Present Perfect និង Past Simple — ភាពខុសគ្នា ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ
Present Perfect or Past Simple?
នៅលើទំព័រនេះ
គោលបំណង
បន្ទាប់ពីមេរៀននេះ អ្នកអាចជ្រើសរើសរវាង Present Perfect (បច្ចុប្បន្នកាលសម្រេច៖ I've been to Mexico) និង Past Simple (អតីតកាលធម្មតា៖ I went to Mexico last summer) ដោយមើលពេលវេលា ថានៅបើក ឬចប់ហើយ។ អ្នកក៏អាចនិយាយចេញពីបទពិសោធន៍មួយ ទៅកាន់ព័ត៌មានលម្អិតរបស់វាបានដែរ។
គំនិតសំខាន់
tense ទាំងពីរនិយាយអំពីអតីតកាល។ ភាពខុសគ្នាគឺ រយៈពេល ដែលអ្នកកំពុងគិតដល់។
ចាំទ្វារដែលបិទពី A1-27 ទេ? ពេលវេលាដែលចប់ហើយ នៅខាងក្រោយទ្វារដែលបិទ។ ឥឡូវ សូមស្រមៃមើលទ្វារហាងមួយដែលមានស្លាកព្យួរ។ ជាមួយ Past Simple ស្លាកសរសេរថា CLOSED៖ ពេលវេលាចប់ហើយ ដូចជា yesterday, last year, in 2010, two days ago។ គ្មានអ្វីអាចកើតឡើងក្នុងពេលនោះទៀតទេ។ I drank three coffees yesterday.
ជាមួយ Present Perfect ស្លាកសរសេរថា OPEN៖ រយៈពេលនៅតែបន្ត ដូចជា today, this week, so far, in my life។ អ្វីៗអាចកើតឡើងបន្ថែមទៀត។ I've drunk three coffees today ហើយថ្ងៃនេះមិនទាន់ចប់ទេ។
ដូច្នេះ មុននឹងជ្រើស សូមសួរខ្លួនឯងថា តើពេលវេលាចប់ហើយឬនៅ? បើអ្នកប្រាប់ ឬសួរថា ពេលណា ដែលជាពេលវេលាចប់ហើយ ស្លាកគឺបិទ៖ ប្រើ Past Simple។ បើពេលវេលានៅបើក ឬអ្នកកំពុងគិតពីជីវិតទាំងមូលរហូតមកដល់ពេលនេះ Present Perfect ជាជម្រើសធម្មជាតិ។ ប៉ុន្តែបើអ្នកនិយាយពីព្រឹត្តិការណ៍ជាក់លាក់មួយក្នុងអតីតកាល ដែលអ្នកទាំងពីរដឹងថាជាលើកណា ប្រើ Past Simple ទោះគ្មានពាក្យបង្ហាញពេលក៏ដោយ៖ Nice jacket! Where did you buy it?
ភាសាខ្មែរ និងភាសាអង់គ្លេស
កិរិយាសព្ទខ្មែរមិនដែលប្ដូរទម្រង់តាមពេលវេលាទេ។ យើងបង្ហាញពេលវេលាដោយពាក្យដូចជា ម្សិលមិញ ឆ្នាំមុន និងពាក្យជំនួយ បាន ធ្លាប់ និង ហើយ។ ប៉ុន្តែពាក្យទាំងនេះមិនត្រូវនឹង tense អង់គ្លេសមួយទល់មួយទេ។ “បាន” ប្រើទាំងសម្រាប់ Past Simple (ខ្ញុំបានជួបគាត់ម្សិលមិញ) និង Present Perfect (ខ្ញុំបានទៅម៉ិកស៊ិកពីរដងហើយ)។ “ធ្លាប់” ក៏ប្រើជាមួយពេលវេលាដែលចប់ហើយបានដែរ (ខ្ញុំធ្លាប់ទៅរ៉ូមកាលពីឆ្នាំ 2019)។ ភាសាអង់គ្លេសមើលតែសំណួរមួយ៖ ពេលវេលាចប់ហើយឬនៅ?
