Slowingoგრამატიკა
B1 6 / 39

Second Conditional ქართულად: If I Had…, I Would… – წარმოსახვითი სიტუაციები

Second Conditional: If I Had…, I Would…

ამ გვერდზე
  1. მიზანი
  2. მთავარი იდეა
  3. ქართული და ინგლისური
  4. ფორმა
  5. გამოყენება
  6. ხშირი შეცდომები
  7. მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის
  8. არ აგერიოთ
  9. მართლწერა და გამოთქმა
  10. ოქროს წესი
  11. სავარჯიშოები

მიზანი

ამ გაკვეთილის შემდეგ შეძლებთ ილაპარაკოთ წარმოსახვით ან ნაკლებად სავარაუდო სიტუაციებზე – If I had more time, I'd learn the guitar – მისცეთ რჩევა ფრაზით If I were you, I'd… და აირჩიოთ first conditional-სა (1 ტიპი) და second conditional-ს (2 ტიპი) შორის.

მთავარი იდეა

First conditional A2-27 რეალურ სამყაროზეა: If it rains, we'll stay in. Second conditional რეალური სამყაროდან წარმოსახვითში გადადის: If I had a boat, I'd sail round the islands.

როგორ აჩვენებს ინგლისური, რომ სიტუაცია წარმოსახვითია? ზმნას ერთი ნაბიჯით უკან გადაწევს: I have → if I had; I will → I would. მაგრამ მნიშვნელობა წარსული არ არის. If I had a car ნიშნავს: „ახლა მანქანა არ მაქვს – წარმოიდგინეთ, რომ მქონდეს“.

წარმოიდგინეთ ჩარჩოში ჩასმული სურათი კედელზე. ჩარჩოს შიგნით სხვა სამყაროა: უფრო დიდი ბინა, სხვა სამსახური, ცხოვრება ზღვის პირას. წარსულის ფორმა ეს ჩარჩოა – ის მსმენელს ეუბნება: „ეს სურათია და არა რეალობა“. Would კი გვეუბნება, რა ხდება სურათის შიგნით.

ერთი და იგივე სიტუაცია შეიძლება ჩარჩოს შიგნითაც იყოს და გარეთაც. ეს იმაზეა დამოკიდებული, როგორ ხედავთ მას თქვენ: როგორც რეალურ შესაძლებლობას (first conditional) თუ როგორც წარმოსახვითს (second conditional).

ქართული და ინგლისური

კარგი ამბავი: ქართულიც ზუსტად ასე ყოფს რეალურს და წარმოსახვითს. რეალური პირობა „თუ“-თი და მყოფადით ითქმის: „თუ სამსახურს მივიღებ, ლიდსში გადავალ“. წარმოსახვითი – „რომ“-ით და კავშირებითით: „სამსახური რომ მივიღო, ლიდსში გადავიდოდი“. ესე იგი, „თუ“ ≈ first conditional, „რომ“ + „-დი“ ≈ second conditional. ქართულშიც მოლაპარაკის ხედვა წყვეტს, რომელი აირჩიოს.

განსხვავება ფორმებშია. ქართული კავშირებითი („მქონდეს“, „ვიცოდე“, „იყოს“) წარსულს სულაც არ ჰგავს, ინგლისურში კი if-ის შემდეგ Past Simple (მარტივი წარსული) დგას: If I had…. ამიტომ ქართველები ხშირად if-ის შემდეგ ან აწმყოს ტოვებენ (If I have…, I would…), ან would-ს სვამენ (If I would have…). შედეგის ნაწილი („ვიყიდდი“, „წავიდოდი“, „შევძლებდი“) კი უბრალოდ would / could + საწყისი ფორმაა. და ბოლოს: „დღეს კვირა რომ არ იყოს“ ქართულად ქვემდებარის გარეშე ითქმის, ინგლისურს კი it სჭირდება.

