SlowingoGramatyka
B1 21 / 39 Lekcja powtórkowa

Powtórka B1: strona bierna, mowa zależna (reported speech) i konstrukcje czasownikowe

Review: Passive, Reported Speech and Verb Patterns

Na tej stronie
  1. Cel lekcji
  2. Czego się nauczyliśmy
  3. Ważne porównania
  4. Częste błędy
  5. Pułapki dla Polaków
  6. Złote zasady
  7. Ćwiczenia

Cel lekcji

Po tej lekcji wybierzesz między stroną czynną a bierną w każdym czasie, przekażesz pytania i zadasz uprzejme pytania z właściwym szykiem, dodasz question tags, wyciągniesz wnioski o teraźniejszości i wybierzesz między -ing, to a formą podstawową po czasownikach i przyimkach.

Czego się nauczyliśmy

LekcjaTematPrzykład kluczowy
B1-10be + past participle w present simple i past simple; by + wykonawca tylko wtedy, gdy to ważne; was born (urodziłem się)My phone was stolen on the train.
B1-11Strona bierna we wszystkich czasach i po czasownikach modalnych: postaw be w potrzebnym czasie (is being, has been, will be, must be)The bridge is being repaired, so we have to go the long way round.
B1-12Mowa zależna — zdania oznajmujące: po said czas zwykle cofa się o krok (backshift); zmieniają się zaimki i określenia czasu; bez cofania, jeśli to wciąż prawda albo czasownik wprowadzający jest w czasie teraźniejszymShe said she would see me the next day.
B1-13Pytania w mowie zależnej z szykiem zdania oznajmującego i if / whether (polskie „czy”); ask / tell + osoba + (not) to (polskie „żeby”); say czy tellThe officer asked me where I was going.
B1-14Pytania pośrednie: uprzejmy zwrot + szyk zdania oznajmującego, bez cofania czasu; słowo pytające + bezokolicznik z toExcuse me, could you tell me where the nearest bus stop is?
B1-15Question tags: powtórz czasownik posiłkowy i go odwróć; do / does / did, jeśli posiłkowego nie ma; intonacja opadająca i wznosząca — zamiast jednego polskiego „prawda?”She works from home on Fridays, doesn't she?
B1-16Wnioskowanie o teraźniejszości: must (na pewno prawda), might / may / could (możliwe — polskie „może”), can't (na pewno nieprawda)You've been travelling all day. You must be tired.
B1-17Czasownik + -ing (enjoy, avoid, consider, suggest) i czasownik + to (decide, hope, refuse, manage); przymiotnik + toWe've decided to sell the car.
B1-18Czasownik + osoba + to (want, ask, tell, allow); make / let + osoba + forma podstawowa; strona bierna be made to, be allowed toMy boss let me leave early on Friday.
B1-19Forma -ing jako podmiot (czasownik w liczbie pojedynczej) i po przyimkach, także po to w look forward toWe look forward to hearing from you.

Ważne porównania

Strona czynna i strona bierna B1-10 B1-11

A storm destroyed the bridge.
Burza zniszczyła most.
uwaga skupiona na burzy
The bridge was destroyed in a storm.
Most został zniszczony podczas burzy.
uwaga skupiona na moście
The chef is preparing the food.
Kucharz przygotowuje jedzenie.
kucharz wykonuje czynność
The food is being prepared.
Jedzenie jest właśnie przygotowywane. / Właśnie przygotowują jedzenie.
jedzenie jest obiektem czynności; po polsku często 3. osoba liczby mnogiej albo „się”
  • Test: Czy podmiot wykonuje czynność, czy czynność dotyczy podmiotu? Dotyczy go → be + past participle. Czasowniki bez dopełnienia (happen, arrive, die) nie mają strony biernej. Tam, gdzie po polsku mówisz „buduje się”, „sprzedaje się”, „naprawiają”, po angielsku często potrzebna jest strona bierna.

being i been B1-11

The bridge is being repaired, so we have to go the long way round.
Most jest w remoncie, więc musimy jechać dookoła.
w toku teraz
The bridge has been repaired, so the road is open again.
Most został już naprawiony, więc droga jest znowu otwarta.
rezultat teraz
  • Test: Po am / is / are / was / were → being (w toku). Po have / has / had → been (zakończone).