| ភាសាខ្មែរ | ភាសាអង់គ្លេស | បើក ឬបិទ |
|---|---|---|
| ថ្ងៃនេះខ្ញុំផឹកកាហ្វេបីកែវហើយ | I've drunk three coffees today. | បើក៖ ថ្ងៃនេះមិនទាន់ចប់ |
| ម្សិលមិញខ្ញុំផឹកកាហ្វេបីកែវ | I drank three coffees yesterday. | បិទ៖ ម្សិលមិញចប់ហើយ។ “ផឹក” នៅដដែល ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសប្ដូរទៅ drank |
| អ្នកធ្លាប់ទៅរ៉ូមទេ? | Have you ever been to Rome? | ជីវិតទាំងមូលរហូតមកដល់ពេលនេះ |
| ខ្ញុំធ្លាប់ទៅរ៉ូមកាលពីឆ្នាំ 2019 | I went to Rome in 2019. | បិទ៖ ឆ្នាំ 2019 ចប់ហើយ ទោះមានពាក្យ “ធ្លាប់” ក៏ដោយ |
| ខ្ញុំមិនដែលញ៉ាំត្រីមឹកពីងពាងទេ | I've never eaten octopus. | ជីវិតរហូតមកដល់ពេលនេះ |
| សប្ដាហ៍នេះអ្នកបានជួប Tom ទេ? / សប្ដាហ៍មុនអ្នកបានជួប Tom ទេ? | Have you seen Tom this week? / Did you see Tom last week? | “បាន” ដូចគ្នា ប៉ុន្តែ this week នៅបើក ហើយ last week បិទហើយ |
| ខ្ញុំមកដល់ពីរថ្ងៃមុន | I arrived two days ago. | “…មុន” = ago៖ បិទជានិច្ច |
| ព្រឹកនេះខ្ញុំប្រជុំពីរដងហើយ / ព្រឹកមិញខ្ញុំប្រជុំពីរដង | I've had two meetings this morning. / I had two meetings this morning. | ភាសាខ្មែរអាចប្រើ “ព្រឹកមិញ” ពេលព្រឹកកន្លងផុតទៅហើយ។ ភាសាអង់គ្លេសប្រើ this morning ទាំងពីរ ហើយ tense ប្រាប់ភាពខុសគ្នា |
| នេះជាលើកដំបូងដែលខ្ញុំជិះយន្តហោះតែម្នាក់ឯង | This is the first time I've flown alone. | ភាសាខ្មែរគ្មានពាក្យបង្ហាញពេលទេ ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសប្រើ Present Perfect |
មើលជួរទីបួនឱ្យបានល្អ៖ មានពាក្យ “ធ្លាប់” ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសប្រើ Past Simple ព្រោះឆ្នាំ 2019 ចប់ហើយ។ ចំណុចនេះហើយដែលអ្នកនិយាយភាសាខ្មែរច្រើនច្រឡំ។ ជួរចុងក្រោយបង្ហាញម្ខាងទៀត៖ គ្មានពាក្យបង្ហាញពេលសោះ តែភាសាអង់គ្លេសនៅតែប្រើ Present Perfect។
សរុបមក៖ កុំជ្រើស tense ដោយមើលពាក្យ “បាន” “ធ្លាប់” ឬ “ហើយ”។ សូមសួរថា ពេលវេលាចប់ហើយឬនៅ៖ ចប់ហើយ ឬមានពេលវេលាជាក់លាក់ → Past Simple។ នៅបើក ឬជាបទពិសោធន៍ក្នុងជីវិតដោយគ្មានពេលវេលា → Present Perfect។
ទម្រង់
ពាក្យបង្ហាញពេល៖ បើក ឬបិទ?