ქართულიინგლისურირაშია განსხვავება?
თუ სამსახურს მივიღებ, ლიდსში გადავალ.If I get the job, I'll move to Leeds.„თუ“ – რეალური შესაძლებლობა: first conditional
სამსახური რომ მივიღო, ლიდსში გადავიდოდი.If I got the job, I'd move to Leeds.აქ ერთნაირია: „რომ“ + „-დი“ – წარმოსახვა: second conditional
ბაღი რომ მქონდეს, ბოსტნეულს თავად მოვიყვანდი.If I had a garden, I'd grow my own vegetables.ქართული ფორმა წარსულს არ ჰგავს; ინგლისურში if + Past Simple
მანქანა რომ მქონდეს, ბებია-ბაბუასთან უფრო ხშირად ჩასვლას შევძლებდი.If I had a car, I could visit my grandparents more often.„შევძლებდი“ → could; „ალბათ“ → might
შენს ადგილას რომ ვიყო, მენეჯერს დაველაპარაკებოდი.If I were you, I'd talk to your manager.„ვიყო“ → were (სასაუბროდ was)
დღეს კვირა რომ არ იყოს, ბანკი ღია იქნებოდა.If it wasn't Sunday today, the bank would be open.ქართულად ქვემდებარე არ არის; ინგლისურს სჭირდება it

მოკლედ: „თუ“ + მყოფადი → if + present, will; „რომ“ + კავშირებითი → if + Past Simple, would / could / might. Would შედეგის ნაწილშია და არა if-ის შემდეგ.

ფორმა

აგებულება

if-ნაწილი (პირობა)მთავარი ნაწილი (შედეგი)
if + Past Simplewould / could / might + საწყისი ფორმა
If I had more money,I would travel more.
If she lived closer,we could see her every week.
If they didn't work so hard,they might be happier.

ნაწილები ნებისმიერი რიგით შეიძლება იდგეს. როცა if-ნაწილი პირველია, ჩვეულებრივ მძიმე ისმება; როცა მთავარი ნაწილია პირველი – არა: I'd tell you if I knew.

უარყოფა, კითხვა და მოკლე პასუხები

მაგალითი
უარყოფითი პირობაIf I didn't have a job, I'd travel for a year.
უარყოფითი შედეგიIf it was cheaper, I wouldn't think twice.
კითხვაWhat would you do if you lost your phone?
მოკლე პასუხებიWould you help me? — Yes, I would. / No, I wouldn't.

would, could, might შედეგში

მოდალური ზმნამნიშვნელობამაგალითი
would ('d)შედეგი წარმოსახვით სამყაროშიI'd buy a bigger flat.
couldშევძლებდი (would be able to)I could work from anywhere.
mightალბათ (would perhaps)I might move abroad.

If I were / If I was

ფორმასტილიმაგალითი
if I / he / she / it wereსტანდარტული; წერაში სასურველიIf he were taller, he'd play basketball.
if I / he / she / it wasხშირია არაფორმალურ მეტყველებაშიIf he was taller, he'd play basketball.
If I were you, …მყარი ფრაზა რჩევისთვის; were გაცილებით სასურველიაIf I were you, I'd apologise.

Zero, first და second conditional ერთი შეხედვით

ტიპიფორმაროგორ ხედავს მოლაპარაკემაგალითი
Zero (0 ტიპი)if + აწმყო, აწმყოყოველთვის მართალიაIf you heat ice, it melts.
First (1 ტიპი)if + აწმყო, will / can / might / ბრძანებითირეალური შესაძლებლობაIf it's sunny, we'll eat outside.
Second (2 ტიპი)if + Past Simple, would / could / mightწარმოსახვითი, ნაკლებად სავარაუდო ან ახლა არარეალურიIf I had a garden, I'd grow tomatoes.

გამოყენება

1წარმოსახვითი აწმყო სიტუაციები

Second conditional გამოიყენეთ სიტუაციებისთვის, რომლებიც ახლა არ არის მართალი. if-ნაწილი ახლანდელი რეალობის საპირისპიროა. ქართულად: „რომ“ + კავშირებითი.

