Something, Anyone, Nobody azərbaycanca: kimsə, heç kim, hamı ingiliscə necədir?
Something, Anyone, Nobody, Everywhere
Bu səhifədə
Məqsəd
Bu dərsdən sonra siz something, anyone, nobody və everywhere kimi sözlərlə insanların, əşyaların və yerlərin adını çəkmədən danışa, bu sözləri təsdiq, inkar, sual və təklif cümlələrində düzgün işlədə biləcəksiniz. Həmçinin you və they ilə ümumən insanlardan danışmağı öyrənəcəksiniz.
Əsas fikir
Bəzən kimin, nəyin və ya haranın olduğunu dəqiq bilmirik, ya da bunun fərqi yoxdur. İngilis dili bunun üçün sözləri bir-birinə birləşən iki kiçik kafeldən qurur.
Birinci kafel nə qədər və ya hansı növ olduğunu deyir: some- (müəyyən biri), any- (fərqi yoxdur hansı; həm də sual və inkarda), no- (sıfır) və every- (hamısı). İkinci kafel növü deyir: insanlar üçün -body və ya -one, əşyalar üçün -thing, yerlər üçün -where.
Onları birləşdirin və bütöv bir cədvəl alınır: somebody, anything, nowhere, everyone… Dörd birinci və dörd ikinci kafeldən on altı söz qurmaq olar. A1-24 dərsindən bildiyiniz some və any qaydaları burada da eynilə işləyir.
Azərbaycan dili və ingilis dili
Azərbaycan dilində də belə sözlər var: kimsə / biri (someone), nəsə / bir şey (something), haradasa / bir yerdə (somewhere), hamı / hər kəs (everyone), hər şey, hər yerdə. Ən böyük fərq inkardadır. Bizdə heç kim, heç nə, heç yerdə sözləri həmişə inkar feillə gəlir: «Cavabı heç kim bilmir», «Bazardan heç nə almadıq». İngilis dilində isə cümlədə yalnız bir inkar olur: ya no- sözü + təsdiq feil (Nobody knows), ya da not + any- sözü (We didn't buy anything). İkinci fərq: azərbaycancada sifət əvvəl gəlir («yeni bir şey», «isti bir yer»), ingiliscədə isə sonra: something new, somewhere warm. «Başqa» sözü də ingiliscədə bu sözlərdən sonra else olur: «başqa bir şey» = something else. Bir yerdə iki dil eyni işləyir: «Hamı hazırdır» cümləsində feil təkdədir, ingiliscədə də Everyone is ready. Ümumən insanlardan danışanda azərbaycancada çox vaxt şəxssiz forma və ya «-lar» deyirik («Burada maşın saxlamaq olmaz», «Deyirlər ki, …»); ingiliscədə bunun üçün you və they var.
| Azərbaycanca | Mənası | İngiliscə |
|---|---|---|
| Kimsə sizi gözləyir. | müəyyən biri | Someone is waiting for you. |
| Cavabı heç kim bilmir. | heç kim + inkar feil | Nobody knows the answer. (təsdiq feil) |
| Bazardan heç nə almadıq. | heç nə + inkar feil | We didn't buy anything. |
| Bu tortu istənilən adam bişirə bilər. | fərqi yoxdur kim | Anyone can make this cake. |
| Hamı hazırdır. | feil təkdə: quruluş eynidir | Everyone is ready. |
| Gəl yeni bir şey sınayaq. | sifət əvvəl | Let's try something new. |
| Başqa bir şey ala bilərəm? | başqa → else | Can I have something else? |
| Burada maşın saxlamaq olmaz. | şəxssiz forma | You can't park here. |
| Deyirlər ki, yaxşı filmdir. | ümumən insanlar | They say it's a good film. |
Qısası: «heç kim», «heç nə» desəniz də, ingiliscədə inkarı yalnız bir yerə qoyun. Sifəti və «başqa» sözünü isə something, someone, somewhere sözlərindən sonraya keçirin.
Quruluş
Cədvəl
| insanlar | əşyalar | yerlər | |
|---|---|---|---|
| some- | somebody / someone | something | somewhere |
| any- | anybody / anyone | anything | anywhere |
| no- | nobody / no one | nothing | nowhere |
| every- | everybody / everyone | everything | everywhere |
-body və -one eyni mənadadır. -one yazıda bir az daha çox işlənir. No one iki sözdür (Britaniya ingiliscəsində no-one də yazılır).
Hansı söz harada işlənir
| Birinci kafel | Tipik cümlələr | Nümunə |
|---|---|---|
| some- | təsdiq; təklif və xahiş | Someone called. / Would you like something to drink? |
| any- | inkar və sual | I didn't see anyone. / Is anybody home? |
| any- | təsdiq: «fərqi yoxdur kim / nə / harada» | Anyone can do it. |
| no- | təsdiq feil, inkar məna | Nobody came. |
| every- | hamısı; feil təkdə | Everyone is here. |
Əlavələr
| Qəlib | Nümunə |
|---|---|
| + else (= başqa, daha) | someone else, nothing else, everywhere else |
| + sifət (sözdən sonra) | something new, somewhere quiet, nothing special |
| + to + base form | something to eat, nowhere to sit |
İstifadə
1Some- sözləri təsdiq cümlələrində
Kim, nə və ya hara olduğunu bilmədiyiniz və ya demədiyiniz müəyyən bir insan, əşya və ya yer üçün some- sözləri işlədin. Someone sözünə sonradan istinad etmək üçün ingilis dili adətən they / their işlədir.
