Who called you? или Who did you call? Прашања за подметот и за предметот на англиски
Who Called You? Who Did You Call? Subject and Object Questions
На оваа страница
Цел
По оваа лекција ќе знаете да поставите прашање за подметот без do / does / did (Who called you?), прашање за предметот со помошен глагол (Who did you call?), прашање што завршува со предлог (Who did you go with?) и одречно прашање (Don't you like it?), како и да одговорите на него.
Главна идеја
Погледнете ја оваа реченица: Anna called Ben. Во неа има двајца луѓе. Можете да прашате за секој од нив.
Замислете го прашалниот збор како парче од сложувалка. Ако не знаете кој се јавил – тоа е подметот (subject) –, парчето who влегува право во дупката на подметот: Who called Ben? Ништо друго не се поместува. Редот на зборовите е ист како во изјавна реченица, па нема do, does ни did.
Ако не знаете на кого му се јавила – тоа е предметот (object) –, парчето who скока на почетокот на реченицата и ви треба обично прашање, со помошен глагол пред подметот: Who did Anna call?
Затоа, пред да прашате, одлучете: дали прашувам за вршителот или за примачот на дејството?
Македонски и англиски
Кај нас обликот на прашалниот збор покажува за кого прашуваме: „Кој ти се јави?“ (подмет) и „Кого го покани?“ или „На кого му се јави?“ (предмет). Разликата ви е позната. Англиското who, пак, не се менува: разликата ја покажуваат редот на зборовите и помошниот глагол. Кога прашувате за подметот, нема did; кога прашувате за предметот, did (или друг помошен глагол) стои пред подметот. Македонското прашање нема помошен глагол како do / did („Што купи?“), па затоа во прашањето за предметот did лесно се заборава. Второ: кај нас по „кого“ доаѓа и кратка заменка („Кого го виде?“), а на англиски не. Трето: кај нас предлогот секогаш е пред прашалниот збор („Со кого?“, „За што?“), а на англиски во секојдневниот говор оди на крајот: Who did you go with?
| Македонски | Англиски | Што е различно? |
|---|---|---|
| Кој ти се јави? | Who called you? | прашање за подметот: без did |
| На кого му се јави? | Who did you call? | прашање за предметот: did + подмет + основна форма |
| Што му се случи на телефонот? | What happened to your phone? | what е подмет: без did |
| Што рече таа? | What did she say? | кај нас нема помошен глагол, на англиски did |
| Со кого отиде во кино? | Who did you go to the cinema with? | кај нас предлогот е напред, на англиски на крајот |
| Колку студенти го положија испитот? | How many students passed the exam? | подмет: без did |
| Зошто не ми се јави? | Why didn't you call me? | didn't пред подметот |
| „Не си ли гладен?“ „Гладен сум!“ | "Aren't you hungry?" "Yes, I am!" | потврден факт → Yes |
Накратко: „кој / што“ како подмет → прашален збор + глагол, без did; „кого / што / на кого / со кого“ → прашален збор + did / do / are… + подмет + глагол, без кратката заменка и со предлогот на крајот. На одречно прашање одговарајте според фактот: Yes = потврден факт, No = одречен факт.
Форма
Две прашања за иста реченица: Anna called Ben.
| Прашуваме… | Прашање | Одговор |
|---|---|---|
| за подметот | Who called Ben? | Anna (did). |
| за предметот | Who did Anna call? | Ben. |
Прашања за подметот – прашален збор + глагол (без do / does / did)
| Време | Пример |
|---|---|
| Present Simple | Who lives here? (форма за he/she/it: -s) |
| Past Simple | What happened? |
| Present Continuous | Who is making that noise? |
| Модален глагол | Who can help me? |
Прашања за предметот – прашален збор + помошен глагол + подмет + глагол
| Време | Пример |
|---|---|
| Present Simple | Who do you live with? |
| Past Simple | What did you buy? |
| Present Continuous | What are you doing? |
| Модален глагол | Who can we ask? |
Which / How many + именка како подмет
| Прашање за подметот | Прашање за предметот |
|---|---|
| Which bus goes to the airport? | Which bus did you take? |
| How many people came to the party? | How many people did you invite? |
Одречни прашања – одречен помошен глагол (краток облик) + подмет
| Вид | Пример |
|---|---|
| Прашање со да / не | Don't you like it? / Isn't it beautiful? / Haven't you finished? |
| Прашање со прашален збор | Why didn't you call? / Why aren't you ready? |
| Прашање за подметот | Who didn't come? |
Одговор на одречно прашање – одговарајте за фактот, не за прашањето
| Прашање | Фактот е потврден | Фактот е одречен |
|---|---|---|
| Don't you like coffee? | Yes, I do. (I like it.) | No, I don't. (I don't like it.) |
| Isn't she coming? | Yes, she is. (She's coming.) | No, she isn't. (She isn't coming.) |
Употреба
1Прашања за подметот со who
Користете Who + глагол кога прашувате за човекот што го врши дејството. Во Present Simple (просто сегашно време) користете ја формата за he/she/it (-s), дури и кога очекувате повеќе луѓе во одговорот.
2Прашања за подметот со what
Користете What + глагол кога прашувате за нешто или за настан што прави нешто или што се случува.
3Прашања за предметот
Користете прашален збор + помошен глагол + подмет + глагол кога прашувате за човекот или за нештото што го прима дејството.
4Which и how many како подмет
И Which + именка и How many + именка можат да бидат подмет. Тогаш нема do / does / did.
5Прашања што завршуваат со предлог
Кога прашалниот збор е предмет на предлог (with, to, about, for, from), во секојдневниот англиски предлогот обично оди на крајот од прашањето.
