Past Perfect. անցյալ վաղակատարը հայերենով՝ I Had Already Left
Past Perfect: I Had Already Left
Այս էջում
Նպատակ
Այս դասից հետո կկարողանաք ցույց տալ, որ անցյալի մի գործողություն տեղի է ունեցել անցյալի մեկ այլ գործողությունից առաջ՝ had + past participle ձևով, և կիմանաք, թե երբ է Past Perfect-ը (անցյալ վաղակատար) անհրաժեշտ, և երբ բավական է Past Simple-ը (պարզ անցյալ)։
Հիմնական գաղափար
Present Perfect-ը (ներկա կատարյալ) հետ է նայում հիմա-ից։ Past Perfect-ը նույնն է անում, բայց անցյալի մի պահից։ Այն «անցյալի անցյալն» է։
Պատկերացրեք, որ կանգնած եք ձեր պատմության մի կետում, օրինակ՝ when I got to the cinema։ Այդտեղից ուսի վրայով հետ եք նայում. the film had already started։ Անցյալի երկու պահ կա, և Past Perfect-ը նշում է ավելի վաղը։
Համեմատեք. When I arrived, the film started (ես եկա, հետո այն սկսվեց) և When I arrived, the film had started (այն սկսվել էր առաջ. սկիզբը բաց թողեցի)։ Մեկ փոքր բառը՝ had-ը, փոխում է դեպքերի հերթականությունը։
Եթե հերթականությունն արդեն պարզ է՝ որովհետև դեպքերը պատմում եք հաջորդաբար, կամ որովհետև before և after բառերն են այն ցույց տալիս, Past Simple-ը բավական է։ Past Perfect-ը պարզության գործիք է, ոչ թե կանոն յուրաքանչյուր ավելի վաղ գործողության համար։
Հայերեն և անգլերեն
Լավ լուր. հայերենն ունի գրեթե նույն ձևը՝ «-ել էի». «Երբ կայարան հասա, գնացքն արդեն գնացել էր» = the train had left։ Հայերենում էլ «Երբ հասա, ճաշը մատուցեցին» և «Երբ հասա, ճաշն արդեն մատուցել էին» նախադասությունները տարբեր հերթականություն են ցույց տալիս, ճիշտ ինչպես անգլերենում։
Բայց երկու տարբերություն կա։ Առաջին. խոսակցական հայերենում «-ել էի» ձևը հաճախ օգտագործում ենք որպես սովորական անցյալ, առանց ավելի ուշ պահի. «Անցյալ ամառ Տաթև էինք գնացել», «Ո՞վ էր թխել այս գաթան»։ Անգլերենում այստեղ had պետք չէ. երբ անցյալի երկրորդ պահ չկա, ասում ենք Past Simple՝ We went to Tatev, Who made this gata? Երկրորդ. «Երբ վերադարձանք, լոլիկները չորացել էին»-ի փոխարեն խոսակցական հայերենում հաճախ ասում ենք «չորացել են»։ Անգլերենում պատմության կետը անցյալում է, ուստի պետք է had, ոչ թե have։ Ժխտականում էլ հիշեք. «Երբեք չէր կերել» նախադասության մեջ հայերենը կրկնակի ժխտում ունի, իսկ անգլերենում ժխտումը մեկն է՝ had never eaten։
| Հայերեն | Անգլերեն | Ինչն է տարբեր |
|---|---|---|
| Երբ կայարան հասա, գնացքն արդեն գնացել էր։ | When I got to the station, the train had left. | «-ել էր» = had + V3. այստեղ նույնն է |
| Երբ հասա, ճաշը մատուցեցին։ | When I arrived, they served dinner. | հաջորդականություն → Past Simple. այստեղ նույնն է |
| Երբ հասա, ճաշն արդեն մատուցել էին։ | When I arrived, they had already served dinner. | ավելի վաղ → had. այստեղ նույնն է |
| Արթնացա, լոգանք ընդունեցի ու տնից դուրս եկա։ | I woke up, had a shower and left the house. | հերթականությունը պարզ է → միայն Past Simple |
| Անցյալ ամառ Տաթև էինք գնացել։ | Last summer we went to Tatev. | երկրորդ պահ չկա → Past Simple, ոչ թե had gone |
| Առաջին անգամն էր, որ սուշի էի ուտում։ | It was the first time I'd eaten sushi. | «-ում էի» → had + V3 |
| Քառասուն րոպե էր՝ սպասում էի, երբ ավտոբուսը վերջապես եկավ։ | I'd been waiting for forty minutes when the bus finally came. | տևողություն մինչև անցյալի պահը → had been + -ing |
Կարճ ասած՝ «-ել էի» ≈ had + past participle, բայց միայն այն դեպքում, երբ պատմության մեջ ավելի ուշ անցյալի պահ կա։ Եթե այդպիսի պահ չկա, անգլերենում Past Simple է։
Կառուցվածք
had + past participle – had-ը բոլոր ենթակաների հետ նույնն է։
| Օրինակ | |
|---|---|
| Հաստատական | She had left. / She'd left. |
| Ժխտական | We hadn't eaten. / We had not eaten. |
| Ընդհանուր հարց (այո / ոչ) | Had you met him before? |
| Հատուկ հարց (wh-) | Where had they gone? |
| Կարճ պատասխաններ | Yes, I had. / No, I hadn't. |
'd կրճատ ձևը – 'd-ը կարող է նշանակել had կամ would։ Նայեք հաջորդ բառին.
