Động từ chỉ sự thay đổi: get, become, go, turn (Changing States)
Get, Become, Go, Turn: Changing States
Trong trang này
Mục tiêu
Sau bài này, bạn có thể mô tả người và vật thay đổi như thế nào — get tired, become famous, go grey, turn 40, grow older — và hiểu, dùng được các nghĩa phổ biến nhất của get: nhận, mua, đến nơi, trở nên và hiểu.
Ý chính
Hãy nghĩ đến một con tắc kè hoa. Lúc này nó màu xanh: đó là một trạng thái, và với trạng thái, tiếng Anh dùng be — It's green. Một phút sau, nó đang chuyển sang màu nâu. Bây giờ ta cần một động từ chỉ sự thay đổi: It's turning brown. It's getting darker.
Tiếng Anh có vài động từ chỉ sự thay đổi, và mỗi từ có "tính cách" riêng. Get là từ thường ngày, dùng được cho hầu hết mọi việc: get tired, get dark, get married. Become cùng nghĩa nhưng trang trọng hơn, và là từ dùng được với danh từ: become a doctor. Go dành cho những thay đổi xảy đến với bạn, thường theo hướng xấu đi: go grey, go wrong, go bad. Turn dành cho màu sắc và tuổi: turn red, turn 30. Grow dành cho những thay đổi chậm: grow older.
Vì vậy, câu hỏi không chỉ là "Nó có thay đổi không?" mà còn là "Thay đổi kiểu gì, và mình đang nói trang trọng đến mức nào?"
Tiếng Việt và tiếng Anh
Trong tiếng Việt, tính từ đứng ngay sau chủ ngữ mà không cần động từ nối: Trời tối. Muốn nói về sự thay đổi, ta thêm những từ như dần, lên, đi, rồi, hoặc dùng trở nên, trở thành. Tiếng Anh thì luôn cần một động từ: be cho trạng thái, và get / become / go / turn / grow cho sự thay đổi. Chữ "trở nên" nghe khá bình thường trong tiếng Việt, nhưng become trong lời nói hằng ngày lại nghe trang trọng — người bản ngữ hay dùng get hơn.
| Tiếng Việt | Tiếng Anh | Ghi chú |
|---|---|---|
| Trời tối. / Trời tối dần rồi. | It's dark. / It's getting dark. | trạng thái → be; thay đổi → get |
| Tiếng Anh của tôi tốt lên rồi. | My English is getting better. | thay đổi đang diễn ra |
| Cô ấy trở thành bác sĩ năm 26 tuổi. | She became a doctor at the age of 26. | trước danh từ → become, không phải get |
| Anh ấy đỏ mặt. / Bố tôi bạc tóc. | He went red. / My dad went grey. | thay đổi không chủ ý → go |
| Lá chuyển sang màu vàng. / Bà tôi tròn 90 tuổi. | The leaves turn yellow. / My grandmother turns 90. | màu sắc và tuổi → turn |
| Càng có tuổi, tôi càng ít bận tâm… / người ta già đi | As I grow older, I care less… | thay đổi chậm → grow |
| Họ cưới nhau. / Chúng tôi bị lạc. | They got married. / We got lost. | get + quá khứ phân từ |
Cấu trúc
Be (trạng thái) và động từ chỉ sự thay đổi
| Trạng thái | Thay đổi | Ví dụ |
|---|---|---|
| be + tính từ | get / become + tính từ | It's dark. → It's getting dark. |
| be + danh từ | become + danh từ | She's a lawyer. → She became a lawyer in 2020. |
| be + quá khứ phân từ | get + quá khứ phân từ | They're married. → They got married last year. |
Chọn động từ nào?
| Động từ | Đi với | Từ hay gặp | Văn phong |
|---|---|---|---|
| get | tính từ / so sánh hơn / quá khứ phân từ | tired, dark, cold, angry, better, worse, married, lost, dressed | thường ngày |
| become | tính từ / danh từ | famous, popular, clear, a doctor, friends | trang trọng hơn; lựa chọn chính trước danh từ |
| go | tính từ (thường là thay đổi xấu đi, không chủ ý) | grey, bald, red, wrong, bad, quiet, blind, mad | thường ngày |
| turn | màu sắc / tuổi / danh từ với into | green, red, 40, cold; turn into a… | thường ngày |
| grow | so sánh hơn / một số tính từ | older, stronger, more confident; grow tired | thay đổi chậm; hơi văn chương |
Các nghĩa chính của get
| Nghĩa | Cấu trúc | Ví dụ |
|---|---|---|
| nhận | get + danh từ | I got an email from her. |
| mua / đi lấy | get + danh từ | Can you get some bread? |
| đến, tới | get + từ chỉ nơi chốn | We got home at midnight. / How do I get to the station? |
| trở nên | get + tính từ / so sánh hơn | It's getting cold. |
| hiểu (thân mật) | get + danh từ / it | I don't get it. |
| (tự làm cho mình / xảy đến với mình) | get + quá khứ phân từ | Get dressed! / We got lost. |
Get đến một nơi cần to: get to work, get to the airport. Nhưng home, here, there không có to: get home, get here.
