SlowingoГраматика
A2 36 / 38

Who called you? или Who did you call? Прашања за подметот и за предметот на англиски

Who Called You? Who Did You Call? Subject and Object Questions

На оваа страница
  1. Цел
  2. Главна идеја
  3. Македонски и англиски
  4. Форма
  5. Употреба
  6. Чести грешки
  7. Замки за говорителите на македонски
  8. Не мешајте
  9. Правопис и изговор
  10. Златно правило
  11. Вежби

Цел

По оваа лекција ќе знаете да поставите прашање за подметот без do / does / did (Who called you?), прашање за предметот со помошен глагол (Who did you call?), прашање што завршува со предлог (Who did you go with?) и одречно прашање (Don't you like it?), како и да одговорите на него.

Главна идеја

Погледнете ја оваа реченица: Anna called Ben. Во неа има двајца луѓе. Можете да прашате за секој од нив.

Замислете го прашалниот збор како парче од сложувалка. Ако не знаете кој се јавил – тоа е подметот (subject) –, парчето who влегува право во дупката на подметот: Who called Ben? Ништо друго не се поместува. Редот на зборовите е ист како во изјавна реченица, па нема do, does ни did.

Ако не знаете на кого му се јавила – тоа е предметот (object) –, парчето who скока на почетокот на реченицата и ви треба обично прашање, со помошен глагол пред подметот: Who did Anna call?

Затоа, пред да прашате, одлучете: дали прашувам за вршителот или за примачот на дејството?

Македонски и англиски

Кај нас обликот на прашалниот збор покажува за кого прашуваме: „Кој ти се јави?“ (подмет) и „Кого го покани?“ или „На кого му се јави?“ (предмет). Разликата ви е позната. Англиското who, пак, не се менува: разликата ја покажуваат редот на зборовите и помошниот глагол. Кога прашувате за подметот, нема did; кога прашувате за предметот, did (или друг помошен глагол) стои пред подметот. Македонското прашање нема помошен глагол како do / did („Што купи?“), па затоа во прашањето за предметот did лесно се заборава. Второ: кај нас по „кого“ доаѓа и кратка заменка („Кого го виде?“), а на англиски не. Трето: кај нас предлогот секогаш е пред прашалниот збор („Со кого?“, „За што?“), а на англиски во секојдневниот говор оди на крајот: Who did you go with?

МакедонскиАнглискиШто е различно?
Кој ти се јави?Who called you?прашање за подметот: без did
На кого му се јави?Who did you call?прашање за предметот: did + подмет + основна форма
Што му се случи на телефонот?What happened to your phone?what е подмет: без did
Што рече таа?What did she say?кај нас нема помошен глагол, на англиски did
Со кого отиде во кино?Who did you go to the cinema with?кај нас предлогот е напред, на англиски на крајот
Колку студенти го положија испитот?How many students passed the exam?подмет: без did
Зошто не ми се јави?Why didn't you call me?didn't пред подметот
„Не си ли гладен?“ „Гладен сум!“"Aren't you hungry?" "Yes, I am!"потврден факт → Yes

Накратко: „кој / што“ како подмет → прашален збор + глагол, без did; „кого / што / на кого / со кого“ → прашален збор + did / do / are… + подмет + глагол, без кратката заменка и со предлогот на крајот. На одречно прашање одговарајте според фактот: Yes = потврден факт, No = одречен факт.

Форма

Две прашања за иста реченица: Anna called Ben.

Прашуваме…ПрашањеОдговор
за подметотWho called Ben?Anna (did).
за предметотWho did Anna call?Ben.

Прашања за подметот – прашален збор + глагол (без do / does / did)

ВремеПример
Present SimpleWho lives here? (форма за he/she/it: -s)
Past SimpleWhat happened?
Present ContinuousWho is making that noise?
Модален глаголWho can help me?

Прашања за предметот – прашален збор + помошен глагол + подмет + глагол

ВремеПример
Present SimpleWho do you live with?
Past SimpleWhat did you buy?
Present ContinuousWhat are you doing?
Модален глаголWho can we ask?

Which / How many + именка како подмет

Прашање за подметотПрашање за предметот
Which bus goes to the airport?Which bus did you take?
How many people came to the party?How many people did you invite?

