SlowingoGramatika
A1 29 / 32

Past Simple sa Ingles: Regular Verbs at ang -ed, Madaling Paliwanag

Past Simple: Regular Verbs

Sa pahinang ito
  1. Layunin
  2. Ang Pangunahing Ideya
  3. Filipino at Ingles
  4. Anyo
  5. Gamit
  6. Karaniwang Mali
  7. Mga Bitag para sa mga Pilipino
  8. Huwag Ipagkamali
  9. Baybay at Bigkas
  10. Gintong Tuntunin
  11. Mga Pagsasanay

Layunin

Pagkatapos ng araling ito, kaya mo nang magkuwento tungkol sa mga tapos nang kilos sa nakaraan gamit ang regular verbs (I worked, she studied, we stopped), isulat nang tama ang dulong -ed, bigkasin ito sa tatlong paraan, at gamitin ang mga salitang pang-oras para sa nakaraan.

Ang Pangunahing Ideya

Ang Past Simple (ang simpleng nakaraan) ay tungkol sa isang tapos nang kilos: nangyari ito, buo na, at kabilang ito sa panahong lumipas na — yesterday, last year, in 2010. Isipin mo ang isang pintong nakasara na. Nasa kabilang panig ng pinto ang kilos. Tapos na ito, at binabalikan na lang natin ng tingin.

Sa karamihan ng pandiwa, iisang maliit na dulo ang tanda ng past sa Ingles: -ed. Work → worked. Play → played. Live → lived. Tinatawag na regular verbs ang mga pandiwang ito, dahil lahat sila ay sumusunod sa tuntuning ito. (Ang mga hindi sumusunod, tulad ng go → went, ay nasa A1-28.)

May magandang balita pa. Iisa lang ang anyo ng Past Simple para sa lahat ng simuno: I worked, you worked, she worked, they worked. Walang -s para sa he/she/it, at sa positibong pangungusap, walang was o anumang auxiliary. Kailangan mo lang matutuhan ang ilang tuntunin sa baybay at ang bigkas ng -ed — na kadalasan ay isang maliit na tunog lang, hindi dagdag na pantig.

Para sa ating mga Pilipino, malapit ito sa aspektong naganap (nagluto, tumira, nilinis): tapos na ang kilos. Pero mag-ingat: sa Filipino, ang konteksto at ang mga salitang tulad ng kahapon ang madalas magdala ng oras. Sa Ingles, kailangang laging may -ed ang pandiwa kapag tapos na ang panahon.

Filipino at Ingles

Sa Filipino, aspekto ang ipinapakita ng pandiwa: ang aspektong naganap (nanood, nagluto, lumipat) ay nagsasabing tapos na ang kilos. Kadalasang tugma ito sa Past Simple. Pero may isang mahalagang pagkakaiba: sa mga ugali noon, aspektong nagaganap ang gamit natin (Noong bata ako, naglalakad ako papuntang paaralan araw-araw), pero Past Simple pa rin sa Ingles (walked). At isang pagkakatulad: hindi nakadepende sa simuno ang -ed — iisang anyo para sa lahat, tulad din ng pandiwa sa Filipino.

FilipinoInglesAno ang pagkakaiba
Nanood ako ng magandang dokumentaryo kagabi.I watched a great documentary last night.aspektong naganap → -ed
Lumipat sila sa Canada noong 2015.They moved to Canada in 2015.tapos na → -ed; noong + taon → in
Noong bata ako, naglalakad ako papuntang paaralan araw-araw.When I was a child, I walked to school every day.ugali noon: nagaganap sa Filipino, pero -ed sa Ingles
Nag-aral si Emma buong weekend.Emma studied all weekend.walang -s: iisang anyo para sa lahat
Pagod ako. / Nagtrabaho ako nang husto.I was tired. / I worked hard.walang pandiwa → was; may kilos → -ed, walang was
Tumawag ako sa iyo isang oras na ang nakalipas.I called you an hour ago.… na ang nakalipas → … ago

Kaya tuwing nagkukuwento ka tungkol sa kahapon o noon, tingnan ang pandiwa: may -ed na ba? At kung may kilos na, huwag nang magdagdag ng was.

Anyo

Iisang anyo para sa lahat ng simuno

SimunoPast Simple
I / you / he / she / it / we / theyworked yesterday.
I / you / he / she / it / we / theyplayed tennis.

