SlowingoNgữ pháp
B1 20 / 39

Danh động từ V-ing làm chủ ngữ và sau giới từ (Gerund Subjects and Prepositions)

-ing as a Noun: Gerund Subjects and After Prepositions

Trong trang này
  1. Mục tiêu
  2. Ý chính
  3. Tiếng Việt và tiếng Anh
  4. Cấu trúc
  5. Cách dùng
  6. Lỗi thường gặp
  7. Bẫy dành cho người Việt
  8. Đừng nhầm lẫn
  9. Chính tả và phát âm
  10. Quy tắc vàng
  11. Luyện tập

Mục tiêu

Sau bài này, bạn có thể dùng dạng -ing làm chủ ngữ của câu, dùng nó sau giới từ (kể cả chữ to trong look forward to), và trong các cụm cố định It's no use, There's no point và It's worth.

Ý chính

Dạng -ing có thể làm nhiệm vụ của một danh từ. Khi dùng như vậy, sách ngữ pháp thường gọi nó là danh động từ (gerund). Swimming có thể là một môn thể thao, giống như football là một môn thể thao: Swimming is good for you. Football is good for you.

Ý này giải thích hai quy tắc. Thứ nhất, dạng -ing có thể làm chủ ngữ của câu, như bất kỳ danh từ nào. Thứ hai, sau giới từ (in, at, of, about, before, without…) phải là một danh từ — nên khi muốn đặt một động từ sau giới từ, bạn dùng "hình dạng danh từ" của nó: dạng -ing.

Hãy hình dung một giới từ chỉ cho danh từ đi qua. Một động từ muốn đứng sau nó phải đeo mặt nạ danh từ — đuôi -ing: interested in learning, before leaving, without saying. Phần khó là: đôi khi to cũng là một giới từ. Khi đó, động từ cũng cần đeo mặt nạ: I look forward to seeing you.

Tiếng Việt và tiếng Anh

Trong tiếng Việt, động từ làm chủ ngữ hay đứng sau giới từ mà không cần thay đổi gì: Bơi tốt cho sức khỏe. Cô ấy giỏi nấu ăn. Trước khi đi ngủ, tôi đọc sách. Tôi học tiếng Anh bằng cách xem phim. Tiếng Anh thì bắt động từ đổi sang dạng -ing ở những vị trí này. Một điểm nữa: tiếng Việt có những chữ nối như trước khi, sau khi, bằng cách, thay vì, vì, nhưng không chữ nào làm động từ đổi hình dạng. Vì vậy người Việt rất hay để động từ ở dạng nguyên mẫu sau giới từ tiếng Anh.

Tiếng ViệtTiếng AnhGhi chú
Đạp xe đi làm giúp tôi tiết kiệm nhiều tiền.Cycling to work saves me a lot of money.chủ ngữ → -ing; động từ số ít
Cô ấy rất giỏi giải thích.She's really good at explaining things.giới từ + -ing
Anh ấy bỏ đi mà không chào tạm biệt.He left without saying goodbye.without + -ing
Bạn có thể tiết kiệm điện bằng cách tắt đèn.You can save energy by turning off the lights.by + -ing
Mình rất mong được gặp bạn tuần sau.I'm really looking forward to seeing you next week.to là giới từ → -ing
Nhà hàng đó rất đáng thử.That restaurant is definitely worth trying.worth + -ing

Cấu trúc

Dạng -ing làm chủ ngữ

Chủ ngữ -ingĐộng từPhần còn lại
Swimmingisgood for your back.
Learning a languagetakestime.
Not sleeping enoughmakesme irritable.

Một chủ ngữ -ing là số ít, nên động từ chia số ít — kể cả khi cụm từ có danh từ số nhiều (Reading reviews takes ages). Hai chủ ngữ -ing nối bằng and thì động từ chia số nhiều: Swimming and cycling are both good exercise.

Giới từ + -ing

Giới từVí dụ
in / at / of / aboutinterested in learning, good at cooking, tired of waiting, worried about losing
before / afterbefore leaving, after finishing
instead of / withoutinstead of waiting, without saying goodbye
by (cách làm)by taking the train
for (lý do)thanks for coming, sorry for being late

Hai ngoại lệ nhỏ: but và except có thể đi với động từ nguyên mẫu (We did nothing but wait).

"To" là giới từ — cách kiểm tra: có đặt được một danh từ sau nó không?

Cụm từ+ danh từ+ -ing
look forward toI look forward to the weekend.I look forward to meeting you.
be used toI'm used to the noise.I'm used to working at night.
object toThey object to the plan.They object to paying more.
when it comes towhen it comes to moneywhen it comes to cooking

Cụm cố định + -ing

Cụm từVí dụ
It's no use + -ingIt's no use complaining.
There's no point (in) + -ingThere's no point (in) arguing.
It's (not) worth + -ingIt's worth booking early.
something is worth + -ingThe museum is worth visiting.