Pytanie w mowie zależnej i pytanie pośrednie B1-13 B1-14

He asked me where the bank was.
Zapytał mnie, gdzie jest bank.
relacja: was, choć po polsku „jest”
Could you tell me where the bank is?
Czy może mi pan powiedzieć, gdzie jest bank?
uprzejme pytanie teraz
  • Test: Oba mają szyk zdania oznajmującego i nie mają do / does / did — nawet jeśli po polsku mówisz „gdzie jest bank”. Opowiadasz komuś o pytaniu z przeszłości? → zwykle cofnięcie czasu i kropka. Pytasz teraz? → bez cofania; o znaku zapytania albo kropce decyduje zwrot wstępny.

say i tell; told me to i told me that B1-12 B1-13

She said she was sorry.
Powiedziała, że jej przykro.
bez osoby
She told me she was sorry.
Powiedziała mi, że jej przykro.
osoba po tell
She told me to call the office.
Kazała mi zadzwonić do biura.
polecenie: „żeby” → to
She told me that she had called the office.
Powiedziała mi, że dzwoniła do biura.
informacja: „że” → that
  • Test: Czy zaraz po czasowniku stoi osoba? → tell. Polecenie albo prośba? → tell / ask + osoba + (not) to, nigdy zdanie z that.

Cofanie czasu i jego brak B1-12

He said he was a vegetarian.
Powiedział, że jest wegetarianinem.
relacja z tego, co wtedy powiedział
He said he's a vegetarian, so let's not cook meat.
Mówił, że jest wegetarianinem, więc nie gotujmy mięsa.
wciąż prawda i ważne teraz
  • Test: Czasownik wprowadzający w przeszłości? → zwykle krok wstecz, choć po polsku czas się nie zmienia. Wciąż prawda albo czasownik w teraźniejszości (says)? → możesz zostawić czas.

must we wnioskowaniu i must jako obowiązek; can't i mustn't B1-16

You must be hungry.
Musisz być głodny.
wniosek: na pewno chce ci się jeść
You must wear a seatbelt.
Musisz zapiąć pasy.
obowiązek: taka jest zasada
That can't be true.
To nie może być prawda.
niemożliwe
You mustn't tell anyone.
Nie wolno ci nikomu mówić.
zakaz
  • Test: Logika z dowodów czy zasada? Dla „na pewno nie” użyj can't (polskie „nie może być”), nie mustn't. Polskie „może jest…” to might / may / could, nie can.

Czasownik + -ing, czasownik + to, czasownik + osoba + to B1-17 B1-18

I really enjoy working from home.
Bardzo lubię pracować z domu.
enjoy + -ing, choć po polsku bezokolicznik
We've decided to sell the car.
Postanowiliśmy sprzedać samochód.
decide + to: strzałka wskazuje do przodu
I expect to win.
Spodziewam się, że wygram.
wygram ja
I expect them to win.
Spodziewam się, że oni wygrają.
wygrają oni
  • Test: Kształt wybiera pierwszy czasownik — polski bezokolicznik nic tu nie podpowiada. Obie czynności wykonuje ta sama osoba → czasownik + -ing albo czasownik + to. Drugą czynność wykonuje ktoś inny → zwykle czasownik + osoba + to, a nie zdanie z „żeby” (wyjątek: suggest — zob. Częste błędy).

make / let + forma podstawowa i allow + osoba + to B1-18

My parents made me study every evening.
Rodzice kazali mi się uczyć co wieczór.
musiałem
My parents let me study whenever I wanted.
Rodzice pozwalali mi się uczyć, kiedy chciałem.
mogłem wybrać
The hotel allows guests to check out at noon.
Hotel pozwala gościom wymeldować się w południe.
When I was a kid, I wasn't allowed to stay up after nine.
Kiedy byłam mała, nie wolno mi było siedzieć dłużej niż do dziewiątej.
strona bierna: let → be allowed to
  • Test: Spośród czasowników z tej powtórki tylko make i let łączą się z formą podstawową bez to (i help może). W stronie biernej: be made to, be allowed to. Polskie „czy wolno…?” to Are we allowed to…?, nie Is it allowed to…?

