Comparatives: харьцуулсан зэрэг (bigger, more beautiful) монголоор
Comparatives: Bigger, More Beautiful
Энэ хуудсанд
Зорилго
Энэ хичээлийн дараа та хоёр хүн эсвэл юмыг -er эсвэл more / less + тэмдэг нэр + than-ээр харьцуулж, дүрмийн бус better, worse, further / farther хэлбэрийг хэрэглэж, ялгаа хэр их болохыг much, a lot, a bit-ээр хэлж чадна.
Гол санаа
Гал тогооны хананд байгаа өндөр хэмжигчийг төсөөлөөрэй. Хоёр хүүхэд түүнд наалдаж зогсоод, тус бүр харандаагаар тэмдэг авна. Нэг тэмдэг нь өндөр байна. Одоо та ингэж хэлж чадна: Leo is taller than Mia. Харьцуулсан зэрэг (comparative) яг үүнийг хийдэг: хоёр хүн эсвэл юмыг нэг хэмжүүр дээр тавиад, аль нь дээгүүр байгааг хэлдэг.
Англиар харьцуулсан зэргийг хоёр аргаар үүсгэдэг, сонголт нь ихэвчлэн тэмдэг нэрийн уртаас хамаарна. Богино тэмдэг нэр нөхцөл авна: tall → taller, cheap → cheaper. Урт тэмдэг нэр нөхцөлтэйгөө хэтэрхий хүнд болох тул өмнөө тусдаа үг авна: more expensive, more comfortable.
Дараа нь than хэмжүүр дээрх хоёр дахь зүйлийг оруулж ирнэ: Trains are faster than buses. Дээш биш доош явахыг хүсвэл less: This film is less interesting than the book.
Монгол хэл ба англи хэл
Монголоор харьцуулахдаа тэмдэг нэрийг өөрчилдөггүй: хоёр дахь зүйлд «-аас / -ээс / -оос / -өөс» гарах тийн ялгал нэмээд, хүсвэл «илүү» гэдэг: «Ээж минь надаас өндөр», «Галт тэрэг автобуснаас (илүү) хурдан». Англиар тэмдэг нэр өөрөө өөрчлөгдөнө (-er эсвэл more), хоёр дахь зүйлийн өмнө than ирнэ. «-аас» нь from гэж орчуулагддаг тул харьцуулалтад from оруулах хүсэл төрдөг, гэвч харьцуулалтад зөвхөн than.
Бусад ялгаа. «Илүү» гэдэг үг more гэсэн утгатай ч англиар more зөвхөн урт тэмдэг нэрийн өмнө; богинод -er, хоёуланг нь хамт хэзээ ч хэрэглэхгүй. Ялгааны хэмжээг монголоор «хамаагүй», «нэлээд», «их», «арай», «жаахан» гэж хэлдэг. «Их» нь very ч, much ч болдог тул анхаараарай: харьцуулсан зэргийн өмнө much / a lot / a bit, very биш. Сайн мэдээ: монгол «надаас», «түүнээс» англи than me, than him-тэй таарна – тусагдахууны хэлбэр нь англиар ч энгийн сонголт.
| Монголоор | Англиар | Юу өөр вэ |
|---|---|---|
| Ээж минь надаас өндөр. | My mum is taller than me. | монголоор «-аас», тэмдэг нэр өөрчлөгдөхгүй; англиар -er + than |
| Галт тэрэг автобуснаас илүү хурдан. | Trains are faster than buses. | «илүү» + богино тэмдэг нэр → -er, more биш |
| Энэ зочид буудал өмнөхөөсөө илүү тухтай. | This hotel is more comfortable than the last one. | урт тэмдэг нэр → more: энд адилхан |
| Автобус галт тэрэгнээс хамаагүй удаан. | The bus is much slower than the train. | «хамаагүй / их» → much, very биш |
| Өнөөдөр бие арай дээрдсэн. | I feel a little better today. | «арай, жаахан» → a bit / a little |
| Чиний англи хэл одоо хамаагүй сайн болжээ. | Your English is much better now. | монголоор «сайн» хэвээр; англиар good → better |
| Тэр түүнээс гурван насаар ах. | She's three years older than him. | «-аас» → than + me / him / her; from биш |
Товчхондоо: монгол «-аас» = than (from биш); богино тэмдэг нэр + -er, урт тэмдэг нэрийн өмнө more; «хамаагүй / их» = much, «арай» = a bit.
