Trạng từ chỉ cách thức trong tiếng Anh: quickly, well, hard (Adverbs of Manner)
Adverbs: Quickly, Well, Hard
Trong trang này
Mục tiêu
Sau bài này, bạn có thể nói một người làm việc gì đó như thế nào bằng adverbs of manner (trạng từ chỉ cách thức: quickly, carefully, well, hard), chọn đúng giữa tính từ và trạng từ, đặt trạng từ vào đúng chỗ, và làm cho tính từ mạnh hơn hay nhẹ hơn với very, really, extremely, quite, fairly, pretty và rather.
Ý chính
Tính từ (adjective) và trạng từ (adverb) đều dùng để miêu tả, nhưng chúng miêu tả những thứ khác nhau. Tính từ miêu tả một danh từ — một người hay một vật: a careful driver (một tài xế cẩn thận). Trạng từ chỉ cách thức miêu tả một động từ — một hành động, và hành động đó được làm như thế nào: She drives carefully. (Cô ấy lái xe cẩn thận.)
Hãy hình dung một bình luận viên bóng đá. Có lúc cô ấy miêu tả cầu thủ: a quick player, a careful player, a good player. Đó là tính từ. Có lúc cô ấy miêu tả việc cầu thủ làm: He moves quickly. He passes the ball carefully. He plays well. Đó là trạng từ. Để chọn, bạn hãy tự hỏi: mình đang miêu tả người hay vật (she is careful), hay cách người đó làm một việc (she works carefully)?
Có một cái bẫy. Một số động từ — look, feel, smell, sound, taste — thường không chỉ hành động. Chúng cho biết một thứ như thế nào hay có vẻ ra sao. Giống như be, chúng đi với tính từ: You look tired. This soup smells good.
Tiếng Việt và tiếng Anh
Trong tiếng Việt, cùng một từ vừa làm tính từ vừa làm trạng từ: "nhanh", "cẩn thận", "giỏi" không đổi hình thức. Tiếng Anh thì thường phải đổi: thêm -ly, hoặc đổi hẳn sang một từ khác (good → well). Đôi khi tiếng Việt thêm một cách trước tính từ (một cách cẩn thận); khi thấy "một cách", gần như chắc chắn tiếng Anh cần trạng từ. Về vị trí, tiếng Việt thường cũng nói động từ + tân ngữ + cách thức (nói tiếng Anh trôi chảy = speaks English fluently), nhưng đôi khi lại đặt từ chỉ cách thức ngay sau động từ (đọc kỹ hướng dẫn, trả lời đúng câu hỏi). Tiếng Anh không làm vậy: trạng từ không chen vào giữa động từ và tân ngữ.
| Tiếng Việt | Tiếng Anh | Ghi chú |
|---|---|---|
| một tài xế cẩn thận | a careful driver | miêu tả người → tính từ |
| Cô ấy lái xe cẩn thận. | She drives carefully. | miêu tả hành động → trạng từ, cùng một từ tiếng Việt |
| Cô ấy là một người nấu ăn giỏi. | She's a good cook. | tính từ |
| Cô ấy nấu ăn giỏi. | She cooks well. | "giỏi, tốt, hay" sau động từ → well |
| Anh ấy chạy nhanh. | He runs fast. | fast không đổi: không có "fastly" |
| Trông bạn mệt quá. | You look tired. | giống tiếng Việt: sau "trông" vẫn là tính từ |
| Phòng này rất yên tĩnh. | This room is very quiet. | tiếng Việt không cần "là" trước tính từ; tiếng Anh cần is |
Dòng cuối rất quan trọng: tiếng Việt nói "Phòng này rất yên tĩnh" mà không cần động từ, nhưng tiếng Anh luôn cần be (hoặc look, sound, feel…) trước tính từ.
Cấu trúc
Trạng từ có quy tắc: tính từ + -ly
| Tính từ | Quy tắc | Trạng từ |
|---|---|---|
| slow, quick, careful, quiet | + -ly | slowly, quickly, carefully, quietly |
| happy, easy, angry | phụ âm + -y → -ily | happily, easily, angrily |
| gentle, terrible, simple | -le → -ly | gently, terribly, simply |
| automatic, dramatic | -ic → -ically | automatically, dramatically |
Trạng từ bất quy tắc
| Tính từ | Trạng từ | Ví dụ |
|---|---|---|
| good | well | She sings well. |
| fast | fast | He drives fast. |
| hard | hard | They work hard. |
| late | late | The bus arrived late. |
| early | early | I got up early. |
Bẫy: từ giống nhau, nghĩa khác nhau
| Từ | Nghĩa | Ví dụ |
|---|---|---|
| hard | chăm chỉ, cố gắng nhiều | She studies hard. |
| hardly | hầu như không | I can hardly hear you. |
| late | muộn, trễ | He came late. |
| lately | gần đây | Have you seen her lately? |
Trạng từ chỉ mức độ + tính từ hoặc trạng từ
| Từ | Mức độ | Ví dụ |
|---|---|---|
| extremely | cực kỳ mạnh | extremely cold |
| really / very | mạnh | really tired, very quickly |
| quite | vừa phải (Anh) — thường là mạnh (Mỹ) | quite good |
| pretty | vừa đến mạnh (thân mật) | pretty good |
| rather | vừa đến mạnh; thường mang ý tiêu cực hoặc bất ngờ (phổ biến hơn ở Anh) | rather cold |
| fairly | vừa phải | fairly easy |
Cách dùng
1Trạng từ chỉ cách thức: hành động được làm như thế nào
Phần lớn trạng từ chỉ cách thức là tính từ + -ly. Chúng miêu tả hành động.
