SlowingoMálfræði
A2 6 / 38

Miðstig á ensku: bigger, more beautiful og than útskýrt á íslensku

Comparatives: Bigger, More Beautiful

Á þessari síðu
  1. Markmið
  2. Aðalatriðið
  3. Íslenska og enska
  4. Form
  5. Notkun
  6. Algengar villur
  7. Gildrur fyrir íslenskumælandi
  8. Ekki rugla saman
  9. Stafsetning og framburður
  10. Gullna reglan
  11. Æfingar

Markmið

Eftir þessa kennslustund geturðu borið saman tvær manneskjur eða tvo hluti með -er eða more / less + lýsingarorð + than, notað óreglulegu myndirnar better, worse og further / farther og sagt með much, a lot og a bit hve mikill munurinn er.

Aðalatriðið

Hugsaðu þér hæðarmælinn á eldhúsveggnum. Tvö börn standa upp við hann og hvort fær sitt blýantsstrik. Annað strikið er hærra. Nú geturðu sagt: Leo is taller than Mia. Miðstigið (comparative) gerir einmitt þetta: það setur tvo hluti eða tvær manneskjur á sama kvarða og segir hvort er ofar.

Á ensku er miðstigið myndað á tvo vegu, og valið fer aðallega eftir lengd lýsingarorðsins. Stutt lýsingarorð fá endingu: tall → taller, cheap → cheaper. Löng lýsingarorð yrðu of þung með endingu, svo þau fá sérstakt orð á undan sér: more expensive, more comfortable.

Svo setur orðið than hinn hlutinn á kvarðann: Trains are faster than buses. Ef þú vilt fara niður kvarðann í stað þess að fara upp notarðu less: This film is less interesting than the book.

Íslenska og enska

Á íslensku fá nánast öll lýsingarorð miðstigsendingu, hvort sem þau eru stutt eða löng: „stór – stærri“, „ódýr – ódýrari“, en líka „áhugaverður – áhugaverðari“, „þægilegur – þægilegri“. Á ensku fá aðeins stutt lýsingarorð -er; löng fá more á undan sér. Þetta þarf einfaldlega að muna.

Góðu fréttirnar eru margar. „en“ er nákvæmlega than: „eldri en ég“ – older than me. „góður – betri“ og good – better eru bæði óregluleg. „miklu“ og „aðeins“ virka með miðstigi eins og much og a bit, og „mjög“ passar ekki á undan miðstigi á íslensku frekar en very á ensku. Mælieiningin kemur líka á undan miðstiginu á báðum málum: „þremur árum eldri“ – three years older. Tvennt er samt varasamt. „skemmtilegri“ er ekki funnier: fun og funny eru ólík orð. Og „helmingi ódýrari“ er ekki half cheaper – sjá gildrurnar.

ÍslenskaEnskaHvað er ólíkt?
Nýja fartölvan er léttari en sú gamla.The new laptop is lighter than the old one.stutt lýsingarorð: -er – hér er þetta eins
Þetta hótel er þægilegra en það síðasta.This hotel is more comfortable than the last one.á íslensku ending; langt enskt lýsingarorð → more
Systir mín er eldri en ég.My sister is older than me.„en“ → than – hér er þetta eins
Lestin er ódýrari en flugvélin.The train is less expensive than the plane.á íslensku oftast „ódýrari“; á ensku líka less expensive
Enskan þín er miklu betri núna.Your English is much better now.góður → betri, good → better: bæði óregluleg
Strætó er miklu hægari en lestin.The bus is much slower than the train.„miklu“ → much; „mjög“ passar ekki – hér er þetta eins
Geturðu gert textann aðeins styttri?Can you make the text a bit shorter, please?„aðeins“ → a bit

Í stuttu máli: stutt lýsingarorð + -er, langt lýsingarorð → more; „en“ er than, „miklu“ er much og „aðeins“ er a bit.

