Present Perfect o Past Simple? Ang Pagkakaiba, Madaling Paliwanag
Present Perfect or Past Simple?
Sa pahinang ito
Layunin
Pagkatapos ng araling ito, kaya mo nang pumili sa pagitan ng Present Perfect (I've been to Mexico) at Past Simple (I went to Mexico last summer) sa pagtingin sa oras — bukas pa ba o tapos na — at kaya mo nang lumipat mula sa isang karanasan papunta sa mga detalye nito.
Ang Pangunahing Ideya
Parehong tungkol sa nakaraan ang dalawang tense na ito. Ang pagkakaiba ay ang panahong iniisip mo.
Natatandaan mo ba ang saradong pinto sa A1-27? Nasa likod ng saradong pinto ang oras na tapos na. Ngayon, isipin mo ang pinto ng isang tindahan na may karatula. Sa Past Simple (ang simpleng nakaraan), CLOSED ang nakasulat: tapos na ang oras — yesterday, last year, in 2010, two days ago. Wala nang mangyayari sa oras na iyon. I drank three coffees yesterday.
Sa Present Perfect (have/has + past participle), OPEN ang nakasulat: tumatakbo pa ang oras — today, this week, so far, in my life. May puwede pang mangyari. I've drunk three coffees today — at hindi pa tapos ang araw.
Kaya bago ka pumili, itanong mo: Tapos na ba ang oras? Kapag sinabi o itinanong mo kung kailan — isang tapos na oras — sarado ang karatula: Past Simple. Kapag bukas pa ang oras, o iniisip mo ang buong buhay mo hanggang ngayon, Present Perfect ang natural. Pero kung tungkol sa isang partikular na pangyayari sa nakaraan na alam ninyong dalawa, Past Simple ang gamit kahit walang salitang oras: Nice jacket! Where did you buy it?
Para sa ating mga Pilipino, mahalaga ito: hindi ipinapakita ng pandiwang Filipino kung tapos na o bukas pa ang oras. Ang ipinapakita lang nito ay kung natapos na ang kilos. Kaya hindi mo puwedeng isalin nang diretso. Ang oras ang tingnan mo, hindi ang pandiwa.
Filipino at Ingles
Aspekto (aspect) ang minamarkahan ng pandiwang Filipino, hindi tense. Iisang anyong naganap (uminom, nakita, nakapunta) ang gamit natin para sa Present Perfect at sa Past Simple. Madalas, ang na ang nagpaparamdam na "Present Perfect" ito, pero hindi laging ganoon: may na rin tayo kahit tapos na ang oras (Nabayaran ko na kahapon), at may na pa sa na ang nakalipas (= ago), na laging Past Simple. Sa Ingles, ang oras ang nagpapasya.
| Filipino | Ingles | Ano ang pagkakaiba |
|---|---|---|
| Uminom ako ng tatlong kape kahapon. | I drank three coffees yesterday. | tapos na ang oras → Past Simple |
| Tatlong kape na ang nainom ko ngayong araw. | I've drunk three coffees today. | bukas pa ang oras → Present Perfect |
| Nakapunta na ako sa Mexico. | I've been to Mexico. | karanasan, walang oras → Present Perfect |
| Pumunta ako sa Mexico noong 2019. | I went to Mexico in 2019. | may tapos na oras → Past Simple |
| Nabayaran ko na ang kuryente kahapon. | I paid the electricity bill yesterday. | may na, pero tapos na ang oras → Past Simple |
| Dumating siya tatlong araw na ang nakalipas. | She arrived three days ago. | ago → laging Past Simple |
| Kailan ka dumating? | When did you arrive? | tanong na kailan → Past Simple |
Isang magandang balita: may salita tayong tumutulong sa this morning. Kapag umaga pa, madalas nating sabihing ngayong umaga (bukas pa → Present Perfect). Kapag hapon na, kaninang umaga (tapos na → Past Simple).
Anyo
Mga salitang oras: bukas o sarado?
| Present Perfect — bukas pa ang oras, o buhay hanggang ngayon | Past Simple — tapos na ang oras |
|---|---|
| today (ngayong araw), this week, this month, this year | yesterday (kahapon), last week, last month, last year (noong isang taon) |
| this morning (umaga pa: ngayong umaga) | this morning (hapon na: kaninang umaga) |
| ever, never (sa buong buhay hanggang ngayon), so far, up to now | in 2010 (noong 2010), at three o'clock, two days ago (dalawang araw na ang nakalipas) |
| walang salitang oras: isang karanasan sa buhay mo | walang salitang oras: isang partikular na pangyayari na alam ninyong dalawa (Where did you buy it?) |
| recently (puwede rin sa Past Simple: I recently moved) | when I was a child (noong bata pa ako), When…? (Kailan…?), What time…? (Anong oras…?) |
Iisang pangyayari sa dalawang tense
| Present Perfect | Past Simple |
|---|---|
| I've been to Mexico. (karanasan, walang oras) | I went to Mexico last summer. (tapos na oras) |
| She's written two books so far. (bukas pa) | She wrote her first book in 2015. (tapos na) |
| Have you seen Tom this week? | Did you see Tom last week? |
Karaniwang ayos sa usapan: magsimula sa Present Perfect (ang karanasan), saka lumipat sa Past Simple para sa mga detalye. "Have you ever been to Rome?" "Yes, I went there in 2019. It was beautiful."