2Trạng từ bất quy tắc: well, fast, hard, late, early
Good thành well. Fast, hard, late và early giữ nguyên hình thức của tính từ. Không có từ fastly.
3Bẫy: hard và hardly, late và lately
Hardly nghĩa là "hầu như không", còn lately nghĩa là "gần đây". Chúng không phải là trạng từ của hard và late. Hardly thường đứng trước động từ chính (hoặc sau can, be và các trợ động từ khác).
4Tính từ sau linking verbs (động từ nối), trạng từ sau động từ chỉ hành động
Sau be, look, feel, smell, sound, taste và seem, dùng tính từ: ở đây các động từ này chỉ trạng thái. Sau động từ chỉ hành động, dùng trạng từ. Well cũng có thể là tính từ, nghĩa là "khỏe" (I don't feel well). Các linking verbs khác (get, become, go, turn) có trong B1-32.
5Vị trí của trạng từ chỉ cách thức
Trạng từ chỉ cách thức thường đứng sau động từ, hoặc sau động từ + tân ngữ. Đừng đặt nó giữa động từ và tân ngữ.
6Trạng từ chỉ mức độ: very, really, extremely, quite, fairly, pretty, rather
Những từ này đứng trước một tính từ hoặc một trạng từ khác và cho biết mức độ mạnh hay nhẹ. Quite khá khó: trong tiếng Anh Anh, nó thường có nghĩa "tương đối, nhưng không lắm" (quite good = tạm được); trong tiếng Anh Mỹ, nó thường có nghĩa "rất". Pretty mang tính thân mật, phổ biến ở cả Anh và Mỹ; nghĩa gần giống quite, hoặc mạnh hơn một chút. Rather mạnh hơn fairly một chút. Từ này phổ biến hơn trong tiếng Anh Anh, và thường đi với điều gì đó tiêu cực hoặc bất ngờ (rather cold, rather expensive). Fairly là từ nhẹ nhất trong bốn từ.
Lỗi thường gặp
Bẫy dành cho người Việt
1. Dùng tính từ cho hành động, vì tiếng Việt chỉ có một từ. Trong tiếng Việt, "cẩn thận" trong một người cẩn thận và làm cẩn thận là cùng một từ. Trong tiếng Anh, khi miêu tả hành động, bạn phải đổi sang trạng từ.
2. "Giỏi, tốt, hay" sau động từ thành good. Đội mình hôm qua đá hay lắm, Chị ấy hát hay — người Việt rất hay dịch "hay, giỏi, tốt" thành good. Sau một động từ chỉ hành động, tiếng Anh dùng well.
3. Đặt very trước động từ. Tiếng Việt nói Tôi rất thích bài hát này: "rất" đứng ngay trước động từ. Trong tiếng Anh, very chỉ đứng trước tính từ hoặc trạng từ. Với động từ, dùng really hoặc very much ở cuối.
4. Quên be trước tính từ. Tiếng Việt nói Bài này rất dễ, không cần "là". Trong tiếng Anh, tính từ đứng một mình sau chủ ngữ là sai: cần be (hoặc look, sound, feel…).
Đừng nhầm lẫn
good và well — Good là tính từ: nó miêu tả danh từ hoặc đứng sau be, look, sound. Well là trạng từ của good — và cũng là tính từ nghĩa là "khỏe".
look + tính từ và look at + trạng từ — Look (= trông có vẻ) đi với tính từ. Look at (= nhìn) là hành động, nên đi với trạng từ.
trạng từ chỉ cách thức và trạng từ chỉ tần suất — Always, often, never cho biết mức độ thường xuyên, và đứng trước động từ chính. Xem A1-15.
Chính tả và phát âm
- -ly không nhấn, đọc /li/. Trọng âm giữ nguyên như ở tính từ: careful → carefully, happy → happily (nhấn âm tiết đầu). Đừng nhấn mạnh hay kéo dài -ly, và đừng gán thanh điệu cho từng âm tiết như khi nói tiếng Việt.
