SlowingoNgữ pháp
A2 36 / 38

Câu hỏi chủ ngữ và câu hỏi tân ngữ: Who called you? hay Who did you call? (Subject and Object Questions)

Who Called You? Who Did You Call? Subject and Object Questions

Trong trang này
  1. Mục tiêu
  2. Ý chính
  3. Tiếng Việt và tiếng Anh
  4. Cấu trúc
  5. Cách dùng
  6. Lỗi thường gặp
  7. Bẫy dành cho người Việt
  8. Đừng nhầm lẫn
  9. Chính tả và phát âm
  10. Quy tắc vàng
  11. Luyện tập

Mục tiêu

Sau bài này, bạn có thể đặt hai loại câu hỏi với who, what, which và how many — câu hỏi về chủ ngữ (Who called you?) và câu hỏi về tân ngữ (Who did you call?). Bạn cũng có thể đặt giới từ ở cuối câu hỏi (Who did you go with?), và đặt cũng như trả lời câu hỏi phủ định (Don't you like it?).

Ý chính

Hãy nhìn câu này: Anna called Ben. Có hai người. Bạn có thể hỏi về bất kỳ ai trong hai người.

Hãy hình dung từ để hỏi như một mảnh ghép. Nếu bạn không biết ai là người gọi — tức là chủ ngữ — mảnh ghép who lắp thẳng vào chỗ của chủ ngữ: Who called Ben? Không có gì khác thay đổi. Trật tự từ giống hệt câu bình thường, nên không có do, does hay did.

Nếu bạn không biết ai là người được gọi — tức là tân ngữ — mảnh ghép who nhảy lên đầu câu, và bạn cần một câu hỏi bình thường với trợ động từ đứng trước chủ ngữ: Who did Anna call?

Vậy trước khi hỏi, hãy quyết định: mình đang hỏi về người làm hay người nhận?

Tiếng Việt và tiếng Anh

Tin vui: tiếng Việt cũng phân biệt hai loại câu hỏi này, bằng vị trí của từ để hỏi. Ai gọi cho bạn? — "ai" đứng ở chỗ chủ ngữ, giống hệt Who called you? Nhưng với câu hỏi tân ngữ, tiếng Việt giữ từ để hỏi ở cuối câu (Bạn gọi cho ai?), còn tiếng Anh đưa who / what lên đầu và thêm do / does / did trước chủ ngữ. Ngoài ra, cách trả lời câu hỏi phủ định của hai ngôn ngữ ngược nhau: tiếng Việt Ừ / Vâng đồng ý với câu hỏi, còn tiếng Anh Yes / No nói về sự thật.

Tiếng ViệtTiếng AnhGhi chú
Ai gọi cho bạn?Who called you?hỏi chủ ngữ: cùng trật tự, không có did
Bạn gọi cho ai?Who did you call?hỏi tân ngữ: who lên đầu + did
Có chuyện gì vậy?What happened?hỏi chủ ngữ
Bạn đã làm gì?What did you do?hỏi tân ngữ
Bạn đi xem phim với ai?Who did you go to the cinema with?giới từ ở cuối câu
Bạn không thích cà phê à? — Ừ, mình không thích.Don't you like coffee? — No, I don't.sự thật phủ định → No
Bạn không thích cà phê à? — Có chứ, mình thích mà.Don't you like coffee? — Yes, I do.sự thật khẳng định → Yes

Cấu trúc

Hai câu hỏi về cùng một câu: Anna called Ben.

Hỏi về…Câu hỏiCâu trả lời
chủ ngữWho called Ben?Anna (did).
tân ngữWho did Anna call?Ben.

Câu hỏi chủ ngữ — từ để hỏi + động từ (không có do / does / did)

ThìVí dụ
Hiện tại đơnWho lives here? (dạng của he/she/it: -s)
Quá khứ đơnWhat happened?
Hiện tại tiếp diễnWho is making that noise?
Động từ khuyết thiếuWho can help me?

Câu hỏi tân ngữ — từ để hỏi + trợ động từ + chủ ngữ + động từ

ThìVí dụ
Hiện tại đơnWho do you live with?
Quá khứ đơnWhat did you buy?
Hiện tại tiếp diễnWhat are you doing?
Động từ khuyết thiếuWho can we ask?

Which / How many + danh từ làm chủ ngữ

Câu hỏi chủ ngữCâu hỏi tân ngữ
Which bus goes to the airport?Which bus did you take?
How many people came to the party?How many people did you invite?

Câu hỏi phủ định — trợ động từ phủ định (dạng rút gọn) + chủ ngữ

DạngVí dụ
Câu hỏi có/khôngDon't you like it? / Isn't it beautiful? / Haven't you finished?
Câu hỏi Wh-Why didn't you call? / Why aren't you ready?
Câu hỏi chủ ngữWho didn't come?