Form

Reglulegt miðstig

LýsingarorðReglaDæmi
eitt atkvæði+ -ercheap → cheaper, old → older, tall → taller
eitt atkvæði, endar á -e+ -rnice → nicer, large → larger, safe → safer
eitt atkvæði: eitt sérhljóð + eitt samhljóðsamhljóðið tvöfaldast + -erbig → bigger, hot → hotter, thin → thinner
tvö atkvæði, endar á -y-y → -iereasy → easier, busy → busier, happy → happier
flest önnur tveggja atkvæðamore + lýsingarorðmore modern, more boring, more famous
þrjú atkvæði eða fleirimore + lýsingarorðmore expensive, more beautiful, more comfortable

Sum tveggja atkvæða lýsingarorð geta fengið hvora myndina sem er: quieter / more quiet, simpler / more simple, narrower / more narrow, cleverer / more clever. Með quiet, simple og narrow er -er-myndin algengari. Sum stutt orð fá yfirleitt more: more tired, more bored, more fun, more wrong.

Óreglulegt miðstig

LýsingarorðMiðstig
goodbetter
badworse
farfurther / farther

Less: niður kvarðann

MynsturDæmi
less + lýsingarorð (+ than)This phone is less expensive than that one.

Hvað kemur á eftir than

Á eftir thanDæmi
nafnorðShe's taller than her brother.
fornafn í andlagsmynd (daglegt mál)She's taller than me.
frumlag + sögnShe's taller than I am.

Hve mikill er munurinn?

Mikill munurLítill munur
much / a lot + miðstiga bit / a little + miðstig
much bigger, a lot more expensivea bit cheaper, a little colder

Miðstig getur staðið á eftir be (My flat is smaller.) eða á undan nafnorði (I want a smaller flat.), eins og öll lýsingarorð A1-10. Ólíkt íslensku breytist það ekki eftir kyni, tölu eða falli: a cheaper ticket, cheaper tickets.

Notkun

1Stutt lýsingarorð: -er + than

Notaðu endinguna -er með lýsingarorðum sem eru eitt atkvæði og með tveggja atkvæða lýsingarorðum sem enda á -y.

The new laptop is lighter than the old one.
Nýja fartölvan er léttari en sú gamla.
stutt lýsingarorð + -er; „en“ → than
My sister is older than me.
Systir mín er eldri en ég.
„en ég“ → than me
It's hotter today than yesterday.
Það er heitara í dag en í gær.
The exam was easier than I expected.
Prófið var auðveldara en ég bjóst við.
easy → easier
The city centre is busier at the weekend.
Það er meira að gera í miðbænum um helgar.
centre (UK) / center (US); at the weekend (UK) / on the weekend (US)
We need a bigger table.
Við þurfum stærra borð.
big → bigger: g tvöfaldast

2Löng lýsingarorð: more / less + than

Notaðu more með flestum lýsingarorðum sem eru tvö atkvæði eða fleiri. Less er andstæða more. Það passar með löngum lýsingarorðum; með stuttum er not as … as algengara (sjá A2-08).

This hotel is more comfortable than the last one.
Þetta hótel er þægilegra en það síðasta.
á íslensku ending; á ensku more
For me, history is more interesting than maths.
Mér finnst saga áhugaverðari en stærðfræði.
maths (UK) / math (US)
The second part of the book is more exciting.
Seinni hluti bókarinnar er meira spennandi.
The train is less expensive than the plane.
Lestin er ódýrari en flugvélin.
less expensive = „ekki eins dýr“; á íslensku segjum við yfirleitt „ódýrari“
My new job is less stressful.
Nýja vinnan mín er minna stressandi.

3Óreglulegt miðstig: better, worse, further

Good, bad og far hafa sérstakar myndir. Further og farther þýða bæði „lengra í burtu“. Further er algengara í breskri ensku, og aðeins further getur líka þýtt „frekari, meiri“.

