SlowingoSarufi
A2 14 / 38

Mine, Yours, Whose: Possessive Pronouns kwa Kiswahili

Mine, Yours, Whose

Katika ukurasa huu
  1. Lengo
  2. Wazo Kuu
  3. Kiswahili na Kiingereza
  4. Muundo
  5. Matumizi
  6. Makosa ya Kawaida
  7. Mitego kwa Wazungumzaji wa Kiswahili
  8. Usichanganye
  9. Tahajia na Matamshi
  10. Kanuni ya Dhahabu
  11. Mazoezi

Lengo

Baada ya somo hili, utaweza kusema kitu ni cha nani bila kurudia nomino (mine, yours, his, hers, ours, theirs), kutumia a friend of mine, na kuuliza maswali ya Whose…? — na hutachanganya whose na who's.

Wazo Kuu

Fikiria meza ya vitu vilivyopotea shuleni (lost property, au lost and found katika American English): miavuli, skafu, simu, glavu moja, vyote vimepangwa mstari mmoja. Mwalimu anainua mwavuli na kuuliza, "Whose umbrella is this?" (Mwavuli huu ni wa nani?) Mwanafunzi anajibu, "It's mine!" (Ni wangu!)

Angalia kinachotokea. Mwanafunzi hasemi "It's my umbrella". Kila mtu anauona mwavuli, kwa hiyo hakuna haja ya kusema nomino tena. Mine inamaanisha my umbrella — nomino imefichwa ndani ya neno.

Unayajua tayari my, your, his, her, our, their A1-08. Daima yanahitaji nomino baada yake: my bag, her keys. Somo hili linakupa kundi la pili la maneno yanayosimama peke yake, kwa sababu nomino iko wazi tayari: mine, yours, his, hers, ours, theirs. Na unapotaka kuuliza kitu ni cha nani, neno la swali ni whose.

Kiswahili kinafanya hili kwa njia rahisi zaidi: -angu, -ako, -ake hutumika na nomino na bila nomino. Simu yangu (my phone) na Ni yangu (It's mine) — neno lile lile. Kiingereza kina maneno mawili tofauti.

Kiswahili na Kiingereza

Kiswahili kina kundi moja tu la vimilikishi (-angu, -ako, -ake, -etu, -enu, -ao), na hukubaliana na ngeli ya kitu kinachomilikiwa (kitabu changu, vitabu vyangu). Kiingereza kina makundi mawili, na hakibadiliki kulingana na kitu: mine ni ile ile kwa kitu kimoja au vingi. Tofauti kubwa zaidi: -ake haina jinsia, lakini Kiingereza kinatofautisha his (mwanamume) na her / hers (mwanamke) — kwa kuangalia mmiliki, si kitu.

KiswahiliKiingerezaMaoni
Hii ni laptop yangu. Laptop hii ni yangu.This is my laptop. This laptop is mine.Kiswahili: neno moja; Kiingereza: my + nomino, mine peke yake
Viatu hivi ni vyangu.These shoes are mine.vyangu (wingi) → mine, bila -s
Kiti hiki ni chake (Amina).This seat is hers.-ake: mmiliki ni mwanamke → hers
Ni wazo lake (Juma).That's his idea.-ake: mmiliki ni mwanamume → his
Gari letu ni la zamani, lakini lao ni jipya.Our car is old, but theirs is brand new.lao → theirs
Rafiki yangu mmoja anafanya kazi uwanja wa ndege.A friend of mine works at the airport.yangu mmoja → a friend of mine
Simu hii ni ya nani?Whose phone is this?-a nani → whose, mwanzoni mwa swali

Muundo

Possessive adjectives na possessive pronouns

KiimaPossessive adjective (+ nomino)Possessive pronoun (bila nomino)
I (mimi)my phone (simu yangu)mine (yangu)
you (wewe)your phoneyours
he (yeye, mwanamume)his phonehis
she (yeye, mwanamke)her phonehers
itits bowl— (hakuna umbo)
we (sisi)our phoneours
they (wao)their phonetheirs
jina / nominoAnna's phoneAnna's

Hakuna apostrofi katika yours, hers, ours, theirs. His ni sawa katika safu zote mbili. It haina possessive pronoun: sema its own au rudia nomino.

