Mine, Yours, Whose azərbaycanca: «mənimki», «səninki» və «kimin?» ingiliscə
Mine, Yours, Whose
Bu səhifədə
Məqsəd
Bu dərsdən sonra siz nəyin kimə aid olduğunu ismi təkrarlamadan (mine, yours, his, hers, ours, theirs) deyə, a friend of mine ifadəsini işlədə və Whose…? sualları verə biləcəksiniz. Həm də whose sözünü who's ilə qarışdırmayacaqsınız.
Əsas fikir
Məktəbdə itmiş əşyalar masasını təsəvvür edin (Amerika ingiliscəsində lost and found): çətirlər, şərflər, telefonlar, tək bir əlcək, hamısı cərgə ilə düzülüb. Müəllim bir çətiri qaldırıb soruşur: «Whose umbrella is this?» Bir şagird cavab verir: «It's mine!»
Baxın, nə baş verdi. Şagird «It's my umbrella» demir. Hamı çətiri görür, ona görə ismi yenidən deməyə ehtiyac yoxdur. Mine «my umbrella» deməkdir: isim sözün içinə yığılıb.
Siz my, your, his, her, our, their sözlərini artıq bilirsiniz A1-08. Onlardan sonra həmişə isim lazımdır: my bag, her keys. Bu dərs sizə tək duran ikinci söz dəstini verir, çünki isim onsuz da aydındır: mine, yours, his, hers, ours, theirs. Bir şeyin kimə aid olduğunu soruşmaq istəyəndə isə sual sözü whose olur.
Azərbaycan dili və ingilis dili
Azərbaycan dilində «mənim» sözü həm isimlə, həm də tək işlənir: «Bu, mənim kitabımdır» və «Bu kitab mənimdir». İngiliscədə bunlar iki fərqli sözdür: isimlə my, tək mine: This is my book. This book is mine. Ona görə «mənimdir» sözünü is my kimi tərcümə etmək çox asandır. Yaxşı xəbər də var: azərbaycancada ismi təkrarlamamaq üçün -ki şəkilçisi var: mənimki, səninki, onunku, bizimki, onlarınkı. Bu sözlər ingiliscə mine, yours, his / hers, ours, theirs sözlərinə çox yaxşı uyğun gəlir: «Mənimki qaradır» = Mine is black. Diqqət edin: «onun» və «onunku» həm kişiyə, həm də qadına deyilir, ingiliscədə isə his və ya hers seçmək lazımdır. Sual sözü kimin ingiliscə whose deməkdir, amma azərbaycancada o, çox vaxt cümlənin sonunda gəlir («Bu açarlar kimindir?»), ingiliscədə isə həmişə əvvəldə: Whose are these keys? «Bir dostum» ifadəsi də ingiliscədə a my friend yox, a friend of mine olur.
| Azərbaycanca | Mənası | İngiliscə |
|---|---|---|
| Bu, mənim noutbukumdur. | isimlə | This is my laptop. |
| Bu noutbuk mənimdir. | tək, isimsiz | This laptop is mine. |
| Mənimki qaradır. | -ki: ismi təkrarlamırıq | Mine is black. |
| Onların bağı bizimkindən böyükdür. | -ki + -dən | Their garden is bigger than ours. |
| Bu yer onundur. | «onun»: kişi, yoxsa qadın? | This seat is his. / This seat is hers. |
| Bir dostum hava limanında işləyir. | dostlarımdan biri | A friend of mine works at the airport. |
| Bu kimin telefonudur? | sahibi soruşmaq | Whose phone is this? |
| Bu açarlar kimindir? | sual sözü sonda | Whose are these keys? (whose əvvəldə) |
Qısası: azərbaycanca «mənimdir», «sənindir» desəniz də, ingiliscədə isimsiz mine, yours işlədin. «Kimin» sualını isə həmişə Whose ilə başlayın.
Quruluş
Yiyəlik sifətləri və yiyəlik əvəzlikləri
| Mübtəda | Yiyəlik sifəti (+ isim) | Yiyəlik əvəzliyi (isimsiz) |
|---|---|---|
| I | my phone | mine |
| you | your phone | yours |
| he | his phone | his |
| she | her phone | hers |
| it | its bowl | — (forması yoxdur) |
| we | our phone | ours |
| they | their phone | theirs |
| ad / isim | Anna's phone | Anna's |
yours, hers, ours, theirs sözlərində apostrof yoxdur. His hər iki sütunda eynidir. It sözünün yiyəlik əvəzliyi yoxdur: its own deyin və ya ismi təkrarlayın.