| Present Perfect — ពេលវេលានៅបើក ឬជីវិតរហូតមកដល់ពេលនេះ | Past Simple — ពេលវេលាដែលចប់ហើយ |
|---|---|
| today, this week, this month, this year | yesterday, last week, last month, last year |
| this morning (ឥឡូវនៅពេលព្រឹកនៅឡើយ) | this morning (ឥឡូវជាពេលរសៀលហើយ) |
| ever, never (ក្នុងជីវិតរហូតមកដល់ពេលនេះ), so far, up to now | in 2010, at three o'clock, two days ago |
| គ្មានពាក្យបង្ហាញពេល៖ បទពិសោធន៍ក្នុងជីវិត | គ្មានពាក្យបង្ហាញពេល៖ ព្រឹត្តិការណ៍ជាក់លាក់មួយដែលអ្នកទាំងពីរដឹង (Where did you buy it?) |
| recently (ក៏ប្រើជាមួយ Past Simple បានដែរ៖ I recently moved) | when I was a child, When…? What time…? |
ព្រឹត្តិការណ៍ដដែល ក្នុង tense ពីរ
| Present Perfect | Past Simple |
|---|---|
| I've been to Mexico. (បទពិសោធន៍ គ្មានពេលវេលា) | I went to Mexico last summer. (ពេលវេលាដែលចប់ហើយ) |
| She's written two books so far. (នៅបើក) | She wrote her first book in 2015. (ចប់ហើយ) |
| Have you seen Tom this week? | Did you see Tom last week? |
លំនាំធម្មតាក្នុងការសន្ទនា៖ ចាប់ផ្ដើមដោយ Present Perfect (បទពិសោធន៍) បន្ទាប់មកប្ដូរទៅ Past Simple សម្រាប់ព័ត៌មានលម្អិត។ "Have you ever been to Rome?" "Yes, I went there in 2019. It was beautiful."
របៀបប្រើ
1ពេលវេលាមិនទាន់ចប់ និងពេលវេលាដែលចប់ហើយ
ជាមួយរយៈពេលដែលមិនទាន់ចប់ (today, this week, this year, so far) ប្រើ Present Perfect។ ជាមួយពេលវេលាដែលចប់ហើយ (yesterday, last year, in 2015, ago) ប្រើ Past Simple។
2បទពិសោធន៍ និងព្រឹត្តិការណ៍ជាក់លាក់ក្នុងអតីតកាល
សម្រាប់បទពិសោធន៍ក្នុងជីវិតដែលគ្មានពេលវេលា ប្រើ Present Perfect។ ពេលអ្នកប្រាប់ ឬសួរព័ត៌មានលម្អិតនៃលើកជាក់លាក់មួយ (ពេលណា នៅឯណា ជាមួយនរណា យ៉ាងម៉េច) សូមប្ដូរទៅ Past Simple។
3Ever, never, the first time, the best… I've ever
ក្នុងសំណួរអំពីជីវិតទាំងមូល (Have you ever…?) និងប្រយោគអំពីជីវិតរហូតមកដល់ពេលនេះ (I've never…) ប្រើ Present Perfect។ (សម្រាប់រយៈពេលដែលចប់ហើយ never អាចប្រើជាមួយ Past Simple៖ I never saw him again.) Present Perfect ក៏ប្រើក្រោយ It's the first time… និងក្រោយ superlative៖ the best / the worst … I've ever…។ សូមរៀនទាំងនេះជាលំនាំថេរ។ ភាសាខ្មែរនិយាយ “ធ្លាប់…ទេ?” “មិនដែល” និង “…បំផុតដែលខ្ញុំធ្លាប់…” ដែលជួយបានច្រើន ប៉ុន្តែក្រោយ the first time ភាសាខ្មែរគ្មានពាក្យជំនួយអ្វីទេ។
