Future Perfect og Future Perfect Continuous: will have done útskýrt á íslensku
Future Perfect and Future Perfect Continuous
Á þessari síðu
Markmið
Eftir þessa kennslustund geturðu sagt hvað verður búið á ákveðnum tíma í framtíðinni (will have done), hversu miklu verður náð þá og hve lengi eitthvað mun hafa staðið yfir á þeim tímapunkti (will have been doing) – með réttu tímaorðunum: by, by then, by the time, by the end of, in five years' time.
Aðalatriðið
Flestar setningar um framtíðina horfa fram á atburðinn: I'll finish the report on Friday. Future Perfect (þáframtíð) gerir annað. Hún fer með þig á ákveðinn punkt í framtíðinni – klukkan fimm á föstudag, í lok ársins, á fertugsafmælinu þínu – og þaðan snýrðu þér við og horfir til baka.
Hugsaðu þér útsýnisturn á hæð í framtíðinni. Þú klífur upp og horfir af toppnum aftur eftir stígnum sem þú gekkst. Hvað er þegar búið, að baki þér? Það er Future Perfect: By Friday, I'll have finished the report. Við segjum ekki nákvæmlega hvenær verkinu lýkur – aðeins að á föstudaginn verður það að baki.
Og hve lengi hefurðu gengið þegar þú kemst á toppinn? Það er Future Perfect Continuous (þáframtíð í framvinduhorfi): By June, I'll have been working here for ten years.
Þetta er sama hugmyndin, „horft til baka frá ákveðnum punkti“, og í Present Perfect (frá núinu) og Past Perfect (frá augnabliki í fortíð) – sjá B1-35. Hér er punkturinn bara í framtíðinni.
Íslenska og enska
Góðu fréttirnar: íslenskan á sér sína eigin þáframtíð, og hún er í daglegu tali mikið notuð: „verð búinn að“ + nafnhátt. „Fyrir föstudag verð ég búinn að klára skýrsluna“ er nákvæmlega By Friday, I'll have finished the report. Í formlegra máli segjum við „mun hafa“ + lýsingarhátt þátíðar: „mun hafa lokið“ – sem er orð fyrir orð will have finished. „Fyrir föstudag“, „fyrir lok mánaðarins“ og „þá“ samsvara by, by the end of the month og by then. Og eins og á íslensku kemur nútíð á eftir by the time og when: „þegar þú lest þetta“ – by the time you read this.
Erfiðleikarnir eru tveir. Í fyrsta lagi má á íslensku líka nota núliðna tíð með framtíðarpunkti: „Í desember hef ég unnið hér í tíu ár.“ Á ensku horfir I have worked alltaf frá núinu; frá punkti í framtíðinni þarf will: I'll have worked, I'll have been working. Í öðru lagi lítur „verð búinn að vinna“ út eins og will be working, en það er Future Continuous (B1-05): athöfn í gangi á því augnabliki. Tímalengd fram að framtíðarpunkti er will have been + -ing … for. Og orðið „búinn“ verður ekki finished + andlag: „verð búinn að lesa bókina“ er will have read the book, ekki will be finished the book.
| Íslenska | Enska | Hvað er ólíkt? |
|---|---|---|
| Fyrir föstudag verð ég búinn að klára skýrsluna. | By Friday, I'll have finished the report. | „verð búinn að“ → will have + lýsingarháttur þátíðar |
| Þegar þú lest þetta verð ég farinn úr landi. | By the time you read this, I'll have left the country. | nútíð á eftir by the time – hér er þetta eins |
| Fyrir lok mánaðarins verðum við búin að selja yfir tíu þúsund eintök. | By the end of this month, we'll have sold over ten thousand copies. | samtala á framtíðarpunkti → will have |
| Í desember hef ég unnið hér í tíu ár. | By December, I'll have been working here for ten years. | núliðin tíð með framtíðarpunkti → will have been + -ing |
| Á næsta ári verðum við búin að vera gift í 25 ár. | Next year we'll have been married for 25 years. | ástandssögn → will have + lýsingarháttur þátíðar |
| Þau verða ekki búin fyrir þann tíma. | They won't have finished by then. | neitun → won't have |
| Kannski verðum við búin að safna fyrir bíl næsta vor. | We might have saved enough for a car by next spring. | óvissa → might have |
| Eftir fimm ár verð ég búinn að borga lánið. | In five years' time, I'll have paid off the loan. | „eftir“ um framtíð → in, ekki after |
Í stuttu máli: „verð búinn að gera“ er will have done; „í desember hef ég unnið hér í tíu ár“ er by December I'll have been working here for ten years. Til að horfa til baka frá punkti í framtíðinni þarftu alltaf will.
