Present Simple или Present Continuous? Разликата објаснета на македонски
Present Simple or Present Continuous?
На оваа страница
Цел
По оваа лекција ќе знаете да изберете меѓу I work и I'm working: Present Simple за навики, факти и трајни ситуации, Present Continuous за она што трае сега или е привремено. Ќе ги препознавате зборовите што ви помагаат да изберете и ќе знаете зошто велиме I know, а не I'm knowing.
Главна идеја
Англискиот има две сегашни времиња, бидејќи „сега“ може да значи две различни работи.
Замислете два екрана еден до друг. На првиот е вашиот профил од лекцијата A1-12: каков е животот воопшто – навики, секојдневие, факти, трајни ситуации. Тоа е Present Simple (просто сегашно време): I work in a bank. She drinks coffee every morning. На вториот е директниот пренос од лекцијата A1-22: нешто трае токму сега или во ограничен период околу сегашниот момент. Тоа е Present Continuous (сегашно продолжено време): Today I'm working from home.
Истиот човек може да биде на двата екрана: I usually drive to work (профил), but this week I'm taking the train (директен пренос).
Некои глаголи воопшто не кажуваат дејство – тие кажуваат состојба: што знаете, што ви се допаѓа, што сакате или во што верувате. Ништо не се движи, па во директниот пренос нема што да се види. Овие глаголи за состојба (state verbs) обично остануваат во проста форма: I know, а не I'm knowing. Зборовите како work, eat и run се глаголи за дејство (action verbs). (Во некои учебници се викаат „stative“ и „dynamic“ verbs.)
Македонски и англиски
Кај нас сегашното време има една форма: „работам“ оди и на профилот („Работам во банка“) и во директниот пренос („Денес работам од дома“). Разликата ја покажуваат само зборовите за време. На англиски не е доволен зборот за време – разликата мора да ја покаже и формата на глаголот. Не одлучува македонскиот глагол, туку дали се работи за навика или за нешто што трае сега. И уште нешто: нашето „мисли“ покрива повеќе англиски глаголи – „Мислам дека…“ е I think, „Мислам на одморот“ е I'm thinking about my holiday, а „Што мислиш со тоа?“ е What do you mean?
| Македонски | Англиски | Што е различно? |
|---|---|---|
| Работам во банка. | I work in a bank. | трајна ситуација → Present Simple |
| Денес работам од дома. | Today I'm working from home. | истата македонска форма; привремено → Present Continuous |
| Водата врие. | The water is boiling. / Water boils at 100 °C. | кај нас една форма; сега → is boiling, факт → boils |
| Го знам одговорот. | I know the answer. | глагол за состојба: проста форма – тука е исто |
| Мислам дека… / Мислам на одморот. | I think… / I'm thinking about my holiday. | мислење → think; размислување → 'm thinking about |
| Што мислиш со тоа? | What do you mean? | „мисли“ во значење „сака да каже“ → mean |
| Имам две сестри. / Ручам. | I have two sisters. / I'm having lunch. | поседување → have; јадење → 'm having |
| Што работиш? (професија) | What do you do? | професијата не се прашува со work: What do you do? |
Накратко: нашето „работам“ ги покрива двата екрана, а на англиски изберете – профил (I work) или директен пренос (I'm working); глаголите за состојба остануваат во проста форма.
Форма
Една до друга
| Present Simple | Present Continuous | |
|---|---|---|
| Потврдна реченица | I work. / She works. | I'm working. / She's working. |
| Одречна реченица | I don't work. / She doesn't work. | I'm not working. / She isn't working. |
| Прашање | Do you work? / Does she work? | Are you working? / Is she working? |
| Краток одговор | Yes, I do. / No, she doesn't. | Yes, I am. / No, she isn't. |
Зборови за време што покажуваат кое време
| Present Simple (навика, општа вистина) | Present Continuous (сега, околу сегашниот момент) |
|---|---|
| always, usually, often, sometimes, never | now, right now, at the moment |
| every day / week, on Mondays | today, this week, this month |
| once a week, twice a year | these days, at present |
| in the morning(s), at the weekend | Look! Listen! |
Овие зборови се силни знаци, но одлучува значењето: I'm always tired these days е точно, бидејќи these days ја прави ситуацијата привремена.
Чести глаголи за состојба (обично не во продолжена форма)
| Група | Глаголи |
|---|---|
| Допаѓање и недопаѓање | like, love, hate |
| Желби и потреби | want, need |
| Мислење и знаење | know, believe, understand, mean |
| Други | belong, seem |
Употреба
1Навика или трајна ситуација наспроти сега или привремено
За секојдневието и трајните ситуации користете Present Simple. За она што се случува сега или е привремено користете Present Continuous. Кај нас и во двата случаја стои истото сегашно време.
2Зборовите за време како знаци
Прилозите за честота и every… укажуваат на Present Simple; now, this week, these days укажуваат на Present Continuous.
3Глаголите за состојба во проста форма
Глаголите за состојба опишуваат чувства, желби, знаење и поседување, а не дејства. Користете ги во проста форма, дури и кога мислите на „токму сега“.
4Think и have – по две значења
Think = има мислење → состојба (Present Simple). Think = размислува → дејство (може Present Continuous). Have = поседува, има роднина → состојба (Present Simple). Have = јаде, пие, зема, доживува → дејство (може Present Continuous). Видете и A1-14.