Baybay ng -ed

TuntuninMga halimbawa
Karamihan ng pandiwa: + edwork → worked, clean → cleaned, want → wanted
Nagtatapos sa -e: + dlive → lived, like → liked, arrive → arrived, dance → danced
Katinig + y: y → iedstudy → studied, carry → carried, try → tried
Patinig + y: + ed (walang pagbabago)play → played, stay → stayed, enjoy → enjoyed
May diin ang huling pantig na may isang patinig + isang katinig: doblehin ang katinigstop → stopped, plan → planned, prefer → preferred
Walang diin ang huling pantig: walang pagdodoblevisit → visited, open → opened, listen → listened
Nagtatapos sa w, x o y: walang pagdodoblesnow → snowed, fix → fixed, play → played
Isang patinig + ltravel → travelled (UK) / traveled (US), cancel → cancelled (UK) / canceled (US)

Bigkas ng -ed (detalye sa Baybay at Bigkas)

TunogKailanMga halimbawa
"id" — dagdag na pantigpagkatapos ng tunog na t o dwanted, waited, needed, decided
"t"pagkatapos ng mga tunog tulad ng p, k, s, sh, ch, fstopped, worked, kissed, washed, watched, laughed
"d"pagkatapos ng lahat ng iba pang tunog, pati patinigplayed, lived, called, cleaned, studied

Mga salitang pang-oras: yesterday, yesterday evening, last night / week / month / year, three days ago, a long time ago, in 2010, in March, when I was a child.

Nasa A1-28 ang negatibo at tanong (didn't, Did you…?).

Gamit

1Tapos na Kilos sa Isang Panahon sa Nakaraan

Gamitin ang Past Simple para sa kilos na nagsimula at natapos sa nakaraan. Madalas nating sinasabi kung kailan ito nangyari.

I watched a great documentary last night.
Nanood ako ng magandang dokumentaryo kagabi.
naganap → -ed
She started her new job in March.
Nagsimula siya sa bago niyang trabaho noong Marso.
noong + buwan → in
We booked our flights two weeks ago.
Nag-book kami ng flight namin dalawang linggo na ang nakalipas.
… na ang nakalipas → ago
My laptop crashed yesterday.
Nag-crash ang laptop ko kahapon.
They moved to Canada in 2015.
Lumipat sila sa Canada noong 2015.

2Sunod-sunod na Kilos sa Nakaraan

Gamitin ang Past Simple para sa mga kilos na nangyari nang sunod-sunod, tulad sa isang kuwento.

I opened the door, turned on the light and screamed.
Binuksan ko ang pinto, binuksan ang ilaw, at napasigaw ako.
turned on (ang ilaw), hindi opened
He finished work, walked to the station and waited for the train.
Natapos siya sa trabaho, naglakad papuntang istasyon, at naghintay ng tren.
may -ed ang bawat pandiwa
She cooked dinner, cleaned the kitchen and relaxed on the sofa.
Nagluto siya ng hapunan, naglinis ng kusina, at nagpahinga sa sofa.

3Mga Sitwasyon at Paulit-ulit na Kilos Noon

Gamitin ang Past Simple para sa mga sitwasyong tumagal nang ilang panahon noon, at para sa mga kilos na nangyari nang maraming beses. (Para sa used to, tingnan ang A2-28.) Dito, madalas nating gamitin ang aspektong nagaganap sa Filipino, pero Past Simple pa rin sa Ingles.

My grandparents lived in a small village for forty years.
Apatnapung taong nanirahan ang lolo't lola ko sa isang maliit na baryo.
tapos na ang panahong iyon → lived
When I was a child, I walked to school every day.
Noong bata ako, naglalakad ako papuntang paaralan araw-araw.
nagaganap sa Filipino, pero walked sa Ingles
We stayed with my aunt every summer.
Tuwing tag-araw, nakikitira kami sa tita ko.
ugali noon → stayed
He worked as a waiter when he was a student.
Nagtrabaho siya bilang waiter noong estudyante pa siya.

4Iisang Anyo para sa Lahat ng Simuno

Pareho ang anyo ng Past Simple para sa lahat ng simuno — walang -s para sa he/she/it.

I studied all weekend.
Nag-aral ako buong weekend.
Emma studied all weekend.
Nag-aral si Emma buong weekend.
pareho: studied
The kids played in the garden all afternoon.
Naglaro ang mga bata sa bakuran buong hapon.
It rained all day on Sunday.
Umulan buong araw noong Linggo.
kailangan ang simunong it

5Mga Salitang Pang-oras para sa Nakaraan

Ilagay ang salitang pang-oras sa dulo o sa simula ng pangungusap. Ang ago ay nasa likod ng haba ng panahon. Huwag maglagay ng preposition bago ang last o yesterday (tingnan ang A1-20).

We arrived at the hotel late last night.
Gabing-gabi na nang makarating kami sa hotel kagabi.
I called you an hour ago.
Tinawagan kita isang oras na ang nakalipas.
In 2010, my parents opened a small restaurant.
Noong 2010, nagbukas ng maliit na restawran ang mga magulang ko.
Yesterday I tried sushi for the first time.
Kahapon, unang beses kong sumubok ng sushi.