If I had a garden, I'd grow my own vegetables.
ბაღი რომ მქონდეს, ბოსტნეულს თავად მოვიყვანდი.
ბაღი არ მაქვს; „მქონდეს“ → had
If we didn't live so far from the city, we'd go out more.
ქალაქიდან ასე შორს რომ არ ვცხოვრობდეთ, უფრო ხშირად გავიდოდით სადმე.
„არ ვცხოვრობდეთ“ → didn't live
If she spoke Japanese, she could apply for the job in Osaka.
იაპონური რომ იცოდეს, ოსაკაში იმ სამსახურზე განაცხადის შეტანა შეეძლებოდა.
„შეეძლებოდა“ → could
Life would be much easier if my phone battery lasted longer.
ცხოვრება ბევრად გამიადვილდებოდა, ტელეფონის ბატარეა უფრო დიდხანს რომ ძლებდეს.

2ნაკლებად სავარაუდო ან წარმოსახვითი მომავალი

გამოიყენეთ მომავლის მოვლენებისთვის, რომლებსაც არ ელით ან მხოლოდ ოცნებობთ. წარსულის ფორმა აქაც „არარეალურს“ ნიშნავს და არა „წარსულს“.

If I won the lottery, I'd give half of it to my family.
ლატარიაში რომ მოვიგო, ნახევარს ჩემს ოჯახს მივცემდი.
ოცნება, არა გეგმა
What would you do if you lost your job tomorrow?
ხვალ სამსახური რომ დაკარგო, რას იზამდი?
tomorrow, მაგრამ lost: წარმოსახვა
If a famous director called me, I'd say yes immediately.
ცნობილმა რეჟისორმა რომ დამირეკოს, მაშინვე დავთანხმდებოდი.
If the company offered me more money, I might stay.
კომპანიამ მეტი ფული რომ შემომთავაზოს, შეიძლება დავრჩე.
might = ალბათ

3Could და might შედეგში

could გამოიყენეთ წარმოსახვით სამყაროში შესაძლებლობისთვის ან უნარისთვის („შევძლებდი“), might – როცა შედეგი მხოლოდ „ალბათ“-ია.

If I had a car, I could visit my grandparents more often.
მანქანა რომ მქონდეს, ბებია-ბაბუას უფრო ხშირად მოვინახულებდი.
could = would be able to
If you asked him nicely, he might help you.
ზრდილობიანად რომ სთხოვო, შეიძლება დაგეხმაროს.
might = ალბათ დაგეხმარებოდა
If the trains were cheaper, more people might leave their cars at home.
მატარებლები უფრო იაფი რომ იყოს, მეტი ადამიანი შეიძლება მანქანას სახლში ტოვებდეს.
We could have a dog if our flat was bigger.
ჩვენი ბინა უფრო დიდი რომ იყოს, ძაღლის ყოლა შეგვეძლებოდა.
flat (UK) = apartment (US)

4რჩევა – If I were you, I'd…

წარმოიდგინეთ, რომ სხვა ადამიანის ადგილას ხართ. ეს რჩევის მიცემის მყარი, თავაზიანი გზაა – ზუსტად ისე, როგორც ქართული „შენს ადგილას რომ ვიყო…“. უარყოფითი ფორმაა I wouldn't…

If I were you, I'd talk to your manager.
შენს ადგილას რომ ვიყო, მენეჯერს დაველაპარაკებოდი.
„ვიყო“ → were
I wouldn't buy that car if I were you.
შენს ადგილას რომ ვიყო, იმ მანქანას არ ვიყიდდი.
If I were you, I'd get a second opinion.
შენს ადგილას რომ ვიყო, სხვა ექიმსაც ვკითხავდი.
If I were in your position, I'd take the job.
შენს მდგომარეობაში რომ ვიყო, სამსახურს დავთანხმდებოდი.
in your position = in your place

5First თუ second? თქვენი ხედვა წყვეტს

ერთი და იგივე მომავალი სიტუაცია ორივე ტიპში შეიძლება იყოს. First conditional ამბობს: „ამას რეალურ შესაძლებლობად ვხედავ“. Second ამბობს: „ამას ნამდვილად არ ველი“ ან „მხოლოდ წარმოვიდგენ“. ქართულადაც ასეა: „თუ“ თუ „რომ“.

