SlowingoDilbilgisi
B1 3 / 39

İngilizce Past Perfect Tense: Had + Past Participle (-mıştı)

Past Perfect: I Had Already Left

Bu sayfada
  1. Hedef
  2. Temel Fikir
  3. Türkçe ve İngilizce Yan Yana
  4. Yapı
  5. Kullanımlar
  6. Sık Yapılan Hatalar
  7. Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar
  8. Karıştırılmasın
  9. Yazım ve Telaffuz
  10. Altın Kural
  11. Alıştırmalar

Hedef

Bu dersin sonunda bir geçmiş eylemin başka bir geçmiş eylemden önce olduğunu had + past participle ile gösterebilecek, past perfect'in ne zaman gerekli olduğunu ve ne zaman past simple'ın yettiğini bileceksiniz.

Temel Fikir

Present perfect şimdiden geriye bakar. Past perfect (geçmişin geçmişi) de aynı şeyi yapar, ama geçmişteki bir andan geriye bakar.

Hikâyenizin bir noktasında durduğunuzu düşünün — diyelim ki sinemaya vardığım an. Oradan omzunuzun üstünden geriye bir bakış atarsınız: the film had already started — "film çoktan başlamıştı". Ortada iki geçmiş an var ve past perfect daha önceki olanı işaretler.

Karşılaştırın: When I arrived, the film started (ben vardım, sonra film başladı) ve When I arrived, the film had started (önce film başladı; ben başını kaçırdım). Küçük bir kelime, had, olayların sırasını değiştirir.

Sıra zaten belliyse — olayları sırasıyla anlattığınız için ya da before ve after gibi kelimeler bunu gösterdiği için — past simple yeterlidir. Past perfect her önceki eylem için bir kural değil, açıklık için bir araçtır.

Türkçe ve İngilizce Yan Yana

Burada Türkçe ve İngilizce büyük ölçüde aynı çalışır: geçmişteki bir andan daha geriye gittiğimizde Türkçede -mış-tı kullanırız, İngilizcede had + past participle. Fark şurada: Türkçede -mıştı bazen başka bir geçmiş an olmadan "uzak geçmiş" için de kullanılır, -mış ise duyulan ya da çıkarılan bilgiyi anlatır. Bu iki kullanım İngilizcede past perfect değildir.

Türkçeİngilizce
Vardığımda film başla-dı.When I arrived, the film started. (önce ben vardım)
Vardığımda film başla-mış-tı.When I arrived, the film had started. (önce film başladı)
Kanada'ya gitmeden önce hiç uçağa bin-me-miş-tim.I had never flown before I went to Canada.
Otobüs geldiğinde kırk dakika-dır bekl-iyor-du-m.I'd been waiting for forty minutes when the bus came.
Sokaklar ıslak. Yağmur yağ-mış.The streets are wet. It's been raining. (had değil)
Geçen yıl Paris'e git-miş-tim.Last year I went to Paris. (tek olay, had değil)

Kendinize sorun: Hikâyede daha sonraki bir geçmiş an var mı ve ben ondan daha geriye mi gidiyorum? Evetse had + past participle. Yoksa — sadece uzak bir geçmişse ya da "-mış" bir çıkarımı anlatıyorsa — past perfect kullanmayın.

Yapı

had + past participle — had her öznede aynıdır.

Örnek
OlumluShe had left. / She'd left.
OlumsuzWe hadn't eaten. / We had not eaten.
Evet/hayır sorusuHad you met him before?
Soru kelimeli soruWhere had they gone?
Kısa cevaplarYes, I had. / No, I hadn't.

'd kısaltması — 'd, had ya da would olabilir. Sonraki kelimeye bakın:

'd +anlamıÖrnek
past participlehadI'd finished.
fiilin yalın haliwouldI'd finish. (bkz. B1-06)
betterhadYou'd better go. (bkz. B2-05)

Past perfect continuous (kısaca) — had been + -ing biçimi

Örnek
OlumluI'd been waiting for an hour.
OlumsuzShe hadn't been sleeping well.
SoruHow long had you been working there?

Kullanımlar

1İki geçmiş eylemden önceki

Daha sonraki bir geçmiş andan söz ederken, önce olan eylem için past perfect kullanın.