Одречни прашања – одречен помошен глагол (краток облик) + подмет

ВидПример
Прашање со да / неDon't you like it? / Isn't it beautiful? / Haven't you finished?
Прашање со прашален зборWhy didn't you call? / Why aren't you ready?
Прашање за подметотWho didn't come?

Одговор на одречно прашање – одговарајте за фактот, не за прашањето

ПрашањеФактот е потврденФактот е одречен
Don't you like coffee?Yes, I do. (I like it.)No, I don't. (I don't like it.)
Isn't she coming?Yes, she is. (She's coming.)No, she isn't. (She isn't coming.)

Употреба

1Прашања за подметот со who

Користете Who + глагол кога прашувате за човекот што го врши дејството. Во Present Simple (просто сегашно време) користете ја формата за he/she/it (-s), дури и кога очекувате повеќе луѓе во одговорот.

Who wants a cup of tea?
Кој сака чаша чај?
кој = подмет: без do
Who broke the window?
Кој го скрши прозорецот?
подмет: нема did
Who lives in that big house on the corner?
Кој живее во онаа голема куќа на аголот?
lives: со -s
Who told you about the party?
Кој ти кажа за забавата?
Who's coming to dinner tonight?
Кој доаѓа на вечера вечерва?
who's = who is; еднина и кога доаѓаат повеќе гости

2Прашања за подметот со what

Користете What + глагол кога прашувате за нешто или за настан што прави нешто или што се случува.

What happened to your phone?
Што му се случи на телефонот?
what = подмет
What makes you happy?
Што те прави среќен?
What caused the delay?
Што го предизвика доцнењето?
What's making that strange noise?
Што го прави овој чуден звук?

3Прашања за предметот

Користете прашален збор + помошен глагол + подмет + глагол кога прашувате за човекот или за нештото што го прима дејството.

Who did you meet at the conference?
Кого запозна на конференцијата?
„кого“ → who + did
What did she say?
Што рече таа?
кај нас нема помошен глагол, на англиски did
Who are you texting?
На кого му пишуваш порака?
„на кого“, но text + човек без предлог
What do you usually have for breakfast?
Што обично јадеш за појадок?

4Which и how many како подмет

И Which + именка и How many + именка можат да бидат подмет. Тогаш нема do / does / did.

Which team won the final?
Која екипа го доби финалето?
Which road goes to the beach?
Кој пат води до плажата?
How many students passed the exam?
Колку студенти го положија испитот?
подмет: без did
How many people work in your office?
Колку луѓе работат во вашата канцеларија?
Which shoes did you buy in the end?
Кои чевли ги купи на крајот?
прашање за предметот: did + подмет; кај нас „ги“, на англиски без заменка

5Прашања што завршуваат со предлог

Кога прашалниот збор е предмет на предлог (with, to, about, for, from), во секојдневниот англиски предлогот обично оди на крајот од прашањето.

Who did you go to the cinema with?
Со кого отиде во кино?
„со кого“ → who … with
What are you looking for?
Што бараш?
кај нас директен предмет, на англиски look for
Who is this present for?
За кого е овој подарок?
„за кого“ → who … for
What are you two talking about?
За што зборувате вие двајца?
„за што“ → what … about

6Одречни прашања

Со одречно прашање покажувате изненадување (Don't you like it?), барате согласност (Isn't it beautiful?) или прашувате за причина, често со мал прекор (Why didn't you call?). Одговарајте за фактот: Yes = потврден факт, No = одречен факт.

Don't you like it? You haven't eaten anything!
Не ти се допаѓа? Ништо не си изел!
изненадување
Isn't it a beautiful day?
Нели е прекрасен ден?
барате согласност
Why didn't you call me? I was worried.
Зошто не ми се јави? Се загрижив.
кај нас „зошто не“ + глагол, на англиски didn't пред подметот
Didn't you get my message?
Зар не ја доби мојата порака?
No, I didn't. My phone was off.
Не, не ја добив. Телефонот ми беше исклучен.
одговор на претходниот ред; одречен факт → No
"Aren't you hungry?" "Yes, I am! Let's eat."
„Не си ли гладен?“ „Гладен сум! Ајде да јадеме.“
потврден факт → Yes