If I get the job, I'll move to Leeds.
თუ სამსახურს მივიღებ, ლიდსში გადავალ.
გასაუბრება კარგად წავიდა
If I got the job, I'd move to Leeds.
სამსახური რომ მივიღო, ლიდსში გადავიდოდი.
ნამდვილად არ ველი
If I pass the exam, I'll celebrate.
თუ გამოცდას ჩავაბარებ, ვიზეიმებ.
ველი, რომ ჩავაბარებ
If I passed the exam, I'd be amazed.
გამოცდა რომ ჩავაბარო, გაოცებული ვიქნებოდი.
საერთოდ არ მიმეცადინია
If it's sunny tomorrow, we'll go to the beach.
თუ ხვალ მზიანი ამინდი იქნება, სანაპიროზე წავალთ.
რეალური შესაძლებლობა; if + Present Simple

6წარმოსახვითი კითხვები

Second conditional-ის კითხვები საუბრის დაწყების ან ვინმეს აზრის გაგების ბუნებრივი გზაა.

Where would you live if you could live anywhere?
სადაც გინდა, იქ რომ შეგეძლოს ცხოვრება, სად იცხოვრებდი?
If you could meet anyone from history, who would it be?
ისტორიიდან ნებისმიერ ადამიანთან შეხვედრა რომ შეგეძლოს, ვინ იქნებოდა?
who would it be: it აუცილებელია
Would you take the job if they paid you more?
მეტი რომ გადაგიხადონ, ამ სამსახურს დათანხმდებოდი?

ხშირი შეცდომები

❌If I would have more time, I would read more.
✅If I had more time, I would read more.
if-ნაწილში would არ დგას: if + Past Simple.
❌If I had a car, I will drive to work.
✅If I had a car, I would drive to work.
if-ნაწილში წარსული → შედეგში would.
❌If I won the lottery, I buy a big house.
✅If I won the lottery, I'd buy a big house.
შედეგს სჭირდება would / could / might.
❌If I am you, I'd say no.
✅If I were you, I'd say no.
სხვა ადამიანი ნამდვილად ვერასოდეს იქნებით: გამოიყენეთ წარმოსახვითი ფორმა.
❌I would to buy a house by the sea.
✅I would buy a house by the sea.
would + საწყისი ფორმა, to-ს გარეშე.
❌If he knew, he would told her.
✅If he knew, he would tell her.
would + საწყისი ფორმა და არა წარსულის ფორმა.
❌If she would be rich, she would stop working.
✅If she were rich, she would stop working.
be-ც წარსულში გადადის: were (ან არაფორმალურად was).
⚠️If I was you, I'd call her.
✅If I were you, I'd call her.
ძალიან სასაუბრო მეტყველებაში ისმის, მაგრამ ამ მყარ ფრაზაში were გაცილებით სასურველია.

მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის

1. „-დი“ ფორმა ორივე ნაწილში → would after if. ქართულად შედეგის „-დი“ ფორმა („ვიყიდდი“, „წავიდოდით“) would-ს ჰგავს და ზოგი მას if-ნაწილშიც გადაიტანს. ინგლისურში if-ის შემდეგ would არ დგას – იქ Past Simple-ა (be → were / was).

❌If the museum would be open on Mondays, we would go today.
✅If the museum were open on Mondays, we would go today. ან If the museum was open on Mondays, we would go today.
if-ის შემდეგ – Past Simple, არა would

2. „მანქანა რომ გვქონდეს“ → If we have. ქართული კავშირებითი („გვქონდეს“, „იცოდეს“) აწმყოს უფრო ჰგავს, ვიდრე წარსულს, ამიტომ if-ის შემდეგ ხშირად აწმყო რჩება, შედეგში კი would დგას. ეს ორი ფორმა ერთად არ მუშაობს: წარმოსახვაში if-ის შემდეგ Past Simple დგას.

❌If we have a car, we would go to Kazbegi this weekend.
✅If we had a car, we would go to Kazbegi this weekend.
would შედეგში → if + Past Simple

3. „შენს ადგილას რომ ვიყო“ → If I would be in your place. ქართული ფრაზის სიტყვასიტყვით თარგმნისას would ხშირად if-ის შემდეგ ხვდება. მყარი ფრაზაა If I were you (ან If I were in your place).