Бүтэц
Дүрмийн харьцуулсан зэрэг
| Тэмдэг нэр | Дүрэм | Жишээ |
|---|---|---|
| нэг үетэй | + -er | cheap → cheaper, old → older, tall → taller |
| -e-ээр төгссөн нэг үетэй | + -r | nice → nicer, large → larger, safe → safer |
| нэг үетэй: нэг эгшиг + нэг гийгүүлэгч | гийгүүлэгчийг давхарлаад + -er | big → bigger, hot → hotter, thin → thinner |
| -y-ээр төгссөн хоёр үетэй | -y → -ier | easy → easier, busy → busier, happy → happier |
| бусад ихэнх хоёр үетэй | more + тэмдэг нэр | more modern, more boring, more famous |
| гурав ба түүнээс олон үетэй | more + тэмдэг нэр | more expensive, more beautiful, more comfortable |
Цөөн хэдэн хоёр үетэй тэмдэг нэр аль ч хэлбэрийг авч болно: quieter / more quiet, simpler / more simple, narrower / more narrow, cleverer / more clever. Quiet, simple, narrow-д -er хэлбэр илүү түгээмэл. Зарим богино үг ихэвчлэн more авдаг: more tired, more bored, more fun, more wrong.
Дүрмийн бус харьцуулсан зэрэг
| Тэмдэг нэр | Харьцуулсан зэрэг |
|---|---|
| good | better |
| bad | worse |
| far | further / farther |
Less: хэмжүүрээр доош
| Загвар | Жишээ |
|---|---|
| less + тэмдэг нэр (+ than) | This phone is less expensive than that one. |
Than-ий дараа юу ирэх вэ
| Than-ий дараа | Жишээ |
|---|---|
| нэр үг | She's taller than her brother. |
| тусагдахууны төлөөний үг (өдөр тутмын англи) | She's taller than me. |
| өгүүлэгдэхүүн + үйл үг | She's taller than I am. |
Ялгаа хэр их вэ?
| Их ялгаа | Бага ялгаа |
|---|---|
| much / a lot + харьцуулсан зэрэг | a bit / a little + харьцуулсан зэрэг |
| much bigger, a lot more expensive | a bit cheaper, a little colder |
Харьцуулсан зэрэг бусад тэмдэг нэрийн адил be-гийн дараа (My flat is smaller.) эсвэл нэр үгийн өмнө (I want a smaller flat.) ирж болно A1-10.
Хэрэглээ
1Богино тэмдэг нэр: -er + than
Нэг үетэй болон -y-ээр төгссөн хоёр үетэй тэмдэг нэрт -er хэрэглэнэ.
2Урт тэмдэг нэр: more / less + than
Хоёр ба түүнээс олон үетэй ихэнх тэмдэг нэрт more хэрэглэнэ. Less нь more-гийн эсрэг. Урт тэмдэг нэртэй хэрэглэгдэнэ; богинотой бол not as … as илүү түгээмэл (A2-08-ийг үзнэ үү).
3Дүрмийн бус: better, worse, further
Good, bad, far тусгай хэлбэртэй. Further, farther хоёулаа «илүү хол» гэсэн утгатай. Британи англи хэлэнд further илүү түгээмэл бөгөөд зөвхөн further «нэмэлт, цааших» гэсэн утгатай байж чадна.
