To be во одречни реченици и прашања: isn't, aren't и кратки одговори
To Be: Negatives, Questions and Short Answers
На оваа страница
Цел
По оваа лекција ќе знаете да кажете што не е точно (I'm not, isn't, aren't), да поставувате прашања со да / не и прашања со прашален збор со глаголот be и да одговарате со кратки одговори како Yes, I am и No, she isn't.
Главна идеја
Се сеќавате на мостот од лекцијата A1-02? Be го поврзува подметот со информацијата. А be е силен глагол: одречната реченица и прашањето ги прави сосема сам.
За одречна реченица ставете not веднаш по него: She is → She is not. За прашање be скока пред подметот: You are ready → Are you ready? Сè друго останува исто.
Кога одговара, англискиот не ја повторува целата реченица. Враќа ехо – само подметот и малиот глагол: Are you tired? – Yes, I am. Is it far? – No, it isn't. Само Yes или No е можно, но ехото звучи поучтиво и поцелосно. Ова ехо ќе го слушате на англиски постојано, и со други глаголи.
Штом ќе го фатите образецот (not по be, be пред подметот и ехо во одговорот), секоја форма am / is / are работи исто.
Македонски и англиски
Кај нас одречниот збор „не“ стои пред глаголот: „Не сум готов“, „Не е дома“. На англиски not доаѓа по глаголот be: I'm not ready, She isn't at home. Тоа е првата разлика.
Во прашањето ние имаме избор: „Дали си гладен?“, „Гладен ли си?“ или само „Гладен си?“ со покачен тон. Англискиот нема збор како „дали“ или „ли“ – прашањето го прави редот на зборовите: be оди пред подметот, Are you hungry? Кога прашуваме за времето или растојанието („Далеку ли е?“, „Студено ли е надвор?“), кај нас нема збор што одговара на англиското it, а во англиското прашање тој мора да стои.
Во одговорот често го повторуваме само глаголот, без заменка: „Да, сум.“, „Не, не е.“ Англискиот краток одговор секогаш има заменка и be: Yes, I am. / No, it isn't. А бројот е ист како кај нас: „е“ = is, „се“ = are. Тука е исто.
| Македонски | Англиски | Што е различно? |
|---|---|---|
| Не сум готов. | I'm not ready. | кај нас „не“ пред глаголот; на англиски not по be |
| Музејот не е отворен. / Билетите не се скапи. | The museum isn't open. / The tickets aren't expensive. | „не е“ = isn't, „не се“ = aren't – бројот е ист |
| Дали си гладен? / Гладен ли си? | Are you hungry? | кај нас „дали“ или „ли“; на англиски be пред подметот |
| Далеку ли е? | Is it far? | немаме збор што одговара на it |
| „Студент ли си?“ „Да, сум.“ | "Are you a student?" "Yes, I am." | кај нас доволен е глаголот; на англиски заменка + be |
| „Отворено ли е кафулето?“ „Не, не е.“ | "Is the café open?" "No, it isn't." | во англискиот одговор стои it |
| Каде е станицата? | Where is the station? | прашален збор + глагол + подмет – тука е исто |
| Од каде си? | Where are you from? | кај нас „од“ на почетокот; на англиски from на крајот |
Накратко: во одречна реченица ставете not по be, во прашање ставете be пред подметот („дали“ и „ли“ немаат свој збор на англиски), а одговарајте со ехо: Yes, I am. / No, it isn't.
Форма
Одречна реченица
| Подмет | Полна форма | Краток облик 1 | Краток облик 2 |
|---|---|---|---|
| I | I am not | I'm not | — |
| you | you are not | you aren't | you're not |
| he / she / it | he is not | he isn't | he's not |
| we | we are not | we aren't | we're not |
| they | they are not | they aren't | they're not |
Стандарден краток облик amn't нема. Користете I'm not. (Во прашалните додатоци се користи aren't I?: видете B1-15.)
