Future Continuous kwa Kiswahili: Kesho Saa Hii Nitakuwa Nikifanya…
Future Continuous: This Time Tomorrow I'll Be…
Katika ukurasa huu
Lengo
Baada ya somo hili, utaweza kusema kitendo kitakachokuwa kikiendelea wakati fulani wa baadaye — This time tomorrow I'll be flying to Lisbon — kueleza mambo yatakayotokea kama sehemu ya mpango wa kawaida, na kuuliza kwa adabu kuhusu mipango ya watu kwa Will you be…?
Wazo Kuu
Maumbo mengi ya wakati ujao yanaangalia tukio zima: I'll call you. I'm going to buy a car. Future Continuous inafanya kitu tofauti. Inachagua wakati mmoja katika siku zijazo na kuangalia kinachoendelea wakati huo.
Fikiria gurudumu kubwa la kuzunguka (Ferris wheel) kwenye maonyesho. Linaanza kuzunguka mchana na kusimama usiku sana. Ukiliangalia kesho saa mbili usiku, hulioni likianza wala likisimama. Unaliona katikati ya kuzunguka: kitendo tayari kinaendelea. Hiyo ndiyo Future Continuous: At 8 p.m. tomorrow I'll be watching the final. Kutazama kunaanza kabla ya saa mbili na kunaendelea baada yake.
Umbo ni rahisi: will be + -ing. Ni Present Continuous (I'm working) iliyohamishiwa wakati ujao (I'll be working). Kwa sababu inaeleza kile kitakachokuwa kikiendelea hata hivyo, inasikika tulivu na isiyo na msukumo. Ndiyo sababu Kiingereza huitumia kwa mambo ya kawaida yatakayotokea na kwa maswali ya adabu kuhusu mipango.
Habari njema kwetu: Kiswahili kina umbo linalofanana karibu kabisa — nitakuwa nikifanya au nitakuwa ninafanya. Nitakuwa = I'll be, na -ki- / -na- = -ing.
Kiswahili na Kiingereza
Kiswahili hujenga umbo hili kwa -takuwa + kitenzi chenye -ki- au -na-: nitakuwa nikisafiri, tutakuwa tunakula. Hii inalingana na will be + -ing. Tofauti kuu mbili: kwanza, nitakuwa na (I'll have) ni umiliki, si kitendo, kwa hiyo hakuna -ing. Pili, -takuwa + -me- ina maana mbili: kwa vitenzi vya hali (vaa, kaa, simama, lala) ni hali itakayokuwepo → will be + -ing (nitakuwa nimevaa = I'll be wearing); kwa vitenzi vya matendo ni Future Perfect → will have done B2-01.
| Kiswahili | Maana | Kiingereza |
|---|---|---|
| Kesho saa hii nitakuwa nikisafiri kwa ndege kwenda Lisbon. | kitendo kinachoendelea wakati ujao | This time tomorrow I'll be flying to Lisbon. |
| Usinipigie simu saa moja usiku — tutakuwa tunakula chakula cha jioni. | kitendo kinachoendelea | Don't call me at seven — we'll be having dinner. |
| Utakapofika, nitakuwa ninakusubiri getini. | mandhari ya tukio jingine | When you arrive, I'll be waiting for you at the gate. |
| Utakuwa ukitumia gari leo usiku? | swali la adabu kuhusu mipango | Will you be using the car tonight? |
| Nitakuwa nimevaa gauni jekundu. | hali itakayokuwepo | I'll be wearing a red dress. |
| Nitakuwa na gari langu. | umiliki (hali) | I'll have my own car. |
Angalia safu ya tatu: utakapofika ina -ta-, lakini baada ya when Kiingereza kinatumia Present Simple: when you arrive, si when you will arrive A2-27.
Muundo
will be + -ing (sawa kwa kila kiima)
| Mfano | |
|---|---|
| Chanya (affirmative) | I'll be working. / She will be travelling. |
| Hasi (negative) | We won't be staying. / He will not be coming. |
| Swali la yes/no | Will you be using the car? |
| Swali la what, where… | What will you be doing at ten? |
| Majibu mafupi | Yes, I will. / No, I won't. |
Vifupisho: I'll, you'll, he'll, she'll, it'll, we'll, they'll; won't = will not. Jibu fupi chanya hutumia will kamili: Yes, I will (si Yes, I'll).
Maneno ya wakati ya kawaida
| Msemo | Mfano |
|---|---|
| this time tomorrow / next week / next year | This time next week we'll be lying on a beach. |
| at + saa | At six o'clock I'll be driving home. |
| when + present simple | When you arrive, I'll be waiting at the gate. |
| all day / all evening / all morning | I'll be working all weekend. |
Baada ya when, before, as soon as na maneno mengine ya wakati, tumia umbo la sasa, si will — sheria ile ile ya A2-27.