Karaniwang Mali

❌Yesterday I work from home.
✅Yesterday I worked from home.
Nakaraang panahon → past form.
❌She studyed all night.
✅She studied all night.
Katinig + y → -ied.
❌We stoped at a café.
✅We stopped at a café.
Isang patinig + isang katinig, may diin → doblehin.
❌He visitted his aunt.
✅He visited his aunt.
Walang diin ang huling pantig: walang pagdodoble.
❌They plaied football.
✅They played football.
Patinig + y → idagdag lang ang -ed.
❌I was work late yesterday.
✅I worked late yesterday.
Huwag magdagdag ng was bago ang pandiwang past.
❌She worked-ed hard.
✅She worked hard.
Isang beses lang idinadagdag ang -ed.
❌I moved here before five years.
✅I moved here five years ago.
Ang ago ay nasa likod ng haba ng panahon.
❌We arrived in last Monday.
✅We arrived last Monday.
Walang preposition bago ang last.

Mga Bitag para sa mga Pilipino

1. Walang -ed dahil may kahapon na. Sa Filipino, minsan sapat na ang kahapon o noong Sabado para malaman na nakaraan ito. Kaya sa mabilis na pagsasalita, madalas mawala ang -ed sa Ingles, lalo na kapag mahirap bigkasin ang dulo. Pero sa Ingles, kailangan ng pandiwa ang -ed, kahit may salitang pang-oras na.

❌Yesterday my mom cook adobo for the visitors.
✅Yesterday my mom cooked adobo for the visitors.
❌Last Sunday we visit Lola in the province.
✅Last Sunday we visited Lola in the province.

2. Ay → was + pandiwa. Kapag Ako ay naglinis ng kuwarto ang nasa isip natin, madalas maging I was… + pandiwa ang pangungusap, dahil itinuro sa atin na was ang ay sa nakaraan. Pero hindi kailangan ng was ang pandiwang kilos: sapat na ang -ed.

❌I was cleaned my room this morning.
✅I cleaned my room this morning.

3. Ugali noon sa aspektong nagaganap. Sa Noong high school ako, sabay-sabay kaming naglalakad pauwi ng mga kaibigan ko tuwing hapon, nagaganap ang aspekto ng pandiwa. Kapag isinalin nang diretso, nagiging present ang pandiwa sa Ingles. Pero tapos na ang panahong iyon, kaya Past Simple.

❌When I was in high school, my friends and I walk home together every afternoon.
✅When I was in high school, my friends and I walked home together every afternoon.

4. Na → already sa maling lugar. Ang Tapos ko na ang homework ko ay madalas maging I finished already my homework. Sa Ingles, hindi puwedeng ilagay ang already sa pagitan ng pandiwa at ng layon nito. Ilagay ito bago ang pandiwa o sa dulo.

❌I finished already my homework.
✅I already finished my homework. o I finished my homework already.
Karaniwan ang ganitong already sa US English; sa UK, mas karaniwan ang I've already finished (tingnan ang A2-16).

Huwag Ipagkamali

was/were at mga pandiwang may -ed — Iniuugnay ng was/were ang isang tao sa isang paglalarawan o lugar (I was tired). Ang mga pandiwang kilos ay nagkakaroon ng -ed at hindi kailangan ng was. Tingnan ang A1-26.

I was tired.
Pagod ako.
be + pang-uri
I worked hard.
Nagtrabaho ako nang husto.
pandiwang kilos + -ed

Dagdag na pantig o hindi? — Karamihan ng pandiwang may -ed ay hindi nagdadagdag ng pantig. Isang pantig ang walked; dalawa ang waited.

I walked to work.
Naglakad ako papuntang trabaho.
walked: isang pantig
I waited for an hour.
Naghintay ako nang isang oras.
waited: dalawang pantig

Past Simple at Present Simple — Inilalarawan ng Present Simple ang ngayon at ang palagi (tingnan ang A1-12); inilalarawan ng Past Simple ang isang panahong tapos na.

I live in Leeds now.
Sa Leeds ako nakatira ngayon.
present
I lived in York in 2015.
Sa York ako nakatira noong 2015.
past, tapos na; pareho ang nakatira sa Filipino, pero lived sa Ingles