Trả lời câu hỏi phủ định — trả lời theo sự thật, không theo câu hỏi

Câu hỏiSự thật là khẳng địnhSự thật là phủ định
Don't you like coffee?Yes, I do. (Mình thích.)No, I don't. (Mình không thích.)
Isn't she coming?Yes, she is. (Cô ấy có đến.)No, she isn't. (Cô ấy không đến.)

Cách dùng

1Câu hỏi chủ ngữ với who

Dùng Who + động từ để hỏi về người thực hiện hành động. Ở thì hiện tại đơn, dùng dạng của he/she/it (-s), kể cả khi bạn nghĩ câu trả lời có thể là nhiều người.

Who wants a cup of tea?
Ai muốn uống trà nào?
wants: có -s
Who broke the window?
Ai làm vỡ cửa sổ vậy?
Who lives in that big house on the corner?
Ai sống trong ngôi nhà lớn ở góc đường thế?
Who told you about the party?
Ai kể cho bạn về bữa tiệc?
"ai" là chủ ngữ: không có did
Who's coming to dinner tonight?
Tối nay ai đến ăn tối?
who's = who is

2Câu hỏi chủ ngữ với what

Dùng What + động từ để hỏi về sự vật hoặc sự việc làm gì đó hoặc xảy ra.

What happened to your phone?
Có chuyện gì với điện thoại của bạn vậy?
"chuyện gì" là chủ ngữ: what happened, không phải what did happen
What makes you happy?
Điều gì làm bạn hạnh phúc?
What caused the delay?
Điều gì gây ra sự chậm trễ?
What's making that strange noise?
Cái gì đang kêu lạ thế?

3Câu hỏi tân ngữ

Dùng từ để hỏi + trợ động từ + chủ ngữ + động từ để hỏi về người hoặc vật nhận hành động.

Who did you meet at the conference?
Ở hội nghị bạn đã gặp ai?
tiếng Việt: "ai" ở cuối; tiếng Anh: who lên đầu + did
What did she say?
Cô ấy đã nói gì?
Who are you texting?
Bạn đang nhắn tin cho ai thế?
What do you usually have for breakfast?
Bạn thường ăn sáng món gì?

4Which và how many làm chủ ngữ

Which + danh từ và How many + danh từ cũng có thể là chủ ngữ. Khi đó không có do / does / did.

Which team won the final?
Đội nào đã thắng trận chung kết?
Which road goes to the beach?
Đường nào đi ra biển?
How many students passed the exam?
Bao nhiêu học sinh thi đỗ?
"bao nhiêu học sinh" là chủ ngữ: không có did
How many people work in your office?
Văn phòng bạn có bao nhiêu người làm việc?
tiếng Việt dùng "có", tiếng Anh: How many people work
Which shoes did you buy in the end?
Cuối cùng bạn mua đôi giày nào?
câu hỏi tân ngữ: did + chủ ngữ

5Câu hỏi kết thúc bằng giới từ

Khi từ để hỏi là tân ngữ của một giới từ (with, to, about, for, from), trong tiếng Anh hằng ngày giới từ thường đứng ở cuối câu hỏi.

Who did you go to the cinema with?
Bạn đi xem phim với ai?
"với ai" ở cuối → who … with
What are you looking for?
Bạn đang tìm gì thế?
Who is this present for?
Món quà này dành cho ai vậy?
What are you two talking about?
Hai bạn đang nói chuyện gì thế?

6Câu hỏi phủ định

Dùng câu hỏi phủ định để thể hiện sự ngạc nhiên (Don't you like it?), để mong người kia đồng ý (Isn't it beautiful?), hoặc để hỏi lý do, thường hơi bực mình (Why didn't you call?). Trả lời theo sự thật: Yes = sự thật khẳng định, No = sự thật phủ định.

Don't you like it? You haven't eaten anything!
Bạn không thích món này à? Bạn chưa ăn miếng nào cả!
Isn't it a beautiful day?
Hôm nay trời đẹp quá, phải không?
Why didn't you call me? I was worried.
Sao bạn không gọi cho mình? Mình lo lắm đấy.
Didn't you get my message?
Bạn không nhận được tin nhắn của mình à?
No, I didn't. My phone was off.
Ừ, mình không nhận được. Điện thoại mình tắt máy.
đáp lại câu trên: tiếng Việt "Ừ", nhưng sự thật phủ định → No
"Aren't you hungry?" "Yes, I am! Let's eat."
"Bạn không đói à?" "Có chứ, đói lắm! Ăn thôi."
sự thật khẳng định → Yes