Прашања со да / не – be оди пред подметот
| Изјавна реченица | Прашање |
|---|---|
| You are a student. | Are you a student? |
| She is at work. | Is she at work? |
| The shops are open. | Are the shops open? |
| I am late. | Am I late? |
Кратки одговори (short answers) – ехото
| Прашање | Да | Не |
|---|---|---|
| Are you…? | Yes, I am. | No, I'm not. |
| Is he / she / it…? | Yes, he is. | No, he isn't. / No, he's not. |
| Are you (множина) / we / they…? | Yes, we are. / Yes, they are. | No, we aren't. / No, they aren't. |
| Am I…? | Yes, you are. | No, you aren't. / No, you're not. |
Потврдниот краток одговор не се скратува: Yes, I am. (не Yes, I'm.), Yes, she is. (не Yes, she's.). Во одречниот краток одговор краткиот облик е вообичаен. Полната форма (No, I am not.) е можна, но звучи многу решително или официјално.
Прашања со прашален збор – прашален збор + be + подмет
| Прашален збор | be | Подмет | Остатокот |
|---|---|---|---|
| Where | is | the bathroom? | |
| What | is | your name? | |
| How old | are | your children? | |
| How | are | you? | |
| Why | are | they | late? |
Употреба
1Одречни реченици
Ставете not по am / is / are кога нешто не е точно. Во говорот кратките облици се вообичаени.
2Прашања со да / не
Ставете am / is / are пред подметот. Тонот на крајот обично се качува. Нашите „дали“ и „ли“ немаат посебен збор на англиски.
3Кратки одговори
Одговорете со Yes / No + заменка + be. Користете заменка, не именка. Кај нас често е доволен само глаголот („Да, сум.“, „Не, не е.“), а англискиот одговор секогаш има и подмет.
4Прашања со прашален збор
Прво прашалниот збор, потоа be, потоа подметот. Сите прашални зборови: видете A1-16.
5Секојдневни прашања со be
Некои прашања со be се готови изрази. Научете ги како целина.
Чести грешки
Замки за говорителите на македонски
1. „Отворена ли е аптеката?“, „Слободна е салата?“ → The pharmacy is open…? Кај нас прашањето го прави „дали“, „ли“ или само тонот, а редот на зборовите останува ист како во изјавната реченица. Англискиот нема таков збор, па лесно останува изјавна реченица со прашалник. Во говорот, со покачен тон, тоа ќе ве разберат, но звучи како изненадување или проверка. Во обично прашање be оди пред подметот.
2. „Колку е далеку до…?“, „Уште не е топло“ → без it. Кај нас за растојание, време и час немаме збор што одговара на англиското it: „Колку е далеку до Мавровско Езеро?“, „Уште не е доволно топло“. На англиски по be мора да стои подмет, и во прашањето и во одречната реченица – тука тоа е it.
3. „Никој не е дома“ → nobody isn't. Кај нас со „никој“, „ништо“ и „никаде“ мора да стои и „не“: „Никој не е дома“, „Ништо не е на попуст“. На англиски зборот nobody или nothing веќе е одречен, па по него доаѓа потврден глагол: nobody is, nothing is.
4. „Да, слатки се.“, „Не, не е.“ → краток одговор без заменка. Кај нас глаголот сам кажува за кого станува збор, па одговараме само со „Да, слатки се“ или „Не, не е“. Англискиот краток одговор бара заменка: Yes, they are. / No, it isn't.
5. „Братучетка ми не е…“ → not пред be. Кај нас „не“ стои пред глаголот: „не е“, „не сме“. Затоа на англиски лесно излегува not is. Англискиот not оди по be: isn't, aren't, I'm not.
Не мешајте
isn't и aren't – isn't оди со he / she / it / еден предмет; aren't со you / we / they / повеќе предмети. Како кај нас: „не е“ и „не се“.
he isn't и he's not – и двете се точни и значат исто. He's not може да звучи малку посилно. Со I единствениот краток облик е I'm not.
Прашања со be и прашања со други глаголи – be сам скока напред. Повеќето други глаголи бараат помошен глагол do или does (видете A1-13).
Правопис и изговор
- isn't /ˈɪznt/ и aren't /ɑːnt/ (UK), /ɑːrnt/ (US). Апострофот го заменува испуштеното o од not. Во isn't гласот /z/ е звучен, како „з“ во „зима“ – не го изговарајте како [s].