❌If I would be in your place, I would book the tickets now.
✅If I were you, I'd book the tickets now. ან If I were in your place, I'd book the tickets now.
if-ის შემდეგ – were

4. „დღეს კვირა რომ არ იყოს“ → it-ის გარეშე. ამინდსა და დროზე ქართულ წინადადებას ხშირად ქვემდებარე არ აქვს („ცივა“, „კვირაა“). ინგლისურ if-ნაწილსაც სჭირდება ქვემდებარე: it.

❌If wasn't Sunday today, the bank would be open.
✅If it wasn't Sunday today, the bank would be open. ან If it weren't Sunday today, the bank would be open.
დღე და დრო → it

არ აგერიოთ

'd = would თუ 'd = had – შეხედეთ შემდეგ სიტყვას: საწყისი ფორმა → would; past participle (მესამე ფორმა) → had B1-03.

She'd go.
წავიდოდა.
would
She'd gone.
უკვე წასული იყო.
had

would if-ნაწილში: თავაზიანი გამონაკლისი – ძალიან თავაზიან თხოვნებში if you would… ნიშნავს „თუ ინებებთ…“. ეს second conditional არ არის.

If you would wait here, the doctor will see you in a moment.
თუ ინებებთ, აქ დაელოდეთ; ექიმი ახლავე მიგიღებთ.
თავაზიანი თხოვნა
If I had time, I'd help you.
დრო რომ მქონდეს, დაგეხმარებოდი.
ჩვეულებრივი second conditional: if-ის შემდეგ would არ დგას

Second თუ third conditional – second ახლანდელზე ან მომავალზეა; third წარსულს წარმოიდგენს სხვანაირად B1-07.

If I had time, I'd come with you.
დრო რომ მქონდეს, თქვენთან ერთად წამოვიდოდი.
ახლა: დრო არ მაქვს
If I had had time, I would have come with you.
დრო რომ მქონოდა, თქვენთან ერთად წამოვიდოდი.
წარსული: იხ. B1-07; ქართულად შედეგის ფორმა შეიძლება ერთნაირი იყოს

მართლწერა და გამოთქმა

  • ნაცვალსახელების შემდეგ would ჩვეულებრივ იკუმშება: I'd, you'd, he'd, we'd, they'd /aɪd, juːd, hiːd/. ბოლო /d/ მკაფიოდ წარმოთქვით: მის გარეშე I'd buy ჟღერს როგორც I buy.
  • wouldn't /ˈwʊdnt/: l არ ისმის; d და n ერწყმის ერთმანეთს, შორის ხმოვნის გარეშე. ეს სიტყვა ჩვეულებრივ მახვილიანია. /w/ ქართული ვ არ არის: ტუჩები მრგვალდება, კბილებს არ ეხება.
  • would you სწრაფ მეტყველებაში ხშირად ერთ სიტყვად ერწყმის: /ˈwʊdʒə/ – What would you do? ეს /dʒ/ ქართული ჯ-ს ჰგავს.
  • I'll /aɪl/ და I'd /aɪd/ სწრაფ მეტყველებაში ძალიან ჰგავს ერთმანეთს. მოუსმინეთ if-ნაწილის ზმნას: აწმყო → 'll, წარსული → 'd.
  • If I were you-ში were ჩვეულებრივ სუსტია: /wə/ (UK), /wɚ/ (US). r ქართული რ-ივით არ ცახცახებს; ბრიტანულ გამოთქმაში საერთოდ არ ისმის.

ოქროს წესი

წარმოსახვითი ან ნაკლებად სავარაუდო სიტუაციისთვის ზმნა ერთი ნაბიჯით უკან გადაწიეთ: if + Past Simple, would / could / might + საწყისი ფორმა. წარსულის ფორმა რეალობიდან დაშორებას აჩვენებს და არა წარსულ დროს. Would შედეგის ნაწილშია და არა if-ის შემდეგ. ქართული „რომ მქონდეს“ = if I had.

სავარჯიშოები

A. ფორმა

ფრჩხილებში მოცემული ზმნა ჩასვით სწორი ფორმით.

  1. If I (have) a bigger kitchen, I'd cook more.
  2. If she lived in the city, she (not need) a car.
  3. What you (do) if you found a wallet in the street?
  4. If I (be) you, I'd take the job.
  5. We could go to the beach if it (not be) so cold.
  6. დააკავშირეთ წინადადებები if-ით და would-ით: I don't have time, so I don't go to the gym.