Form
Future Perfect og Future Perfect Continuous (sögnin work sem dæmi)
| Mynd | Bygging | Dæmi |
|---|---|---|
| Future Perfect | will have + lýsingarháttur þátíðar | I'll have worked. |
| Future Perfect Continuous | will have been + -ing mynd | I'll have been working. |
Neitun, spurning og stutt svör
| Future Perfect | Future Perfect Continuous | |
|---|---|---|
| + | She'll have left. | She'll have been waiting for an hour. |
| − | She won't have left. | She won't have been waiting long. |
| ? | Will she have left? | How long will she have been waiting? |
| stutt svör | Yes, she will. / No, she won't. | Yes, she will. / No, she won't. |
Tímaorð
| Orðasamband | Dæmi |
|---|---|
| by + tími (= ekki seinna en; „fyrir“) | By Friday we'll have decided. |
| by then / by that time („þá“, „fyrir þann tíma“) | By then, the shops will have closed. |
| by the end of + tímabil („fyrir lok …“) | By the end of the year, I'll have saved £3,000. |
| by the time + nútíð („þegar …“) | By the time you get here, we'll have eaten. |
| in five years' time (UK) / in five years („eftir fimm ár“) | In five years' time, I'll have paid off the loan. |
| this time next week / year („á sama tíma í næstu viku / að ári“) | This time next year, I'll have graduated. |
| for + tímabil (framvinduhorf) | By June she'll have been teaching for 20 years. |
Ef þú ert ekki alveg viss notarðu may / might / could have + lýsingarhátt þátíðar í stað will have: By then, they might have finished.
Notkun
1Future Perfect – lokið fyrir punkt í framtíðinni
Notaðu will have + lýsingarhátt þátíðar um athöfn sem verður lokið á ákveðnum tíma. Við vitum ekki, eða okkur er sama, nákvæmlega hvenær henni lýkur – það sem skiptir máli er að hún er búin þegar við komum að punktinum. Um by og until, sjá B1-31.
2Future Perfect – samtölur og árangur
Future Perfect hentar líka til að telja saman það sem verður náð á ákveðnum punkti í framtíðinni. Með ástandssögnum (know, be, have, own) notarðu Future Perfect, ekki Future Perfect Continuous.
3Neitun, spurning og óvissa
Won't have segir að eitthvað verði ekki búið á þeim tíma. Will … have…? spyr um það. Um óvissa, mögulega niðurstöðu notarðu may / might / could have + lýsingarhátt þátíðar.
4Future Perfect Continuous – hve lengi fram að punkti í framtíðinni
Notaðu will have been + -ing mynd til að mæla hve lengi athöfn hefur staðið þegar við komum að ákveðnum punkti í framtíðinni. Venjulega þarf for + tímabil, og þetta er algengt um afmæli og tímamót. Á íslensku segjum við hér „verð búinn að“ eða núliðna tíð.
5Future Perfect Continuous – skýring á ástandi í framtíðinni
Eins og Present Perfect Continuous (núliðin tíð í framvinduhorfi: You're wet. Have you been swimming?, sjá B1-01) getur Future Perfect Continuous skýrt hvernig einhverjum líður eða hvernig hann lítur út á punkti í framtíðinni vegna langrar athafnar.
Algengar villur
Gildrur fyrir íslenskumælandi
1. „verð búin að lesa“ → will be finished + andlag. Á íslensku er „verð búinn að“ eðlilegasta leiðin að þáframtíð: „Ég verð búin að lesa allar bækurnar fyrir próf.“ Ef „búinn“ er þýtt sem finished og „verð“ sem will be verður til setning sem gengur ekki á ensku. Rétt er will have + lýsingarháttur þátíðar.
2. „Þegar hún flytur suður hefur hún búið lengur á Akureyri en…“ → has lived um framtíðarpunkt. Á íslensku getur núliðin tíð vísað til punkts í framtíðinni: „Þegar Helga flytur suður í vor hefur hún búið lengur á Akureyri en nokkurs staðar annars staðar.“ Á ensku horfir has lived venjulega frá núinu. Frá punkti í framtíðinni þarftu will have (eða will have been + -ing).
3. „verður búin að spila í tvo tíma“ → will be playing … for. „Verður … að spila“ líkist will be playing, og þannig verður Future Continuous til. En will be playing lýsir athöfn sem verður í gangi á því augnabliki, ekki tímalengd fram að því. Tímalengd fram að punkti í framtíðinni er will have been + -ing … for.
Ekki rugla saman
will be doing og will have done – Future Continuous (B1-05) = enn í gangi á því augnabliki; Future Perfect = þegar búið fyrir þann tíma.
will do by og will have done by – Hvort tveggja er rétt. Will do by Friday horfir fram á eina athöfn og frestinn. Will have done by Friday stendur á föstudeginum og horfir til baka: athöfninni er þá lokið.