Your English is much better now.
Enskan þín er miklu betri núna.
góður → betri, good → better
The traffic is worse in the morning.
Umferðin er verri á morgnana.
bad → worse
The beach was further than we thought.
Ströndin var lengra í burtu en við héldum.
farther er líka rétt og algengt í Bandaríkjunum
For further information, call this number.
Hringdu í þetta númer til að fá frekari upplýsingar.
further = frekari
My cold was worse yesterday, but I feel better today.
Kvefið var verra í gær, en mér líður betur í dag.

4Than + nafnorð, fornafn eða aukasetning

Á eftir than kemur nafnorð, fornafn í andlagsmynd (me, him, her, us, them) eða frumlag + sögn (than I am, than she does). Í daglegu máli er andlagsmyndin venjulega valið. Than I eitt sér, án sagnar, hljómar mjög formlega. Á íslensku segjum við „en ég“, en á ensku er than me eðlilegast.

My little brother is stronger than me.
Litli bróðir minn er sterkari en ég.
„en ég“ → than me
She's three years older than him.
Hún er þremur árum eldri en hann.
mælieiningin á undan miðstiginu, eins og á íslensku
He's more patient than his father.
Hann er þolinmóðari en pabbi hans.
You're taller than I am.
Þú ert hærri en ég.
frumlag + sögn: líka rétt
Tickets were cheaper than last year.
Miðarnir voru ódýrari en í fyrra.
á íslensku beygist lýsingarorðið; cheaper breytist ekki

5Much, a lot, a bit + miðstig

Settu much, a lot, a bit eða a little á undan miðstiginu til að sýna hve mikill munurinn er. Very er ekki notað hér – alveg eins og við segjum ekki „mjög stærri“. Fleiri slík orð (far, slightly, even) eru í B1-24.

The bus is much slower than the train.
Strætó er miklu hægari en lestin.
„miklu“ → much
This version is a lot more expensive.
Þessi útgáfa er töluvert dýrari.
Can you make the text a bit shorter, please?
Geturðu gert textann aðeins styttri?
„aðeins“ → a bit
I feel a little better today.
Mér líður aðeins betur í dag.
Life in the village is a lot quieter.
Lífið í þorpinu er miklu rólegra.

Algengar villur

❌She is more tall than me.
✅She is taller than me.
Lýsingarorð sem eru eitt atkvæði fá -er.
❌This book is interestinger.
✅This book is more interesting.
Löng lýsingarorð fá more.
❌He is more taller than his brother.
✅He is taller than his brother.
Notaðu more eða -er, aldrei hvort tveggja.
❌My car is gooder than yours.
✅My car is better than yours.
good → better.
❌The weather is badder today.
✅The weather is worse today.
bad → worse.
❌Rome is bigger that Milan.
✅Rome is bigger than Milan.
Samanburðarorðið er than.
❌It's very cheaper online.
✅It's much cheaper online.
Með miðstigi notarðu much, a lot eða a bit, ekki very.
❌The exam was more easy than I thought.
✅The exam was easier than I thought.
Tvö atkvæði, endar á -y → -ier.
⚠️My bag is less heavy than yours.
✅My bag is lighter than yours.
Málfræðilega rétt, en með stuttum lýsingarorðum velur enskan yfirleitt andheitið eða not as … as A2-08.

Gildrur fyrir íslenskumælandi

1. „hættulegri“, „fallegri“ → dangerouser, beautifuller. Á íslensku fá löng lýsingarorð miðstigsendingu eins og stutt: „hættulegri“, „fallegri“, „þægilegri“, „áhugaverðari“. Á ensku passar -er aðeins við stutt lýsingarorð. Löng lýsingarorð fá more á undan sér.