Matumizi
1Kitendo kinachoendelea wakati fulani ujao
Tumia will be + -ing kwa kitendo kitakachokuwa kikiendelea wakati maalum wa baadaye: kinaanza kabla ya wakati huo na kinaendelea baada yake.
2Mandhari ya tukio jingine la baadaye
Tumia Future Continuous kwa kitendo kirefu, na Present Simple (baada ya when) kwa tukio fupi linalotokea katikati yake.
3Mambo ya kawaida yatakayotokea
Tumia will be + -ing kwa jambo litakalotokea hata hivyo, kama sehemu ya ratiba au mpango uliopo. Haionyeshi uamuzi, ahadi wala ombi — inasema tu "hivi ndivyo itakavyokuwa".
4Maswali ya adabu kuhusu mipango
Will you be + -ing? inauliza kuhusu mipango ya mtu bila kumshinikiza. Mara nyingi huja kabla ya ombi au kutoa msaada. Will you…? bila -ing inaweza kusikika kama ombi au mwaliko. Kiswahili mara nyingi husema Utatumia…? au Utakuwa ukitumia…?; kwa Kiingereza, chagua Will you be + -ing? kwa swali la adabu.
Makosa ya Kawaida
Mitego kwa Wazungumzaji wa Kiswahili
1. Nitakuwa na… → "I will be having". Nitakuwa na ni umiliki: nitakuwa na gari, atakuwa na watoto watatu. Kwa sababu nitakuwa inafanana na I'll be, wengi huongeza -ing. Lakini have ya umiliki ni kitenzi cha hali, na haichukui continuous.
2. Nitakuwa nimevaa / nimekaa → "I will have worn / sat". Kwa vitenzi vya hali, -takuwa + -me- ni hali itakayokuwepo wakati huo. Kwa Kiingereza hiyo ni will be + -ing. Will have + past participle ni Future Perfect: kitendo kitakuwa kimekwisha B2-01.
3. Basi litakapofika → "When the bus will reach". -takapo- ina -ta- ndani yake, kwa hiyo ni rahisi kuweka will baada ya when. Kiingereza kinatumia Present Simple katika kishazi cha when, hata kwa wakati ujao.
4. Utakuja…? → "Will you come…?" kwa kila swali. Kwa Kiswahili, Utakuja ofisini kesho? inaweza kuwa swali la kawaida tu. Kwa Kiingereza, Will you come…? mara nyingi inasikika kama ombi au mwaliko. Ukitaka tu kujua mipango ya mtu — hasa bosi au mteja — tumia Will you be + -ing?
Usichanganye
will na will be + -ing katika maswali — Will you…? mara nyingi inamwomba mtu afanye jambo; Will you be + -ing? inauliza kuhusu mipango tu.
Present Continuous na Future Continuous kwa mipango — Zote mbili zinaweza kueleza mipango iliyopangwa. Present Continuous A2-05 inasisitiza mpango wenyewe; Future Continuous inauonyesha kama sehemu ya mambo ya kawaida, na ndiyo pekee kati ya hizo mbili inayoweza kueleza kitendo kinachoendelea wakati fulani ujao.
will be doing na will have done — Future Continuous bado inaendelea wakati huo; Future Perfect B2-01 itakuwa imekwisha. Kiswahili kinaonyesha tofauti hii pia: nitakuwa nikiandika dhidi ya nitakuwa nimeandika.
Tahajia na Matamshi
- will kwa kawaida hufupishwa katika mazungumzo: I'll /aɪl/, we'll /wiːl/, it'll /ˈɪtl/. Katika mazungumzo ya haraka, I'll inaweza kusikika kama "all". Usiongeze irabu baada ya l: si "ai-lu".
- won't /wəʊnt/ (UK), /woʊnt/ (US) ina irabu mbili zinazoteleza (diphthong), kama "wohnt". Usiichanganye na want /wɒnt/ (UK), /wɑːnt/ (US). Kwa sikio la Kiswahili zinafanana, lakini won't inaanza na sauti kama o inayoteleza kuelekea u.
- be ni dhaifu na fupi: I'll be working /aɪl bi ˈwɜːkɪŋ/, msisitizo ukiwa kwenye WORK. Usiipe be nguvu wala urefu.
- working ina /ɜː/: sauti ya kati, midomo ikiwa imelegea, bila a wala o ya Kiswahili. Si "wo-kingi": usiongeze irabu baada ya -ng.