Lỗi thường gặp

❌Who did call you?
✅Who called you?
Câu hỏi chủ ngữ: không có did. (Dạng thứ nhất chỉ dùng được khi nhấn giọng mạnh vào did để nhấn mạnh — không phải câu hỏi bình thường.)
❌Who you saw yesterday?
✅Who did you see yesterday?
Câu hỏi tân ngữ: did + chủ ngữ + động từ nguyên mẫu.
❌Who did you saw?
✅Who did you see?
Sau did, dùng động từ nguyên mẫu.
❌Who live here?
✅Who lives here?
Câu hỏi chủ ngữ ở hiện tại: dạng -s.
❌Who you are waiting for?
✅Who are you waiting for?
Câu hỏi tân ngữ: trợ động từ trước chủ ngữ.
❌Why you didn't call me?
✅Why didn't you call me?
Trợ động từ phủ định đứng trước chủ ngữ.
❌"Don't you like coffee?" "Yes, I don't."
✅"No, I don't."
Trả lời theo sự thật: sự thật phủ định → No.
⚠️With who did you go?
✅Who did you go with?
Nghe không tự nhiên. Tiếng Anh hằng ngày đặt giới từ ở cuối; dạng rất trang trọng là With whom did you go?

Bẫy dành cho người Việt

1. Giữ từ để hỏi ở chỗ cũ, hoặc quên did. Tiếng Việt nói Bạn mua gì ở chợ?, Bạn gặp ai ở bữa tiệc? — từ để hỏi ở cuối, không có trợ động từ. Trong câu hỏi tân ngữ, tiếng Anh đưa từ để hỏi lên đầu và thêm do / does / did.

❌What you bought at the market?
✅What did you buy at the market?
⚠️You met who at the party?
✅Who did you meet at the party?
Trong văn nói, câu này chỉ dùng để hỏi lại khi bạn ngạc nhiên hoặc nghe không rõ, không dùng để hỏi bình thường.

2. "Ừ" thành Yes khi trả lời câu hỏi phủ định. Tiếng Việt trả lời Bạn không đói à? bằng Ừ, không đói — "ừ" là đồng ý với câu hỏi. Tiếng Anh thì Yes / No nói về sự thật: nếu bạn không đói, phải nói No.

❌"Aren't you cold?" "Yes, I'm not."
✅"No, I'm not."
⚠️"Didn't you lock the door?" "Yes." (bạn không khóa)
✅"No, I didn't."
Đúng ngữ pháp, nhưng người nghe sẽ hiểu là bạn đã khóa cửa.

3. "Sao … không …?" giữ trật tự tiếng Việt. Sao cô ấy không ở đây? — tiếng Việt giữ chủ ngữ trước động từ. Trong tiếng Anh, trợ động từ phủ định đứng trước chủ ngữ.

❌Why she isn't here?
✅Why isn't she here?

4. Quên -s trong câu hỏi chủ ngữ ở hiện tại. Ai dạy bạn tiếng Anh? — động từ tiếng Việt không đổi. Trong tiếng Anh, câu hỏi chủ ngữ ở thì hiện tại đơn dùng dạng -s.

❌Who teach you English?
✅Who teaches you English?

Đừng nhầm lẫn

Who called you? và Who did you call? — Hãy tự hỏi: từ để hỏi là người làm hay người nhận?

Who called you?
Ai gọi cho bạn?
có người gọi cho bạn — ai?
Who did you call?
Bạn gọi cho ai?
bạn gọi cho một người — ai?

What happened? và What did you do? — What là chủ ngữ trong câu thứ nhất (có chuyện xảy ra) và là tân ngữ trong câu thứ hai (bạn làm một việc gì đó).

What happened at work today?
Hôm nay ở chỗ làm có chuyện gì vậy?
What did you do at work today?
Hôm nay ở chỗ làm bạn đã làm gì?

Who's và whose — Who's = who is hoặc who has. Whose hỏi về sở hữu ("của ai"). Xem A2-13.

Who's seen my keys?
Ai thấy chìa khóa của mình không?
who has
Whose keys are these?
Chìa khóa này của ai?
sở hữu

Câu hỏi trực tiếp và câu hỏi gián tiếp — Trong một câu hỏi lịch sự dài hơn (Could you tell me who…?), trật tự từ lại thay đổi. Xem B1-14.

