SlowingoGramatika
B1 6 / 39

Second Conditional në anglisht: «po të kisha…, do të…» i shpjeguar në shqip

Second Conditional: If I Had…, I Would…

Në këtë faqe
  1. Qëllimi
  2. Ideja kryesore
  3. Shqipja dhe anglishtja
  4. Forma
  5. Përdorimi
  6. Gabime të shpeshta
  7. Kurthe për shqipfolësit
  8. Mos i ngatërroni
  9. Drejtshkrimi dhe shqiptimi
  10. Rregulli i artë
  11. Ushtrime

Qëllimi

Pas këtij mësimi do të dini të flisni për situata të imagjinuara ose pak të mundshme – If I had more time, I'd learn the guitar – të jepni këshilla me If I were you, I'd… dhe të zgjidhni mes fjalisë kushtore të tipit 1 dhe të tipit 2.

Ideja kryesore

Fjalia kushtore e tipit 1 A2-27 ka të bëjë me botën reale: If it rains, we'll stay in. Fjalia kushtore e tipit 2 (second conditional) del nga bota reale dhe hyn në një botë të imagjinuar: If I had a boat, I'd sail round the islands.

Si e tregon anglishtja që një situatë është e imagjinuar? E shtyn foljen një hap prapa: I have → if I had; I will → I would. Por kuptimi nuk është i së kaluarës. If I had a car do të thotë «tani nuk kam makinë – po e imagjinoj».

Përfytyroni një pikturë në një kornizë në mur. Brenda kornizës është një botë tjetër: një apartament më i madh, një punë tjetër, një jetë buzë detit. Forma e së kaluarës është korniza – i thotë dëgjuesit «kjo është pikturë, jo realitet». Would na tregon çfarë ndodh brenda pikturës.

E njëjta situatë mund të hyjë ose të dalë nga korniza. Varet nga si e shihni ju: si mundësi reale (tipi 1) apo si diçka të imagjinuar (tipi 2).

Shqipja dhe anglishtja

Këtu shqipja ju ndihmon shumë. Edhe në shqip, për një situatë të imagjinuar, folja «shkon prapa»: po të kisha, po të isha, sikur të jetonim – lidhore e së pakryerës, edhe pse flasim për tani. Dhe rezultati është do të + e pakryera: «do të blija», «do të shkonim». Kjo punon njësoj si if I had… I would…. Edhe «Po të isha në vendin tënd…» është fjalë për fjalë If I were you….

Rreziku vjen nga dy gjëra. E para: në të folur shqipja përdor edhe «nëse do të kisha», dhe ky «do të» kthehet lehtë në would pas if. Në anglisht would nuk shkon në pjesën me if. E dyta: «do të» i shqipes është edhe will, edhe would. Në «do të blija» folja është në të pakryerën, prandaj në anglisht duhet would, jo will.

ShqipAnglishtÇfarë ndryshon
Po të kisha kopsht, do të mbillja perimet e mia.If I had a garden, I'd grow my own vegetables.këtu është njësoj: forma e kaluar për tani
Po të isha në vendin tënd, do të flisja me menaxherin.If I were you, I'd talk to your manager.këtu është njësoj
Nëse do të kisha më shumë kohë…If I had more time…«nëse do të» → Past Simple, pa would
Po të kisha makinë, do të shkoja me makinë në punë.If I had a car, I would drive to work.«do të» + e pakryerë = would, jo will
Nëse e marr punën, do të shkoj në Lids.If I get the job, I'll move to Leeds.mundësi reale: tipi 1
Po ta merrja punën, do të shkoja në Lids.If I got the job, I'd move to Leeds.e pamundshme: tipi 2
Po të bënte më ngrohtë, do të hanim jashtë.If it was warmer, we'd eat outside.në shqip pa kryefjalë, në anglisht it

Shkurt: «po të kisha…, do të…» = if + Past Simple, would + forma bazë; «nëse do të…» nuk bëhet if … would, dhe «do të» me të pakryerën është would, jo will.