- Tahajia ya -ing inafuata sheria za kawaida: lie → lying, stop → stopping, make → making A1-22.
Kanuni ya Dhahabu
Kueleza kitendo kitakachokuwa kikiendelea wakati fulani ujao (nitakuwa nikifanya) — au jambo litakalotokea hata hivyo kama sehemu ya mpango — tumia will be + -ing. Will you be + -ing? ni njia ya adabu ya kuuliza kuhusu mipango ya mtu. Lakini nitakuwa na… = I'll have, bila -ing.
Mazoezi
A. Muundo
Tumia Future Continuous (will be + -ing) katika namba 1, 2, 3, 5 na 6.
-
Don't phone at eight — I (put) the kids to bed.
-
This time next week we (lie) on a beach in Greece.
-
you (use) the printer this afternoon?
-
Ifanye kuwa hasi: I'll be working tomorrow.
-
When you land, I (wait) for you at arrivals.
-
What you (do) at this time tomorrow?
B. Maana
Chagua jibu linalolingana na maana.
-
Unataka kuazima baiskeli ya kaka yako bila kumshinikiza. Chagua jibu sahihi: your bike tomorrow?
-
Chagua jibu sahihi: At 3 p.m. tomorrow I … to the airport, so I can't answer the phone.
-
Chagua jibu sahihi: "The phone's ringing." "OK, I … it."
-
Chagua jibu sahihi: This time next month they … the results.
C. Tafuta Kosa
Sahihisha kosa. Kama sentensi iko sahihi, andika correct.
-
At midnight I will be sleep.
-
When the film will finish, we'll be waiting outside.
-
Will you be needing a taxi later?
-
This time tomorrow she will flying to Rome.
D. Katika Muktadha
Tumia will be + -ing katika kila nafasi.
Mia: Can we meet on Thursday afternoon?
Leo: Sorry, at three on Thursday I 15 (have) a job interview.
Mia: What about Friday morning?
Leo: I 16 (fly) to Berlin then. My flight leaves at nine.
Mia: OK. 17 you (come) back on Sunday?
Leo: Yes, I land at six. When you finish work, I 18 (sit) at home with a pizza!
Mia: Perfect. I 19 (pass) your street on my way home anyway, so I'll come round.
E. Zamu Yako
Andika kwa Kiingereza kuhusu mipango yako.
-
Utakuwa ukifanya nini kesho saa hii? Andika sentensi mbili.
-
Andika swali la adabu kujua kama mfanyakazi mwenzako atahitaji chumba cha mikutano, kisha ombi lako.
-
Andika kuhusu maisha yako baada ya miaka mitano kwa Future Continuous.
F. Marudio Mchanganyiko
Rudia masomo yaliyotangulia.
-
A2-05 Wakati Ujao kwa Kiingereza: Will, Going To, Present Continuous au Present Simple? Chagua jibu sahihi: I … Sam for lunch tomorrow — we've booked a table.
-
A2-27 Zero na First Conditional kwa Kiswahili: If, Unless na When (Kama, -ki-, -sipo-) If it (rain) tomorrow, we'll stay at home.
-
B1-01 Present Perfect Continuous kwa Kiswahili: Nimekuwa Nikisubiri (I've Been Waiting) I'm tired because I (study) all day.
-
B1-03 Past Perfect kwa Kiswahili: Nilikuwa Nimeshaondoka (I Had Already Left) When we got to the cinema, the film already (start).
Majibu
A. Muundo
- will be putting / 'll be putting
- will be lying / 'll be lying
- Will … be using
- I won't be working tomorrow. / I will not be working tomorrow.
- will be waiting / 'll be waiting
- will … be doing
B. Maana
- Will you be using
- will be driving
- will answer
- will know
C. Tafuta Kosa
- At midnight I will be sleeping. / At midnight I'll be sleeping.
- When the film finishes, we'll be waiting outside.
- ✓ Will you be needing a taxi later?
- This time tomorrow she will be flying to Rome. / This time tomorrow she'll be flying to Rome.
D. Katika Muktadha
- will be having / 'll be having
- will be flying / 'll be flying
- Will … be coming
- will be sitting / 'll be sitting
- will be passing / 'll be passing
E. Zamu Yako
- This time tomorrow I'll be sitting in a meeting. In the evening I'll be cooking dinner for my parents.
- Will you be using the meeting room after lunch? If not, could I book it?
- In five years' time I'll be working as a nurse and I'll be living in my own flat.
F. Marudio Mchanganyiko
- am meeting
- rains
- have been studying / have studied
- had … started