6Одречни прашања
Со одречно прашање покажувате изненадување (Don't you like it?), барате согласност (Isn't it beautiful?) или прашувате за причина, често со мал прекор (Why didn't you call?). Одговарајте за фактот: Yes = потврден факт, No = одречен факт.
Чести грешки
Замки за говорителите на македонски
1. „Колку плати за гумите?“ → прашање без помошен глагол. Македонското прашање нема помошен глагол: по прашалниот збор доаѓа глаголот, како во изјавна реченица („Колку плати…?“, „Кој автобус го фаќаш…?“). Во англиското прашање за предметот треба do / does / did или am / is / are пред подметот.
2. „Кого го виде?“ → вишок заменка. Кај нас по „кого“ и „кои“ обично доаѓа кратка заменка: „Кого го покани?“, „Кои ги виде?“. Англискиот прашален збор веќе е предметот, па him, her или them не се додаваат.
3. „За што се расправаат?“ → предлогот на почетокот. Кај нас предлогот секогаш стои пред прашалниот збор: „За што…?“, „Од кого…?“, „Со што…?“. Во секојдневниот англиски предлогот оди на крајот од прашањето.
Не мешајте
Who called you? и Who did you call? – Прашајте се: дали прашалниот збор е вршителот или примачот? Кај нас: „кој“ или „на кого“.
What happened? и What did you do? – Во првото прашање what е подмет (нешто се случило), во второто е предмет (ти направи нешто).
Who's и whose – Who's = who is или who has. Whose прашува за сопственикот. Видете A2-13.
Директни и индиректни прашања – Во подолго учтиво прашање (Could you tell me who…?) редот на зборовите повторно се менува. Видете B1-14.
Правопис и изговор
- Who did you во брз говор често се скратува: /ˈhuː dɪdʒə/. Во who w не се изговара, а h е само лесен издишан воздух, не нашето „х“.
- What did you → /ˈwɒdɪdʒə/ (UK), /ˈwʌdɪdʒə/ (US). На почетокот на what е /w/: заокружете ги усните; забите не ја допираат долната усна, па тоа не е „в“.
- Предлогот на крајот од прашањето е нагласен и во силна форма: Who are you waiting for /fɔː/ (UK), /fɔːr/ (US)? Кај with на крајот е /ð/ (или /θ/): врвот на јазикот меѓу забите.
- Кај прашањата со прашален збор тонот на крајот обично паѓа: Who called you? ↘
- Во одречните прашања во секојдневниот говор се користат кратките облици: Don't you…? Isn't it…? Целосниот облик Do you not like it? постои, но е поформален или понагласен.
Златно правило
Ако прашалниот збор е подметот (вршителот), задржете го обичниот ред – без do / does / did: Who called? Ако е предметот, користете помошен глагол + подмет, без кратка заменка: Who did you call? Предлогот оди на крајот: Who did you go with? На одречно прашање одговарајте според фактот: Yes за потврден факт, No за одречен.
Вежби
A. Форма
Составете прашања според упатството.
-
Прашајте за подметот – Maria took my umbrella.
-
Прашајте за предметот – Maria took my umbrella.
-
Прашајте за подметот – Five students failed the test. (How many…?)
-
Составете прашање: you / who / to / talking / are
-
Ставете го предлогот на крајот: With whom did you travel?
-
Составете одречно прашање: you / like / horror films (Present Simple)
B. Значење
Изберете го точниот одговор.
-
Изберете го точниот одговор: Who … this song?
-
Изберете го точниот одговор: What … for lunch?
-
Изберете го точниот одговор: Who … next door?
-
"Didn't you see the email?" Не сте ја виделе. Одговорете: …
-
"Isn't Tom coming?" Том доаѓа. Одговорете: …
C. Најдете ја грешката
Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.
-
What did happen last night?
-
Who you invited to the party?
-
Why you didn't tell me?
-
Which team won the match?
D. Во контекст
Дополнете ги зборовите што недостасуваат во разговорот.
Kim: 16 happened to your arm?
Sam: I fell off my bike on Saturday.
Kim: Oh no! Who 17 (take) you to the hospital?
Sam: My brother. And we met our old teacher there!
Kim: Really? What 18 she say?
Sam: She asked about you.
Kim: That's nice. But why 19 you call me on Saturday? I was at home all day.
Sam: Sorry! My phone was broken too. Who 20 I talk to about a new one?
E. Ваш ред е
Напишете на англиски ваши прашања.
-
Напишете едно прашање за подметот и едно за предметот за некој филм што го знаете.
-
Напишете одречно прашање со кое покажувате изненадување пред пријател што никогаш не гледа телевизија.
F. Мешано повторување
Повторете ги темите од претходните лекции.
-
A2-29 Who, which, that и where: релативни реченици (relative clauses) на англиски The man lives next door is a pilot.
-
A2-32 So do I, neither do I, me too: како се согласуваме на англиски "I didn't go to the party." "Neither I."
-
A1-16 Прашални зборови на англиски: what, where, who, how и ред на зборовите often do you go to the gym?
Одговори
A. Форма
- Who took your umbrella? / Who took my umbrella?
- What did Maria take? / What did she take?
- How many students failed the test?
- Who are you talking to?
- Who did you travel with?
- Don't you like horror films? / Do you not like horror films?
B. Значење
- wrote
- did you eat
- lives
- No, I didn't.
- Yes, he is.
C. Најдете ја грешката
- What happened last night?
- Who did you invite to the party?
- Why didn't you tell me?
- ✓ Which team won the match?
D. Во контекст
- What
- took
- did
- didn't / couldn't
- should / can / could / do / shall
E. Ваш ред е
- Who played the main character? Who did the main character fall in love with?
- Don't you like TV?
F. Мешано повторување
- who / that
- did
- How