A friend of…

MuundoMfano
a / an + nomino + of + possessive pronouna friend of mine, a colleague of hers
a / an + nomino + of + jina + 'sa cousin of Maria's, a friend of Tom's

Maswali ya whose

MuundoMfano
Whose + nomino + is this / that?Whose phone is this?
Whose + nomino + are these / those?Whose shoes are these?
Whose is this / that? (nomino iko wazi)Whose is this? / Whose is this jacket?
MajibuIt's mine. / They're Tom's. / It's my sister's.

Matumizi

1Possessive Pronouns Badala ya Adjective + Nomino

Tumia possessive pronoun wakati nomino iko wazi kutokana na hali, ili usiirudie.

"Is this your coffee?" "No, mine is the one with milk."
"Hii ni kahawa yako?" "Hapana, yangu ni ile yenye maziwa."
yangu (peke yake) → mine
That isn't my umbrella. Mine is black.
Huo si mwavuli wangu. Wangu ni mweusi.
Our car is old, but theirs is brand new.
Gari letu ni la zamani, lakini lao ni jipya kabisa.
lao → theirs
I forgot my charger. Can I borrow yours?
Nimesahau chaja yangu. Naweza kuazima yako?
yako (peke yake) → yours
This seat is hers.
Kiti hiki ni chake.
chake: mmiliki ni mwanamke → hers
The decision is ours.
Uamuzi ni wetu.
= our decision

2Possessive Adjective au Possessive Pronoun?

Adjective huja kabla ya nomino. Pronoun husimama peke yake, mahali popote ambapo nomino inaweza kukaa: kama kiima, kama kitu (object), au baada ya be.

This is my laptop. This laptop is mine.
Hii ni laptop yangu. Laptop hii ni yangu.
Kiswahili: yangu mara mbili; Kiingereza: my, kisha mine
Is that her car? Is that car hers?
Lile ni gari lake? Gari lile ni lake?
mmiliki ni mwanamke: her, hers
Their garden is bigger than ours.
Bustani yao ni kubwa kuliko yetu.
That's his idea. The idea was his.
Hilo ni wazo lake. Wazo lilikuwa lake.
mmiliki ni mwanamume: his mara mbili
Your room is tidy. Mine is a mess!
Chumba chako ni nadhifu. Changu kimevurugika!
mine kama kiima

3A Friend of Mine / A Friend of Tom's

A friend of mine inamaanisha "mmoja wa marafiki zangu", kama rafiki yangu mmoja. Itumie unapomtaja mtu kwa mara ya kwanza, au mtu huyo akiwa mmoja kati ya wengi. Huwezi kusema a my friend wala a friend of me.

A friend of mine works at the airport.
Rafiki yangu mmoja anafanya kazi uwanja wa ndege.
rafiki yangu mmoja → a friend of mine
She's an old colleague of my father's.
Yeye ni mfanyakazi mwenza wa zamani wa baba yangu.
she: mwanamke
Is he a neighbour of yours?
Yeye ni jirani yako?
he: mwanamume; neighbour (UK) / neighbor (US)
Leo is a cousin of Maria's.
Leo ni binamu yake Maria. / Leo ni mmoja wa binamu wa Maria.

4Maswali ya Whose…?

Tumia whose kuuliza kitu ni cha nani. Inaweza kwenda na nomino (Whose bag…?) au peke yake wakati kitu kiko wazi (Whose is this?). Kiswahili huweka -a nani mwishoni: Simu hii ni ya nani? Kiingereza huanza na whose.

Whose phone is this? It's ringing.
Simu hii ni ya nani? Inalia.
ya nani → whose, mwanzoni
Whose are these keys?
Funguo hizi ni za nani?
"Whose turn is it?" "It's mine!"
"Ni zamu ya nani?" "Ni yangu!"
Whose idea was this?
Hili lilikuwa wazo la nani?
"Whose car did you borrow?" "My brother's."
"Uliazima gari la nani?" "La kaka yangu."
jibu fupi: brother's

Makosa ya Kawaida

❌This book is my.
✅This book is mine.
Hakuna nomino baada yake → possessive pronoun.
❌Is this your's?
✅Is this yours?
Hakuna apostrofi katika yours, hers, ours, theirs.
❌This is mine bag.
✅This is my bag.
Kabla ya nomino → my.
❌She is a my friend.
✅She is a friend of mine. au She is my friend.
Usiweke a na my pamoja.
❌He's a friend of me.
✅He's a friend of mine.
a friend of + possessive pronoun.
❌Who's bag is this?
✅Whose bag is this?
who's = who is / who has.
❌Who is this phone?
✅Whose phone is this?
Kuuliza kuhusu mmiliki, tumia whose.
❌The cat has its toy and the dog has its.
✅The cat has its toy and the dog has its own.
Hakuna possessive pronoun its.

