Slowingoدستور زبان
B2 2 / 30

جملهٔ شرطی ترکیبی (Mixed Conditionals) به زبان ساده

Mixed Conditionals

در این صفحه
  1. هدف
  2. ایدهٔ اصلی
  3. فارسی و انگلیسی
  4. ساختار
  5. کاربرد
  6. اشتباهات رایج
  7. دام‌های فارسی‌زبانان
  8. این‌ها را قاطی نکنید
  9. املا و تلفظ
  10. قانون طلایی
  11. تمرین‌ها

هدف

بعد از این درس می‌توانید یک گذشتهٔ خیالی را به حال وصل کنید (If I had taken that job, I would be rich now) و یک حال خیالی را به گذشته (If I weren't so shy, I would have spoken to her). می‌توانید برای هر نیمهٔ هر جملهٔ شرطی شکل درست را انتخاب کنید، با این سؤال: شرط کِی است، و نتیجه کِی؟

ایدهٔ اصلی

زندگی واقعی گذشته و حال را در جعبه‌های جدا نگه نمی‌دارد. تصمیمی که ده سال پیش گرفتید، تعیین می‌کند امروز کجا زندگی می‌کنید. بخشی از شخصیتتان که همیشه هست، توضیح می‌دهد دیروز چه کردید.

شرطی‌های ترکیبی (mixed conditionals) به هر نیمهٔ جمله اجازه می‌دهند زمان خودش را داشته باشد. جمله را مثل دو ساعت تصور کنید: یکی بالای شرط، یکی بالای نتیجه. هر ساعت را جدا تنظیم می‌کنید.

  • شرط در گذشته، نتیجه الان: If I had studied medicine (گذشته)، I would be a doctor (الان).
  • شرط همیشه درست یا الان درست، نتیجه در گذشته: If I weren't so shy (همیشه)، I would have spoken to her (دیشب در مهمانی).

در این درس هیچ شکل تازه‌ای نیست. قطعه‌های شرطی نوع ۲ (B1-06) و شرطی نوع ۳ (B1-07) را از قبل می‌شناسید. فقط هر نیمه را از یکی برمی‌دارید — هر وقت که دو ساعت زمان‌های مختلفی نشان می‌دهند.

فارسی و انگلیسی

فارسی در شرط خیالی اغلب برای حال و گذشته یک شکل دارد: «اگر … می‌کردم، … می‌کردم». «اگر این‌قدر خجالتی نبودم، با او حرف می‌زدم» می‌تواند دربارهٔ الان باشد یا دربارهٔ مهمانیِ دیشب — بافت جمله معلوم می‌کند. انگلیسی این ابهام را ندارد: هر نیمه باید زمانش را نشان بدهد. برای شرطی در گذشته، فارسی گاهی ماضی بعید هم می‌گوید («اگر پزشکی خوانده بودم»)، که درست مثل had studied است. اما نتیجهٔ «الان» در فارسی هم شکل گذشته دارد («الان دکتر بودم»)، و برای همین خیلی‌ها در انگلیسی would have been می‌گویند؛ در حالی که نتیجهٔ الان در انگلیسی would + شکل سادهٔ فعل است. پس قبل از ترجمه، برای هر نیمه بپرسید: کِی؟

فارسیانگلیسیدو ساعت
اگر پزشکی خوانده بودم، الان دکتر بودم.If I had studied medicine, I would be a doctor now.گذشته ← الان
اگر زودتر خوابیده بودید، این‌قدر خسته نبودید.If you'd gone to bed earlier, you wouldn't feel so tired.گذشته ← الان
اگر این‌قدر خجالتی نبودم، در مهمانی با او حرف می‌زدم.If I weren't so shy, I would have spoken to her at the party.همیشه ← گذشته
اگر رانندگی بلد بود، از ایستگاه دنبالمان می‌آمد.If she could drive, she would have picked us up from the station.همیشه ← گذشته
اگر پرواز را گرفته بودم، دیروز رسیده بودم.If I'd caught the flight, I would have arrived yesterday.گذشته ← گذشته (نوع ۳)

ساختار

نوع A: شرط گذشته ← نتیجهٔ حال

بخش if (گذشتهٔ غیرواقعی)بخش اصلی (حالِ غیرواقعی)
if + Past Perfectwould / could / might + شکل سادهٔ فعل
If I had taken that job,I would be living in Tokyo now.
If she hadn't missed the flight,she would be here.