Forma

Ndërtimi

Pjesa me if (kushti)Pjesa kryesore (rezultati)
if + Past Simplewould / could / might + forma bazë
If I had more money,I would travel more.
If she lived closer,we could see her every week.
If they didn't work so hard,they might be happier.

Pjesët mund të vijnë në cilëndo radhë. Zakonisht vihet presje kur pjesa me if vjen e para, dhe pa presje kur pjesa kryesore vjen e para: I'd tell you if I knew.

Mohore, pyetje dhe përgjigje të shkurtra

Shembull
Kusht mohorIf I didn't have a job, I'd travel for a year.
Rezultat mohorIf it was cheaper, I wouldn't think twice.
PyetjeWhat would you do if you lost your phone?
Përgjigje të shkurtraWould you help me? — Yes, I would. / No, I wouldn't.

would, could, might te rezultati

Folja modaleKuptimiShembull
would ('d)rezultati në botën e imagjinuarI'd buy a bigger flat.
coulddo të isha në gjendjeI could work from anywhere.
mightndoshta do tëI might move abroad.

If I were / If I was

FormaStiliShembull
if I / he / she / it werestandard; e preferuar në shkrimIf he were taller, he'd play basketball.
if I / he / she / it wase zakonshme në të folur jozyrtarIf he was taller, he'd play basketball.
If I were you, …shprehje e ngulitur për këshillë; were preferohet fortIf I were you, I'd apologise.

Tipi 0, 1 dhe 2 me një shikim

TipiFormaSi e sheh folësiShembull
Zeroif + e tashme, e tashmegjithmonë e vërtetëIf you heat ice, it melts.
Firstif + e tashme, will / can / might / urdhëroremundësi realeIf it's sunny, we'll eat outside.
Secondif + e kaluar, would / could / mighte imagjinuar, e pamundshme ose jo e vërtetë taniIf I had a garden, I'd grow tomatoes.

Përdorimi

1Situata të imagjinuara në të tashmen

Përdorni tipin 2 për situata që nuk janë të vërteta tani. Pjesa me if është e kundërta e realitetit të tanishëm.

If I had a garden, I'd grow my own vegetables.
Po të kisha kopsht, do të mbillja vetë perimet e mia.
nuk kam kopsht
If we didn't live so far from the city, we'd go out more.
Po të mos jetonim kaq larg qytetit, do të dilnim më shpesh.
If she spoke Japanese, she could apply for the job in Osaka.
Po të fliste japonisht, mund të aplikonte për punën në Osaka.
«mund të» → could
Life would be much easier if my phone battery lasted longer.
Jeta do të ishte shumë më e lehtë, po t'i zgjaste më shumë bateria telefonit.

2Situata të pamundshme ose të imagjinuara në të ardhmen

Përdoreni për ngjarje të së ardhmes që nuk i prisni, ose që vetëm i ëndërroni. Forma e kaluar prapë do të thotë «jo reale», jo «e kaluar».

If I won the lottery, I'd give half of it to my family.
Po të fitoja lotarinë, gjysmën do t'ua jepja familjarëve.
vetëm ëndërr
What would you do if you lost your job tomorrow?
Çfarë do të bëje po ta humbje punën nesër?
would para kryefjalës
If a famous director called me, I'd say yes immediately.
Po të më merrte në telefon një regjisor i famshëm, do të thosha po menjëherë.
If the company offered me more money, I might stay.
Po të ma ofronte kompania më shumë para, ndoshta do të rrija.
might = ndoshta

3Could dhe might te rezultati

Përdorni could për një aftësi ose mundësi në botën e imagjinuar, dhe might kur rezultati është vetëm «ndoshta». Në shqip të dyja shpesh dalin me «mund të».