4សំណួរអំពីពេលណា → Past Simple
សំណួរដែលមាន When…? ឬ What time…? សួរអំពីពេលវេលាដែលចប់ហើយ ដូច្នេះជាធម្មតាប្រើ Past Simple ទោះបីការសន្ទនាចាប់ផ្ដើមដោយ Present Perfect ក៏ដោយ។ ភាសាខ្មែរដាក់ “ពេលណា” នៅចុងប្រយោគ ប៉ុន្តែភាសាអង់គ្លេសដាក់ When នៅខាងដើម។
5ព្រឹត្តិការណ៍ដដែល៖ អ្វីដែលប្រែប្រួល
ព្រឹត្តិការណ៍ជាច្រើនអាចប្រើ tense ណាមួយក៏បាន។ tense បង្ហាញពីរបៀបដែលអ្នកមើលវា៖ លទ្ធផលឥឡូវ និងពេលវេលានៅបើក (Present Perfect) ឬរឿងដែលចប់ហើយ មានពេលវេលា (Past Simple)។
ក្នុង American English, Past Simple ក៏ធម្មតាក្នុងស្ថានភាព Present Perfect ខ្លះដែរ (Did you eat yet?, Did you ever see it?) មើល A2-17។ ជាមួយពាក្យបង្ហាញពេលដែលចប់ហើយ (yesterday, last year, ago) ទាំង British English និង American English ប្រើតែ Past Simple ប៉ុណ្ណោះ។
កំហុសញឹកញាប់
អន្ទាក់សម្រាប់អ្នកនិយាយភាសាខ្មែរ
1. “ធ្លាប់” ឬ “បាន” + ពេលវេលាដែលចប់ហើយ ភាសាខ្មែរនិយាយ បងប្អូនជីដូនមួយខ្ញុំបានបើកហាងកាហ្វេតូចមួយនៅកំពត កាលពីបីឆ្នាំមុន ឬ យប់មិញអ្នកបានមើលបាល់ទាត់ទេ? បានយ៉ាងធម្មជាតិ។ អ្នករៀនជាច្រើនគិតថា “ធ្លាប់” ឬ “បាន” = Present Perfect ជានិច្ច។ ប៉ុន្តែបើមានពេលវេលាដែលចប់ហើយ (last night, in 2020, ago) ភាសាអង់គ្លេសត្រូវប្រើ Past Simple។
2. មានពាក្យបង្ហាញពេល ឬ “ហើយ” ប៉ុន្តែកិរិយាសព្ទមិនប្ដូរ ក្នុងភាសាខ្មែរ ពាក្យ “អាទិត្យមុន” ឬ “ហើយ” គ្រប់គ្រាន់ហើយ កិរិយាសព្ទមិនបាច់ប្ដូរ។ ក្នុងភាសាអង់គ្លេស ពាក្យបង្ហាញពេលមិនគ្រប់គ្រាន់ទេ ត្រូវប្ដូរទម្រង់កិរិយាសព្ទជានិច្ច។ “ហើយ” ក៏មិនមែនជា already ដែលអាចដាក់ជាមួយកិរិយាសព្ទទម្រង់ដើមដែរ។
3. បកប្រែ “ធ្លាប់” ជា ever ក្នុងប្រយោគបញ្ជាក់ “ធ្លាប់” មិនមែនជា ever ទេ។ ប្រើតែ Present Perfect ក៏គ្រប់គ្រាន់ហើយ។ ever ប្រើក្នុងសំណួរ Have you ever…? ក្នុងប្រយោគអវិជ្ជមាន និងក្រោយ superlative (the best … I've ever…)។
4. “មិនដែល” + កិរិយាសព្ទទម្រង់ដើម ភាសាខ្មែរនិយាយ ខ្ញុំមិនដែលជិះយន្តហោះទេ ហើយអ្នករៀនច្រើនបកប្រែជា never + Present Simple។ ប្រយោគនោះត្រឹមត្រូវតាមវេយ្យាករណ៍ ប៉ុន្តែមានន័យថាជាទម្លាប់ មិនមែនបទពិសោធន៍ក្នុងជីវិតទេ។
កុំច្រឡំ
this morning: បើក ឬបិទ? — ពាក្យដដែលអាចជាពេលវេលានៅបើក ឬចប់ហើយ។ វាអាស្រ័យលើពេលដែលអ្នកនិយាយ។
ever / never និងពេលវេលាក្នុងអតីតកាល — ក្នុង Have you ever…? និង I've never… រយៈពេលគឺជីវិតទាំងមូលរហូតមកដល់ពេលនេះ។ ពេលវេលាដែលចប់ហើយកាត់រយៈពេលនោះ។ ពេលរយៈពេលចប់ហើយ never អាចប្រើជាមួយ Past Simple។ កត់សម្គាល់ភាពខុសគ្នារវាង “មិនដែល” (never) និង “មិនបាន” (didn't)។
