Past Simple इंग्रजीत: worked, studied, stopped – नियमित क्रियापदं मराठीत सोप्या भाषेत
Past Simple: Regular Verbs
या पानावर
उद्दिष्ट
हा धडा झाल्यावर तुम्ही नियमित क्रियापदं वापरून भूतकाळात संपलेल्या क्रियांबद्दल बोलू शकाल (I worked, she studied, we stopped), -ed चं स्पेलिंग बरोबर लिहू शकाल, त्याचे तीन उच्चार ओळखू शकाल, आणि भूतकाळ दाखवणारे वेळेचे शब्द वापरू शकाल.
मुख्य कल्पना
Past Simple (साधा भूतकाळ) संपलेल्या क्रियेबद्दल सांगतो: ती घडली, झाली, आणि ती आता मागे पडलेल्या काळातली आहे – yesterday, last year, in 2010. आता बंद झालेल्या एका दाराची कल्पना करा. क्रिया दाराच्या पलीकडे आहे. ती संपली आहे, आणि आपण मागे वळून तिच्याकडे पाहतो.
बहुतेक क्रियापदांचा भूतकाळ इंग्रजी एका छोट्या प्रत्ययाने दाखवते: -ed. Work → worked. Play → played. Live → lived. या क्रियापदांना नियमित क्रियापदं (regular verbs) म्हणतात, कारण ती सगळी हाच नियम पाळतात. (जी पाळत नाहीत, उदा. go → went, ती A1-28 मध्ये.)
आणि आणखी एक चांगली बातमी. Past Simple मध्ये सगळ्या कर्त्यांसाठी एकच रूप: I worked, you worked, she worked, they worked. he / she / it बरोबर -s नाही, आणि होकारार्थी वाक्यात was किंवा दुसरं सहायक क्रियापद नाही. शिकायचं आहे फक्त थोडं स्पेलिंग आणि -ed चा उच्चार – जो अनेकदा फक्त एक छोटा आवाज असतो, नवा syllable नाही.
मराठी आणि इंग्रजी
मराठी साधा भूतकाळ (“मी काम केलं”, “ती गावाला गेली”) हेच काम करतो: तोही संपलेल्या क्रियेबद्दल सांगतो. इथे दोन्ही भाषा सारख्याच. पण इंग्रजी जास्त सोपं आहे. मराठी भूतकाळाचं रूप कर्त्याप्रमाणे, कधी कर्माप्रमाणे, आणि लिंगाप्रमाणे बदलतं (“मी थांबलो / थांबले”, “त्याने भाकरी केली / भात केला”); इंग्रजी stopped, cooked सगळ्यांसाठी तसंच राहतं. काही ठिकाणी मात्र विचार बदलावा लागतो. मराठीत “-बद्दल” सारखा शब्द क्रियापदाला जोडतो (“प्रोजेक्टबद्दल चर्चा केली”); इंग्रजीत discuss नंतर थेट विषय येतो, preposition शिवाय. “परत आलो” मध्ये “परत” चा अर्थ इंग्रजी returned मध्येच आहे. आणि मराठीत आर्टिकल नसतात (“मी लहान असताना”), पण इंग्रजी वेळेच्या शब्दसमूहात a हवं: when I was a child.