4Than + нэр үг, төлөөний үг эсвэл өгүүлбэр
Than-ий дараа нэр үг, тусагдахууны төлөөний үг (me, him, her, us, them) эсвэл өгүүлэгдэхүүн + үйл үг (than I am, than she does) ирнэ. Өдөр тутмын англи хэлэнд тусагдахууны төлөөний үг энгийн сонголт. Араас нь үйл үггүй than I маш албан сонсогдоно.
5Much, a lot, a bit + харьцуулсан зэрэг
Ялгаа хэр их болохыг харуулахын тулд харьцуулсан зэргийн өмнө much, a lot, a bit эсвэл a little тавина. Энд very хэрэглэхгүй. Ийм бусад үгсийг (far, slightly, even) B1-24-т үзнэ.
Түгээмэл алдаа
Монголчуудад тохиолддог урхи
1. «-аас» → from. Монгол «-аас» гарах тийн ялгал «хаанаас» (from) ч, харьцуулалт ч болдог: «Заисан дахь шинэ байр маань гэр хорооллын хуучин байшингаас хамаагүй дулаан». Үгчлэн орчуулбал from гарна. Харьцуулалтад зөвхөн than.
2. «Илүү» → more + богино тэмдэг нэр. Монгол «илүү» нь more гэсэн утгатай тул «Намрын хонины мах хаврынхаас илүү тарган гэж эмээ хэлдэг» гэдгийг more fat гэх нь элбэг. Нэг үетэй болон -y-ээр төгссөн хоёр үетэй тэмдэг нэрт -er / -ier: «илүү»-г тусад нь орчуулахгүй.
3. «Их» → very + харьцуулсан зэрэг. Монгол «их» нь very ч, much ч болдог: «Дархан Улаанбаатараас их жижиг шүү дээ». Харьцуулсан зэргийн өмнө very хэрэглэдэггүй: much, a lot, a bit.
Бүү андуураарай
than эсвэл then – Than харьцуулалтад. Then «дараа нь» эсвэл «тэр үед» гэсэн утгатай.
харьцуулсан эсвэл дээд зэрэг – Харьцуулсан зэрэг хоёр юмыг харьцуулна. Дээд зэрэг бүлгээс хамгийн дээдийг нь сонгоно. A2-07-ийг үзнэ үү.
older эсвэл elder – Elder ихэвчлэн нэр үгийн өмнө, гэр бүлийн гишүүдэд хэрэглэгдэнэ (my elder sister). Than-тэй бол older.
Зөв бичих ба дуудлага
- Нэг богино эгшгийн дараах сүүлийн гийгүүлэгчийг давхарлана: big → bigger, wet → wetter, sad → sadder. w, x, y-г хэзээ ч давхарлахгүй: new → newer, low → lower.
- Гийгүүлэгчийн дараах -y → -ier: dry → drier, early → earlier, funny → funnier.
- than бараг үргэлж сул: /ðən/. /ð/ авиа монгол хэлэнд байхгүй: хэлний үзүүрийг дээд, доод шүдний хооронд бага зэрэг гаргаад хоолойгоо дуугаргаарай. «зэн» эсвэл «дэн» гэж бүү хэлээрэй. Taller than me = /ˈtɔːlə ðən ˈmiː/ (UK), /ˈtɔːlər ðən ˈmiː/ (US).
- -er төгсгөл сул: /ə/ (UK), /ər/ (US). Британи дуудлагаар төгсгөлийн r огт сонсогдохгүй; америкаар сонсогдох ч монгол «р» шиг чичирдэггүй.
- longer /ˈlɒŋɡə/ (UK), /ˈlɔːŋɡər/ (US), younger /ˈjʌŋɡə/ (UK), /ˈjʌŋɡər/ (US), stronger-т long, young, strong-д байхгүй хатуу /ɡ/ нэмэгдэнэ. /ŋ/ нь монгол «сайн» гэдгийн төгсгөлийн «н» шиг.