Cách dùng

1Dạng -ing làm chủ ngữ

Dùng dạng -ing làm chủ ngữ để nói về một hoạt động nói chung. Động từ chia số ít. Với phủ định, đặt not trước dạng -ing.

Cycling to work saves me a lot of money.
Đạp xe đi làm giúp mình tiết kiệm được nhiều tiền.
"đạp xe" làm chủ ngữ → cycling; saves (số ít)
Eating out every night gets expensive.
Tối nào cũng ăn ngoài thì tốn kém lắm.
Finding a flat in this city is a nightmare.
Tìm được một căn hộ ở thành phố này đúng là cơn ác mộng.
flat (Anh) = apartment (Mỹ)
Not knowing the results is the worst part.
Không biết kết quả mới là điều khổ sở nhất.
not đứng trước -ing
Is driving in the snow dangerous?
Lái xe trên tuyết có nguy hiểm không?

2Tính từ + giới từ + -ing

Các tính từ đi với giới từ cố định A2-31 được theo sau bởi -ing khi ý tiếp theo là một hành động.

Are you interested in joining our book club?
Bạn có muốn tham gia câu lạc bộ đọc sách của bọn mình không?
interested in + -ing
She's really good at explaining things.
Cô ấy giải thích rất giỏi.
I'm tired of hearing the same excuses.
Mình chán nghe mãi những lời bào chữa đó rồi.
He's nervous about giving his first presentation.
Anh ấy lo lắng về buổi thuyết trình đầu tiên.

3Động từ + giới từ + -ing

Quy tắc này cũng đúng sau những động từ có giới từ cố định (think about, talk about, apologise for, succeed in, insist on).

I'm thinking about changing my job.
Mình đang tính chuyện đổi việc.
think about + -ing
We succeeded in raising the money.
Chúng tôi đã quyên góp đủ số tiền.
He apologised for being late.
Anh ấy xin lỗi vì đến muộn.
tiếng Việt không có động từ trước "muộn"; tiếng Anh: for being late
Thank you for helping me.
Cảm ơn bạn đã giúp mình.

4before, after, by, without, instead of + -ing

Sau những giới từ này, dùng -ing. Người làm hành động -ing thường chính là chủ ngữ của mệnh đề chính. (Xem thêm ở B2-10.)

Always check your work before sending it.
Luôn kiểm tra bài trước khi gửi đi.
trước khi → before + -ing
After graduating, she moved to Canada.
Sau khi tốt nghiệp, cô ấy chuyển sang Canada.
You can save energy by turning off the lights.
Bạn có thể tiết kiệm điện bằng cách tắt đèn.
bằng cách → by + -ing
He left without saying goodbye.
Anh ấy bỏ đi mà không chào tạm biệt.
Instead of waiting for the bus, we walked.
Thay vì đợi xe buýt, chúng tôi đi bộ.
thay vì → instead of + -ing

5"To" là giới từ

Trong một số cụm từ, to là giới từ, không phải một phần của to-infinitive. Hãy dùng -ing sau nó. Hay gặp nhất là look forward to, be used to (xem B1-21), object to và when it comes to.

I'm really looking forward to seeing you next week.
Mình rất mong được gặp bạn vào tuần sau.
We look forward to hearing from you.
Chúng tôi mong sớm nhận được phản hồi từ quý vị.
câu kết thư trang trọng
I'm not used to getting up this early.
Mình không quen dậy sớm thế này.
xem B1-21
Many residents object to paying higher parking fees.
Nhiều cư dân phản đối việc trả phí gửi xe cao hơn.
When it comes to choosing a laptop, I always ask my brother.
Hễ nói đến chuyện chọn laptop là mình lại hỏi anh trai.

6It's no use / There's no point / It's worth

Những cụm cố định này cho biết một hành động có ích hay không. It's no use và There's no point nghĩa là "chẳng ích gì". It's worth nghĩa là "đáng làm — kết quả xứng với công sức". Worth cũng có thể đi với danh từ: It's worth the money.

It's no use crying about it now.
Bây giờ có khóc cũng chẳng ích gì.
There's no point in buying a printer — we hardly ever print anything.
Mua máy in làm gì
bọn mình có in gì mấy đâu.
Is it worth repairing this old phone?
Cái điện thoại cũ này có đáng sửa không?
That restaurant is definitely worth trying.
Nhà hàng đó chắc chắn rất đáng thử.
"rất đáng" → definitely / really worth, không phải very worth
It isn't worth taking the car — parking is impossible.
Đi ô tô không đáng đâu
tìm chỗ đỗ xe là chuyện không thể.