Cách dùng
1get + tính từ — thay đổi thường ngày
Get + tính từ là cách phổ biến nhất để nói về sự thay đổi khi nói chuyện. Với dạng so sánh hơn, nó cho thấy một thay đổi đang diễn ra: get better, get worse. Thì hiện tại tiếp diễn (It's getting…) mô tả một thay đổi đang xảy ra lúc này.
2become — trang trọng hơn, và đi với danh từ
Become cùng nghĩa với get + tính từ, nhưng trang trọng hơn và hay gặp trong văn viết. Trước một danh từ, dùng become, không dùng get.
3go + tính từ — thay đổi xảy đến với bạn
Go + tính từ mô tả một thay đổi thường không do mình chọn, hay mang nghĩa xấu hoặc không quay lại được: màu da, màu tóc, đồ vật hỏng hoặc thức ăn bị hư, tâm trạng hay âm thanh đột ngột thay đổi. Chỉ một số tính từ đi với go, nên hãy học theo cặp.
4turn và grow
Turn + màu sắc hay dùng cho cây cối, thiên nhiên và đèn giao thông; turn + tuổi dùng cho sinh nhật. Turn into + danh từ = biến thành một thứ khác. Grow + so sánh hơn mô tả một thay đổi chậm, từ từ.
5get + quá khứ phân từ — dressed, lost, married
Nhiều cụm cố định dùng get + quá khứ phân từ cho việc bạn tự làm cho mình hoặc việc xảy đến với bạn: get dressed, get changed, get washed, get lost, get married, get divorced, get stuck. Về câu bị động với get (He got hired), xem B2-13.
6Các nghĩa chính khác của get
Khi nói, get rất hay được dùng với nghĩa nhận, mua hoặc đi lấy, đến nơi, và (thân mật) hiểu. Trong văn viết trang trọng, một động từ cụ thể hơn thường tốt hơn: receive, buy, arrive, understand.
Lỗi thường gặp
Bẫy dành cho người Việt
1. "kết hôn với" → marry with. Tiếng Việt nói kết hôn với ai, cưới ai. Trong tiếng Anh: marry someone (không có giới từ) hoặc get married to someone. Không dùng with.
2. "bị kẹt xe" → got traffic jam. Tiếng Việt nói tôi bị kẹt xe, nên nhiều bạn ghép get với danh từ traffic jam. Người bị kẹt là get stuck (hoặc be stuck) in traffic / in a traffic jam.
3. "trở nên" → become ở mọi chỗ. Vì trở nên dùng được cả khi nói lẫn khi viết, nhiều bạn dùng become cho mọi thay đổi. Câu vẫn đúng ngữ pháp, nhưng trong hội thoại nghe cứng và giống văn viết. Khi nói chuyện, dùng get; với màu da, màu tóc, dùng go.
Đừng nhầm lẫn
be married và get married — Be married là trạng thái (đã có gia đình); get married là sự kiện (ngày cưới). Tiếng Việt cũng có "đã lập gia đình" và "cưới".
get + tính từ và get + danh từ — Get + tính từ nghĩa là "trở nên". Get + danh từ nghĩa là "nhận / mua / đi lấy" — không phải "trở thành". Để nói trở thành một nghề nghiệp hay vai trò, dùng become.
get used to — Get used to + danh từ / -ing nói về việc dần quen với một điều mới. Phần này được dạy trong B1-21.
Chính tả và phát âm
- get – got – got (Anh); get – got – gotten (Mỹ, ở hầu hết các nghĩa): Prices have got higher (Anh) / have gotten higher (Mỹ). Trong tiếng Mỹ, have got với nghĩa sở hữu vẫn dùng got.
- Khi nói nhanh, getting thường nghe như "gedding" trong tiếng Mỹ; get it nghe như "ge-tit": âm /t/ cuối nối sang nguyên âm của từ sau.