When I got to the station, the train had left.
İstasyona vardığımda tren gitmişti.
önce tren gitti
She didn't recognise me because I'd changed so much.
Beni tanımadı, çünkü çok değişmiştim.
We went back to the restaurant where we'd had our first date.
İlk randevumuza çıktığımız restorana geri gittik.
He'd lost his keys, so he couldn't get into the flat.
Anahtarlarını kaybetmişti, o yüzden daireye giremedi.
flat (UK); apartment (US)

2Past simple sırası ve past perfect

When + past simple, past simple genellikle "biri, sonra öbürü" demektir. Past perfect sırayı değiştirir.

When I arrived, they served dinner.
Ben gelince yemeği servis ettiler.
önce ben geldim, sonra yemek
When I arrived, they had already served dinner.
Ben geldiğimde yemeği çoktan servis etmişlerdi.
önce yemek; ben geç kaldım
When the guests left, I cleaned the kitchen.
Misafirler gidince mutfağı temizledim.
onlar gitti, sonra ben temizledim
When the guests had left, I cleaned the kitchen.
Misafirler gittikten sonra mutfağı temizledim.
önce tamamen gittiklerini vurgular

3By the time, already, just

By the time + past simple = "o ana kadar, o an geldiğinde". Already ve just, had ile past participle'ın arasına girer.

By the time the firefighters arrived, the neighbours had put out the fire.
İtfaiye geldiğinde komşular yangını çoktan söndürmüştü.
By the time I finished my degree, I had changed my mind about teaching.
Üniversiteyi bitirdiğimde öğretmenlik konusunda fikrimi değiştirmiştim.
The meeting had already started when I logged in.
Ben bağlandığımda toplantı çoktan başlamıştı.
I'd just sat down when the phone rang.
Daha yeni oturmuştum ki telefon çaldı.

4Before, after ve never… before

Before ve after ile past perfect çoğu zaman isteğe bağlıdır, çünkü sırayı kelime gösterir. Never… before ve the first time, geçmişteki bir ana kadarki deneyimi anlatır.

After she had checked the figures, she sent the report.
Rakamları kontrol ettikten sonra raporu gönderdi.
After she checked the figures, she sent the report.
Rakamları kontrol ettikten sonra raporu gönderdi.
bu da doğru
I had never flown before I went to Canada.
Kanada'ya gitmeden önce hiç uçağa binmemiştim.
It was the first time I'd eaten sushi.
İlk kez suşi yiyordum.
geçmiş bir hikâyede first time + past perfect
Had you ever been to a concert before that one?
O konserden önce hiç konsere gitmiş miydin?

5Past perfect gerekmediğinde

Olayları olduğu sırayla anlatıyorsanız past simple kullanın. Çok fazla had hikâyeyi ağırlaştırır.

I woke up, had a shower and left the house.
Uyandım, duş aldım ve evden çıktım.
açık bir sıra: sadece past simple
She finished school in 2010 and moved to Berlin a year later.
2010'da okulu bitirdi ve bir yıl sonra Berlin'e taşındı.
I bought a new laptop because my old one broke.
Eskisi bozulduğu için yeni bir laptop aldım.
sebep-sonuç sırayı gösterir; had broken da olur

6Past perfect continuous: geçmişteki bir ana kadarki süre

Had been + -ing, geçmişteki bir ana kadar süren ya da o anda yeni bitmiş ve sonuçları görünen bir etkinliği gösterir. B1-01'in geçmiş zamandaki karşılığıdır.

I'd been waiting for forty minutes when the bus finally came.
Otobüs sonunda geldiğinde kırk dakikadır bekliyordum.
Her eyes were red. She'd been crying.
Gözleri kızarmıştı; belli ki ağlamıştı.
geçmişteki bir anda görülen iz
They'd been living in Dublin for five years when their son was born.
Oğulları doğduğunda beş yıldır Dublin'de yaşıyorlardı.