❌Everybody says that the new road through the tunnel is dangerouser in winter than the old road over the mountain pass.
✅Everybody says that the new road through the tunnel is more dangerous in winter than the old road over the mountain pass.
langt lýsingarorð → more dangerous
❌Our guide on the boat trip said that the waterfalls in the Westfjords are beautifuller than Gullfoss, because you hardly ever see a tour bus there.
✅Our guide on the boat trip said that the waterfalls in the Westfjords are more beautiful than Gullfoss, because you hardly ever see a tour bus there.
langt lýsingarorð → more beautiful

2. „skemmtilegri“ → funnier. Á íslensku segjum við „skemmtilegur“ bæði um það sem er gaman að gera og um það sem fær okkur til að hlæja. Á ensku eru þetta tvö orð: fun (gaman) og funny (fyndið). Miðstig af fun er more fun; funnier þýðir „fyndnari“.

⚠️We went to the pool in Akureyri and the one in Hofsos, and the water slides in Akureyri were much funnier for the kids.
✅We went to the pool in Akureyri and the one in Hofsos, and the water slides in Akureyri were much more fun for the kids.
Málfræðilega rétt, en funnier = fyndnari; „skemmtilegri“ → more fun
⚠️Honestly, working at the summer camp was funnier than working in the fish factory last year.
✅Honestly, working at the summer camp was more fun than working in the fish factory last year.
Málfræðilega rétt, en þú átt við gaman, ekki fyndið → more fun

3. „helmingi ódýrari“ → half cheaper. Á íslensku þýðir „helmingi ódýrari“ að eitthvað kosti helminginn af verðinu. Bein þýðing gefur half cheaper, sem er ekki til á ensku. Segðu cost half as much, half the price eða 50% cheaper.

❌If you book the ferry to Flatey online a month before, the tickets are half cheaper than at the harbour.
✅If you book the ferry to Flatey online a month before, the tickets cost half as much as at the harbour. eða If you book the ferry to Flatey online a month before, the tickets are 50% cheaper than at the harbour.
„helmingi ódýrari“ → cost half as much / 50% cheaper

Ekki rugla saman

than og then – Than er notað í samanburði. Then þýðir „þá“ eða „síðan“.

She's younger than me.
Hún er yngri en ég.
than: samanburður
We had lunch, and then we went for a walk.
Við borðuðum hádegismat og fórum svo í göngutúr.
then: síðan

miðstig og efsta stig – Miðstig ber saman tvennt. Efsta stig velur það fremsta úr hópi. Sjá A2-07.

My room is bigger than my brother's room.
Herbergið mitt er stærra en herbergi bróður míns.
tvö herbergi
My room is the biggest room in the house.
Herbergið mitt er stærsta herbergið í húsinu.
öll herbergin í húsinu

older og elder – Elder er aðallega notað á undan nafnorði um fjölskyldu (my elder sister). Með than notarðu older. Íslenska „eldri“ nær yfir hvort tveggja.

My brother is older than me.
Bróðir minn er eldri en ég.
ekki "elder than me"

Stafsetning og framburður

  • Á eftir einu stuttu sérhljóði tvöfaldast lokasamhljóðið: big → bigger, wet → wetter, sad → sadder. Tvöfaldaðu aldrei w, x og y: new → newer, low → lower.
  • Á eftir samhljóði verður -y → -ier: dry → drier, early → earlier, funny → funnier.
  • than er næstum alltaf veikt: /ðən/. Hljóðið /ð/ þekkirðu úr íslensku („með“, „góður“), en hér kemur það fremst í orðinu – gættu þess að segja það ekki eins og d. Sérhljóðið er veikt og stutt: taller than me = /ˈtɔːlə ðən ˈmiː/ (UK), /ˈtɔːlər ðən ˈmiː/ (US).
  • Endingin -er er veik: /ə/ (UK), /ər/ (US). Í breskri ensku endar cheaper á veiku /ə/, ekki á skýru e og ekki á rúlluðu r.
  • longer /ˈlɒŋɡə/ (UK), /ˈlɔːŋɡər/ (US), younger /ˈjʌŋɡə/ (UK), /ˈjʌŋɡər/ (US) og stronger fá raddað /ɡ/ sem heyrist ekki í long, young, strong.