Mitego kwa Wazungumzaji wa Kiswahili

1. -ake → "his" au "hers" bila kuangalia mmiliki. -ake haina jinsia, kwa hiyo wengi huchagua his au her bila kufikiri, au huangalia kitu badala ya mmiliki. Kwa Kiingereza, angalia mmiliki: mwanamume → his; mwanamke → her / hers.

⚠️(Simu ni ya Wanjiku.) Wanjiku is looking for her phone. I think this one is his.
✅Wanjiku is looking for her phone. I think this one is hers.
Wanjiku ni mwanamke → hers. "his" ina sarufi sahihi lakini inamwonyesha mwanamume.
⚠️(Kitabu ni cha Otieno.) That book isn't mine. It's hers.
✅That book isn't mine. It's his.
Otieno ni mwanamume → his.

2. Ni cha nani? → "is of who?" au "is for who?" Kiswahili husema Kalamu hii ni ya nani?, na wengi hutafsiri neno kwa neno. Of who si Kiingereza. For ni ya kawaida sana katika Kiingereza cha Kenya na Tanzania kwa maana ya umiliki (This car is for my uncle), lakini kimataifa for inamaanisha "kwa ajili ya" — mtu atakayepewa, si mmiliki.

❌This bottle is of who?
✅Whose bottle is this?
ya nani → Whose…? mwanzoni.
⚠️This car is for my uncle.
✅This car is my uncle's.
for = kwa ajili ya; umiliki → my uncle's.

3. Vyangu, zangu → "mines". Kwa sababu vyangu na zangu zina umbo la wingi, wengi huongeza -s kwenye mine kwa vitu vingi. Lakini mine haibadiliki kamwe.

❌These sandals are mines.
✅These sandals are mine.
mine ni ile ile kwa kitu kimoja au vingi.
❌Please don't touch those books. They're mines.
✅Please don't touch those books. They're mine.
hakuna "mines" kwa maana ya umiliki.

4. Rafiki yangu mmoja → "one of my friend". Kutafsiri mmoja wa marafiki zangu mara nyingi kunaleta one of my friend, bila -s. Baada ya one of my, nomino lazima iwe ya wingi. Au tumia a friend of mine.

❌One of my friend is a pilot.
✅One of my friends is a pilot. au A friend of mine is a pilot.
one of + wingi: friends.

Usichanganye

whose na who's — Zinasikika sawa kabisa. Whose huuliza kuhusu mmiliki. Who's = who is au who has. Whose katikati ya sentensi (the man whose car…) inafundishwa katika B1-20.

Whose coat is this?
Koti hili ni la nani?
mmiliki
Who's that man?
Yule mwanamume ni nani?
who is
Who's got a pen?
Nani ana kalamu?
who has; have got hasa UK

his (adjective) na his (pronoun) — Umbo moja, kazi mbili. Nomino inaonyesha ni ipi.

It's his jacket.
Ni koti lake.
+ nomino
The jacket is his.
Koti ni lake.
peke yake

theirs na there's — Theirs = ni chao. There's = there is, kuna A1-11.

That house is theirs.
Nyumba ile ni yao.
There's a café on the corner.
Kuna mkahawa pale kona.