Sık Yapılan Hatalar

⚠️When I arrived, the film already started.
✅When I arrived, the film had already started.
Past perfect, filmin önce başladığını açıkça gösterir. (Past simple + already samimi Amerikan İngilizcesinde yaygındır, ama burada sırayı karıştırabilir.)
❌I had went home.
✅I had gone home.
had + past participle, past simple değil.
❌She hadn't saw the email.
✅She hadn't seen the email.
hadn't'tan sonra past participle.
❌It was the first time I have been there.
✅It was the first time I had been there.
Geçmiş bir hikâyede first time → past perfect.
❌Did you had finished?
✅Had you finished?
Soruyu had kurar; did yok.
❌I've already eaten when they arrived.
✅I'd already eaten when they arrived.
Bakış açısı geçmişte, o yüzden have değil had.
❌I had been knowing him for years.
✅I had known him for years.
Durum fiilleri past perfect'te de simple kalır.
⚠️Yesterday I had woken up at 7, had had breakfast and had left at 8.
✅Yesterday I woke up at 7, had breakfast and left at 8.
Daha sonraki bir geçmiş an olmayan basit bir sıra yalnızca past simple ister.

Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar

1. Uzak geçmiş için "-mıştı" kullanır gibi past perfect kullanmak. Türkçede "Geçen yıl Paris'e gitmiştim" ya da "Çocukken İzmir'de oturmuştuk" deriz; ortada başka bir geçmiş an olmasa da. İngilizcede past perfect "eski" ya da "uzak" geçmiş demek değildir. Daha sonraki bir geçmiş an yoksa past simple kullanın.

⚠️Last year I had gone to Paris.
✅Last year I went to Paris.
⚠️When I was a child, we had lived in Izmir.
✅When I was a child, we lived in Izmir.

2. "-mış" ekini past perfect sanmak. Türkçede "Sokaklar ıslak, yağmur yağmış" derken -mış bir çıkarımı anlatır; bakış açısı şimdidir. İngilizcede şimdiden geriye bakarken present perfect (continuous) kullanılır.

⚠️The streets are wet. It had rained.
✅The streets are wet. It's been raining.
had rained dilbilgisi olarak doğrudur, ama burada bakış açısı geçmişte değil, şimdidir.
⚠️Your eyes are red. Had you cried?
✅Your eyes are red. Have you been crying?

3. Olayları sırayla anlatırken her yere "-mıştı" koymak. Türkçede hikâye anlatırken -mıştı bazen bir üslup olarak sık kullanılır. İngilizcede sırayla anlatılan olaylar past simple'dır.

⚠️We had arrived at the hotel, had unpacked and had gone to the beach.
✅We arrived at the hotel, unpacked and went to the beach.

4. "İlk kez …-iyordum" cümlesini kelime kelime çevirmek. Türkçede "İlk kez suşi yiyordum" deriz. İngilizcede It was the first time… kalıbından sonra past perfect gelir.

⚠️It was the first time I was eating sushi.
✅It was the first time I'd eaten sushi.
❌It was the second time I have seen that film.
✅It was the second time I had seen that film.

Karıştırılmasın

Present perfect ve past perfect — İkisi de geriye bakar. Present perfect şimdiden bakar A2-17; past perfect geçmişteki bir andan bakar.

I've lost my wallet.
Cüzdanımı kaybettim.
sorun şimdi
I'd lost my wallet, so I couldn't pay.
Cüzdanımı kaybetmiştim, o yüzden ödeyemedim.
sorun o zaman

when'den sonra past simple ve past perfect — Ana cümledeki zaman, olayların sırasını değiştirir. Hikâyelerde kullanımı B1-04'te.

When she called, I left.
O arayınca ben çıktım.
o aradı → sonra ben çıktım
When she called, I had already left.
O aradığında ben çoktan çıkmıştım.
ben çıktım → sonra o aradı (ben orada değildim)

had (past perfect) ve had (have'in past simple'ı) — Aynı kelime yardımcı fiil ya da asıl fiil olabilir; bazen ikisi birlikte gelir.