Чести грешки
Замки за говорителите на македонски
1. „Што мислиш со тоа?“ → What do you think with that? Нашиот глагол „мисли“ значи и „има мислење“, и „размислува“, и „сака да каже“. Во третото значење англискиот користи глагол за состојба mean: What do you mean?, What does he mean by…? Think тука не оди, ниту во продолжена форма.
2. „Мислам на тебе“, „мисли на испитот“ → think on. Кај нас по „мисли“ доаѓа „на“: „Мислам на одморот“, „Цел ден мисли на испитот“. Во стандардниот англиски тука стои think about (или think of); think on звучи застарено или дијалектно.
3. „Што работиш?“ → What do you work? Кога прашуваме за професијата, кај нас велиме „Што работиш?“, „Каде работиш?“. Ако се преведе збор по збор, излегува What do you work? – а тоа на англиски не е прашање. За професијата се прашува What do you do? или What's your job? Тоа е профил, па е во Present Simple.
Не мешајте
What do you do? и What are you doing? – првото прашува за вашата професија, второто за овој момент. Кај нас прашуваме „Што работиш?“ и „Што правиш сега?“.
I live и I'm living – I live = мојот трајен дом; I'm living = привремена ситуација. Кај нас и двете се „живеам“.
Глаголите за состојба во продолжена форма подоцна – некои глаголи за состојба имаат и второ значење, за дејство: The chef is tasting the soup. You're being silly. Нив ги учите во B1-34. Во разговор и во реклами ќе слушнете и I'm loving it! – силно чувство токму сега; таа нијанса е во C2-01. Засега користете проста форма: I love this weather.
Правопис и изговор
- Во говорот продолжената форма речиси секогаш е со краток облик: I'm working, she's working, they're working. Малото 'm / 's / 're пред глаголот е главниот знак дека реченицата е во продолжена форма – слушајте го.
- Во Present Simple нема be: I work /aɪ ˈwɜːk/ наспроти I'm working /aɪm ˈwɜːkɪŋ/ (UK). Слушајте го дополнителниот слог -ing – и изговорете го /ŋ/ без „г“ на крајот.
- What do you do? во брз разговор звучи слеано, а нагласокот е на последниот збор: do. Исто и кај What are you doing? – нагласено е doing.
- Трето лице -s во Present Simple: works /s/, plays /z/, watches /ɪz/ – видете A1-12. Кај нас звучните согласки на крајот обезвучуваат, па внимавајте: /z/ во plays останува звучно, како „з“ во „зима“.
Златно правило
Профил или директен пренос? Навики, секојдневие, факти и трајни ситуации → Present Simple. Нешто што трае сега, околу сегашниот момент или е привремено → Present Continuous. Нашето „работам“ оди за двете, а на англиски мора да изберете. Глаголите за состојба (know, like, want, need, believe, understand…) обично остануваат во проста форма.
Вежби
A. Форма
Дополнете ги речениците со точната форма на глаголот во заградата.
-
I usually (walk) to work.
-
Look! The bus (come).
-
She (not / like) cold weather.
-
"What you (do)?" "I'm a teacher."
-
"What you (do)?" "I'm cooking dinner."
-
My brother (live) in Paris, but this month he (stay) with us.
B. Значење
Изберете го точниот одговор.
-
Изберете го точниот одговор: I … the answer.
-
Изберете го точниот одговор: We … dinner now. Call me later.
-
Изберете го точниот одговор: I … it's a great film.
-
Изберете го точниот одговор: Water … at 0 °C.
-
Изберете го точниот одговор: … to me? I'm talking to you!
C. Најдете ја грешката
Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.
-
He is needing help.
-
I'm wanting a new bike.
-
Listen! Somebody knocks at the door.
-
I'm thinking about my exam.
D. Во контекст
Дополнете ги зборовите што недостасуваат во пораката.
Hi Sam! I 16 (write) this from a café in Tokyo. I 17 (stay) here for two weeks for work. Normally I 18 (work) in an office in Leeds, but this month I 19 (visit) our team here. I 20 (love) the food! I 21 (not / understand) much Japanese, but people are very kind. Right now it 22 (rain), so I 23 (have) a long coffee!
E. Ваш ред е
Напишете на англиски за вашето секојдневие и за оваа недела.
-
Напишете една реченица за вашето обично секојдневие и една за нешто што оваа недела е поинаку.
-
Напишете две реченици со think: едно мислење и едно размислување.
F. Мешано повторување
Повторете ги темите од претходните лекции.
-
A1-15 Always, usually, never: прилози за честота на англиски – објаснување и вежби Подредете ги зборовите: late / is / never / she
-
A1-14 Have и have got на англиски: како се кажува „имам“ – објаснување и вежби "Have you got a car?" "No, I ."
-
A1-20 At, on, in за време на англиски: at seven, on Monday, in June I'm busy the moment.
Одговори
A. Форма
- walk
- is coming / 's coming
- doesn't like / does not like
- do … do
- are … doing
- lives … is staying / lives … 's staying
B. Значење
- know
- are having
- think
- freezes
- Are you listening
C. Најдете ја грешката
- He needs help.
- I want a new bike.
- Listen! Somebody is knocking at the door. / Listen! Somebody's knocking at the door.
- ✓ I'm thinking about my exam.
D. Во контекст
- am writing / 'm writing
- am staying / 'm staying
- work
- am visiting / 'm visiting
- love
- don't understand / do not understand
- is raining / 's raining
- am having / 'm having
E. Ваш ред е
- I usually cook dinner at home. This week I'm eating at my parents' house.
- I think English is fun. I'm thinking about a new job.
F. Мешано повторување
- She is never late.
- haven't / have not
- at
