შედარებითი ხარისხი ინგლისურად: -er, more, than (Comparatives ქართულად)
Comparatives: Bigger, More Beautiful
ამ გვერდზე
მიზანი
ამ გაკვეთილის შემდეგ შეძლებთ ორი ადამიანის ან ორი საგნის შედარებას -er-ით ან more / less + ზედსართავი სახელი + than-ით, გამოიყენებთ არაწესიერ ფორმებს better, worse და further / farther, და იტყვით, რამდენად დიდია სხვაობა: much, a lot და a bit.
მთავარი იდეა
წარმოიდგინეთ სიმაღლის საზომი სამზარეულოს კედელზე. ორი ბავშვი მას მიეყრდნობა და თითოეულს ფანქრით ხაზს გაუსვამენ. ერთი ხაზი უფრო მაღლაა. ახლა შეგიძლიათ თქვათ: Leo is taller than Mia. შედარებითი ხარისხი (comparative) ზუსტად ამას აკეთებს: ორ ადამიანს ან საგანს ერთ შკალაზე სვამს და ამბობს, რომელია უფრო მაღლა.
ინგლისური შედარებით ხარისხს ორი გზით აწარმოებს და არჩევანი ძირითადად ზედსართავი სახელის სიგრძეზეა დამოკიდებული. მოკლე ზედსართავი სახელი დაბოლოებას იღებს: tall → taller, cheap → cheaper. გრძელი ზედსართავი დაბოლოებით ზედმეტად დამძიმდებოდა, ამიტომ წინ ცალკე სიტყვა ემატება: more expensive, more comfortable.
შემდეგ than შკალაზე მეორე საგანს შემოიყვანს: Trains are faster than buses. თუ შკალაზე ზემოთ კი არა, ქვემოთ გინდათ ჩასვლა, გამოიყენეთ less: This film is less interesting than the book.
ქართული და ინგლისური
ქართულად შედარებით ხარისხს თითქმის ყოველთვის ერთი სიტყვით ვაწარმოებთ: უფრო – „უფრო მაღალი“, „უფრო იაფი“, „უფრო საინტერესო“. ინგლისურში more მხოლოდ გრძელ ზედსართავებთანაა; მოკლეები -er-ს იღებს: taller, cheaper, bigger. ამიტომ „უფრო“ ავტომატურად more-დ ნუ გადაგაქვთ – ჯერ ზედსართავის სიგრძე შეამოწმეთ.
მეორე ნაწილი: ქართულად მეორე საგანი -ზე დაბოლოებით ან ვიდრე-თი შემოდის („ჩემზე მაღალია“, „უფრო მაღალია, ვიდრე მე“). ინგლისურში ორივე არის than, და მის შემდეგ ჩვეულებრივ დამატების ფორმა დგას: than me, than him. ქართულს არაწესიერი ფორმებიც აქვს – „უკეთესი“, „უარესი“ – ინგლისურის მსგავსად (better, worse). ოღონდ სასაუბრო ქართულში „უფრო უკეთესი“ ხშირად ისმის, ინგლისურში კი more better შეცდომაა. სხვაობის სიდიდეზე ორივე ენა ერთნაირად მუშაობს: „ბევრად იაფი“ = much cheaper, „ცოტა უკეთ“ = a bit better.
| ქართული | ინგლისური | რაშია განსხვავება? |
|---|---|---|
| უფრო მაღალი | taller | მოკლე ზედსართავი → -er, more-ს გარეშე |
| უფრო კომფორტული | more comfortable | აქ ერთნაირია: გრძელ ზედსართავთან „უფრო“ = more |
| ჩემზე უფროსია. | She's older than me. | „-ზე“ / „ვიდრე“ = than; შემდეგ – me, არა I |
| უკეთესი | better | აქ ერთნაირია: არაწესიერი ფორმა |
| უფრო უკეთესი (სასაუბრო) | better (არა more better) | ინგლისურში more და -er ერთად არასოდეს |
| ბევრად ნელია. | It's much slower. | აქ ერთნაირია: „ბევრად“ = much / a lot |
| სამი წლით უფროსია. | She's three years older. | ქართულად რიცხვს მხოლობითი მოსდევს; ინგლისურში years |
მოკლედ: „უფრო“ + მოკლე ზედსართავი = -er; „უფრო“ + გრძელი ზედსართავი = more; „-ზე“ / „ვიდრე“ = than; „უფრო უკეთესი“ = უბრალოდ better.