We'd had lunch when they arrived.
Onlar geldiğinde öğle yemeğimizi yemiştik.
had (yardımcı fiil) + had (have'in past participle'ı)
We had lunch at one.
Saat birde öğle yemeği yedik.
have'in past simple'ı

Yazım ve Telaffuz

  • had normal konuşmada zayıftır: /həd/ ya da /əd/; bir zamirden sonra genellikle sadece /d/: I'd, you'd, she'd, we'd, they'd ("ayd, yud, şid, wid, theyd" — we'd'de w için dudakları yuvarlayın; they'd'de th titreşimli /ð/ sesidir, "z" değil).
  • Bir isimden sonra had konuşmada çoğu zaman kısalır ("the bus'd left" gibi duyulabilir), ama yazıda tam biçimi kullanın: The bus had left.
  • hadn't kısalmaz ve genellikle vurguludur: /ˈhædnt/ ("hedınt").
  • I'd bir sesli harften önce akıcı biçimde bağlanır: I'd already "ay-dolredi" gibi duyulur.
  • Düzensiz past participle'lar: A2-16'daki üç biçim listelerini tekrar edin — go / went / gone, see / saw / seen, take / took / taken, write / wrote / written.

Altın Kural

Zaten geçmişte misiniz ve daha da geriye gitmeniz mi gerekiyor? had + past participle kullanın. Sıra zaten belliyse past simple yeterlidir. Türkçedeki her "-mıştı" ya da "-mış" past perfect değildir: daha sonraki bir geçmiş an yoksa had de yok.

Alıştırmalar

A. Yapı

Parantez içindeki fiili past perfect ile yazın; yönergeleri izleyin.

  1. When we got to the party, everyone (go) home.
  2. I (not see) the film before, so I really enjoyed it.
  3. By the time the police arrived, the thieves (escape).
  4. It was the first time she (drive) on the left.
  5. I was tired because I (work) all day. (continuous kullanın)
  6. Soru kurun: you / meet / him / before? (past perfect)

B. Anlam

Anlama göre doğru seçeneği işaretleyin.

  1. "When I arrived, she had cooked dinner." Ne anlama geliyor?
  2. "We'd met before." cümlesinde 'd ne demek? …
  3. "I'd love a coffee." cümlesinde 'd ne demek? …
  4. Past perfect gerekli mi? "I got up, … and went out."

C. Hatayı Bul

Hatalı cümleyi düzeltin. Cümle doğruysa "correct" yazın.

  1. They had took the wrong bus.
  2. Did you had eaten before the show?
  3. I've already left when you called.
  4. After I had finished my homework, I watched TV.

D. Bağlam İçinde

Parantez içindeki fiili past simple ya da past perfect ile yazın.

A bad start
Last Monday was a disaster. When I woke up, I saw that my alarm 15 (not ring). I ran to the station, but the train 16 (already / leave). By the time I got to the office, the meeting 17 (start). My boss looked at me. I 18 (never / be) late before, so she just smiled. I 19 (sit) down and opened my laptop.

E. Sıra Sende

  1. Cümleyi kendinize göre tamamlayın: When I got home yesterday, … (past perfect kullanın).
  2. Hayatınızdaki bir "ilk kez" hakkında yazın.

F. Karışık Tekrar

  1. B1-01 İngilizce Present Perfect Continuous Tense: Have Been -ing
    I (study) all morning, so I need a break now.
  2. A2-02 İngilizce Past Simple ve Past Continuous Farkı: When, While, During ve For
    I (cook) dinner when the phone rang.
  3. A2-28 İngilizce Used To Kullanımı: Geçmişteki Alışkanlıklar (Eskiden …-erdim)
    used to kullanın: We (live) in a small flat when I was a child.
Cevap anahtarı

A. Yapı

  1. had gone
  2. hadn't seen / had not seen
  3. had escaped
  4. had driven / 'd driven
  5. had been working / 'd been working
  6. Had you met him before?

B. Anlam

  1. She cooked before I arrived.
  2. had
  3. would
  4. got dressed

C. Hatayı Bul

  1. They had taken the wrong bus.
  2. Had you eaten before the show?
  3. I'd already left when you called. / I had already left when you called.
  4. ✓ After I had finished my homework, I watched TV.

D. Bağlam İçinde

  1. hadn't rung / had not rung / didn't ring
  2. had already left / 'd already left
  3. had started / had already started
  4. had never been / 'd never been
  5. sat

E. Sıra Sende

  1. When I got home yesterday, my sister had already cooked dinner.
  2. It was the first time I had seen the sea. I was seven.

F. Karışık Tekrar

  1. have been studying / have studied
  2. was cooking
  3. used to live
Android UygulamaHareket Halinde Öğren Google Play