How long…? ជាមួយ Present Perfect — សម្រាប់ស្ថានភាពដែលនៅបន្តដល់ឥឡូវ (How long have you lived here?) មើល A2-18។ សម្រាប់ការប្រាប់ព័ត៌មានថ្មី ហើយបន្តដោយព័ត៌មានលម្អិត មើល A2-17។
អក្ខរាវិរុទ្ធ និងការបញ្ចេញសំឡេង
- ពេលនិយាយលឿន I've worked /aɪv wɜːkt/ និង I worked /aɪ wɜːkt/ អាចស្ដាប់ទៅស្រដៀងគ្នាខ្លាំង។ សំឡេង /v/ តូចនេះច្រើនជាភាពខុសគ្នាតែមួយគត់។ សូមស្ដាប់វា និងស្ដាប់ពាក្យបង្ហាញពេលផង។
- ភាសាខ្មែរគ្មាន /v/ នៅចុងពាក្យទេ ហើយ វ ខ្មែរនៅខាងដើមពាក្យបញ្ចេញស្រដៀង /w/។ ដូច្នេះអ្នកនិយាយភាសាខ្មែរច្រើនទម្លាក់ /v/ ក្នុង I've ចោល ឬបញ្ចេញដោយមូលបបូរមាត់។ សូមដាក់ធ្មេញខាងលើប៉ះបបូរមាត់ខាងក្រោមថ្នមៗ ហើយបញ្ចេញសំឡេងឱ្យបំពង់កញ័រ ដោយមិនមូលបបូរមាត់ទេ។ ធ្វើបែបនេះ I've seen នឹងមិនក្លាយជា I seen ទេ។ វិធីដដែលនេះប្រើសម្រាប់ ever /ˈevə/ ដែរ។
- worked /wɜːkt/ បញ្ចប់ដោយព្យញ្ជនៈពីរ /kt/។ ភាសាខ្មែរមានព្យញ្ជនៈចុងពាក្យ តែគ្មានព្យញ្ជនៈចុងពីរជាប់គ្នាទេ ដូច្នេះ worked ច្រើនក្លាយជា work ទាំងពេលនិយាយ និងពេលសរសេរ។ កុំទម្លាក់ /t/ ចោល ហើយកុំថែមស្រៈដូច “work-ed”។
- ជាមួយកិរិយាសព្ទទៀងទាត់ (regular verbs) ទម្រង់ Past Simple និង past participle (V3) ដូចគ្នា (worked – worked) ដូច្នេះកិរិយាសព្ទជំនួយ have/has ជាអ្នកបង្ហាញ tense។ ជាមួយកិរិយាសព្ទមិនទៀងទាត់ (irregular verbs) ទម្រង់ច្រើនខុសគ្នា៖ saw – seen, went – gone/been, ate – eaten។
- ago សង្កត់សំឡេងលើព្យាង្គទីពីរ៖ /əˈɡəʊ/ (UK), /əˈɡoʊ/ (US) — “a-GO”។ ចំណុចនេះងាយសម្រាប់អ្នកនិយាយភាសាខ្មែរ ព្រោះភាសាខ្មែរក៏សង្កត់ព្យាង្គចុងក្រោយដែរ។ ព្យាង្គទីពីរចាប់ផ្ដើមដោយ /ɡ/ ពិតប្រាកដ (មានបំពង់កញ័រ) មិនមែន “k” ទេ។
- ever /ˈevə/ (UK), /ˈevər/ (US) សង្កត់ព្យាង្គទីមួយ “EV-er” មិនមែន “e-VER” ទេ ហើយច្រើនសង្កត់ខ្លាំងក្នុងសំណួរ Have you ever…?។
ច្បាប់មាស
ពេលវេលាដែលចប់ហើយ សំណួរអំពី ពេលណា ឬព្រឹត្តិការណ៍ជាក់លាក់មួយក្នុងអតីតកាល → Past Simple។ ពេលវេលានៅបើក ឬបទពិសោធន៍ក្នុងជីវិតរហូតមកដល់ពេលនេះ (គ្មានពេលវេលា) → Present Perfect។ ពេលអ្នកប្រាប់ព័ត៌មានលម្អិត (ពេលណា នៅឯណា យ៉ាងម៉េច) សូមប្ដូរទៅ Past Simple។ កុំជ្រើស tense ដោយមើលពាក្យ “ធ្លាប់” ឬ “បាន” ទេ។
លំហាត់
A. ទម្រង់
បំពេញពាក្យដែលបាត់ដោយប្រើកិរិយាសព្ទក្នុងវង់ក្រចក។ ក្នុងលំហាត់នេះ ប្រើទម្រង់ British English (មើល A2-17 របៀបប្រើ 6)។
-
I (see) this film before.