| मराठी | इंग्रजी | काय वेगळं आहे? |
|---|---|---|
| मी काल घरून काम केलं. | Yesterday I worked from home. | संपलेला काळ → भूतकाळाचं रूप – इथे दोन्ही भाषा सारख्याच आहेत |
| मी थांबलो. / ती थांबली. / ते थांबले. | I / she / they stopped. | मराठीत लिंग-वचनाप्रमाणे रूप; इंग्रजीत -ed सगळ्यांसाठी एकच |
| तीन दिवसांपूर्वी | three days ago | “-पूर्वी” → ago, कालावधीनंतर – सारखंच |
| मागच्या आठवड्यात | last week | मराठीत “-त”; इंग्रजीत preposition नाही |
| आम्ही प्रोजेक्टबद्दल चर्चा केली. | We discussed the project. | “-बद्दल” → discuss नंतर काहीच नाही |
| मी लहान असताना | when I was a child | मराठीत आर्टिकल नाही; इंग्रजीत a + child (किंवा when I was small) |
| आम्ही परत आलो. | We returned. / We came back. | returned मध्ये “परत” आहेच; back नको |
| मी तिला फोन केला. | I called her. | “फोन करणे” → call + व्यक्ती, to शिवाय |
थोडक्यात: Past Simple म्हणजे मराठी साधा भूतकाळ, पण सोपा – सगळ्या कर्त्यांसाठी एकच रूप, शेवटी -ed.
रचना
सगळ्या कर्त्यांसाठी एकच रूप
| कर्ता | Past Simple |
|---|---|
| I / you / he / she / it / we / they | worked yesterday. |
| I / you / he / she / it / we / they | played tennis. |
-ed चं स्पेलिंग
| नियम | उदाहरणं |
|---|---|
| बहुतेक क्रियापदं: + ed | work → worked, clean → cleaned, want → wanted |
| शेवटी -e: + d | live → lived, like → liked, arrive → arrived, dance → danced |
| व्यंजन + y: y → ied | study → studied, carry → carried, try → tried |
| स्वर + y: + ed (बदल नाही) | play → played, stay → stayed, enjoy → enjoyed |
| शेवटच्या syllable वर जोर, एक स्वर + एक व्यंजन: व्यंजन दुप्पट | stop → stopped, plan → planned, prefer → preferred |
| शेवटच्या syllable वर जोर नाही: दुप्पट नाही | visit → visited, open → opened, listen → listened |
| शेवटी w, x किंवा y: दुप्पट नाही | snow → snowed, fix → fixed, play → played |
| एक स्वर + l | travel → travelled (UK) / traveled (US), cancel → cancelled (UK) / canceled (US) |
-ed चा उच्चार (सविस्तर “स्पेलिंग आणि उच्चार” मध्ये)
| आवाज | कधी | उदाहरणं |
|---|---|---|
| /ɪd/ – नवा syllable | t किंवा d आवाजानंतर | wanted, waited, needed, decided |
| /t/ | p, k, s, sh, ch, f सारख्या अघोष आवाजांनंतर | stopped, worked, kissed, washed, watched, laughed |
| /d/ | बाकी सगळ्या आवाजांनंतर, स्वरांनंतरही | played, lived, called, cleaned, studied |
वेळेचे शब्द: yesterday, yesterday evening, last night / week / month / year, three days ago, a long time ago, in 2010, in March, when I was a child.
नकार आणि प्रश्न (didn't, Did you…?): A1-28 मध्ये.
वापर
1भूतकाळात संपलेली क्रिया
भूतकाळात सुरू होऊन भूतकाळातच संपलेल्या क्रियेसाठी Past Simple. अनेकदा ती कधी घडली तेही सांगतो.
2एकामागून एक क्रिया
गोष्ट सांगताना एकामागून एक घडलेल्या क्रियांसाठी Past Simple.
3भूतकाळातली परिस्थिती आणि वारंवार घडलेल्या क्रिया
भूतकाळात काही काळ टिकलेल्या परिस्थितीसाठी आणि अनेकदा घडलेल्या क्रियांसाठी Past Simple. (Used to: पाहा A2-28.)
4सगळ्या कर्त्यांसाठी एकच रूप
Past Simple चं रूप सगळ्या कर्त्यांसाठी तेच – he / she / it बरोबर -s नाही. मराठीत प्रत्यय बदलतात (“मी अभ्यास केला”, “एमाने अभ्यास केला”, “मुलं खेळली”), इंग्रजीत नाही.