| 'd + | նշանակում է | Օրինակ |
|---|---|---|
| past participle | had | I'd finished. |
| բայի հիմնական ձև | would | I'd finish. (տե՛ս B1-06) |
| better | had | You'd better go. (տե՛ս B2-05) |
Past Perfect Continuous (համառոտ) – had been + -ing ձև
| Օրինակ | |
|---|---|
| Հաստատական | I'd been waiting for an hour. |
| Ժխտական | She hadn't been sleeping well. |
| Հարց | How long had you been working there? |
Գործածություն
1Անցյալի երկու գործողություններից ավելի վաղը
Past Perfect-ն օգտագործեք այն գործողության համար, որն առաջինն է տեղի ունեցել, երբ արդեն խոսում եք անցյալի ավելի ուշ պահի մասին։ Հայերենում՝ «-ել էի»։
2Past Simple-ով հաջորդականություն, թե Past Perfect
When + Past Simple, Past Simple սովորաբար նշանակում է «մեկը, հետո մյուսը»։ Past Perfect-ը փոխում է հերթականությունը։ Հայերենում նույնն է՝ «մատուցեցին», թե «մատուցել էին»։
3By the time, already, just
By the time + Past Simple = «մինչև այդ պահը»։ Already-ն և just-ը դրվում են had-ի և past participle-ի միջև։
4Before, after և never… before
Before-ի և after-ի հետ Past Perfect-ը հաճախ ընտրովի է, որովհետև բառն ինքն է ցույց տալիս հերթականությունը։ Never… before և the first time արտահայտություններով խոսում ենք փորձի մասին մինչև անցյալի մի պահ։
5Երբ Past Perfect-ը պետք չէ
Եթե դեպքերը պատմում եք այն հերթականությամբ, ինչպես տեղի են ունեցել, օգտագործեք Past Simple։ Չափից շատ had-երը պատմությունը ծանրացնում են։ Խոսակցական հայերենում «-ել էի» ձևն այստեղ էլ ենք ասում, բայց անգլերենում՝ ոչ։
6Past Perfect Continuous. տևողություն մինչև անցյալի պահը
Had been + -ing ձևը ցույց է տալիս գործողություն, որը շարունակվել է մինչև անցյալի մի պահ կամ հենց նոր էր ավարտվել, և հետքերը երևում էին այդ պահին։ Սա B1-01 դասի ձևի անցյալի տարբերակն է։ Հայերենում այստեղ «-ում էի» ենք ասում։
Հաճախակի սխալներ
Թակարդներ հայախոսների համար
1. «Ո՞վ էր թխել» → Who had made…? Խոսակցական հայերենում «-ել էր» ձևը հաճախ սովորական անցյալ է. «Ո՞վ էր թխել այս համեղ գաթան։ Բաղադրատոմսը կտա՞ք»։ Անգլերենում had-ը պետք է միայն այն դեպքում, երբ պատմության մեջ ավելի ուշ անցյալի պահ կա։ Այստեղ այդպիսի պահ չկա։
2. «Վերադարձանք, լոլիկները չորացել են» → have died. Խոսակցական հայերենում պատմության մեջ հաճախ ասում ենք «-ել են». «Երբ Սևանից վերադարձանք, լոլիկները չորացել էին / չորացել են, որովհետև ոչ ոք չէր ջրել»։ Անգլերենում պատմության կետը անցյալում է (when we came back), ուստի ավելի վաղ դեպքը had է, ոչ թե have։
3. «Երբեք չէր կերել» → hadn't never eaten. Հայերենում ժխտումը կրկնվում է. «Երբ Դավիթին ծանոթացա, նա երբեք իսկական խորոված չէր կերել»։ Անգլերենում ժխտումը մեկն է. կա՛մ had never, կա՛մ hadn't ever։
Մի՛ շփոթեք
Present Perfect, թե Past Perfect – Երկուսն էլ հետ են նայում։ Present Perfect-ը հետ է նայում ներկա պահից A2-17, Past Perfect-ը՝ անցյալի մի պահից։ Հայերենում՝ «կորցրել եմ», թե «կորցրել էի»։
Past Simple, թե Past Perfect when-ից հետո – Գլխավոր նախադասության ժամանակաձևը փոխում է դեպքերի հերթականությունը։ Պատմություններում գործածությունը՝ B1-04 դասում։
had (Past Perfect), թե had (have-ի Past Simple) – Նույն բառը կարող է լինել օժանդակ բայ կամ գլխավոր բայ, և երբեմն երկուսն էլ միասին են գալիս։
Ուղղագրություն և արտասանություն
- Սովորական խոսքում had-ը թույլ է՝ /həd/ կամ /əd/, իսկ դերանունից հետո սովորաբար միայն /d/. I'd, you'd, she'd, we'd, they'd։ Թույլ /ə/-ն մոտ է հայերեն «ը»-ին։ Վերջի /d/-ն հստակ արտասանեք. առանց դրա I'd finished-ը հնչում է I finished-ի պես։
- Գոյականից հետո had-ը խոսքում հաճախ կրճատվում է (կարող է հնչել «the bus'd left»), բայց գրավոր օգտագործեք լրիվ ձևը. The bus had left։