Bezokolicznik z to i to (przyimek) + -ing B1-19

I want to see the new film.
Chcę zobaczyć nowy film.
„I want to the film” jest niemożliwe → bezokolicznik
I'm looking forward to seeing the new film.
Nie mogę się doczekać nowego filmu.
„looking forward to the film” działa → przyimek
  • Test: Czy po tym to może stać rzeczownik? Jeśli tak, to przyimek → -ing. Także po polskim „warto”, „zamiast”, „nie ma sensu” angielski ma -ing.

Tag z czasownikiem posiłkowym i tag z do / does / did B1-15

You've sent the invoice, haven't you?
Wysłałeś już fakturę, prawda?
have → haven't you
Your sister lives in Lisbon, doesn't she?
Twoja siostra mieszka w Lizbonie, prawda?
lives → doesn't she
  • Test: Czy w zdaniu jest czasownik posiłkowy albo be jako czasownik główny? Powtórz go i odwróć (She's a teacher, isn't she?). Brak posiłkowego i brak be? → do / does / did w tym samym czasie. Jedno polskie „prawda?” — wiele angielskich tagów.

Częste błędy

❌The accident was happened at midnight.
✅The accident happened at midnight.
happen nie ma dopełnienia, więc nie ma strony biernej. B1-10
❌The road is repairing at the moment.
✅The road is being repaired at the moment.
Droga niczego nie naprawia: użyj being + past participle. B1-11
❌The house is been painted.
✅The house is being painted.
being po am / is / are; been po have / has / had. B1-11
❌He said that he will call me, but he never did.
✅He said that he would call me, but he never did.
will → would; telefon nie dotyczy już przyszłości. B1-12
❌She said me she was tired.
✅She told me she was tired.
Po say nie stoi od razu osoba. B1-12
❌She asked me where did I live.
✅She asked me where I lived.
Szyk zdania oznajmującego; bez did. B1-13
❌He told me don't go.
✅He told me not to go.
Polecenie przeczące → not to. B1-13
❌Can you tell me where is the station?
✅Can you tell me where the station is?
W pytaniu pośrednim szyk zdania oznajmującego. B1-14
❌You like coffee, isn't it?
✅You like coffee, don't you?
Tag powtarza czasownik posiłkowy i podmiot. B1-15
❌"Where's Tom?" "He can be in the kitchen."
✅He might be in the kitchen.
Przypuszczenie o jednej sytuacji teraz: might / may / could. B1-16
❌He suggested to take the bus.
✅He suggested taking the bus.
suggest + -ing (albo zdanie z that), nigdy + to. B1-17
❌My boss made me to work late.
✅My boss made me work late.
make + osoba + forma podstawowa. B1-18
❌We were let to go home.
✅We were allowed to go home.
Strona bierna: be allowed to. B1-18
❌I look forward to meet you.
✅I look forward to meeting you.
Tu to jest przyimkiem. B1-19

Pułapki dla Polaków

1. „Naprawiają mi samochód” → strona czynna. Polskie zdanie bezosobowe albo konstrukcja z „się” („Most remontuje się od roku”) kuszą, żeby użyć strony czynnej. Jeśli podmiot sam niczego nie robi, po angielsku potrzebna jest strona bierna. B1-11

❌My car is repairing at the garage this week.
✅My car is being repaired at the garage this week.

2. „Chcę, żebyś…” → want that. Polskie „żeby” z nowym podmiotem to po angielsku osoba + to, a nie zdanie z that. B1-18

❌I want that you call me when you land.
✅I want you to call me when you land.