Lỗi thường gặp

❌I'm interested in learn the guitar.
✅I'm interested in learning the guitar.
Giới từ + -ing.
❌I look forward to meet you.
✅I look forward to meeting you.
Ở đây to là giới từ.
❌Swimming are good exercise.
✅Swimming is good exercise.
Một chủ ngữ -ing là số ít.
❌Swim is my favourite sport.
✅Swimming is my favourite sport.
Động từ làm chủ ngữ cần -ing.
❌After finish work, I go to the gym.
✅After finishing work, I go to the gym. hoặc After I finish work, I go to the gym.
after + -ing hoặc after + mệnh đề.
❌He left without to say anything.
✅He left without saying anything.
without + -ing.
❌It's worth to visit the old town.
✅It's worth visiting the old town.
worth + -ing.
❌There's no point to argue.
✅There's no point (in) arguing.
no point (in) + -ing.
❌I'm thinking to change my job.
✅I'm thinking about changing my job. hoặc I'm thinking of changing my job.
think about / of + -ing.

Bẫy dành cho người Việt

1. Động từ làm chủ ngữ mà không có -ing. Tiếng Việt nói Học tiếng Anh không dễ, động từ "học" đứng đầu câu mà không thay đổi gì. Tiếng Anh cần -ing, hoặc dùng mẫu It's + tính từ + to.

❌Learn English is not easy.
✅Learning English is not easy.
Hoặc: It isn't easy to learn English.

2. "trước khi, sau khi, bằng cách, thay vì" + động từ nguyên mẫu. Những chữ này không làm động từ tiếng Việt thay đổi. Trong tiếng Anh, sau before, after, by, instead of là -ing (hoặc với before / after: một mệnh đề đầy đủ có chủ ngữ).

❌Before go to bed, I always read a little.
✅Before going to bed, I always read a little.
Hoặc: Before I go to bed, I always read a little.
❌I improved my listening by watch films with subtitles.
✅I improved my listening by watching films with subtitles.

3. "Xin lỗi vì đến muộn" → "Sorry for late". Tiếng Việt không cần động từ trước "muộn". Trong tiếng Anh, late là tính từ, nên cần being; hoặc dùng một mệnh đề.

❌Sorry for late.
✅Sorry for being late.
Hoặc tự nhiên hơn khi nói: Sorry I'm late.

4. "rất đáng" → "very worth". Worth không đi với very. Hãy dùng really / definitely / well worth.

❌This book is very worth reading.
✅This book is really worth reading.
Hoặc: This book is well worth reading.

Đừng nhầm lẫn

to-infinitive và to (giới từ) + -ing — Hãy hỏi: có đặt được một danh từ sau to không? Nếu được, đó là giới từ → -ing.

I want to see the new film.
Mình muốn xem bộ phim mới.
không nói được "I want to the film" → to-infinitive
I'm looking forward to seeing the new film.
Mình rất mong được xem bộ phim mới.
nói được "looking forward to the film" → giới từ

Chủ ngữ -ing và It's + tính từ + to — Cả hai đều nói về một hoạt động nói chung. Mẫu với It B1-17 rất hay dùng khi nói.

Learning a language takes time.
Học một ngoại ngữ cần thời gian.
It's hard to learn a language as an adult.
Học ngoại ngữ khi đã lớn thì khó.

-ing làm danh từ và thì hiện tại tiếp diễn — Cả hai đều dùng -ing, nhưng -ing làm danh từ gọi tên một hoạt động; thì tiếp diễn cần be và mô tả hành động đang diễn ra A1-22.

Running is my favourite hobby.
Chạy bộ là sở thích lớn nhất của mình.
tên hoạt động
She's running in the park right now.
Bây giờ cô ấy đang chạy bộ trong công viên.
"đang" → thì hiện tại tiếp diễn

for + -ing và to + động từ — Dùng for + -ing để nói một vật dùng để làm gì; dùng to + động từ để nói mục đích của một người A2-26. Tiếng Việt dùng "để" cho cả hai.