- hadn't-ը չի կրճատվում և սովորաբար շեշտված է՝ /ˈhædnt/։ /æ/-ն հայերենում չկա. բերանն ավելի լայն բացեք, քան «է»-ի համար։ d-ի և n-ի միջև «ը» մի՛ ավելացրեք։
- I'd-ը ձայնավորից առաջ սահուն միանում է. I'd already հնչում է «eye-dall-ready»։
- Անկանոն past participle-ներ. կրկնեք երեք ձևերի ցուցակները A2-16 դասից. go / went / gone, see / saw / seen, take / took / taken, write / wrote / written։
Ոսկե կանոն
Արդեն անցյալում եք, և պետք է ավելի հետ գնալ։ Օգտագործեք had + past participle։ Եթե հերթականությունն արդեն պարզ է, Past Simple-ը բավական է։ Եվ հիշեք. հայերեն «-ել էի»-ն անգլերենում had է միայն այն դեպքում, երբ պատմության մեջ ավելի ուշ անցյալի պահ կա։
Վարժություններ
A. Կառուցվածք
Փակագծերում տրված բայը դրեք ճիշտ ձևով։
-
When we got to the party, everyone (go) home.
-
I (not see) the film before, so I really enjoyed it.
-
By the time the police arrived, the thieves (escape).
-
It was the first time she (drive) on the left.
-
I was tired because I (work) all day. (օգտագործեք շարունակական ձևը)
-
Կազմեք հարց: you / meet / him / before? (Past Perfect)
B. Իմաստ
Ընտրեք ճիշտ տարբերակը։
-
"When I arrived, she had cooked dinner." Ի՞նչ է նշանակում:
-
"We'd met before." նախադասության մեջ 'd-ը նշանակում է: …
-
"I'd love a coffee." նախադասության մեջ 'd-ը նշանակում է: …
-
Past Perfect-ն այստեղ անհրաժե՞շտ է: "I got up, … and went out."
C. Գտեք սխալը
Յուրաքանչյուր նախադասության մեջ կա մեկ սխալ, կամ նախադասությունը ճիշտ է։ Գրեք ուղղված նախադասությունը կամ գրեք correct։
-
They had took the wrong bus.
-
Did you had eaten before the show?
-
I've already left when you called.
-
After I had finished my homework, I watched TV.
D. Համատեքստում
Կարդացեք պատմությունը։ Փակագծերում տրված բայը դրեք ճիշտ ձևով։
Last Monday was a disaster. When I woke up, I saw that my alarm 15 (not ring). I ran to the station, but the train 16 (already / leave). By the time I got to the office, the meeting 17 (start). My boss looked at me. I 18 (never / be) late before, so she just smiled. I 19 (sit) down and opened my laptop.
E. Ձեր հերթն է
Գրեք անգլերենով։
-
Լրացրեք նախադասությունը ձեր մասին՝ When I got home yesterday, … (օգտագործեք Past Perfect)։
-
Գրեք ձեր կյանքի մի «առաջին անգամի» մասին։
F. Խառը կրկնություն
Կրկնեք նախորդ դասերը։
-
B1-01 Present Perfect Continuous. շարունակական ներկա կատարյալը հայերենով I (study) all morning, so I need a break now.
-
A2-02 Past Simple, թե Past Continuous. when և while հայերենով I (cook) dinner when the phone rang.
-
A2-28 Used To. անցյալի սովորություններ անգլերենում՝ բացատրված հայերենով Օգտագործեք used to: We (live) in a small flat when I was a child.flat (UK); apartment (US)
Պատասխաններ
A. Կառուցվածք
- had gone
- hadn't seen / had not seen
- had escaped
- had driven / 'd driven
- had been working / 'd been working
- Had you met him before?
B. Իմաստ
- She cooked before I arrived.
- had
- would
- got dressed
C. Գտեք սխալը
- They had taken the wrong bus.
- Had you eaten before the show?
- I'd already left when you called. / I had already left when you called.
- ✓ After I had finished my homework, I watched TV.
D. Համատեքստում
- hadn't rung / had not rung / didn't ring
- had already left / 'd already left
- had started / had already started
- had never been / 'd never been
- sat
E. Ձեր հերթն է
- When I got home yesterday, my sister had already cooked dinner.
- It was the first time I had seen the sea. I was seven.
F. Խառը կրկնություն
- have been studying / have studied
- was cooking
- used to live