3. „Prawda?” jako tag do wszystkiego. Polskie „prawda?” się nie zmienia, a angielski tag musi pasować do czasownika posiłkowego, czasu i podmiotu. B1-15

❌You've met Kasia before, isn't it?
✅You've met Kasia before, haven't you?

4. „Może wie…” → can know. Polskie „może” w przypuszczeniu znaczy „być może”. Po angielsku to might / may / could, a nie can. B1-16

❌Ask Piotr — he can know the answer.
✅Ask Piotr — he might know the answer.

5. „Zamiast…” + bezokolicznik. Po polsku „zamiast zadzwonić” ma bezokolicznik, ale instead of to przyimek, więc po nim stoi -ing. B1-19

❌Instead of call me, she sent a text.
✅Instead of calling me, she sent a text.

Złote zasady

  • B1-10 Chcesz skupić się na tym, co się stało, albo na tym, czego to dotyczyło? Użyj be + past participle (is made, was built). Dodaj by + wykonawcę tylko wtedy, gdy jest nowy albo ważny.
  • B1-11 Postaw be w potrzebnym czasie — is being, was being, has been, had been, will be, is going to be, must be — a potem dodaj past participle, który się nigdy nie zmienia.
  • B1-12 Relacjonuj ze swojego czasu i miejsca: po czasowniku wprowadzającym w przeszłości zwykle cofnij czas o krok i zmień zaimki oraz określenia czasu. Jeśli to wciąż prawda albo czasownik wprowadzający jest w teraźniejszości, możesz zostawić pierwotny czas.
  • B1-13 Pytania w mowie zależnej mają szyk zdania oznajmującego, a w pytaniach „tak/nie” — if / whether. Prośby i polecenia: ask / tell + osoba + (not) to + czasownik. Tell komuś; say coś.
  • B1-14 Uprzejmy zwrot + szyk zdania oznajmującego, bez do / does / did w środku; if / whether w pytaniach „tak/nie”. Znak zapytania tylko wtedy, gdy zwrot wstępny jest pytaniem.
  • B1-15 Powtórz czasownik posiłkowy (albo be) i go odwróć, z zaimkiem. Brak posiłkowego i brak be? Użyj do / does / did. Intonacja opadająca = „zgódź się ze mną”; wznosząca = „czy tak jest?”.
  • B1-16 Dowód → wniosek: must = na pewno prawda; might / may / could = możliwe; can't = na pewno nieprawda. Dla „być może nie” użyj might not / may not.
  • B1-17 Pierwszy czasownik wybiera kształt drugiego: -ing często traktuje czynność jak rzecz (enjoy, avoid, deny); to często wskazuje do przodu (decide, hope, promise). Tam, gdzie logika nie pomaga, ucz się czasownika z przykładem.
  • B1-18 Czasowniki takie jak want, ask, tell, allow łączą się z osobą + to + czasownik; make i let z osobą + czasownik; help z jednym albo drugim. Strona bierna: be made to, be allowed to.
  • B1-19 Po przyimku czasownik ma formę -ing — także po to w look forward to, be used to, object to. Jeden podmiot z -ing łączy się z czasownikiem w liczbie pojedynczej.

Ćwiczenia

A. Forma

Uzupełnij zdania. W nawiasach podano czasowniki albo wskazówki.

  1. B1-10 Strona bierna po angielsku (passive voice): present simple i past simple
    My bike (steal) last night.
  2. B1-11 Strona bierna we wszystkich czasach i z czasownikami modalnymi (is being done, has been done, must be done)
    Sorry, your room (clean) at the moment.
  3. B1-11 Strona bierna we wszystkich czasach i z czasownikami modalnymi (is being done, has been done, must be done)
    Tickets (can / buy) online.
  4. B1-12 Mowa zależna po angielsku (reported speech): następstwo czasów w zdaniach oznajmujących
    "I've lost my keys." → She said she her keys.
  5. B1-13 Pytania i polecenia w mowie zależnej (reported speech) oraz say czy tell
    "Where do you work?" → He asked me where .
  6. B1-14 Pytania pośrednie (indirect questions): Could you tell me where…?
    Where is the nearest bus stop? → Could you tell me where ?
  7. B1-15 Question tags po angielsku: isn't it?, don't you? — pytania rozłączne
    She works from home on Fridays, ?
  8. B1-18 Want him to, make him do, let him do: czasownik + osoba + bezokolicznik
    My mum made me (apologise) to my sister.