Chính tả và phát âm

  • Who did you thường bị đọc rút gọn khi nói nhanh: /ˈhuː dɪdʒə/. Âm /d/ của did và /j/ của you nhập lại thành /dʒ/.
  • What did you → /ˈwɒdɪdʒə/ (Anh), /ˈwʌdɪdʒə/ (Mỹ). Hiểu được dạng rút gọn này sẽ giúp bạn nghe ra câu hỏi tân ngữ.
  • Giới từ ở cuối câu hỏi được nhấn và đọc ở dạng mạnh: Who are you waiting for /fɔː/ (Anh), /fɔːr/ (Mỹ)?
  • Câu hỏi Wh- thường xuống giọng ở cuối: Who called you? ↘ Đây là ngữ điệu của cả câu, không phải thanh điệu của từng chữ.
  • Âm cuối rất quan trọng: Who lives here? cần âm /z/ ở cuối lives; Who called you? cần âm /d/ ở cuối called. Bỏ những âm này, người nghe không biết bạn đang nói ở thì nào.
  • Câu hỏi phủ định dùng dạng rút gọn khi nói bình thường: Don't you…? Isn't it…? Dạng đầy đủ Do you not like it? có tồn tại nhưng trang trọng hơn hoặc mang tính nhấn mạnh.

Quy tắc vàng

Nếu từ để hỏi là chủ ngữ (người làm), giữ trật tự bình thường — không có do / does / did: Who called? Nếu là tân ngữ, dùng trợ động từ + chủ ngữ: Who did you call? Để trả lời câu hỏi phủ định, nói Yes khi sự thật là khẳng định và No khi sự thật là phủ định — đừng dịch "ừ" thành Yes.

Luyện tập

A. Hình thức

Đặt câu hỏi theo yêu cầu.

  1. Hỏi về chủ ngữ — Maria took my umbrella.
  2. Hỏi về tân ngữ — Maria took my umbrella.
  3. Hỏi về chủ ngữ — Five students failed the test. (How many…?)
  4. Đặt câu hỏi: you / who / to / talking / are
  5. Đặt giới từ ở cuối câu: With whom did you travel?
  6. Đặt câu hỏi phủ định: you / like / horror films (hiện tại đơn)

B. Ý nghĩa

Chọn đáp án phù hợp với ý nghĩa.

  1. Chọn đáp án đúng: Who … this song?
  2. Chọn đáp án đúng: What … for lunch?
  3. Chọn đáp án đúng: Who … next door?
  4. "Didn't you see the email?" Bạn không xem email đó. Trả lời: …
  5. "Isn't Tom coming?" Tom có đến. Trả lời: …

C. Tìm lỗi sai

Sửa lỗi sai. Nếu câu đã đúng, hãy viết correct.

  1. What did happen last night?
  2. Who you invited to the party?
  3. Why you didn't tell me?
  4. Which team won the match?

D. Trong ngữ cảnh

Điền một từ thích hợp. Ở câu 17, dùng dạng đúng của động từ trong ngoặc.

After the weekend
Kim: 16 happened to your arm?
Sam: I fell off my bike on Saturday.
Kim: Oh no! Who 17 (take) you to the hospital?
Sam: My brother. And we met our old teacher there!
Kim: Really? What 18 she say?
Sam: She asked about you.
Kim: That's nice. But why 19 you call me on Saturday? I was at home all day.
Sam: Sorry! My phone was broken too. Who 20 I talk to about a new one?

E. Đến lượt bạn

Viết bằng tiếng Anh.

  1. Viết một câu hỏi chủ ngữ và một câu hỏi tân ngữ về một bộ phim bạn biết.
  2. Bạn của bạn không bao giờ xem TV. Viết một câu hỏi phủ định để thể hiện sự ngạc nhiên.

F. Ôn tập tổng hợp

Ôn lại kiến thức của các bài trước.

  1. A2-29 Mệnh đề quan hệ xác định với who, which, that và where (Defining Relative Clauses)
    The man lives next door is a pilot.
  2. A2-32 Cách nói "mình cũng vậy" trong tiếng Anh: So do I, Neither do I, Me too
    "I didn't go to the party." "Neither I."
  3. A1-16 Từ để hỏi trong tiếng Anh (Question Words): what, where, who, how much, how many
    often do you go to the gym?
Đáp án

A. Hình thức

  1. Who took your umbrella? / Who took my umbrella?
  2. What did Maria take? / What did she take?
  3. How many students failed the test?
  4. Who are you talking to?
  5. Who did you travel with?
  6. Don't you like horror films? / Do you not like horror films?

B. Ý nghĩa

  1. wrote
  2. did you eat
  3. lives
  4. No, I didn't.
  5. Yes, he is.

C. Tìm lỗi sai

  1. What happened last night?
  2. Who did you invite to the party?
  3. Why didn't you tell me?
  4. ✓ Which team won the match?

D. Trong ngữ cảnh

  1. What
  2. took
  3. did
  4. didn't / couldn't
  5. should / can / could / do / shall

E. Đến lượt bạn

  1. Who played the main character? Who did the main character fall in love with?
  2. Don't you like TV?

F. Ôn tập tổng hợp

  1. who / that
  2. did
  3. How
Ứng dụng AndroidHọc mọi lúc mọi nơi Google Play