Чести грешки

❌Who did call you?
✅Who called you?
Прашање за подметот: без did. (Со силен нагласок на did првата форма е можна за нагласување – не како обично прашање.)
❌Who you saw yesterday?
✅Who did you see yesterday?
Прашање за предметот: did + подмет + основна форма.
❌Who did you saw?
✅Who did you see?
По did доаѓа основната форма.
❌Who live here?
✅Who lives here?
Прашање за подметот во сегашно време: форма со -s.
❌Who you are waiting for?
✅Who are you waiting for?
Прашање за предметот: помошниот глагол пред подметот.
❌Why you didn't call me?
✅Why didn't you call me?
Одречниот помошен глагол пред подметот.
❌"Don't you like coffee?" "Yes, I don't."
✅"No, I don't."
Одговарајте за фактот: одречен факт → No.
⚠️With who did you go?
✅Who did you go with?
Звучи неприродно. Во секојдневниот англиски предлогот оди на крајот; многу формално е With whom did you go?

Замки за говорителите на македонски

1. „Колку плати за гумите?“ → прашање без помошен глагол. Македонското прашање нема помошен глагол: по прашалниот збор доаѓа глаголот, како во изјавна реченица („Колку плати…?“, „Кој автобус го фаќаш…?“). Во англиското прашање за предметот треба do / does / did или am / is / are пред подметот.

❌How much you paid for the new winter tyres? My mechanic in Veles wants almost three hundred euros for a set.
✅How much did you pay for the new winter tyres? My mechanic in Veles wants almost three hundred euros for a set.
колку плати → how much did you pay
❌Which bus you take to the faculty in the morning? The number 5 is always so full that I can't get on.
✅Which bus do you take to the faculty in the morning? The number 5 is always so full that I can't get on.
кој автобус фаќаш → which bus do you take

2. „Кого го виде?“ → вишок заменка. Кај нас по „кого“ и „кои“ обично доаѓа кратка заменка: „Кого го покани?“, „Кои ги виде?“. Англискиот прашален збор веќе е предметот, па him, her или them не се додаваат.

❌Which of your old classmates did you see them at the reunion in Bitola last weekend?
✅Which of your old classmates did you see at the reunion in Bitola last weekend?
кои ги виде → which … did you see
❌Who did the manager promote him in the end, Darko or the new guy from Kumanovo?
✅Who did the manager promote in the end, Darko or the new guy from Kumanovo?
кого го унапреди → who did … promote

3. „За што се расправаат?“ → предлогот на почетокот. Кај нас предлогот секогаш стои пред прашалниот збор: „За што…?“, „Од кого…?“, „Со што…?“. Во секојдневниот англиски предлогот оди на крајот од прашањето.

⚠️About what are the neighbours arguing again? I can hear them through the wall of the stairwell.
✅What are the neighbours arguing about again? I can hear them through the wall of the stairwell.
Граматички е точно, но звучи многу книжевно и неприродно; во говорот предлогот оди на крајот.
⚠️From whom did you get these fresh figs? They taste just like the ones from my grandmother's garden in Gevgelija.
✅Who did you get these fresh figs from? They taste just like the ones from my grandmother's garden in Gevgelija.
Граматички е точно, но from whom звучи премногу формално за разговор меѓу пријатели.

Не мешајте

Who called you? и Who did you call? – Прашајте се: дали прашалниот збор е вршителот или примачот? Кај нас: „кој“ или „на кого“.

Who called you?
Кој ти се јави?
некој ти се јави – кој?
Who did you call?
На кого му се јави?
ти му се јави на некого – на кого?

What happened? и What did you do? – Во првото прашање what е подмет (нешто се случило), во второто е предмет (ти направи нешто).

What happened at work today?
Што се случи денес на работа?
what = подмет
What did you do at work today?
Што правеше денес на работа?
what = предмет

Who's и whose – Who's = who is или who has. Whose прашува за сопственикот. Видете A2-13.

Who's seen my keys?
Кој ги виде моите клучеви?
who has
Whose keys are these?
Чии се овие клучеви?
сопственик

Директни и индиректни прашања – Во подолго учтиво прашање (Could you tell me who…?) редот на зборовите повторно се менува. Видете B1-14.