This knife is for cutting bread.
Con dao này để cắt bánh mì.
công dụng của vật
I went to the shop to buy bread.
Mình ra cửa hàng để mua bánh mì.
mục đích của người

Chính tả và phát âm

  • Cách viết -ing: make → making, stop → stopping, begin → beginning, die → dying; nhưng visit → visiting, open → opening (không gấp đôi khi âm tiết cuối không được nhấn).
  • Khi nói nhanh, thân mật, -ing thường đọc là /ɪn/ ("lookin' forward"), nhưng luôn viết -ing. Âm /ŋ/ trong -ing giống "ng" cuối của tiếng Việt.
  • look forward to đọc liền thành một cụm, to đọc yếu: /lʊk ˈfɔːwəd tə/ (Anh), /lʊk ˈfɔːrwərd tə/ (Mỹ) — "look FOR-wud tuh". Âm /k/ cuối của look: chặn hơi ở cuống lưỡi; đừng bỏ hẳn.
  • worth /wɜːθ/ (Anh), /wɝːθ/ (Mỹ): âm /θ/ cuối giống trong think — đặt đầu lưỡi nhẹ giữa hai hàm răng rồi thổi hơi ra, không rung. Đây không phải chữ "th" của tiếng Việt (vốn là âm "t" bật hơi), và cũng không phải /s/ hay /t/.

Quy tắc vàng

Sau giới từ, động từ thường ở dạng -ing — kể cả chữ to trong look forward to, be used to và object to. Một chủ ngữ -ing đi với động từ số ít. Và nhớ: những chữ tiếng Việt như trước khi, bằng cách, thay vì không làm động từ đổi dạng, nhưng before, by, instead of thì có.

Luyện tập

A. Hình thức

Chia động từ trong ngoặc.

  1. (eat) too much sugar is bad for your teeth.
  2. She's very good at (fix) things.
  3. We look forward to (work) with you.
  4. You can book tickets by (call) this number.
  5. It's not worth (wait) for the next bus.
  6. He left without (say) goodbye.
  7. Learning new words (be) easy with this app.

B. Ý nghĩa

Chọn đáp án đúng.

  1. Chọn đáp án đúng: There's no point in ….
  2. Chọn đáp án đúng: I'd like … the museum.
  3. Chọn đáp án đúng: I'm looking forward … you.
  4. Dùng cách kiểm tra bằng danh từ, rồi chọn: I object to … for parking.
  5. Dùng cách kiểm tra bằng danh từ, rồi chọn: I hope to … you soon.

C. Tìm lỗi sai

Sửa lỗi sai. Nếu câu đã đúng, hãy viết correct.

  1. Thank you for help me.
  2. I'm used to drive on the left. (Bây giờ tôi sống ở Anh.)
  3. It's worth to visit the old town.
  4. Swimming in the sea are my favourite thing in summer.
  5. Instead of taking the bus, I walked.

D. Trong ngữ cảnh

Chia động từ trong ngoặc để hoàn thành email.

An email about a course
Dear Ms Patel,
Thank you for 18 (send) me the information about the course. I am very interested in 19 (join). 20 (study) online suits me, because I work full-time. Is it worth 21 (buy) the books, or are they available online? I look forward to 22 (hear) from you.
Best wishes,
Leo Martins

E. Đến lượt bạn

Viết bằng tiếng Anh.

  1. Viết hai câu bắt đầu bằng chủ ngữ -ing: một câu về điều bạn rất thích và một câu về điều bạn thấy khó.
  2. Viết hai câu về tương lai: một câu với look forward to và một câu với It's worth.

F. Ôn tập tổng hợp

Ôn lại kiến thức của các bài trước.

  1. B1-18 Cấu trúc want sb to do, make sb do, let sb do (Verb + Object + Infinitive)
    My parents never let me (stay) out late.
  2. B1-16 Phỏng đoán ở hiện tại với must be, can't be, might be (Present Deduction)
    He be at home — his car isn't here. (I'm sure he isn't.)
  3. A2-31 Tính từ và động từ đi với giới từ: good at, afraid of, listen to (Dependent Prepositions)
    She's afraid spiders.
Đáp án

A. Hình thức

  1. Eating
  2. fixing
  3. working
  4. calling
  5. waiting
  6. saying
  7. is

B. Ý nghĩa

  1. complaining
  2. to visit
  3. to seeing
  4. paying
  5. see

C. Tìm lỗi sai

  1. Thank you for helping me. / Thank you for your help.
  2. I'm used to driving on the left.
  3. It's worth visiting the old town.
  4. Swimming in the sea is my favourite thing in summer.
  5. ✓ Instead of taking the bus, I walked.

D. Trong ngữ cảnh

  1. sending
  2. joining
  3. Studying
  4. buying
  5. hearing

E. Đến lượt bạn

  1. Walking in the mountains makes me happy. Getting up early is really hard for me.
  2. I'm looking forward to seeing my cousins at the weekend. It's worth booking the train early.

F. Ôn tập tổng hợp

  1. stay
  2. can't / couldn't
  3. of
Ứng dụng AndroidHọc mọi lúc mọi nơi Google Play