ფორმა
წესიერი შედარებითი ხარისხი
| ზედსართავი სახელი | წესი | მაგალითები |
|---|---|---|
| ერთმარცვლიანი | + -er | cheap → cheaper, old → older, tall → taller |
| ერთმარცვლიანი, -e-ზე დაბოლოებული | + -r | nice → nicer, large → larger, safe → safer |
| ერთმარცვლიანი: ერთი ხმოვანი + ერთი თანხმოვანი | თანხმოვანი ორმაგდება + -er | big → bigger, hot → hotter, thin → thinner |
| ორმარცვლიანი, -y-ზე დაბოლოებული | -y → -ier | easy → easier, busy → busier, happy → happier |
| სხვა ორმარცვლიანების უმეტესობა | more + ზედსართავი | more modern, more boring, more famous |
| სამი და მეტი მარცვალი | more + ზედსართავი | more expensive, more beautiful, more comfortable |
ზოგ ორმარცვლიან ზედსართავს ორივე ფორმა შეიძლება ჰქონდეს: quieter / more quiet, simpler / more simple, narrower / more narrow, cleverer / more clever. Quiet, simple და narrow-სთან -er უფრო ხშირია. ზოგი მოკლე სიტყვა ჩვეულებრივ more-ს იღებს: more tired, more bored, more fun, more wrong.
არაწესიერი შედარებითი ხარისხი
| ზედსართავი სახელი | შედარებითი ხარისხი |
|---|---|
| good | better |
| bad | worse |
| far | further / farther |
Less: შკალაზე ქვემოთ
| სქემა | მაგალითი |
|---|---|
| less + ზედსართავი (+ than) | This phone is less expensive than that one. |
რა მოსდევს than-ს
| than-ის შემდეგ | მაგალითი |
|---|---|
| არსებითი სახელი | She's taller than her brother. |
| დამატების ნაცვალსახელი (ყოველდღიური ინგლისური) | She's taller than me. |
| ქვემდებარე + ზმნა | She's taller than I am. |
რამდენად დიდია სხვაობა?
| დიდი სხვაობა | მცირე სხვაობა |
|---|---|
| much / a lot + შედარებითი ხარისხი | a bit / a little + შედარებითი ხარისხი |
| much bigger, a lot more expensive | a bit cheaper, a little colder |
შედარებითი ხარისხი შეიძლება be-ს შემდეგ დადგეს (My flat is smaller.) ან არსებითი სახელის წინ (I want a smaller flat.), ისევე როგორც ნებისმიერი ზედსართავი A1-10.
გამოყენება
1მოკლე ზედსართავები: -er + than
-er გამოიყენეთ ერთმარცვლიან ზედსართავებთან და -y-ზე დაბოლოებულ ორმარცვლიანებთან. ქართულად აქ „უფრო“ ან „-ზე“ ითქმის – ინგლისურში more არ ჩნდება.
2გრძელი ზედსართავები: more / less + than
more გამოიყენეთ ორი და მეტი მარცვლის ზედსართავების უმეტესობასთან. Less more-ს საპირისპიროა. ის გრძელ ზედსართავებთან მუშაობს; მოკლეებთან უფრო ხშირია not as … as (იხ. A2-08).
3არაწესიერი ფორმები: better, worse, further
Good, bad და far განსაკუთრებულ ფორმებს იღებს. Further და farther ორივე ნიშნავს „უფრო შორს“. Further ბრიტანულ ინგლისურში უფრო ხშირია და მხოლოდ further შეიძლება ნიშნავდეს „მეტს“ ან „დამატებითს“. ქართულადაც „კარგი → უკეთესი“, „ცუდი → უარესი“ არაწესიერია.
4Than + არსებითი სახელი, ნაცვალსახელი ან წინადადება
than-ის შემდეგ გამოიყენეთ არსებითი სახელი, დამატების ნაცვალსახელი (me, him, her, us, them) ან ქვემდებარე + ზმნა (than I am, than she does). ყოველდღიურ ინგლისურში ჩვეულებრივი არჩევანი დამატების ნაცვალსახელია. Than I ზმნის გარეშე ძალიან ოფიციალურად ჟღერს. ქართული „ჩემზე“, „მასზე“ კარგად ემთხვევა than me, than him-ს.