Future Perfect um ágiskun – He'll have arrived by now er ágiskun um núið, ekki um framtíðina („hann er líklega kominn núna“). Þá notkun lærum við í C1-14.
Stafsetning og framburður
- will have er nánast alltaf stytt í tali: I'll have finished hljómar eins og „I'll-uv finished“ /aɪl əv ˈfɪnɪʃt/. Skrifaðu alltaf will have eða 'll have – aldrei 'll of. /əv/ er stutt og slakt, ekki skýrt „ev“.
- won't have hljómar eins og „wount-uv“ /wəʊnt əv/ (UK), /woʊnt əv/ (US); t heyrist oft varla. won't byrjar á /w/ með kringdum vörum, ekki íslensku v.
- been er veikt: will have been hljómar eins og „wil-uv-bin“ /wɪl əv bɪn/.
- Leggðu áherslu á aðalsögnina og tímaorðið: By Friday I'll have finished.
- Skrifaðu five years' time (eignarfall í fleirtölu), en a year's time. Úrfellingarmerkið þekkjum við varla úr íslensku, svo það gleymist auðveldlega.
Gullna reglan
Farðu á punktinn í framtíðinni og horfðu til baka: þegar búið → will have done; hve lengi fram að þeim tíma → will have been doing (for…). Á eftir by the time og when notarðu nútíð um framtíðina. „Verð búinn að gera“ er will have done – ekki will be finished og ekki have done.
Æfingar
A. Form
Skrifaðu sögnina í svigunum í réttri mynd eða breyttu setningunni.
-
By next Monday, we (move) into the new flat.flat (UK) = apartment (US)
-
By May, she (play) the piano for three years.
-
By the time you get here, the film (start).
-
Skrifaðu neitandi setningu: By 5 p.m., they will have finished.
-
Búðu til spurningu: she / finish / her exams / by July?
-
By the end of this year, I (read) fifty books.
B. Merking
Veldu rétta svarið.
-
Veldu rétta svarið: At 8 p.m. we … dinner, so call later.
-
Veldu rétta svarið: Call me at 9 — we … dinner by then, so I'll be free.
-
Veldu rétta svarið: By June, I Sam for ten years.
-
Hvor setningin er óvissari?
C. Finndu villuna
Í hverri setningu er ein villa eða setningin er rétt. Skrifaðu leiðréttu setninguna eða skrifaðu correct.
-
By the time she will get home, the kids will have gone to bed.
-
I'll have finished this essay until Thursday.
-
In June we'll have been owning this house for ten years.
-
By the end of the tour, the band will have played forty concerts.
D. Í samhengi
Fylltu í ræðuna með réttum myndum sagnanna í svigunum.
"Next Friday, Ruth retires. By then, she 15 (work) at this school for thirty-five years. In that time, she 16 (teach) more than four thousand students. She 17 (also / organise) twenty school trips by the end of this term! And she says that by the time we 18 (finish) this cake, she 19 (already / forget) all our bad jokes."
E. Spreyttu þig
Skrifaðu á ensku.
-
Skrifaðu tvær setningar um það sem þú verður búinn eða búin að gera í lok þessa árs.
-
Skrifaðu eina setningu með will have been + -ing um eitthvað sem þú gerir núna.
-
Skrifaðu upp á nýtt með Future Perfect: "My six-month course starts in January."
F. Blönduð upprifjun
Rifjaðu upp efni fyrri kennslustunda.
-
B1-05 Future Continuous: will be + -ing útskýrt á íslensku This time tomorrow I (lie) on a beach.
-
B1-31 By eða until, during eða for? On time, in time og at the end útskýrt á íslensku We'll stay at the party … midnight.
-
A2-27 Zero og first conditional: skilyrðissetningar með if á ensku I'll text you as soon as I (land).
Svör
A. Form
- will have moved
- will have been playing / will have played
- will have started
- By 5 p.m., they won't have finished.
- Will she have finished her exams by July?
- will have read
B. Merking
- will be having
- will have had
- will have known
- By then they might have finished.
C. Finndu villuna
- By the time she gets home, the kids will have gone to bed.
- I'll have finished this essay by Thursday.
- In June we'll have owned this house for ten years.
- ✓ By the end of the tour, the band will have played forty concerts.
D. Í samhengi
- will have been working / will have worked
- will have taught
- will also have organised / will have also organised
- finish / have finished
- will already have forgotten / will have already forgotten
E. Spreyttu þig
- By the end of this year, I'll have finished my first half-marathon. I'll have saved enough money for a new laptop.
- By September, I'll have been living in this city for five years.
- By July, I'll have finished it.
F. Blönduð upprifjun
- will be lying
- until
- land / have landed