Gullna reglan

Ertu að bera saman tvennt? Stutt lýsingarorð → -er; langt lýsingarorð → more (niður kvarðann: less); svo than. Lærðu utan að good → better, bad → worse, far → further / farther. Notaðu aldrei more og -er saman, og á undan miðstigi segirðu much / a lot / a bit, ekki very. Íslenska endingin á löngum orðum („þægilegri“) verður more á ensku.

Æfingar

A. Form

Fylltu í setningarnar með miðstigi lýsingarorðsins í svigunum.

  1. A car is (fast) than a bike.
  2. This dress is (expensive) than that one.
  3. Today is (hot) than yesterday.
  4. My new phone is (good) than my old one.
  5. Maths is (easy) for me than physics.
  6. The second film was (bad) than the first.
  7. My grandmother is (happy) now in her new flat.
  8. Skrifaðu miðstigið: nice

B. Merking

Veldu rétta svarið eða fylltu í eyðuna.

  1. Veldu rétta svarið: She is … than her husband.
  2. Veldu rétta svarið: It's … colder today.
  3. Anna is 1.60 m. I'm 1.75 m. Anna is shorter than .
  4. Umorðaðu með less: This chair is more comfortable than that one. That chair is .
  5. Veldu rétta svarið: The station is … than I thought.

C. Finndu villuna

Í hverri setningu er ein villa eða setningin er rétt. Skrifaðu leiðréttu setninguna eða skrifaðu correct.

  1. He's more richer than his boss.
  2. My flat is smaller then yours.
  3. My sister is elder than me.
  4. This test is a bit easier than the last one.

D. Í samhengi

Fylltu í eyðurnar í samtalinu.

Choosing a flat
Maya: The flat on Park Road is 18 (big) than the one in the centre.
Tom: Yes, but it's 19 (expensive) — 200 more a month!
Maya: True. But the centre is 20 (noisy) at night.
Tom: And Park Road is 21 (far) from my office. The bus takes forty minutes.
Maya: OK. So the centre is a bit 22 (good) for you, and Park Road is 23 (quiet) for me.

E. Spreyttu þig

Skrifaðu setningar á ensku þar sem þú berð saman.

  1. Berðu saman tvo bæi eða tvær borgir sem þú þekkir. Skrifaðu tvær setningar.
  2. Berðu þig saman við einhvern í fjölskyldunni.

F. Blönduð upprifjun

Rifjaðu upp efni fyrri kennslustunda.

  1. A1-10 Lýsingarorð á ensku: staðsetning, very, quite og too (adjectives)
    Leiðréttu setninguna: We bought two reds chairs.
  2. A2-04 Will og shall: ákvarðanir, loforð og spár á ensku
    I'm sure it (be) warmer tomorrow.
  3. A1-26 Was og were á ensku: þátíð sagnarinnar to be – útskýringar og æfingar
    Last winter (be) colder than this winter.
Svör

A. Form

  1. faster
  2. more expensive
  3. hotter
  4. better
  5. easier
  6. worse
  7. happier
  8. nicer

B. Merking

  1. younger
  2. much
  3. me / I am / I
  4. less comfortable than this one / less comfortable than this chair
  5. further

C. Finndu villuna

  1. He's richer than his boss.
  2. My flat is smaller than yours.
  3. My sister is older than me.
  4. ✓ This test is a bit easier than the last one.

D. Í samhengi

  1. bigger
  2. more expensive
  3. noisier
  4. further / farther
  5. better
  6. quieter / more quiet

E. Spreyttu þig

  1. Lisbon is smaller than Madrid. Madrid is a lot busier, but Lisbon is more relaxing.
  2. My brother is two years older than me, but I'm taller than him.

F. Blönduð upprifjun

  1. We bought two red chairs.
  2. will be / 'll be / is going to be / 's going to be
  3. was
Android appLærðu á ferðinni Google Play