If I had a car, I could visit my grandparents more often.
Po të kisha makinë, mund t'i vizitoja gjyshërit më shpesh.
do të isha në gjendje
If you asked him nicely, he might help you.
Po t'ia kërkoje me të mirë, ndoshta do të të ndihmonte.
ndoshta
If the trains were cheaper, more people might leave their cars at home.
Po të ishin trenat më të lirë, ndoshta më shumë njerëz do t'i linin makinat në shtëpi.
We could have a dog if our flat was bigger.
Mund të mbanim një qen, po ta kishim apartamentin më të madh.

4Këshilla – If I were you, I'd…

Vihuni në vendin e personit tjetër. Kjo është një mënyrë e ngulitur dhe e sjellshme për të dhënë këshilla, njësoj si «Po të isha në vendin tënd…». Mohorja është I wouldn't…

If I were you, I'd talk to your manager.
Po të isha në vendin tënd, do të flisja me menaxherin tënd.
I wouldn't buy that car if I were you.
Po të isha në vendin tënd, nuk do ta blija atë makinë.
If I were you, I'd get a second opinion.
Po të isha në vendin tënd, do të pyesja edhe një mjek tjetër.
If I were in your position, I'd take the job.
Po të isha në pozitën tënde, do ta pranoja punën.

5Tipi 1 apo tipi 2? Vendos pikëpamja juaj

E njëjta situatë e ardhshme mund të shkojë në të dyja tipat. Tipi 1 thotë «e shoh si mundësi reale». Tipi 2 thotë «nuk e pres vërtet» ose «thjesht po e imagjinoj». Edhe në shqip dallimi është i njëjtë: «nëse e marr» apo «po ta merrja».

If I get the job, I'll move to Leeds.
Nëse e marr punën, do të shkoj në Lids.
intervista shkoi mirë
If I got the job, I'd move to Leeds.
Po ta merrja punën, do të shkoja në Lids.
nuk e pres vërtet
If I pass the exam, I'll celebrate.
Nëse e kaloj provimin, do të festoj.
e pres ta kaloj
If I passed the exam, I'd be amazed.
Po ta kaloja provimin, do të habitesha shumë.
nuk kam mësuar fare
If it's sunny tomorrow, we'll go to the beach.
Nëse bën diell nesër, do të shkojmë në plazh.
mundësi reale; në anglisht kryefjala it

6Pyetje të imagjinuara

Pyetjet e tipit 2 janë një mënyrë e natyrshme për të nisur një bisedë ose për të pyetur dikë për mendimin e tij.

Where would you live if you could live anywhere?
Ku do të jetoje, po të mund të jetoje kudo?
If you could meet anyone from history, who would it be?
Po të mund të takoje cilindo nga historia, kush do të ishte?
Would you take the job if they paid you more?
A do ta pranoje punën, po të të paguanin më shumë?

Gabime të shpeshta

❌If I would have more time, I would read more.
✅If I had more time, I would read more.
Pa would te pjesa me if: if + Past Simple.
❌If I had a car, I will drive to work.
✅If I had a car, I would drive to work.
E kaluar te pjesa me if → would te rezultati.
❌If I won the lottery, I buy a big house.
✅If I won the lottery, I'd buy a big house.
Rezultati do would / could / might.
❌If I am you, I'd say no.
✅If I were you, I'd say no.
Nuk mund të bëheni kurrë vërtet personi tjetër: përdorni formën e imagjinuar.
❌I would to buy a house by the sea.
✅I would buy a house by the sea.
would + forma bazë, pa to.
❌If he knew, he would told her.
✅If he knew, he would tell her.
would + forma bazë, jo forma e së kaluarës.
❌If she would be rich, she would stop working.
✅If she were rich, she would stop working.
Edhe be shkon në të kaluarën: were (ose jozyrtarisht was).
⚠️If I was you, I'd call her.
✅If I were you, I'd call her.
Dëgjohet në të folur shumë jozyrtar, por në këtë shprehje të ngulitur were preferohet fort.

Kurthe për shqipfolësit

1. «Nëse do të kisha…» → if I would have. Në të folur themi shpesh: «Nëse do të flisja më mirë anglisht, do të aplikoja për punë në call center». «Do të» i pjesës me «nëse» kthehet në would. Në anglisht pjesa me if do vetëm Past Simple; would shkon te rezultati.