Gamit
1Hindi pa Tapos na Oras at Tapos na Oras
Sa mga panahong hindi pa tapos (today, this week, this year, so far), Present Perfect ang gamit. Sa mga oras na tapos na (yesterday, last year, in 2015, ago), Past Simple.
2Karanasan at Isang Partikular na Pangyayari
Para sa isang karanasan sa buhay mo, na walang oras, Present Perfect ang gamit. Kapag nagbibigay o nagtatanong ka na ng mga detalye ng isang partikular na pangyayari — kailan, saan, sino ang kasama, kumusta ito — lumipat sa Past Simple.
3Ever, Never, the First Time, the Best… I've Ever
Sa mga tanong tungkol sa buong buhay mo (Have you ever…?) at sa mga pahayag tungkol sa buhay mo hanggang ngayon (I've never…), Present Perfect ang gamit. (Kapag tapos na ang panahon, puwedeng sumama ang never sa Past Simple: I never saw him again.) Present Perfect din pagkatapos ng It's the first time… at pagkatapos ng superlative: the best / the worst … I've ever…. Kabisaduhin ang mga ito bilang nakapirming pattern.
4Mga Tanong na Kailan → Past Simple
Ang tanong na may When…? o What time…? ay tungkol sa tapos na oras, kaya karaniwang Past Simple ang gamit — kahit nagsimula sa Present Perfect ang usapan.
5Iisang Pangyayari — Ano ang Nagbabago?
Maraming pangyayari ang puwede sa alinmang tense. Ipinapakita ng tense kung paano mo ito tinitingnan: ang resulta ngayon at bukas na oras (Present Perfect), o isang tapos na kuwento na may oras (Past Simple).
Sa American English, karaniwan ang Past Simple sa ilang sitwasyong pang-Present Perfect (Did you eat yet?, Did you ever see it?) — tingnan ang A2-17. Pero sa mga salitang tapos na ang oras (yesterday, last year, ago), Past Simple lang ang gamit sa British at American English.
Karaniwang Mali
Mga Bitag para sa mga Pilipino
1. Ang na ay hindi laging have. Dahil madalas isalin ang Kumain na ako bilang I've eaten, marami ang nag-iisip na na = Present Perfect. Pero ginagamit din natin ang na kahit tapos na ang oras (Nabayaran ko na kahapon, Nakapagtapos na ang ate ko noong Abril). Sa Ingles, kapag may tapos na oras, Past Simple ang gamit, at hindi na kailangan ang already.
2. Na ang nakalipas = ago. May na rin sa dalawang oras na ang nakalipas, kaya madaling ipares ito sa have. Pero ang ago ay laging Past Simple.
3. Maling anyo ng pandiwa: Did you saw? at I have went. Iisa lang ang anyong naganap sa Filipino, kaya nalilito tayo kung saan ilalagay ang Past Simple at ang past participle. Pagkatapos ng did, base form ang gamit; pagkatapos ng have/has, past participle (seen, been, eaten), hindi ang Past Simple. Karaniwan ang mga maling ito sa pang-araw-araw na pagsasalita, pero mali pa rin ang mga ito.
4. "Kumain ka na?" "I eat already." Kapag sinagot ang Kumain ka na? nang salita por salita, nagiging I eat already ito. Base form ang eat at hindi ito nagpapakita ng nakaraan. Dahil mahalaga pa ngayon ang sagot (busog ka na), Present Perfect ang natural.
Huwag Ipagkamali
this morning: bukas o sarado? — Ang parehong mga salita ay puwedeng bukas o tapos na oras. Nakadepende ito sa oras ng pagsasalita mo. Sa Filipino, madalas itong makikita sa ngayong umaga at kaninang umaga.
ever / never at isang oras sa nakaraan — Sa Have you ever…? at I've never…, ang panahon ay ang buong buhay mo hanggang ngayon. Pinuputol ng tapos na oras ang panahong iyon. Kapag tapos na ang panahon, puwedeng sumama ang never sa Past Simple.
How long…? sa Present Perfect — Para sa sitwasyong nagpapatuloy pa ngayon (How long have you lived here?, ang mula pa noong … hanggang ngayon natin), tingnan ang A2-18. Para sa pagbibigay ng balita at saka ng mga detalye, tingnan ang A2-17.
Baybay at Bigkas
- Sa mabilis na pagsasalita, halos magkatunog ang I've worked /aɪv wɜːkt/ at I worked /aɪ wɜːkt/. Ang maliit na /v/ ang madalas na tanging pagkakaiba — pakinggan ito, at pakinggan din ang mga salitang oras.