5भूतकाळ दाखवणारे वेळेचे शब्द
वेळेचा शब्द वाक्याच्या शेवटी किंवा सुरुवातीला ठेवा. Ago कालावधीनंतर येतं. last आणि yesterday आधी preposition नाही (पाहा A1-20).
नेहमीच्या चुका
मराठी भाषकांसाठी सापळे
1. “आम्ही बजेटबद्दल चर्चा केली” → discussed about. मराठीत चर्चा नेहमी कशाबद्दल तरी होते: “बजेटबद्दल चर्चा केली”, “निकालाबद्दल बोललो”. म्हणून इंग्रजीत discussed about खूप ऐकू येतं – मुलाखतीत, ईमेलमध्ये, मीटिंगमध्ये. पण discuss नंतर विषय थेट येतो: discussed the budget. (talk about आणि a discussion about मात्र बरोबर.)
2. “मी लहान असताना” → when I was child. मराठीत आर्टिकल नसतात: “मी लहान असताना”, “आई विद्यार्थिनी असताना”. म्हणून इंग्रजीत when I was child, when she was student तयार होतं. पण इंग्रजीत एकवचनी मोजता येणाऱ्या नामाआधी a हवं: when I was a child, when she was a student – किंवा नामाऐवजी विशेषण: when I was small / young.
3. “आम्ही रात्री परत आलो” → returned back. मराठीत “परत आलो”, “परत गेलो” – “परत” स्वतंत्र शब्द आहे. इंग्रजीत return चा अर्थच “परत येणे / जाणे” आहे, म्हणून returned back मध्ये “परत” दोनदा होतं. भारतीय इंग्रजीत हे खूप ऐकू येतं, पण प्रमाण इंग्रजीत returned किंवा came back पुरेसं.
गोंधळ करू नका
was / were आणि -ed क्रियापदं – was / were व्यक्तीला वर्णन किंवा जागेशी जोडतात (I was tired). क्रिया दाखवणाऱ्या क्रियापदांना -ed लागतो, आणि त्यांना was लागत नाही. पाहा A1-26.
नवा syllable की नाही? – बहुतेक -ed क्रियापदांत नवा syllable येत नाही. Walked एक syllable; waited दोन.
Past Simple आणि Present Simple – Present Simple आत्ताच्या आणि नेहमीच्या गोष्टींसाठी (पाहा A1-12); Past Simple संपलेल्या काळासाठी.
स्पेलिंग आणि उच्चार
- -ed चे तीन उच्चार: /t/ (stopped /stɒpt/ (UK), /stɑːpt/ (US)), /d/ (played /pleɪd/), /ɪd/ (wanted /ˈwɒntɪd/ (UK), /ˈwɑːntɪd/ (US)). अमेरिकन इंग्रजीत नवा syllable अनेकदा /əd/.
- नियम शेवटच्या आवाजावर अवलंबून, अक्षरावर नाही. /t/ किंवा /d/ नंतर → /ɪd/. अघोष आवाजांनंतर (/p/, /k/, /s/, /ʃ/, /tʃ/, /f/, /θ/) → /t/. बाकी आवाजांनंतर → /d/. Laughed चा शेवटचा आवाज /f/ → /lɑːft/ (UK), /læft/ (US).
- देवनागरीत लिहिलेलं जसंच्या तसं वाचतो, म्हणून worked “वर्कड” किंवा “वर्केड” असं वाचलं जातं. पण worked एकच syllable आहे, आणि शेवटी अघोष /kt/: “ड” नाही, हलका /t/.
- घशावर हात ठेवा: क्रियापदाच्या शेवटच्या आवाजाला कंप जाणवला (play, live, call) तर -ed = /d/; नाही जाणवला (stop, work, kiss) तर /t/.
- भरभर बोलताना /t/ किंवा /d/ पुढच्या शब्दाला चिकटतो: I watched TV जवळजवळ “I watch TV” सारखं, फक्त एक छोटा t – तो ऐकायचा प्रयत्न करा.