Tahajia na Matamshi

  • yours, hers, ours, theirs: hakuna apostrofi kamwe. Possessive pronouns hazichukui apostrofi; nomino (na maneno kama someone) huchukua 's: Anna's, my parents', someone's.
  • whose na who's zote ni /huːz/, "hooz". wh hapa hutamkwa kama h, na irabu ni ndefu. Herufi na sentensi peke yake ndizo zinazoonyesha tofauti.
  • -s ya yours, hers, ours, theirs ni /z/, si /s/. Usiongeze irabu baada yake: si "yaso" wala "hazi".
  • hers /hɜːz/ ina irabu /ɜː/, ambayo haipo katika Kiswahili: si a wala e. Midomo legevu, ulimi katikati, sauti ndefu, kama katika bird.
  • ours /ˈaʊəz/ (UK), /ˈaʊərz/ (US) inasikika kama hours. Katika mazungumzo ya haraka ya Uingereza mara nyingi ni /ɑːz/, "ahz".
  • theirs na there's zinasikika sawa: /ðeəz/ (UK), /ðerz/ (US). th ni /ð/, kama dh katika dhahabu; usiibadilishe kuwa z au d.
  • Katika majibu, possessive pronoun husisitizwa: "Whose is this?" "It's MINE."

Kanuni ya Dhahabu

Nomino baada yake → my, your, his, her, its, our, their. Bila nomino → mine, yours, his, hers, ours, theirs (bila apostrofi, bila -s ya wingi). Uliza kwa whose, na usichanganye whose na who's (= who is / who has). Na kwa -ake, angalia mmiliki: mwanamume → his, mwanamke → her / hers.

Mazoezi

A. Muundo

Kamilisha sentensi kwa neno sahihi.

  1. That's not my pen. is blue.
  2. "Is this Sarah's coat?" "Yes, it's ."
  3. Our flat is small, but is huge. (they)
  4. jacket is this?
  5. "Whose is this car?" "It's — we bought it last year." (we)
  6. Andika upya kwa possessive pronoun: This is their dog. This dog is .

B. Maana

Chagua jibu linalolingana na maana.

  1. Chagua jibu sahihi: Is this … seat?
  2. Chagua jibu sahihi: The blue towel is ….
  3. Chagua jibu sahihi: … coming to dinner tonight?
  4. Chagua jibu sahihi: Tom is .

C. Tafuta Kosa

Sahihisha kosa. Kama sentensi iko sahihi, andika correct.

  1. Those keys are her's.
  2. Tom is a friend of me.
  3. Who's umbrella is this?
  4. Is this coat yours?

D. Katika Muktadha

Tumia neno moja katika kila nafasi.

After the party
Mia: Look at all these things! 15 scarf is this?
Jon: It's not 16 — mine is green. Maybe it's Lucy's?
Mia: No, 17 is red. And these sunglasses?
Jon: Oh, they're 18! Thanks. I wear them every day.
Mia: And this umbrella is Sam and Leo's, I think.
Jon: Yes, it's 19. They're coming back for it.

E. Zamu Yako

Andika kwa Kiingereza kuhusu vitu vyako na vya watu wengine.

  1. Linganisha kitu chako na cha rafiki yako. Tumia possessive pronoun.
  2. Andika swali lenye whose na jibu lake.

F. Marudio Mchanganyiko

Rudia masomo yaliyotangulia.

  1. A1-08 My, Your, His, Her na 's kwa Kiswahili: Jinsi ya Kuonyesha Umiliki kwa Kiingereza
    Chagua jibu sahihi: The dog is in … bed.
  2. A2-12 Another, Other, The Other, Others: -ingine kwa Kiingereza
    I have two bags. One is black, and is brown.
  3. A2-11 Something, Anyone, Nobody, Everywhere: Indefinite Pronouns kwa Kiswahili
    Chagua jibu sahihi: Is … OK? You look sad.
Majibu

A. Muundo

  1. Mine
  2. hers
  3. theirs
  4. Whose
  5. ours
  6. theirs

B. Maana

  1. your
  2. mine
  3. Who's
  4. a friend of mine

C. Tafuta Kosa

  1. Those keys are hers.
  2. Tom is a friend of mine.
  3. Whose umbrella is this?
  4. ✓ Is this coat yours?

D. Katika Muktadha

  1. Whose
  2. mine
  3. hers / Lucy's
  4. mine
  5. theirs

E. Zamu Yako

  1. My phone is quite old, but hers is brand new.
  2. "Whose bike is this?" "It's my brother's."

F. Marudio Mchanganyiko

  1. its
  2. the other
  3. everything
Programu ya AndroidJifunze Ukiwa Safarini Google Play