نوع B: شرط حال یا همیشگی ← نتیجهٔ گذشته

بخش if (حال غیرواقعی / همیشه درست)بخش اصلی (گذشتهٔ غیرواقعی)
if + Past Simple (were)would / could / might + have + past participle
If I weren't so shy,I would have spoken to her.
If he could read a map,he could have found the hotel.

بخش if می‌تواند دوم بیاید، بدون ویرگول: I would be a doctor now if I had studied medicine.

همهٔ جمله‌های شرطی: خلاصه

نوعشرطنتیجهمثال
zeroPresent SimplePresent SimpleIf you heat ice, it melts.
firstPresent Simplewill + شکل سادهٔ فعلIf it rains, we'll stay in.
secondPast Simplewould + شکل سادهٔ فعلIf I had time, I'd learn to sail.
thirdPast Perfectwould have + past participleIf I'd known, I'd have helped.
mixed APast Perfectwould + شکل سادهٔ فعلIf I'd saved, I'd be rich now.
mixed BPast Simplewould have + past participleIf I were rich, I'd have bought it.

نوع صفر و یک شرطی‌های واقعی‌اند (A2-27)؛ بقیه غیرواقعی‌اند (خیالی، برعکسِ واقعیت).

کاربرد

1شرط گذشته ← نتیجهٔ حال

یک گذشتهٔ متفاوت یعنی یک الانِ متفاوت. نتیجه اغلب now، today، still یا یک وضعیت فعلی دارد.

If I had studied medicine, I would be a doctor now.
اگر پزشکی خوانده بودم، الان دکتر بودم.
«بودم» فارسی اینجا یعنی الان: would be
If we hadn't sold our flat in 2015, we would be much richer today.
اگر سال ۲۰۱۵ آپارتمانمان را نفروخته بودیم، امروز خیلی پولدارتر بودیم.
flat (UK) = apartment (US)
If you'd gone to bed earlier, you wouldn't feel so tired.
اگر زودتر خوابیده بودید، این‌قدر خسته نبودید.
خستگی الان: wouldn't feel
If they hadn't met at that conference, they wouldn't be married.
اگر در آن همایش با هم آشنا نشده بودند، الان زن و شوهر نبودند.
I could speak Italian fluently if I had kept up my lessons.
اگر کلاس‌هایم را ادامه داده بودم، الان می‌توانستم روان ایتالیایی حرف بزنم.
بخش if دوم: بدون ویرگول

2شرط حال یا همیشگی ← نتیجهٔ گذشته

وضعیتی که به‌طور کلی درست است — شخصیت، توانایی، یک واقعیت همیشگی — یک نتیجه در گذشته را توضیح می‌دهد. بخش if دربارهٔ همیشه یا الان است، نه دربارهٔ یک لحظه در گذشته.

If I weren't so shy, I would have spoken to her at the party.
اگر این‌قدر خجالتی نبودم، در مهمانی با او حرف می‌زدم.
فارسی «حرف می‌زدم»؛ مهمانی گذشته است: would have spoken
If he were more organised, he wouldn't have missed the deadline.
اگر منظم‌تر بود، مهلت را از دست نمی‌داد.
بی‌نظمی همیشگی ← نتیجهٔ گذشته
If I didn't trust you, I wouldn't have lent you the money.
اگر به شما اعتماد نداشتم، به شما پول قرض نمی‌دادم.
If she could drive, she would have picked us up from the station.
اگر رانندگی بلد بود، از ایستگاه دنبالمان می‌آمد.
If I weren't allergic to cats, I would have adopted that kitten.
اگر به گربه حساسیت نداشتم، آن بچه‌گربه را برداشته بودم.
حساسیت همیشگی؛ تصمیم در گذشته

3انتخاب نیمهٔ درست — بپرسید «کِی؟»

برای هر نیمه بپرسید: شرط کِی است؟ نتیجه کِی است؟ بعد شکل مناسب را انتخاب کنید. نتیجهٔ یک شرط گذشته حتی می‌تواند در آینده باشد.

