե It's + ածական + to – Երկուսն էլ խոսում են գործունեության մասին ընդհանրապես։ It-ով կաղապարը B1-17 խոսքում շատ տարածված է։
-ing որպես գոյական, թե Present Continuous – Երկուսն էլ ունեն -ing, բայց գոյականը անվանում է գործունեությունը, իսկ շարունակական ձևին պետք է be, և այն նկարագրում է ընթացող գործողություն A1-22։
for + -ing, թե to + բայ – For + -ing-ը ցույց է տալիս, թե իրն ինչի համար է, to + բայը՝ մարդու նպատակը A2-26։
Ուղղագրություն և արտասանություն
- -ing-ի ուղղագրություն. make → making, stop → stopping, begin → beginning, die → dying, բայց visit → visiting, open → opening (կրկնապատկում չկա, երբ վերջին վանկը շեշտված չէ)։
- -ing-ի վերջում /ŋ/ է. մի՛ ավելացրեք «գ» (ոչ «սվիմինգ»)։ Արագ, խոսակցական խոսքում -ing-ը հաճախ արտասանվում է /ɪn/, բայց միշտ գրեք -ing։
- look forward to-ն ասվում է մեկ միավորով, թույլ to-ով՝ /lʊk ˈfɔːwəd tə/ (UK), /lʊk ˈfɔːrwərd tə/ (US)։ Շեշտը for-ի վրա է, ոչ թե վերջին վանկի։
- worth-ը՝ /wɜːθ/ (UK), /wɝːθ/ (US)։ /w/-ի համար շուրթերը կլորացրեք (ոչ «վ»), իսկ վերջում /θ/-ն է, ինչպես think-ում. լեզվի ծայրը ատամների միջև, առանց ձայնի, ոչ «թ» կամ «ս»։
Ոսկե կանոն
Նախդիրից հետո բայը սովորաբար ստանում է -ing ձև, ներառյալ look forward to, be used to և object to արտահայտությունների to-ն։ Մեկ -ing ենթական ստանում է եզակի բայ։ Հիշեք. «արժե փորձել» → is worth trying, «իմաստ չունի» → there's no point (in) + -ing։
Վարժություններ
A. Կառուցվածք
Փակագծերում տրված բայը դրեք ճիշտ ձևով։
-
(eat) too much sugar is bad for your teeth.
-
She's very good at (fix) things.
-
We look forward to (work) with you.
-
You can book tickets by (call) this number.
-
It's not worth (wait) for the next bus.
-
He left without (say) goodbye.
-
Learning new words (be) easy with this app.
B. Իմաստ
Ընտրեք ճիշտ տարբերակը։
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: There's no point in ….
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: I'd like … the museum.
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: I'm looking forward … you.
-
Կիրառեք գոյականի ստուգումը, հետո ընտրեք: I object to … for parking.
-
Կիրառեք գոյականի ստուգումը, հետո ընտրեք: I hope to … you soon.
C. Գտեք սխալը
Յուրաքանչյուր նախադասության մեջ կա մեկ սխալ, կամ նախադասությունը ճիշտ է։ Գրեք ուղղված նախադասությունը կամ գրեք correct։
-
Thank you for help me.
-
I'm used to drive on the left. (I live in the UK now.)
-
It's worth to visit the old town.
-
Swimming in the sea are my favourite thing in summer.
-
Instead of taking the bus, I walked.
D. Համատեքստում
Կարդացեք նամակը։ Փակագծերում տրված բայը դրեք ճիշտ ձևով։
Dear Ms Patel,
Thank you for 18 (send) me the information about the course. I am very interested in 19 (join). 20 (study) online suits me, because I work full-time. Is it worth 21 (buy) the books, or are they available online? I look forward to 22 (hear) from you.
Best wishes,
Leo Martins
E. Ձեր հերթն է
Գրեք անգլերենով։
-
Գրեք երկու նախադասություն, որոնք սկսվում են -ing ենթակայով. մեկը մի բանի մասին, որ սիրում եք, մյուսը՝ մի բանի, որ ձեզ համար դժվար է։
-
Գրեք երկու նախադասություն ապագայի մասին՝ մեկը look forward to-ով, մյուսը It's worth-ով։
F. Խառը կրկնություն
Կրկնեք նախորդ դասերը։
-
B1-18 Want Him To, Make Him Do, Let Him Do. բայ + խնդիր + to հայերենով My parents never let me (stay) out late.
-
B1-16 Must Be, Can't Be, Might Be. ենթադրություն ներկայի մասին հայերենով He be at home — his car isn't here. (Վստահ եմ, որ տանը չէ։)
-
A2-31 Good At, Afraid Of, Listen To. բառեր և նախդիրներ անգլերենում հայերենով She's afraid spiders.
Պատասխաններ
A. Կառուցվածք
- Eating
- fixing
- working
- calling
- waiting
- saying
- is
B. Իմաստ
- complaining
- to visit
- to seeing
- paying
- see
C. Գտեք սխալը
- Thank you for helping me. / Thank you for your help.
- I'm used to driving on the left.
- It's worth visiting the old town.
- Swimming in the sea is my favourite thing in summer.
- ✓ Instead of taking the bus, I walked.
D. Համատեքստում
- sending
- joining
- Studying
- buying
- hearing
E. Ձեր հերթն է
- Walking in the mountains makes me happy. Getting up early is really hard for me.
- I'm looking forward to seeing my cousins at the weekend. It's worth booking the train early.
F. Խառը կրկնություն
- stay
- can't / couldn't
- of