B. Znaczenie

Wybierz poprawną odpowiedź albo odpowiedz na pytanie.

  1. B1-16 Must be, can't be, might be: wnioskowanie o teraźniejszości po angielsku
    Wybierz poprawną odpowiedź: She's just finished a ten-hour shift. She … be tired.
  2. B1-16 Must be, can't be, might be: wnioskowanie o teraźniejszości po angielsku
    Wybierz poprawną odpowiedź: That … be Jack — he's on holiday in Thailand.
  3. B1-17 Czasownik + -ing czy czasownik + to? Pełne listy czasowników
    Wybierz poprawną odpowiedź: We can't afford … on holiday this year.
  4. B1-17 Czasownik + -ing czy czasownik + to? Pełne listy czasowników
    Wybierz poprawną odpowiedź: I really enjoy … from home.
  5. B1-19 Forma -ing jako rzeczownik (gerund): podmiot i po przyimkach
    Zrób test rzeczownika i wybierz: I'm looking forward to … the new film.
  6. B1-17 Czasownik + -ing czy czasownik + to? Pełne listy czasowników
    Zrób test rzeczownika i wybierz: I want to … the new film.
  7. B1-13 Pytania i polecenia w mowie zależnej (reported speech) oraz say czy tell
    Wybierz poprawną odpowiedź: She … us to wait outside.
  8. B1-12 Mowa zależna po angielsku (reported speech): następstwo czasów w zdaniach oznajmujących
    Minutę temu przyjaciółka powiedziała: "The film starts at eight." Relacja 1: She said the film starts at eight. Relacja 2: She said the film started at eight. Która jest możliwa? …
  9. B1-15 Question tags po angielsku: isn't it?, don't you? — pytania rozłączne
    "You've locked the door, haven't you?" Mówiący nie ma pewności. Intonacja tagu wznosząca czy opadająca? (rising / falling)
  10. B1-11 Strona bierna we wszystkich czasach i z czasownikami modalnymi (is being done, has been done, must be done)
    Wybierz poprawną odpowiedź: The new stadium …, so it's still closed.

C. Znajdź błąd

Popraw błąd. Jeśli zdanie jest poprawne, napisz correct.

  1. B1-10 Strona bierna po angielsku (passive voice): present simple i past simple
    This castle built in the 12th century.
  2. B1-11 Strona bierna we wszystkich czasach i z czasownikami modalnymi (is being done, has been done, must be done)
    The results will announced on Friday.
  3. B1-13 Pytania i polecenia w mowie zależnej (reported speech) oraz say czy tell
    She asked me what time was it.
  4. B1-14 Pytania pośrednie (indirect questions): Could you tell me where…?
    Do you know what time does the shop close?
  5. B1-15 Question tags po angielsku: isn't it?, don't you? — pytania rozłączne
    Nobody called, didn't they?
  6. B1-18 Want him to, make him do, let him do: czasownik + osoba + bezokolicznik
    My parents didn't let me to go to the concert.
  7. B1-19 Forma -ing jako rzeczownik (gerund): podmiot i po przyimkach
    It's worth to book a table.
  8. B1-12 Mowa zależna po angielsku (reported speech): następstwo czasów w zdaniach oznajmujących
    He said he would send me the details.
  9. B1-17 Czasownik + -ing czy czasownik + to? Pełne listy czasowników
    She avoided to answer my question.