- become – became – become: trọng âm ở âm tiết thứ hai, /bɪˈkʌm/. Giữ âm /m/ cuối bằng cách khép môi, và đừng thêm thanh điệu vào âm tiết đầu.
- grown /ɡrəʊn/ (UK), /ɡroʊn/ (US), vần với phone. Tiếng Việt không có phụ âm ghép, nên nhiều bạn chèn một nguyên âm vào giữa /ɡ/ và /r/. Hãy chuyển thẳng từ /ɡ/ sang /r/, không có âm "ơ" ở giữa.
- Các dạng quá khứ dressed /drest/, turned /tɜːnd/, changed /tʃeɪndʒd/ kết thúc bằng cụm phụ âm. Người Việt hay bỏ âm cuối, nên get dressed nghe thành get dress. Hãy đọc rõ âm /t/ hoặc /d/ cuối.
Quy tắc vàng
Với trạng thái, dùng be. Với sự thay đổi, dùng get trong tiếng Anh thường ngày, become trong văn phong trang trọng hơn và trước danh từ, go cho nhiều thay đổi không mong muốn (go grey, go wrong, go bad), turn cho màu sắc và tuổi, và grow + so sánh hơn cho những thay đổi chậm.
Luyện tập
A. Hình thức
Chọn từ đúng trong ngoặc hoặc viết dạng đúng của từ.
-
It's ___ cold. Close the window. …
-
She ___ a famous writer after her second book. …
-
My grandfather ___ 80 next month. …
-
Something has ___ wrong with my laptop. …
-
Hurry up and get (dress).
-
As children grow (old), they become more independent.
B. Ý nghĩa
Chọn đáp án phù hợp với ý nghĩa.
-
Get ở đây mang nghĩa nào? "I got a text from my sister." …
-
Get ở đây mang nghĩa nào? "We got to the hotel at ten." …
-
Chọn cách nói trang trọng hơn cho một bản báo cáo: Unemployment … a serious problem.
-
Chọn đáp án đúng: The bananas have … brown.
C. Tìm lỗi sai
Sửa lỗi sai. Nếu câu đã đúng, hãy viết correct.
-
They got married with each other in Rome.
-
What time do you usually get to home?
-
My hair is going grey.
-
Take the cake out of the oven before it gets burn.
D. Trong ngữ cảnh
Dùng get, go, become hoặc turn ở thì quá khứ đơn.
Yesterday everything 15 wrong. First, I couldn't find my keys, so I 16 dressed in a hurry and ran out. Then the bus 17 stuck in traffic for forty minutes, and I 18 to work late. My boss 19 angry, and I 20 red in front of everyone. In the evening, I 21 home, made a cup of tea and felt better.
E. Đến lượt bạn
Viết bằng tiếng Anh về chính bạn.
-
Tả cảm giác của bạn vào những thời điểm khác nhau trong ngày. Dùng get + tính từ.
-
Viết hai câu về việc thị trấn của bạn hoặc một người bạn quen đã thay đổi thế nào. Dùng become, turn into hoặc grow.
F. Ôn tập tổng hợp
Ôn lại kiến thức của các bài trước.
-
B1-21 Phân biệt used to, be used to và get used to (Used To, Be Used To, Get Used To) I can't get used to (wake) up so early.
-
B1-24 So sánh nâng cao: much better, càng… càng… (the more… the better) Prices are getting and (high).
-
A1-22 Thì hiện tại tiếp diễn (Present Continuous): cấu trúc, cách dùng và cách thêm -ing Look outside — it (get) dark.
Đáp án
A. Hình thức
- getting
- became
- turns
- gone
- dressed
- older
B. Ý nghĩa
- receive
- arrive
- became
- gone / turned
C. Tìm lỗi sai
- They got married in Rome. / They married each other in Rome. / They got married to each other in Rome.
- What time do you usually get home?
- ✓ My hair is going grey.
- Take the cake out of the oven before it burns. / Take the cake out of the oven before it gets burnt. / Take the cake out of the oven before it gets burned.
D. Trong ngữ cảnh
- went
- got
- got
- got
- got / became
- went / turned
- got / went
E. Đến lượt bạn
- I get sleepy after lunch, and I get hungry again at about six.
- My village has turned into a busy little town. My younger brother has become very confident.
F. Ôn tập tổng hợp
- waking
- higher … higher
- is getting / 's getting