❌If I would speak better English, I would apply for jobs in call centres.
✅If I spoke better English, I would apply for jobs in call centres. ose If I spoke better English, I'd apply for jobs in call centres.
pas if: Past Simple, pa would

2. «Do të» = will te rezultati. «Prindërit e mi do ta shisnin apartamentin, po t'u ofronte dikush një çmim të mirë». Meqë «do të» në shqip është edhe shenja e së ardhmes, del lehtë will. Por kur pjesa me if është në formën e kaluar, rezultati në anglisht do would.

❌My parents will sell the flat if somebody offered them a good price.
✅My parents would sell the flat if somebody offered them a good price. ose My parents would sell the flat if someone offered them a good price.
if + e kaluar → would, jo will

3. «Po të ishte më herët…» pa kryefjalë. «Po të ishte më herët, do të shkonim edhe në muzeun e Beratit». Fjalia shqipe nuk ka kryefjalë, prandaj anglishtja del pa it. Në anglisht kryefjala duhet gjithmonë: if it was / were earlier.

❌If was earlier, we would visit the museum in Berat too.
✅If it was earlier, we would visit the museum in Berat too. ose If it were earlier, we'd visit the museum in Berat too.
kryefjala it nuk hiqet

Mos i ngatërroni

'd = would apo 'd = had – Shikoni fjalën që vjen pas: forma bazë → would; past participle → had B1-03.

She'd go.
Ajo do të shkonte.
would
She'd gone.
Ajo kishte shkuar.
had

would te pjesa me if: një përjashtim i sjellshëm – Në kërkesa shumë të sjellshme, if you would… do të thotë «nëse keni mirësinë të…». Kjo nuk është fjali kushtore e tipit 2.

If you would wait here, the doctor will see you in a moment.
Nëse keni mirësinë të prisni këtu, doktori do t'ju presë pas pak.
kërkesë e sjellshme
If I had time, I'd help you.
Po të kisha kohë, do të të ndihmoja.
tipi 2 i zakonshëm: pa would pas if

Tipi 2 apo tipi 3 – Tipi 2 ka të bëjë me tani ose me të ardhmen; tipi 3 imagjinon një të kaluar ndryshe B1-07. Në shqip: «po të kisha» apo «po të kisha pasur».

If I had time, I'd come with you.
Po të kisha kohë, do të vija me ty.
tani: nuk kam kohë
If I had had time, I would have come with you.
Po të kisha pasur kohë, do të kisha ardhur me ty.
e kaluara: shih B1-07

Drejtshkrimi dhe shqiptimi

  • Pas përemrave would zakonisht shkurtohet: I'd, you'd, he'd, we'd, they'd /aɪd, juːd, hiːd/. Shqiptojeni qartë /d/ në fund: pa të, I'd buy tingëllon si I buy.
  • wouldn't /ˈwʊdnt/ zakonisht theksohet. l nuk shqiptohet, dhe mes d e n nuk ka zanore: mos shtoni një «ë».
  • would you në të folur shpesh bashkohet: /ˈwʊdʒə/ – What would you do? Tingulli në mes është «xh» e shqipes.
  • I'll /aɪl/ dhe I'd /aɪd/ në të folur të shpejtë tingëllojnë shumë njësoj. Dëgjoni foljen te pjesa me if: e tashme → 'll, e kaluar → 'd.
  • were te If I were you është zakonisht e dobët: /wə/ (UK), /wɚ/ (US). Zanorja /ə/ është afër «ë»-së shqipe. /w/ nuk është «v»: buzët rrumbullakosen.

Rregulli i artë

Për një situatë të imagjinuar ose pak të mundshme, shtyjeni foljen prapa: if + Past Simple, would / could / might + forma bazë. Forma e kaluar tregon largësi nga realiteti, jo kohë të kaluar – dhe would zakonisht shkon te rezultati, jo te pjesa me if.

Ushtrime

A. Forma

Vendosini foljet në kllapa në formën e duhur.