- Ang /v/ ay hindi /b/: idikit nang marahan ang ngipin sa itaas sa ibabang labi, at palabasin ang hangin habang umuugong. Kapag /b/ ang bigkas mo, hindi maririnig ang I've. Ganito rin sa ever /ˈevə/ (UK), /ˈevər/ (US): iwasan ang "eber".
- Sa mga regular na pandiwa, magkamukha ang Past Simple at past participle (worked – worked), kaya ang pantulong na pandiwa (auxiliary) na have/has ang nagpapakita ng tense. Sa mga irregular na pandiwa, madalas magkaiba ang anyo: saw – seen, went – gone/been, ate – eaten.
- Iisang pantig ang worked /wɜːkt/: ang -ed ay tunog na /t/ lang. Iwasan ang "work-ed". Pero huwag din itong kalimutan, dahil ito ang nagsasabing nakaraan na.
- Mahaba ang patinig sa seen /siːn/; mas maikli sa been, lalo na sa American English (/biːn/ UK, /bɪn/ US).
- Nasa ikalawang pantig ang diin ng ago: /əˈɡəʊ/ (UK), /əˈɡoʊ/ (US) — "a-GO". Mahina at maikli ang unang a (/ə/), hindi buong a na tulad sa Filipino.
- May diin ang ever /ˈevə/ (UK), /ˈevər/ (US) sa mga tanong na Have you ever…?.
Gintong Tuntunin
Tapos na oras, tanong tungkol sa kailan, o isang partikular na pangyayari sa nakaraan → Past Simple. Bukas pa ang oras, o isang karanasan sa buhay mo hanggang ngayon (walang oras na binanggit) → Present Perfect. Kapag nagbigay ka na ng mga detalye (kailan, saan, paano), lumipat sa Past Simple. Huwag umasa sa na: ang oras ang tingnan mo.
Mga Pagsasanay
A. Anyo
Gamitin ang British English na anyo sa pagsasanay na ito (tingnan ang A2-17, Gamit 6).
-
I (see) this film before.
-
I (see) this film last week.
-
you (go) out last night?
-
She (not / call) me today.
-
We (move) here in 2019.
-
This is the first time I (eat) Thai food.
B. Kahulugan
Gamitin ang British English na anyo (tingnan ang A2-17, Gamit 6).
-
Piliin ang tamang sagot: … three emails so far today.
-
Piliin ang tamang sagot: … my phone on holiday last year, but a waiter found it.holiday (UK), vacation (US)
-
4 pm na ngayon. Piliin ang tamang sagot: … the bank this morning?
-
Piliin ang tamang sagot: How many countries … in your life?
-
Piliin ang tamang sagot: your new job?
C. Hanapin ang Mali
Itama ang mali. Kung tama na ang pangungusap, isulat ang correct.
-
I've visited my grandparents last weekend.
-
Have you ever eaten snails?
-
"Have you been to Berlin?" "Yes, I've been there in May."
-
When have you bought that jacket?
D. Sa Konteksto
Gamitin ang British English na anyo (tingnan ang A2-17, Gamit 6).
Lucy: Hi Ben! I 16 (not / see) you for ages!
Ben: I know! I 17 (be) really busy this month. I 18 (start) a new job three weeks ago.
Lucy: Great! 19 you (meet) many people there yet?
Ben: Yes, a few. And I 20 (go) to the office party last Friday.
Lucy: Oh, nice! 21 you (enjoy) it?
E. Ikaw Naman
Sumulat sa Ingles tungkol sa sarili mo.
-
Sumulat tungkol sa isang karanasan mo. Pagkatapos, magdagdag ng dalawang detalye sa Past Simple.
-
Sumulat ng dalawang pangungusap tungkol sa araw na ito at isang pangungusap tungkol sa kahapon.
F. Halo-halong Balik-aral
Balikan ang mga naunang aralin.
-
A2-18 Present Perfect na may For at Since: Paano Sabihin Kung Gaano na Katagal I've known Ali ten years.
-
A2-17 Just, Already at Yet sa Present Perfect: Kahulugan at Tamang Puwesto Ilagay ang already sa tamang puwesto: I've told you.
-
A2-02 Past Simple o Past Continuous? When, While at During sa Ingles, Madaling Paliwanag I (cook) dinner when you called, so I didn't answer the phone.
Mga sagot
A. Anyo
- 've seen / have seen
- saw
- Did … go
- hasn't called / has not called
- moved
- 've eaten / have eaten
B. Kahulugan
- I've written
- I lost
- Did you call
- have you visited
- When did you start
C. Hanapin ang Mali
- I visited my grandparents last weekend.
- ✓ Have you ever eaten snails?
- Yes, I went there in May. / Yes, I was there in May.
- When did you buy that jacket?
D. Sa Konteksto
- haven't seen / have not seen
- 've been / have been
- started
- Have … met
- went
- Did … enjoy
E. Ikaw Naman
- I've been to Morocco. I went there in 2021 with my sister, and we loved the food.
- I've had two coffees today. I haven't checked my emails yet. Yesterday I worked from home.
F. Halo-halong Balik-aral
- for
- I've already told you. / I've told you already.
- was cooking