A friend of…
| Qəlib | Nümunə |
|---|---|
| a / an + isim + of + yiyəlik əvəzliyi | a friend of mine, a colleague of hers |
| a / an + isim + of + ad + 's | a cousin of Maria's, a friend of Tom's |
Whose sualları
| Qəlib | Nümunə |
|---|---|
| Whose + isim + is this / that? | Whose phone is this? |
| Whose + isim + are these / those? | Whose shoes are these? |
| Whose is this / that? (isim aydındır) | Whose is this? / Whose is this jacket? |
| Cavablar | It's mine. / They're Tom's. / It's my sister's. |
İstifadə
1Sifət + isim əvəzinə yiyəlik əvəzliyi
İsim vəziyyətdən aydın olanda, onu təkrarlamamaq üçün yiyəlik əvəzliyi (possessive pronoun) işlədin.
2Yiyəlik sifəti, yoxsa yiyəlik əvəzliyi?
Sifət (my, your…) isimdən əvvəl gəlir. Əvəzlik (mine, yours…) isə tək durur və ismin dura biləcəyi istənilən yerdə gələ bilər: mübtəda, tamamlıq kimi və ya be feilindən sonra.
3A friend of mine / a friend of Tom's
A friend of mine «dostlarımdan biri» deməkdir. Bir insanın adını ilk dəfə çəkəndə və ya o, bir neçə nəfərdən biri olanda işlədin. A my friend və ya a friend of me demək olmaz.
4Whose…? sualları
Bir şeyin kimə aid olduğunu soruşmaq üçün whose işlədin. O, isimlə (Whose bag…?) və ya əşya aydın olanda tək (Whose is this?) gələ bilər. Azərbaycancada «kimin» cümlənin ortasında və ya sonunda gələ bilər, ingiliscədə isə whose həmişə əvvəldədir.
Tez-tez edilən səhvlər
Azərbaycan dilində danışanlar üçün tələlər
1. «Mənimdir», «sənindir» → is my, is your. Azərbaycancada «mənim» sözü isimsiz də işlənir: «Fikir mənim idi», «Bu gödəkcə sənindir?». Sözbəsöz tərcümədə ingiliscədə isimsiz my, your alınır. İsim yoxdursa, mine, yours, his, hers, ours, theirs işlədin.
2. «Onun», «onunku» → his, yoxsa hers? Azərbaycancada «onun» kişiyə də, qadına da aiddir. İngiliscədə sahibin kim olduğuna baxın: kişi → his, qadın → hers. Belə sürüşmə cümləni pozmur, amma tamam başqa insandan danışırsınız.
3. «Bir dostum», «bir sinif yoldaşım» → a my friend. Azərbaycancada «bir» və «-ım» birlikdə rahat işlənir: «Gəncədə bir sinif yoldaşımla rastlaşdım». İngiliscədə a və my yan-yana gəlmir. a … of mine və ya one of my + cəm isim işlədin.
4. «Kimindir?» sonda → ... is whose? Azərbaycancada sual sözü çox vaxt yerində qalır: «Bu eynəklər kimindir?», «Qara çanta kimindir?». İngiliscədə whose həmişə cümlənin əvvəlinə keçir.
Qarışdırmayın
whose və who's — Bu iki söz eynilə səslənir. Whose sahibi soruşur. Who's = who is və ya who has. Cümlənin ortasındakı whose (the man whose car…) B1-20 dərsində öyrədilir.
his (sifət) və his (əvəzlik) — Eyni forma, iki iş. Hansı olduğunu isim göstərir.
theirs və there's — Theirs = onlarınkı. There's = there is A1-11.
Yazılış və tələffüz
- yours, hers, ours, theirs: heç vaxt apostrof yoxdur. Yiyəlik əvəzlikləri apostrof almır; isimlər (və someone kimi sözlər) isə 's alır: Anna's, my parents', someone's.