Baybay at Bigkas

  • Ang tatlong tunog ng -ed: /t/ (stopped /stɒpt/ (UK), /stɑːpt/ (US)), /d/ (played /pleɪd/), /ɪd/ (wanted /ˈwɒntɪd/ (UK), /ˈwɑːntɪd/ (US)). Sa US English, madalas /əd/ ang dagdag na pantig.
  • Ang huling tunog ang mahalaga, hindi ang huling letra. Pagkatapos ng /t/ o /d/ → /ɪd/. Pagkatapos ng mga tunog na walang ugong (/p/, /k/, /s/, /ʃ/, /tʃ/, /f/, /θ/) → /t/. Pagkatapos ng iba pang tunog → /d/. Nagtatapos sa tunog na /f/ ang laughed → /lɑːft/ (UK), /læft/ (US) — parang "laft".
  • Dahil binibigkas natin sa Filipino ang bawat letra, madalas nating sabihing work-ed /ˈwɜːkɪd/ o stop-ped. Huwag: parang "workt" ang worked, isang pantig lang.
  • Mag-ingat din sa kabaligtaran: huwag lunukin ang /t/ o /d/. Kapag walang tunog sa dulo, I watch ang maririnig sa halip na I watched. Gawin itong maikli pero malinaw.
  • Subukan gamit ang kamay sa lalamunan: kapag may ugong sa huling tunog ng pandiwa (play, live, call), /d/ ang dulo; kapag wala (stop, work, kiss), /t/.
  • Sa mabilis na pagsasalita, madalas sumasanib ang /t/ o /d/ sa kasunod na salita: parang "I watch TV" na may mabilis na t ang I watched TV — pakinggan ito.
  • Nakadepende sa diin ang pagdodoble: prefer → preferred, pero open → opened, visit → visited.

Gintong Tuntunin

Regular past = pandiwa + -ed, pareho para sa lahat ng simuno. Suriin ang baybay (lived, studied, stopped), at magdagdag lang ng pantig pagkatapos ng tunog na t o d (wanted, needed). Tapos na ang panahon? Kailangan ng -ed, kahit may kahapon na at kahit nagaganap ang aspekto sa Filipino.

Mga Pagsasanay

A. Anyo

Isulat ang Past Simple ng pandiwa sa panaklong.

  1. I (watch) a film last night.
  2. She (study) for three hours.
  3. We (stop) for lunch at a small café.
  4. They (live) in Spain for two years.
  5. He (plan) a surprise party.
  6. My brother (play) football yesterday.
  7. The bus (arrive) late.

B. Kahulugan

Sagutin ang tanong tungkol sa bigkas, o piliin ang tamang sagot. Isulat ang sagot sa Ingles (yes / no, t / d).

  1. Nagdadagdag ba ng pantig ang -ed? needed
  2. Nagdadagdag ba ng pantig ang -ed? cooked
  3. Aling tunog sa dulo: "t" o "d"? cleaned
  4. Piliin ang tamang sagot: I … the kitchen yesterday.
  5. Piliin ang tamang sagot: We moved here three years ….

C. Hanapin ang Mali

Itama ang mali. Kung tama na ang pangungusap, isulat ang correct.

  1. I visitted my cousin.
  2. He finish work at six yesterday.
  3. We was arrived late.
  4. She tried a new recipe last night.

D. Sa Konteksto

Isulat ang Past Simple ng pandiwa sa panaklong.

Last weekend
On Saturday I 17 (stay) at home. In the morning I 18 (clean) the flat, and in the afternoon I 19 (try) a new recipe. On Sunday my friends 20 (invite) me to the park. We 21 (walk) by the river and 22 (chat) for hours.

E. Ikaw Naman

Sumulat sa Ingles tungkol sa sarili mo.

  1. Sumulat ng tatlong bagay na ginawa mo noong nakaraang weekend gamit ang regular verbs.
  2. Sumulat ng isang pangungusap tungkol sa pagkabata mo gamit ang when I was a child.

F. Halo-halong Balik-aral

Balikan ang mga naunang aralin.

  1. A1-26 Was at Were sa Ingles: Ang Past ng To Be, Madaling Paliwanag
    Piliin ang tamang sagot: Yesterday I … very busy.
  2. A1-22 Present Continuous sa Ingles: Am, Is, Are + -ing, Madaling Paliwanag
    Isulat ang -ing form: stop
  3. A1-12 Present Simple sa Ingles (I Work, She Works): Kailan Nagdadagdag ng -s
    Piliin ang tamang sagot: Now she … in Rome, but in 2015 she lived in Milan.
Mga sagot

A. Anyo

  1. watched
  2. studied
  3. stopped
  4. lived
  5. planned
  6. played
  7. arrived

B. Kahulugan

  1. yes
  2. no
  3. d
  4. cleaned
  5. ago

C. Hanapin ang Mali

  1. I visited my cousin.
  2. He finished work at six yesterday.
  3. We arrived late.
  4. ✓ She tried a new recipe last night.

D. Sa Konteksto

  1. stayed
  2. cleaned
  3. tried
  4. invited
  5. walked
  6. chatted

E. Ikaw Naman

  1. I cleaned my room. I watched a film. I called my sister.
  2. When I was a child, I played football every day.

F. Halo-halong Balik-aral

  1. was
  2. stopping
  3. lives
App para sa AndroidMatuto Kahit Saan Google Play