5Much, a lot, a bit + შედარებითი ხარისხი
შედარებითი ხარისხის წინ დასვით much, a lot, a bit ან a little, რომ აჩვენოთ, რამდენად დიდია სხვაობა. აქ very არ გამოიყენება. მსგავსი სიტყვები (far, slightly, even) B1-24-შია. ქართულად: „ბევრად“, „გაცილებით“, „ცოტა“, „ოდნავ“.
ხშირი შეცდომები
მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის
1. „უფრო“ → more ყველა ზედსართავთან. ქართულად „უფრო“ ყველა ზედსართავს უხდება: „უფრო იაფი“, „უფრო ცივი“, „უფრო ახალი“. ინგლისურში მოკლე ზედსართავს more არ სჭირდება – მხოლოდ -er.
2. „უფრო უკეთესი“ → more better. სასაუბრო ქართულში „უფრო უკეთესი“ და „უფრო უარესი“ ხშირია, თუმცა „უკეთესი“ თავადაც შედარებითი ხარისხია. ინგლისურში better და worse უკვე შედარებითია – more მათ არ ემატება.
3. „ხუთი წლით უფროსია“ → five year older. ქართულად რიცხვს არსებითი სახელი მხოლობითში მოსდევს („ხუთი წელი“, „ორი სანტიმეტრი“). ინგლისურში ერთზე მეტს მრავლობითი სჭირდება.
4. „უფროსი“ → elder than. ქართულ „უფროსს“ ორი მნიშვნელობა აქვს: „უფროსი და“ (elder / older sister) და „ჩემზე უფროსია“ (older than me). ინგლისურში elder ძირითადად არსებითი სახელის წინ დგას ოჯახის წევრებზე; than-თან მხოლოდ older.
არ აგერიოთ
than თუ then – Than შედარებისთვისაა. Then ნიშნავს „მერე“ ან „იმ დროს“. ქართულად სულ სხვა სიტყვებია („-ზე / ვიდრე“ და „მერე“), მაგრამ ინგლისურად ერთნაირად ჟღერს და ადვილად ერევა წერისას.
შედარებითი თუ აღმატებითი ხარისხი – შედარებითი ხარისხი ორ რამეს ადარებს. აღმატებითი ხარისხი ჯგუფიდან პირველს ირჩევს. იხ. A2-07.
older თუ elder – Elder ძირითადად არსებითი სახელის წინ გამოიყენება ოჯახის წევრებზე (my elder sister – „ჩემი უფროსი და“). Than-თან გამოიყენეთ older.
მართლწერა და გამოთქმა
- ერთი მოკლე ხმოვნის შემდეგ ბოლო თანხმოვანი ორმაგდება: big → bigger, wet → wetter, sad → sadder. w, x და y არასოდეს ორმაგდება: new → newer, low → lower.
- თანხმოვნის შემდეგ -y → -ier: dry → drier, early → earlier, funny → funnier.
- than თითქმის ყოველთვის სუსტია: /ðən/. /ð/ ქართულში არ არის: ენის წვერი კბილებს შორის მოათავსეთ და ხმა ჩართეთ – ნუ იტყვით დ-ს ან ზ-ს. Taller than me = /ˈtɔːlə ðən ˈmiː/ (UK), /ˈtɔːlər ðən ˈmiː/ (US).
- -er დაბოლოება სუსტია: /ə/ (UK), /ər/ (US). ქართულ „ერ“-ს ნუ იტყვით სრული ე-თი და ცახცახა რ-თი: cheaper ბრიტანულად ბოლოს მოკლე, მოდუნებულ ხმოვანზე მთავრდება, ამერიკულში კი რ არ ცახცახებს – ენა უკან იხრება და არაფერს ეხება.