- Tính từ tận cùng bằng -l (kể cả -ful) chỉ việc thêm -ly, nên viết -lly: careful → carefully, beautiful → beautifully, real → really, final → finally. Khi đọc, hai chữ l vẫn chỉ là một âm /l/.
- -y → -ily: easy → easily, busy → busily. Ngoại lệ: shy → shyly; dry → dryly (hoặc drily, tiếng Anh Anh).
- -ic → -ically, đọc /ɪkli/: automatically /ˌɔːtəˈmætɪkli/. Ngoại lệ: public → publicly.
- friendly, lovely, lonely, silly tận cùng bằng -ly nhưng là tính từ. Để miêu tả hành động, hãy nói in a friendly way.
- Phụ âm cuối: tiếng Việt không bật hơi phụ âm cuối, nên người Việt hay nuốt mất âm /d/ trong hard /hɑːd/ và âm /t/ trong fast /fɑːst/ (Anh), /fæst/ (Mỹ). Khi đó hard và hardly dễ bị nghe nhầm. Hãy đọc rõ /d/ trong hardly /ˈhɑːdli/ trước khi chuyển sang /l/.
- well kết thúc bằng âm /l/: đầu lưỡi chạm vào lợi phía sau răng trên. Đừng biến âm cuối thành một nguyên âm giống "-ô" hay "-u". Nếu bạn hay lẫn /l/ và /n/, hãy tập lately /ˈleɪtli/ với đầu lưỡi chạm lợi, không để hơi thoát ra qua mũi.
Quy tắc vàng
Miêu tả người hoặc vật → tính từ. Miêu tả hành động được làm như thế nào → trạng từ (thường có -ly). Nhớ good → well, còn hard, fast, late, early giữ nguyên. Sau be, look, feel, sound, smell, taste khi chỉ trạng thái, dùng tính từ. Và đừng quên: tiếng Việt dùng một từ cho cả hai, tiếng Anh thì không.
Luyện tập
A. Hình thức
Điền dạng đúng của từ trong ngoặc.
-
She closed the door (quiet).
-
My brother plays the guitar very (good).
-
They worked (hard) to finish the project.
-
The baby is sleeping (peaceful).
-
He answered (angry).
-
The doors open (automatic).
B. Ý nghĩa
Chọn đáp án đúng hoặc hoàn thành câu theo yêu cầu.
-
Chọn đáp án đúng: This milk smells ….
-
Chọn đáp án đúng: I can … hear you — the music is too loud.
-
Chọn đáp án đúng: The bus came … again, so I missed the start of the film.
-
Chọn đáp án đúng: The answer was … simple.
-
Viết lại câu, dùng một trạng từ: He is a careful driver. He drives .
-
Chọn từ thân mật (informal) có nghĩa gần giống quite: The party was … good.
C. Tìm lỗi sai
Sửa lỗi sai. Nếu câu đã đúng, hãy viết correct.
-
He reads very slow.
-
She speaks very well English.
-
Don't drive so fastly!
-
You look really tired today.
D. Trong ngữ cảnh
Điền dạng đúng của từ trong ngoặc để hoàn thành tin nhắn.
Hi Sam! My new job is going 17 (good). My boss is 18 (real) nice, and the work isn't too difficult. I work 19 (hard), but I always leave the office 20 (early) on Fridays. The only problem: my colleague talks very 21 (loud) on the phone, and I can 22 (hard) think!
E. Đến lượt bạn
Viết bằng tiếng Anh về bản thân bạn.
-
Viết hai câu về cách bạn làm việc gì đó: một việc bạn làm tốt và một việc bạn làm dở.
-
Miêu tả một người bạn bằng một tính từ và một trạng từ.
F. Ôn tập tổng hợp
Ôn lại kiến thức của các bài trước.
-
A1-15 Trạng từ chỉ tần suất (always, usually, never): vị trí và cách dùng Đặt always vào đúng vị trí: She is late for class.
-
A2-08 So sánh bằng as … as, too và enough trong tiếng Anh (As… As, Too, Enough) Đặt enough vào đúng vị trí: The room isn't (big) for ten people.
-
A2-06 So sánh hơn trong tiếng Anh (Comparatives): -er, more và than My sister is a (careful) driver than me.
Đáp án
A. Hình thức
- quietly
- well
- hard
- peacefully
- angrily
- automatically
B. Ý nghĩa
- bad
- hardly
- late
- extremely
- carefully
- pretty
C. Tìm lỗi sai
- He reads very slowly.
- She speaks English very well.
- Don't drive so fast!
- ✓ You look really tired today.
D. Trong ngữ cảnh
- well
- really
- hard
- early
- loudly
- hardly
E. Đến lượt bạn
- I cook quite well. I sing really badly!
- My friend Ana is very calm. She always speaks slowly and quietly.
F. Ôn tập tổng hợp
- She is always late for class.
- The room isn't big enough for ten people.
- more careful