- Во одречната реченица акцентот е на одречниот збор: I'm not hungry – кажете not јасно; She isn't here – кажете isn't јасно.
- Во прашањата со да / не тонот на крајот обично се качува: Are you OK? ↗. Во прашањата со прашален збор тонот обично паѓа: Where are you from? ↘. Кај нас прашањето често го носи зборот „дали“ или „ли“; на англиски тие зборови ги нема, па тонот е уште поважен.
- Во потврдниот краток одговор глаголот е силен: Yes, I am – am /æm/ е полн и јасен. Гласот /æ/ го немаме: отворете ја устата како за „а“, а јазикот турнете го напред како за „е“. Во прашањето are обично е слабо: Are you ready? – are звучи како кратко /ə/. Ваков нејасен глас во стандардниот македонски нема, па не го изговарајте како полно, јасно „а“.
- What's, Where's, Who's, How's се вообичаени во говорот: What's your name?
Златно правило
Be работи сам: за одречна реченица ставете not по него, за прашање ставете го пред подметот. Нашите „дали“ и „ли“ немаат свој збор на англиски – прашањето го прави редот на зборовите. Одговарајте со ехо – заменка и be: Yes, I am. / No, it isn't.
Вежби
A. Форма
Направете одречна реченица или прашање или подредете ги зборовите.
-
Направете одречна реченица: She is a teacher.
-
Направете одречна реченица: I am cold.
-
Направете одречна реченица: They are at school.
-
Составете прашање: You are tired.
-
Составете прашање: The hotel is near the beach.
-
Подредете ги зборовите: are / old / how / you
-
Подредете ги зборовите: your keys / where / are
B. Значење
Изберете го точниот одговор или дополнете го краткиот одговор.
-
Краток одговор: "Is your car new?" "No, ."
-
Краток одговор: "Are you and Sam friends?" "Yes, ."
-
Изберете го точниот одговор: The windows … open.
-
Изберете го точниот одговор: "Are you from Spain?" …
-
Сакате да го дознаете местото. Изберете го точниот одговор: …
C. Најдете ја грешката
Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.
-
Одговор на прашањето "Is he a doctor?": Yes, he's.
-
Where your office is?
-
I amn't from London.
-
Do you be hungry?
-
"Are your parents at home?" "No, they aren't."
D. Во контекст
Дополнете ги зборовите што недостасуваат во разговорот.
Mia: Hi! 18 you new here?
Leo: Yes, I 19. I'm Leo.
Mia: Nice to meet you. Where 20 you from?
Leo: I'm from Toronto. 21 this the right room for English?
Mia: No, it 22. This is the music room. English is next door.
Leo: Oh no! 23 I late?
Mia: No, you 24. You're early!
E. Ваш ред е
Напишете на англиски за себе и за нов соученик или колега од курсот.
-
Напишете две вистинити одречни реченици за себе денес.
-
Напишете две прашања со be за нов соученик. Потоа напишете ваши кратки одговори на нив.
F. Мешано повторување
Повторете ги темите од претходните лекции.
-
A1-02 Глаголот to be (am, is, are) на англиски: објаснување и вежби My sister a nurse.
-
A1-01 Ред на зборовите во англиската реченица: подмет, глагол, предмет (word order) Поправете ја реченицата: Is very hot today.
Одговори
A. Форма
- She isn't a teacher. / She's not a teacher. / She is not a teacher.
- I'm not cold. / I am not cold.
- They aren't at school. / They're not at school. / They are not at school.
- Are you tired?
- Is the hotel near the beach?
- How old are you?
- Where are your keys?
B. Значење
- it isn't / it's not
- we are
- aren't
- Yes, I am.
- Where is she?
C. Најдете ја грешката
- Yes, he is.
- Where is your office? / Where's your office?
- I'm not from London. / I am not from London.
- Are you hungry?
- ✓ "Are your parents at home?" "No, they aren't."
D. Во контекст
- Are
- am
- are
- Is
- isn't / 's not
- Am
- aren't / 're not
E. Ваш ред е
- I'm not tired. My friends aren't here.
- Are you a student? Yes, I am. Is your home near here? No, it isn't.
F. Мешано повторување
- is / 's
- It is very hot today. / It's very hot today.