Алтан дүрэм
Хоёр юмыг харьцуулж байна уу? Богино тэмдэг нэр → -er; урт тэмдэг нэр → more (доош: less); дараа нь than (монгол «-аас» = than, from биш). good → better, bad → worse, far → further / farther-ийг цээжлээрэй. More, -er-ийг хамт бүү хэрэглээрэй, харьцуулсан зэргийн өмнө very биш, much / a lot / a bit.
Дасгал
A. Бүтэц
Хаалтанд байгаа тэмдэг нэрийг харьцуулсан зэрэгт оруулна уу.
-
A car is (fast) than a bike.
-
This dress is (expensive) than that one.
-
Today is (hot) than yesterday.
-
My new phone is (good) than my old one.
-
Maths is (easy) for me than physics.
-
The second film was (bad) than the first.
-
My grandmother is (happy) now in her new flat.flat (UK); apartment (US)
-
Харьцуулсан зэргийг бичнэ үү: nice
B. Утга
Нөхцөл байдалд тохирох хувилбарыг сонгоно уу.
-
Зөв хариултыг сонгоно уу: She is … than her husband.
-
Зөв хариултыг сонгоно уу: It's … colder today.
-
Дутуу үгийг нөхөөрэй: Anna is 1.60 m. I'm 1.75 m. Anna is shorter than .
-
less-ээр дахин бичнэ үү: This chair is more comfortable than that one. That chair is .
-
Зөв хариултыг сонгоно уу: The station is … than I thought.
C. Алдааг олоорой
Өгүүлбэр бүр нэг алдаатай эсвэл зөв байна. Засварласан өгүүлбэрийг бичнэ үү, эсвэл correct гэж бичнэ үү.
-
He's more richer than his boss.
-
My flat is smaller then yours.
-
My sister is elder than me.
-
This test is a bit easier than the last one.
D. Нөхцөл байдалд
Харилцан яриаг уншаад хаалтанд байгаа тэмдэг нэрийг харьцуулсан зэрэгт оруулна уу.
Maya: The flat on Park Road is 18 (big) than the one in the centre.
Tom: Yes, but it's 19 (expensive) — 200 more a month!
Maya: True. But the centre is 20 (noisy) at night.
Tom: And Park Road is 21 (far) from my office. The bus takes forty minutes.
Maya: OK. So the centre is a bit 22 (good) for you, and Park Road is 23 (quiet) for me.
E. Таны ээлж
Англиар бичээрэй.
-
Өөрийн мэдэх хоёр хотыг харьцуулна уу. Хоёр өгүүлбэр бичнэ үү.
-
Өөрийгөө гэр бүлийн нэг гишүүнтэй харьцуулна уу.
F. Холимог давталт
Өмнөх хичээлүүдээ давтаарай.
-
A1-10 Англи тэмдэг нэр (Adjectives): very, really, quite, too монголоор Алдааг засна уу: We bought two reds chairs.
-
A2-04 Will: шийдвэр, амлалт, таамаглал – will, won't, shall-ыг монголоор тайлбарлав I'm sure it (be) warmer tomorrow.
-
A1-26 Was ба were монголоор: be-ийн өнгөрсөн цаг, there was, I was born Last winter (be) colder than this winter.
Хариулт
A. Бүтэц
- faster
- more expensive
- hotter
- better
- easier
- worse
- happier
- nicer
B. Утга
- younger
- much
- me / I am / I
- less comfortable than this one / less comfortable than this chair
- further
C. Алдааг олоорой
- He's richer than his boss.
- My flat is smaller than yours.
- My sister is older than me.
- ✓ This test is a bit easier than the last one.
D. Нөхцөл байдалд
- bigger
- more expensive
- noisier
- further / farther
- better
- quieter / more quiet
E. Таны ээлж
- Lisbon is smaller than Madrid. Madrid is a lot busier, but Lisbon is more relaxing.
- My brother is two years older than me, but I'm taller than him.
F. Холимог давталт
- We bought two red chairs.
- will be / 'll be / is going to be / 's going to be
- was