- longer /ˈlɒŋɡə/ (UK), /ˈlɔːŋɡər/ (US), younger /ˈjʌŋɡə/ (UK), /ˈjʌŋɡər/ (US) და stronger-ში ისმის მკაფიო /ɡ/, რომელიც long, young, strong-ში არ არის. long-ის ბოლოს მხოლოდ /ŋ/ ისმის, გ-ს გარეშე.
ოქროს წესი
ორ რამეს ადარებთ? მოკლე ზედსართავი → -er; გრძელი ზედსართავი → more (შკალაზე ქვემოთ: less); მერე than. დაიმახსოვრეთ good → better, bad → worse, far → further / farther. „უფრო“ ავტომატურად more არ არის, more და -er ერთად არასოდეს დგას, შედარებითი ხარისხის წინ კი გამოიყენეთ much / a lot / a bit, არა very.
სავარჯიშოები
A. ფორმა
ფრჩხილებში მოცემული ზედსართავი ჩასვით შედარებით ხარისხში.
-
A car is (fast) than a bike.
-
This dress is (expensive) than that one.
-
Today is (hot) than yesterday.
-
My new phone is (good) than my old one.
-
Maths is (easy) for me than physics.
-
The second film was (bad) than the first.
-
My grandmother is (happy) now in her new flat.flat (UK); apartment (US)
-
დაწერეთ შედარებითი ხარისხი: nice
B. მნიშვნელობა
აირჩიეთ სწორი პასუხი ან შეავსეთ.
-
აირჩიეთ სწორი პასუხი: She is … than her husband.
-
აირჩიეთ სწორი პასუხი: It's … colder today.
-
Anna is 1.60 m. I'm 1.75 m. Anna is shorter than .
-
გადაწერეთ less-ით: This chair is more comfortable than that one. That chair is .
-
აირჩიეთ სწორი პასუხი: The station is … than I thought.
C. იპოვეთ შეცდომა
ყოველ წინადადებაში ერთი შეცდომაა, ან წინადადება სწორია. დაწერეთ გასწორებული წინადადება ან დაწერეთ correct.
-
He's more richer than his boss.
-
My flat is smaller then yours.
-
My sister is elder than me.
-
This test is a bit easier than the last one.
D. კონტექსტში
ფრჩხილებში მოცემული ზედსართავი ჩასვით შედარებით ხარისხში.
Maya: The flat on Park Road is 18 (big) than the one in the centre.
Tom: Yes, but it's 19 (expensive) — 200 more a month!
Maya: True. But the centre is 20 (noisy) at night.
Tom: And Park Road is 21 (far) from my office. The bus takes forty minutes.
Maya: OK. So the centre is a bit 22 (good) for you, and Park Road is 23 (quiet) for me.
E. თქვენი ჯერი
დაწერეთ ინგლისურად.
-
შეადარეთ ორი ქალაქი, რომელსაც იცნობთ. დაწერეთ ორი წინადადება.
-
შეადარეთ საკუთარი თავი ოჯახის ერთ-ერთ წევრს.
F. შერეული გამეორება
გაიმეორეთ წინა გაკვეთილები.
-
A1-10 ზედსართავი სახელი ინგლისურში (adjectives): very, quite, too და ანტონიმები გაასწორეთ: We bought two reds chairs.
-
A2-04 Will და Shall ინგლისურად: გადაწყვეტილება, დაპირება და პროგნოზი ქართულად I'm sure it (be) warmer tomorrow.
-
A1-26 Was და were ქართულად: be-ს წარსული, there was / there were Last winter (be) colder than this winter.
პასუხები
A. ფორმა
- faster
- more expensive
- hotter
- better
- easier
- worse
- happier
- nicer
B. მნიშვნელობა
- younger
- much
- me / I am / I
- less comfortable than this one / less comfortable than this chair
- further
C. იპოვეთ შეცდომა
- He's richer than his boss.
- My flat is smaller than yours.
- My sister is older than me.
- ✓ This test is a bit easier than the last one.
D. კონტექსტში
- bigger
- more expensive
- noisier
- further / farther
- better
- quieter / more quiet
E. თქვენი ჯერი
- Lisbon is smaller than Madrid. Madrid is a lot busier, but Lisbon is more relaxing.
- My brother is two years older than me, but I'm taller than him.
F. შერეული გამეორება
- We bought two red chairs.
- will be / 'll be / is going to be / 's going to be
- was