If I had won the lottery last year, I wouldn't be working here now.
اگر پارسال لاتاری برده بودم، الان اینجا کار نمی‌کردم.
شرط گذشته، نتیجهٔ حال
If I had won the lottery last year, I would have bought a house.
اگر پارسال لاتاری برده بودم، یک خانه خریده بودم.
هر دو گذشته: نوع ۳
If I were taller, I would have become a basketball player.
اگر قدبلندتر بودم، بسکتبالیست شده بودم.
شرط همیشگی، نتیجهٔ گذشته
If I were taller, I would play basketball.
اگر قدبلندتر بودم، بسکتبال بازی می‌کردم.
هر دو حال: نوع ۲؛ فارسی همان «می‌کردم»
If I hadn't broken my leg, I would be running the marathon on Sunday.
اگر پایم نشکسته بود، یکشنبه در ماراتن می‌دویدم.
شرط گذشته، نتیجهٔ آینده

4modal و شکل‌های استمراری

Could و might نتیجه را ممکن می‌کنند، نه قطعی. شکل‌های استمراری در هر دو نیمه کار می‌کنند: would be + -ing برای فعالیتی در حال، had been + -ing برای فعالیتی در گذشته، و were + -ing برای قراری در حال یا آینده.

If she had accepted the offer, she might be living in Singapore now.
اگر آن پیشنهاد را قبول کرده بود، شاید الان در سنگاپور زندگی می‌کرد.
If I hadn't been looking at my phone, I wouldn't be in hospital now.
اگر آن موقع حواسم به گوشی‌ام نبود، الان در بیمارستان نبودم.
شرط: فعالیتی در گذشته؛ UK، در US: in the hospital
If I weren't working tomorrow, I would have stayed at the party longer.
اگر فردا سر کار نمی‌رفتم، بیشتر در مهمانی می‌ماندم.
شرط: یک قرار در آینده
If we had left on time, we could be at the beach by now.
اگر سر وقت راه افتاده بودیم، تا حالا می‌توانستیم کنار دریا باشیم.

5پشیمانی، انتقاد و توضیح

شرطی‌های ترکیبی خیلی رایج‌اند وقتی از تصمیمی در گذشته پشیمانیم که هنوز رویمان اثر دارد، یا وقتی یک نتیجهٔ گذشته را با شخصیت کسی توضیح می‌دهیم یا از او انتقاد می‌کنیم.

If I'd listened to my teacher, I wouldn't be in this mess now.
اگر به حرف معلمم گوش داده بودم، الان گرفتار این دردسر نبودم.
If you weren't so stubborn, you would have apologised days ago.
اگر این‌قدر لج‌باز نبودید، چند روز پیش عذرخواهی کرده بودید.
If he didn't love her, he wouldn't have moved across the world for her.
اگر دوستش نداشت، به‌خاطرش آن سر دنیا نمی‌رفت.
If we had booked earlier, we would be on a beach right now.
اگر زودتر رزرو کرده بودیم، الان کنار ساحل بودیم.

اشتباهات رایج

❌If I didn't miss the bus this morning, I would be at work now.
✅If I hadn't missed the bus this morning, I would be at work now.
شرط غیرواقعی دربارهٔ یک لحظه در گذشته Past Perfect لازم دارد.
❌If I would have taken the job, I would be rich now.
✅If I had taken the job, I would be rich now.
در بخش if، would نمی‌آید.
❌If I had studied medicine, I would have been a doctor now.
✅If I had studied medicine, I would be a doctor now.
now = نتیجهٔ حال ← would + شکل سادهٔ فعل.
❌If she had been born in Canada, she will have a Canadian passport.
✅If she had been born in Canada, she would have a Canadian passport.
نتیجهٔ غیرواقعی ← would، نه will.
❌If he weren't so lazy, he would pass the exam last week.
✅If he weren't so lazy, he would have passed the exam last week.
نتیجهٔ گذشته ← would have + past participle.
❌If I had known about the party last night, I would go.
✅If I had known about the party last night, I would have gone.
مهمانی دیشب بود، پس نتیجه هم گذشته است: نوع ۳.
⚠️If I was more patient, I would have waited for you.
✅If I were more patient, I would have waited for you.
was در گفتار غیررسمی رایج است؛ were در نوشته استاندارد است. ببینید B1-06.

دام‌های فارسی‌زبانان

1. «اگر … نمی‌کردم» ← past simple برای یک لحظه در گذشته. فارسی برای شرطی دربارهٔ یک اتفاقِ گذشته هم می‌تواند ماضی استمراری بگوید («اگر دیروز پاسپورتم را جا نمی‌گذاشتم…»). ترجمهٔ مستقیم Past Simple می‌سازد، که در انگلیسی شرطی دربارهٔ الان یا همیشه است. برای یک لحظهٔ مشخص در گذشته، Past Perfect لازم است.