- व्यंजन दुप्पट होणं जोरावर अवलंबून: prefer → preferred, पण open → opened, visit → visited. prefer मध्ये जोर दुसऱ्या syllable वर.
सुवर्णनियम
नियमित भूतकाळ = क्रियापद + -ed, सगळ्या कर्त्यांसाठी तेच. स्पेलिंग तपासा (lived, studied, stopped), आणि नवा syllable फक्त t किंवा d आवाजानंतर (wanted, needed). discuss नंतर preposition नाही, returned नंतर back नाही, आणि when I was a child.
सराव
A. रचना
कंसातल्या क्रियापदाचं Past Simple रूप लिहा.
-
I (watch) a film last night.
-
She (study) for three hours.
-
We (stop) for lunch at a small café.
-
They (live) in Spain for two years.
-
He (plan) a surprise party.
-
My brother (play) football yesterday.
-
The bus (arrive) late.
B. अर्थ
प्रश्नांची उत्तरं द्या किंवा योग्य पर्याय निवडा. प्रश्न 8–9 मध्ये -ed मुळे नवा syllable येतो का (yes / no), आणि प्रश्न 10 मध्ये शेवटचा आवाज “t” की “d”, ते इंग्रजीत लिहा.
-
Does -ed add an extra syllable? needed
-
Does -ed add an extra syllable? cooked
-
Which ending sound: "t" or "d"? cleaned
-
योग्य पर्याय निवडा: I … the kitchen yesterday.
-
योग्य पर्याय निवडा: We moved here three years ….
C. चूक शोधा
प्रत्येक वाक्यात एक चूक आहे किंवा वाक्य बरोबर आहे. दुरुस्त वाक्य लिहा किंवा correct लिहा.
-
I visitted my cousin.
-
He finish work at six yesterday.
-
We was arrived late.
-
She tried a new recipe last night.
D. संदर्भात
कंसातल्या क्रियापदांचं Past Simple रूप लिहा.
On Saturday I 17 (stay) at home. In the morning I 18 (clean) the flat, and in the afternoon I 19 (try) a new recipe. On Sunday my friends 20 (invite) me to the park. We 21 (walk) by the river and 22 (chat) for hours.
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
तुमच्या वीकेंडबद्दल आणि लहानपणाबद्दल इंग्रजीत लिहा.
-
मागच्या वीकेंडला तुम्ही केलेल्या तीन गोष्टी नियमित क्रियापदं वापरून लिहा.
-
when I was a child वापरून तुमच्या लहानपणाबद्दल एक वाक्य लिहा.
F. मिश्र उजळणी
मागील धड्यांची उजळणी करा.
-
A1-26 Was आणि Were इंग्रजीत: be चा भूतकाळ मराठीत सोप्या भाषेत योग्य पर्याय निवडा: Yesterday I … very busy.
-
A1-22 Present Continuous इंग्रजीत: I'm working, she's reading – मराठीत सोपं स्पष्टीकरण आणि सराव -ing रूप लिहा: stop
-
A1-12 Present Simple इंग्रजीत: I work, she works – मराठीत सोपं स्पष्टीकरण आणि सराव योग्य पर्याय निवडा: Now she … in Rome, but in 2015 she lived in Milan.
उत्तरे
A. रचना
- watched
- studied
- stopped
- lived
- planned
- played
- arrived
B. अर्थ
- yes
- no
- d
- cleaned
- ago
C. चूक शोधा
- I visited my cousin.
- He finished work at six yesterday.
- We arrived late.
- ✓ She tried a new recipe last night.
D. संदर्भात
- stayed
- cleaned
- tried
- invited
- walked
- chatted
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
- I cleaned my room. I watched a film. I called my sister.
- When I was a child, I played football every day.
F. मिश्र उजळणी
- was
- stopping
- lives