Правопис и изговор

  • Who did you во брз говор често се скратува: /ˈhuː dɪdʒə/. Во who w не се изговара, а h е само лесен издишан воздух, не нашето „х“.
  • What did you → /ˈwɒdɪdʒə/ (UK), /ˈwʌdɪdʒə/ (US). На почетокот на what е /w/: заокружете ги усните; забите не ја допираат долната усна, па тоа не е „в“.
  • Предлогот на крајот од прашањето е нагласен и во силна форма: Who are you waiting for /fɔː/ (UK), /fɔːr/ (US)? Кај with на крајот е /ð/ (или /θ/): врвот на јазикот меѓу забите.
  • Кај прашањата со прашален збор тонот на крајот обично паѓа: Who called you? ↘
  • Во одречните прашања во секојдневниот говор се користат кратките облици: Don't you…? Isn't it…? Целосниот облик Do you not like it? постои, но е поформален или понагласен.

Златно правило

Ако прашалниот збор е подметот (вршителот), задржете го обичниот ред – без do / does / did: Who called? Ако е предметот, користете помошен глагол + подмет, без кратка заменка: Who did you call? Предлогот оди на крајот: Who did you go with? На одречно прашање одговарајте според фактот: Yes за потврден факт, No за одречен.

Вежби

A. Форма

Составете прашања според упатството.

  1. Прашајте за подметот – Maria took my umbrella.
  2. Прашајте за предметот – Maria took my umbrella.
  3. Прашајте за подметот – Five students failed the test. (How many…?)
  4. Составете прашање: you / who / to / talking / are
  5. Ставете го предлогот на крајот: With whom did you travel?
  6. Составете одречно прашање: you / like / horror films (Present Simple)

B. Значење

Изберете го точниот одговор.

  1. Изберете го точниот одговор: Who … this song?
  2. Изберете го точниот одговор: What … for lunch?
  3. Изберете го точниот одговор: Who … next door?
  4. "Didn't you see the email?" Не сте ја виделе. Одговорете: …
  5. "Isn't Tom coming?" Том доаѓа. Одговорете: …

C. Најдете ја грешката

Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.

  1. What did happen last night?
  2. Who you invited to the party?
  3. Why you didn't tell me?
  4. Which team won the match?

D. Во контекст

Дополнете ги зборовите што недостасуваат во разговорот.

After the weekend
Kim: 16 happened to your arm?
Sam: I fell off my bike on Saturday.
Kim: Oh no! Who 17 (take) you to the hospital?
Sam: My brother. And we met our old teacher there!
Kim: Really? What 18 she say?
Sam: She asked about you.
Kim: That's nice. But why 19 you call me on Saturday? I was at home all day.
Sam: Sorry! My phone was broken too. Who 20 I talk to about a new one?

E. Ваш ред е

Напишете на англиски ваши прашања.

  1. Напишете едно прашање за подметот и едно за предметот за некој филм што го знаете.
  2. Напишете одречно прашање со кое покажувате изненадување пред пријател што никогаш не гледа телевизија.

F. Мешано повторување

Повторете ги темите од претходните лекции.

  1. A2-29 Who, which, that и where: релативни реченици (relative clauses) на англиски
    The man lives next door is a pilot.
  2. A2-32 So do I, neither do I, me too: како се согласуваме на англиски
    "I didn't go to the party." "Neither I."
  3. A1-16 Прашални зборови на англиски: what, where, who, how и ред на зборовите
    often do you go to the gym?
Одговори

A. Форма

  1. Who took your umbrella? / Who took my umbrella?
  2. What did Maria take? / What did she take?
  3. How many students failed the test?
  4. Who are you talking to?
  5. Who did you travel with?
  6. Don't you like horror films? / Do you not like horror films?

B. Значење

  1. wrote
  2. did you eat
  3. lives
  4. No, I didn't.
  5. Yes, he is.

C. Најдете ја грешката

  1. What happened last night?
  2. Who did you invite to the party?
  3. Why didn't you tell me?
  4. ✓ Which team won the match?

D. Во контекст

  1. What
  2. took
  3. did
  4. didn't / couldn't
  5. should / can / could / do / shall

E. Ваш ред е

  1. Who played the main character? Who did the main character fall in love with?
  2. Don't you like TV?

F. Мешано повторување

  1. who / that
  2. did
  3. How
Апликација за AndroidУчете во движење Google Play