❌If I didn't forget my passport yesterday, I would be in Dubai now.
✅If I hadn't forgotten my passport yesterday, I would be in Dubai now.

2. «الان … بودم» ← would have been now. نتیجهٔ «الان» در فارسی شکل گذشته دارد («الان اعتمادبه‌نفس بیشتری داشتم»)، برای همین خیلی‌ها در انگلیسی would have + past participle می‌آورند. اما نتیجهٔ حال در انگلیسی would + شکل سادهٔ فعل است.

❌If I had started English as a child, I would have had more confidence now.
✅If I had started English as a child, I would have more confidence now.

3. یک شکل برای هر دو نیمه ← would در بخش if. در فارسی دو نیمهٔ شرط خیالی اغلب یک شکل دارند («اگر به من می‌گفتید، الان این‌قدر نگران نبودم»)، برای همین بعضی‌ها در بخش if هم would می‌گذارند. در بخش if انگلیسی، would نمی‌آید.

❌If you would have told me, I wouldn't be so worried now.
✅If you had told me, I wouldn't be so worried now.

این‌ها را قاطی نکنید

نوع ۳ و ترکیبی (گذشته ← حال) — شرط یکی است؛ فقط زمانِ نتیجه عوض می‌شود.

If I'd caught the flight, I would have arrived yesterday.
اگر پرواز را گرفته بودم، دیروز رسیده بودم.
نتیجهٔ گذشته: نوع ۳
If I'd caught the flight, I would be in Rome now.
اگر پرواز را گرفته بودم، الان در رم بودم.
نتیجهٔ حال: ترکیبی

نوع ۲ و ترکیبی (حال ← گذشته) — شرط یکی است؛ نتیجه به گذشته می‌رود. فارسی برای هر دو «می‌رفتم» می‌گوید.

If I weren't afraid of heights, I would go climbing with you.
اگر از ارتفاع نمی‌ترسیدم، با شما کوه‌نوردی می‌آمدم.
نتیجهٔ حال / آینده: نوع ۲
If I weren't afraid of heights, I would have gone climbing with you last weekend.
اگر از ارتفاع نمی‌ترسیدم، آخر هفتهٔ پیش با شما کوه‌نوردی می‌آمدم.
نتیجهٔ گذشته: ترکیبی؛ فارسی همان «می‌آمدم»

شرطی ترکیبی و wish — هر دو می‌توانند پشیمانی را بگویند، اما wish بخش نتیجه ندارد. ببینید B2-04.

برای الگوهای رسمی مثل Had I known… و If it weren't for…، C1-03 را ببینید؛ برای شرط بدون if (Without your help…)، C1-04.

املا و تلفظ

  • 'd دو معنا دارد: در بخش if، If I'd = If I had (و بعدش past participle)؛ در نتیجه، I'd be = I would be (و بعدش شکل سادهٔ فعل).
  • would have در گفتار ضعیف است: /ˈwʊdəv/؛ wouldn't have ← /ˈwʊdntəv/. /w/ را با گرد کردن لب‌ها بگویید (نه «و» فارسی)، و /ʊ/ کوتاه است، نه «او»ی کشیده. would have بنویسید، هیچ‌وقت would of.
  • weren't /wɜːnt/ (UK)، /wɝːnt/ (US): مصوت /ɜː/ در فارسی نیست؛ نه «e» است نه «o». لب‌ها را صاف و شل نگه دارید.
  • برای روشن کردن ترکیب، روی کلمه‌های زمانی تکیه کنید: If I'd taken the job, I'd be in Tokyo now.
  • وقتی بخش if اول می‌آید، ویرگول بگذارید؛ وقتی نتیجه اول می‌آید، ویرگول لازم نیست.

قانون طلایی

دو ساعت را جدا تنظیم کنید: شرط گذشته ← had done؛ شرط حال یا همیشگی ← did / were؛ نتیجهٔ حال ← would do؛ نتیجهٔ گذشته ← would have done. «اگر … می‌کردم»ِ فارسی را ترجمه نکنید؛ برای هر نیمه بپرسید: کِی؟

تمرین‌ها

A. ساختار

شکل درست فعل داخل پرانتز را بنویسید، یا جمله‌ها را وصل کنید.