-
I (see) this film last week.
-
you (go) out last night?
-
She (not / call) me today.
-
We (move) here in 2019.
-
This is the first time I (eat) Thai food.
B. អត្ថន័យ
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ។ ប្រើទម្រង់ British English (មើល A2-17 របៀបប្រើ 6)។
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ … three emails so far today.
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ … my phone on holiday last year, but a waiter found it.holiday (UK), vacation (US)
-
ឥឡូវម៉ោង 4 រសៀល (4 pm)។ ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ … the bank this morning?
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ How many countries … in your life?
-
ជ្រើសរើសចម្លើយត្រឹមត្រូវ៖ your new job?
C. រកកំហុស
ប្រយោគនីមួយៗមានកំហុសមួយ ឬត្រឹមត្រូវ។ សរសេរប្រយោគដែលកែរួច ឬសរសេរ correct។
-
I've visited my grandparents last weekend.
-
Have you ever eaten snails?
-
"Have you been to Berlin?" "Yes, I've been there in May."
-
When have you bought that jacket?
D. ក្នុងបរិបទ
បំពេញពាក្យដែលបាត់ដោយប្រើកិរិយាសព្ទក្នុងវង់ក្រចក។ ប្រើទម្រង់ British English (មើល A2-17 របៀបប្រើ 6)។
Lucy: Hi Ben! I 16 (not / see) you for ages!
Ben: I know! I 17 (be) really busy this month. I 18 (start) a new job three weeks ago.
Lucy: Great! 19 you (meet) many people there yet?
Ben: Yes, a few. And I 20 (go) to the office party last Friday.
Lucy: Oh, nice! 21 you (enjoy) it?
E. វេនរបស់អ្នក
សរសេរជាភាសាអង់គ្លេសអំពីជីវិតរបស់អ្នក។
-
សរសេរអំពីបទពិសោធន៍មួយដែលអ្នកមាន។ បន្ទាប់មក ថែមព័ត៌មានលម្អិតពីរដោយប្រើ Past Simple។
-
សរសេរពីរប្រយោគអំពីថ្ងៃនេះ និងមួយប្រយោគអំពីម្សិលមិញ។
F. រំលឹកចម្រុះ
រំលឹកមេរៀនមុនៗ។
-
A2-18 Present Perfect ជាមួយ For និង Since — រយៈពេលរហូតមកដល់ឥឡូវ ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ I've known Ali ten years.
-
A2-17 Present Perfect: Just, Already, Yet — “ទើបតែ” “ហើយ” “មិនទាន់” ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ ដាក់ already នៅកន្លែងត្រឹមត្រូវ៖ I've told you.
-
A2-02 Past Simple និង Past Continuous — when, while ពន្យល់ជាភាសាខ្មែរ I (cook) dinner when you called, so I didn't answer the phone.
ចម្លើយ
A. ទម្រង់
- 've seen / have seen
- saw
- Did … go
- hasn't called / has not called
- moved
- 've eaten / have eaten
B. អត្ថន័យ
- I've written
- I lost
- Did you call
- have you visited
- When did you start
C. រកកំហុស
- I visited my grandparents last weekend.
- ✓ Have you ever eaten snails?
- Yes, I went there in May. / Yes, I was there in May.
- When did you buy that jacket?
D. ក្នុងបរិបទ
- haven't seen / have not seen
- 've been / have been
- started
- Have … met
- went
- Did … enjoy
E. វេនរបស់អ្នក
- I've been to Morocco. I went there in 2021 with my sister, and we loved the food.
- I've had two coffees today. I haven't checked my emails yet. Yesterday I worked from home.
F. រំលឹកចម្រុះ
- for
- I've already told you. / I've told you already.
- was cooking