B. მნიშვნელობა

აირჩიეთ სწორი პასუხი ან შეავსეთ.

  1. ფიქრობთ, რომ ხვალ წვიმა საკმაოდ სავარაუდოა. შეავსეთ: If it (rain) tomorrow, we (stay) at home.
  2. რომელი წინადადება აჩვენებს, რომ მოლაპარაკე შეთავაზებას არ ელის?
  3. აირჩიეთ სწორი პასუხი: If you … water to 100 degrees, it boils.
  4. აირჩიეთ სწორი პასუხი: "If I had a car, I'd drive to work" is about ….

C. იპოვეთ შეცდომა

ყოველ წინადადებაში ერთი შეცდომაა, ან წინადადება სწორია. დაწერეთ გასწორებული წინადადება ან დაწერეთ correct.

  1. If I would know her number, I would call her.
  2. If I had wings, I will fly to work.
  3. I'd tell you if I knew.
  4. If he was taller, he could play in the team.

D. კონტექსტში

შეავსეთ დიალოგში გამოტოვებული სიტყვები; საჭიროების შემთხვევაში ფრჩხილებში მოცემული ზმნა ჩასვით სწორი ფორმით.

Dream jobs
Ana: What 15 you do if you didn't have to work?
Ben: I'd travel. If I 16 (have) enough money, I'd go to South America first.
Ana: Me too. But if I 17 (be) you, I'd learn some Spanish before you go.
Ben: Good idea. And you? If you 18 (can) choose any job, what would it be?
Ana: I'd open a café. But I 19 (not / leave) my job tomorrow — I like it too much!

E. თქვენი ჯერი

დაწერეთ ინგლისურად.

  1. დაასრულეთ წინადადება თქვენს ცხოვრებაზე: If I had more free time, …
  2. მეგობარი გეუბნებათ: "My boss always gives me extra work." მიეცით რჩევა If I were you-ით.
  3. უპასუხეთ კითხვას: Where would you live if you could live anywhere?

F. შერეული გამეორება

გაიმეორეთ წინა გაკვეთილები.

  1. A2-27 Zero და First Conditional: პირობითი წინადადებები ინგლისურად (0 და 1 ტიპი)
    When I (get) home, I'll call you.
  2. A2-27 Zero და First Conditional: პირობითი წინადადებები ინგლისურად (0 და 1 ტიპი)
    You'll miss the bus ___ you hurry. …
  3. B1-03 Past Perfect: „უკვე წასული ვიყავი“ ინგლისურად – had + V3
    I didn't recognise her because she (change) so much.
  4. B1-05 Future Continuous ქართულად: This Time Tomorrow I'll Be… – will be + -ing
    Don't call at eight — I (have) dinner then. გამოიყენეთ Future Continuous.
პასუხები

A. ფორმა

  1. had
  2. wouldn't need / would not need
  3. would … do
  4. were
  5. weren't / wasn't / were not / was not
  6. If I had time, I would go to the gym. / If I had time, I'd go to the gym. / I would go to the gym if I had time. / I'd go to the gym if I had time.

B. მნიშვნელობა

  1. rains … will stay
  2. If they offered me the job, I'd accept.
  3. heat
  4. now

C. იპოვეთ შეცდომა

  1. If I knew her number, I would call her. / If I knew her number, I'd call her.
  2. If I had wings, I would fly to work. / If I had wings, I'd fly to work.
  3. ✓ I'd tell you if I knew.
  4. ✓ If he was taller, he could play in the team.

D. კონტექსტში

  1. would
  2. had
  3. were
  4. could
  5. wouldn't leave / would not leave

E. თქვენი ჯერი

  1. If I had more free time, I'd learn to play the piano.
  2. If I were you, I'd talk to her about it.
  3. If I could live anywhere, I'd live by the sea in Portugal.

F. შერეული გამეორება

  1. get
  2. unless
  3. had changed / 'd changed
  4. will be having
Android აპლიკაციაისწავლეთ ყველგან Google Play