  1. If I (not spend) all my money last weekend, I could come out with you tonight.
  2. If he were more careful, he (not break) the vase yesterday.
  3. If we had left earlier, we (be) there by now.
  4. If I (be) better at maths, I would have studied engineering.
  5. If she (not move) to Berlin, she wouldn't speak German so well.
  6. If they (not be) so rich, they wouldn't have bought a yacht.
  7. با یک شرطی ترکیبی وصل کنید: I didn't buy the tickets. I'm not at the concert now.

B. معنا

با توجه به معنا جواب بدهید.

  1. گزینهٔ درست را انتخاب کنید: If she had taken the medicine, she … better now.
  2. گزینهٔ درست را انتخاب کنید: If I knew more about history, I … the museum tour last week.
  3. نتیجهٔ نامطمئن‌تر را انتخاب کنید: If I'd trained harder, I … be in the team now.
  4. شرط گذشته است یا همیشگی؟ (past / permanent) "If he weren't so impatient, he would have waited."
  5. نوع ۲، نوع ۳ یا ترکیبی؟ (second / third / mixed) "If I'd caught the flight, I would be in Rome now."

C. اشتباه را پیدا کنید

اشتباه را درست کنید. اگر جمله درست است، correct بنویسید.

  1. If I had married him, I would have been unhappy now.
  2. If he weren't so impatient, he would wait for us yesterday.
  3. If I would have known, I would be there now.
  4. If I hadn't lost my keys, I wouldn't be waiting outside now.

D. در متن

گفت‌وگو را بخوانید و شکل درست فعل داخل پرانتز را بنویسید.

Two friends talking
Jo: You look tired.
Kim: I am. If I 17 (not / stay) up so late, I 18 (not / feel) like this now.
Jo: Why did you stay up?
Kim: My brother called. If he 19 (not / be) so talkative, I 20 (go) to bed at ten!
Jo: And if you 21 (be) a morning person, you 22 (enjoy) this early class.

E. نوبت شماست

به انگلیسی بنویسید.

  1. به تصمیمی در گذشته فکر کنید که زندگی‌تان را عوض کرد. یک شرطی ترکیبی بنویسید دربارهٔ اینکه زندگی‌تان الان چه فرقی داشت.
  2. دربارهٔ بخشی از شخصیتتان بنویسید که توضیح می‌دهد هفتهٔ پیش چه کاری کردید (یا نکردید).

F. مرور ترکیبی

درس‌های قبلی را مرور کنید.

  1. B1-07 شرطی نوع سوم (Third Conditional): اگر می‌دانستم… دربارهٔ گذشته
    If you (tell) me, I would have helped you.
  2. B1-06 شرطی نوع دوم (Second Conditional): اگر داشتم، می‌خریدم… به زبان ساده
    If I (be) you, I'd take the job.
  3. B1-09 Should Have و Could Have: «باید می‌کردم» و «می‌توانستید…» به انگلیسی
    You (should tell) me about the problem earlier.
پاسخنامه

A. ساختار

  1. hadn't spent
  2. wouldn't have broken
  3. would be / could be / might be
  4. were / was
  5. hadn't moved
  6. weren't / wasn't
  7. If I had bought the tickets, I would be at the concert now. / If I'd bought the tickets, I'd be at the concert now. / I would be at the concert now if I had bought the tickets.

B. معنا

  1. would feel
  2. would have enjoyed
  3. might
  4. permanent
  5. mixed

C. اشتباه را پیدا کنید

  1. If I had married him, I would be unhappy now.
  2. If he weren't so impatient, he would have waited for us yesterday. / If he wasn't so impatient, he would have waited for us yesterday.
  3. If I had known, I would be there now. / If I'd known, I'd be there now.
  4. ✓ If I hadn't lost my keys, I wouldn't be waiting outside now.

D. در متن

  1. hadn't stayed
  2. wouldn't feel
  3. weren't / wasn't / hadn't been
  4. would have gone / could have gone / might have gone
  5. were / was
  6. would enjoy / might enjoy / could enjoy

E. نوبت شماست

  1. If I hadn't moved to Dublin, I wouldn't speak English this well.
  2. If I weren't so lazy, I would have gone to the gym on Saturday.

F. مرور ترکیبی

  1. had told
  2. were / was
  3. should have told
اپلیکیشن اندرویدیادگیری در حال حرکت Google Play