  1. If I (have) a bigger kitchen, I'd cook more.
  2. If she lived in the city, she (not need) a car.
  3. What you (do) if you found a wallet in the street?
  4. If I (be) you, I'd take the job.
  5. We could go to the beach if it (not be) so cold.
  6. Bashkojini fjalitë me if dhe would: I don't have time, so I don't go to the gym.

B. Kuptimi

Zgjidhni formën që i përshtatet kuptimit.

  1. Mendoni se shiu nesër është mjaft i mundshëm. Plotësoni: If it (rain) tomorrow, we (stay) at home.
  2. Cila fjali tregon që folësi nuk e pret një ofertë?
  3. Zgjidhni përgjigjen e saktë: If you … water to 100 degrees, it boils.
  4. Zgjidhni përgjigjen e saktë: "If I had a car, I'd drive to work" is about ….

C. Gjeni gabimin

Çdo fjali ka një gabim ose është e saktë. Shkruani fjalinë e korrigjuar ose shkruani correct.

  1. If I would know her number, I would call her.
  2. If I had wings, I will fly to work.
  3. I'd tell you if I knew.
  4. If he was taller, he could play in the team.

D. Në kontekst

Lexoni dialogun dhe plotësoni fjalët që mungojnë. Vendosini foljet në kllapa në formën e duhur.

Dream jobs
Ana: What 15 you do if you didn't have to work?
Ben: I'd travel. If I 16 (have) enough money, I'd go to South America first.
Ana: Me too. But if I 17 (be) you, I'd learn some Spanish before you go.
Ben: Good idea. And you? If you 18 (can) choose any job, what would it be?
Ana: I'd open a café. But I 19 (not / leave) my job tomorrow — I like it too much!

E. Radha juaj

Shkruani në anglisht.

  1. Mbaroni fjalinë për jetën tuaj: If I had more free time, …
  2. Një shok ju thotë: "My boss always gives me extra work." Jepini një këshillë me If I were you.
  3. Përgjigjuni pyetjes: Where would you live if you could live anywhere?

F. Përsëritje e përzier

Përsëritni mësimet e mëparshme.

  1. A2-27 Zero dhe First Conditional: fjalitë kushtore me if, unless dhe when në anglisht
    When I (get) home, I'll call you.
  2. A2-27 Zero dhe First Conditional: fjalitë kushtore me if, unless dhe when në anglisht
    You'll miss the bus ___ you hurry. …
  3. B1-03 Past Perfect: më se e kryera në anglisht («kisha ikur») e shpjeguar në shqip
    I didn't recognise her because she (change) so much.
  4. B1-05 Future Continuous në anglisht: «nesër në këtë orë do të jem duke…»
    Don't call at eight — I (have) dinner then. Përdorni Future Continuous.
Përgjigjet

A. Forma

  1. had
  2. wouldn't need / would not need
  3. would … do
  4. were
  5. weren't / wasn't / were not / was not
  6. If I had time, I would go to the gym. / If I had time, I'd go to the gym. / I would go to the gym if I had time. / I'd go to the gym if I had time.

B. Kuptimi

  1. rains … will stay
  2. If they offered me the job, I'd accept.
  3. heat
  4. now

C. Gjeni gabimin

  1. If I knew her number, I would call her. / If I knew her number, I'd call her.
  2. If I had wings, I would fly to work. / If I had wings, I'd fly to work.
  3. ✓ I'd tell you if I knew.
  4. ✓ If he was taller, he could play in the team.

D. Në kontekst

  1. would
  2. had
  3. were
  4. could
  5. wouldn't leave / would not leave

E. Radha juaj

  1. If I had more free time, I'd learn to play the piano.
  2. If I were you, I'd talk to her about it.
  3. If I could live anywhere, I'd live by the sea in Portugal.

F. Përsëritje e përzier

  1. get
  2. unless
  3. had changed / 'd changed
  4. will be having
Aplikacioni AndroidMësoni në Lëvizje Google Play