D. W kontekście

Uzupełnij rozmowę. Tam, gdzie są nawiasy, użyj podanych słów w odpowiedniej formie.

News from the office
Ana: You heard about the new office, 28?
Ben: No! What happened?
Ana: At the meeting, the boss said the old building 29 (sell) last month, and that a new office 30 (build) at the moment.
Ben: Really? Do you know where 31 (they / build) it?
Ana: Near the station. But she asked us 32 (not / tell) anyone yet.
Ben: Oops. I've just told Tom. He 33 (must / can't) be really surprised — I'm sure. He's worked in this building for twenty years!
Ana: And guess what? The boss has agreed 34 (let) us work from home two days a week until the move. She won't make us 35 (come) in every day.
Ben: Great! I'm looking forward to 36 (not / sit) in traffic every morning.
Ana: Me too. 37 (work) from home really suits me.

E. Twoja kolej

Napisz po angielsku o sobie.

  1. B1-12 Mowa zależna po angielsku (reported speech): następstwo czasów w zdaniach oznajmujących
    Przekaż jedną rzecz, którą w zeszłym tygodniu powiedział ci przyjaciel albo kolega z pracy, i jedno pytanie, które ci zadał.
  2. B1-18 Want him to, make him do, let him do: czasownik + osoba + bezokolicznik
    Napisz trzy zdania o zasadach w twoim domu z dzieciństwa: jedno z let, jedno z make i jedno z (not) allowed to.
  3. B1-11 Strona bierna we wszystkich czasach i z czasownikami modalnymi (is being done, has been done, must be done)
    Napisz dwa zdania o swoim mieście w stronie biernej: jedno o przeszłości (was built / was opened) i jedno o czymś, co dzieje się teraz (is being…).

F. Powtórka mieszana

Powtórz materiał z wcześniejszych lekcji.

  1. B1-03 Past perfect: „przeszłość przeszłości” — kiedy użyć had + III forma
    When we got to the cinema, the film (already / start).
  2. B1-07 Third conditional (trzeci tryb warunkowy): „Gdybym wtedy wiedział…” po angielsku
    If you (ask) me, I would have helped.
  3. B1-09 Should have, could have, might have: „Powinienem był”, „Mogłeś mi powiedzieć!”
    I (should / bring) an umbrella — I'm soaked!
  4. A2-25 Czasownik + -ing czy + to? Want to, enjoy -ing i want you to
    I'd like (go) to the concert with you.
Odpowiedzi

A. Forma

  1. was stolen / got stolen
  2. is being cleaned
  3. can be bought
  4. had lost / 'd lost / has lost
  5. I worked / I work
  6. the nearest bus stop is
  7. doesn't she
  8. apologise

B. Znaczenie

  1. must
  2. can't
  3. to go
  4. working
  5. seeing
  6. see
  7. told
  8. both
  9. rising
  10. is being built

C. Znajdź błąd

  1. This castle was built in the 12th century.
  2. The results will be announced on Friday.
  3. She asked me what time it was.
  4. Do you know what time the shop closes?
  5. Nobody called, did they?
  6. My parents didn't let me go to the concert. / My parents didn't allow me to go to the concert.
  7. It's worth booking a table.
  8. ✓ He said he would send me the details.
  9. She avoided answering my question.

D. W kontekście

  1. didn't you
  2. had been sold / was sold
  3. was being built / is being built
  4. they are building / they're building
  5. not to tell
  6. must
  7. to let
  8. come
  9. not sitting
  10. Working

E. Twoja kolej

  1. My colleague said she was looking for a new job. She asked me if I knew any good companies.
  2. My parents let me stay up late on Fridays. They made me do my homework before dinner. I wasn't allowed to watch TV during meals.
  3. Our town hall was built in 1890. A new park is being created next to the river.

F. Powtórka mieszana

  1. had already started / 'd already started
  2. had asked / 'd asked
  3. should have brought / should've brought
  4. to go
Aplikacja AndroidUcz się w drodze Google Play