- whose və who's ikisi də /huːz/ deyilir. Fərqi yalnız yazılış və cümlə göstərir. Sondakı /z/ cingiltilidir: azərbaycan dilindəki kimi söz sonunda karlaşdırıb /s/ deməyin.
- ours /ˈaʊəz/ (UK), /ˈaʊərz/ (US) hours sözü kimi səslənir. Tez Britaniya danışığında çox vaxt /ɑːz/ olur.
- theirs və there's eyni səslənir: /ðeəz/ (UK), /ðerz/ (US). Əvvəldəki /ð/ cingiltilidir: dilin ucunu dişlərin arasına qoyun, /d/ və ya /z/ deməyin.
- mine /maɪn/ yazıldığı kimi «mine» oxunmur: i hərfi burada /aɪ/ səslənir, e isə oxunmur.
- Cavablarda yiyəlik əvəzliyi vurğulanır: "Whose is this?" "It's mine."
Qızıl qayda
Ondan sonra isim gəlirsə → my, your, his, her, its, our, their. İsim yoxdursa → mine, yours, his, hers, ours, theirs (apostrofsuz). Whose ilə soruşun və whose sözünü who's (= who is / who has) ilə qarışdırmayın. Azərbaycanca «mənimdir», «mənimki» desəniz, ingiliscədə mine.
Tapşırıqlar
A. Quruluş
Düzgün sözü yazın. Mötərizədəki ipucuna baxın.
-
That's not my pen. is blue.
-
"Is this Sarah's coat?" "Yes, it's ."
-
Our flat is small, but is huge. (they)flat (UK), apartment (US)
-
jacket is this?
-
"Whose is this car?" "It's — we bought it last year." (we)
-
Yiyəlik əvəzliyi ilə yenidən yazın: This is their dog. This dog is .
B. Məna
Cümləyə uyğun variantı seçin.
-
Düzgün cavabı seçin: Is this … seat?
-
Düzgün cavabı seçin: The blue towel is ….
-
Düzgün cavabı seçin: … coming to dinner tonight?
-
Düzgün cavabı seçin: Tom is .
C. Səhvi tapın
Hər cümlədə bir səhv var və ya cümlə düzgündür. Düzəldilmiş cümləni yazın və ya correct yazın.
-
Those keys are her's.
-
Tom is a friend of me.
-
Who's umbrella is this?
-
Is this coat yours?
D. Mətndə
Hər yerə bir söz yazın.
Mia: Look at all these things! 15 scarf is this?
Jon: It's not 16 — mine is green. Maybe it's Lucy's?
Mia: No, 17 is red. And these sunglasses?
Jon: Oh, they're 18! Thanks. I wear them every day.
Mia: And this umbrella is Sam and Leo's, I think.
Jon: Yes, it's 19. They're coming back for it.
E. Sizin növbəniz
Özünüz və tanıdığınız insanlar haqqında ingiliscə yazın.
-
Sizin bir əşyanızı bir dostunuzun əşyası ilə müqayisə edin. Yiyəlik əvəzliyi işlədin.
-
whose ilə bir sual və ona cavab yazın.
F. Qarışıq təkrar
Əvvəlki dərsləri təkrarlayın.
-
A1-08 My, Your, His, Her və 's azərbaycanca: ingiliscə yiyəlik necə bildirilir Düzgün cavabı seçin: The dog is in … bed.
-
A2-12 Another, Other, The Other, Others azərbaycanca: «başqa», «daha bir» və «o biri» fərqi I have two bags. One is black, and is brown.
-
A2-11 Something, Anyone, Nobody azərbaycanca: kimsə, heç kim, hamı ingiliscə necədir? Düzgün cavabı seçin: Is … OK? You look sad.
Cavablar
A. Quruluş
- Mine
- hers
- theirs
- Whose
- ours
- theirs
B. Məna
- your
- mine
- Who's
- a friend of mine
C. Səhvi tapın
- Those keys are hers.
- Tom is a friend of mine.
- Whose umbrella is this?
- ✓ Is this coat yours?
D. Mətndə
- Whose
- mine
- hers / Lucy's
- mine
- theirs
E. Sizin növbəniz
- My phone is quite old, but hers is brand new.
- "Whose bike is this?" "It's my brother's."
F. Qarışıq təkrar
- its
- the other
- everything