2Some- sözləri təklif və xahişlərdə
Təklif və xahişlərdə «hə» cavabını gözləyirik, ona görə sualda da some- işlədirik.
3Any- sözləri inkar və sual cümlələrində
İnkar cümlələrində və adi suallarda any- sözləri işlədin.
4Any- = fərqi yoxdur kim, nə və ya harada
Təsdiq cümlələrində any- sözləri «hər hansı biri, fərqi yoxdur hansı» deməkdir.
5No- sözləri: sıfır, təsdiq feillə
No- sözlərinin içində artıq inkar mənası var, ona görə feil təsdiq formasında olur. Standart ingilis dilində yalnız bir inkar işlənir: ya nobody, ya da not … anybody, heç vaxt ikisi birlikdə.
6Every- sözləri tək feillə gəlir
Everyone bütün insanlar deməkdir, amma qrammatik cəhətdən təkdir: is, has, knows işlədin. Cümlənin sonrakı hissəsində isə they / their işlədin. Azərbaycancada da «Hamı hazırdır» deyirik, ona görə bu qayda sizə tanışdır.
7Something else, nobody else; something new
Else «başqa» və ya «daha» deməkdir. Sifətlər bu sözlərdən sonra gəlir, əvvəl yox.
8Ümumi mənada you və they: ümumən insanlar
You və they həmişə konkret bir insanı bildirmir. You «hər kəs, ümumən insanlar» mənasında ola bilər: danışan da, dinləyən də bura daxildir. They «başqa insanlar» deməkdir: ümumən insanlar və ya məsul şəxslər (mağaza, şirkət, şəhər rəhbərliyi). Bu, gündəlik ingilis dilində çox işlənir. (One can't park here cümləsi You can't park here ilə eyni mənadadır, amma one çox rəsmidir.) Azərbaycancada belə hallarda çox vaxt şəxssiz forma və ya «-lar» işlədirik.
Tez-tez edilən səhvlər
Azərbaycan dilində danışanlar üçün tələlər
1. «Heç kim», «heç nə» + inkar feil → iki inkar. Azərbaycancada «heç» sözləri həmişə inkar feillə gəlir: «Elvin iclasda heç nə demədi», «Bu gün məktəbdə heç nə olmadı». Sözbəsöz tərcümədə ingiliscədə iki inkar alınır. İngilis dilində ya no- sözü + təsdiq feil, ya da not + any- sözü işlədin.
2. Sifət əvvəl: «maraqlı bir şey». Azərbaycancada sifət həmişə isimdən əvvəl gəlir: «bahalı bir şey», «sakit bir yer». Something, anyone, somewhere kimi sözlərdə isə ingiliscədə sifət sonra gəlir.
3. «Başqa bir yer», «başqa biri» → other place, other person. Azərbaycancada «başqa» sözü həmişə əvvəl gəlir. İngiliscədə somewhere, someone, something sözləri ilə «başqa» mənasında else işlənir və o, sonra gəlir. Other isə artiklsiz tək isimlə işlənmir.
Qarışdırmayın
everyone və every one — Everyone (bir söz) = bütün insanlar, hamı. Every one (iki söz) = hər bir əşya, çox vaxt of ilə. B1-30 dərsinə baxın.
sualda any- və «fərqi yoxdur kim» mənasında any- — Eyni söz, iki istifadə. Mənanı cümlənin növü göstərir.
nothing və not … anything — İkisi də düzgündür. Not … anything gündəlik danışıqda daha çox işlənir; nothing daha qısadır və bir az güclüdür. Azərbaycancada ikisi də «heç nə» ilə deyilir.
Yazılış və tələffüz
- Vurğu birinci hissəyə düşür: somebody, anything, nobody, everywhere — SOME-body, AN-y-thing, NO-body, EV-ry-where. Azərbaycan dilindəki kimi son hecanı vurğulamayın.
- any /ˈeni/: ilk sait bed sözündəki kimidir. Sözü yazıldığı kimi «ani» oxumayın.
- nothing /ˈnʌθɪŋ/ və nobody /ˈnəʊbədi/ (UK), /ˈnoʊbɑːdi/ (US) sözlərinin ilk saitləri fərqlidir: noth- nut sözü ilə, no- isə go sözü ilə qafiyələnir.
- -thing sözündəki /θ/ səsi üçün dilin ucunu üst və alt dişlərin arasına qoyub havanı üfürün: /s/ və ya /t/ demirsiniz. Sondakı /ŋ/ burun səsidir: dilin arxası damağa toxunur, amma sonda /g/ və ya /k/ eşidilmir.
- everything və everyone adətən üç hecadır: EV-ry-thing, EV-ry-one.
- Bir söz: somebody, someone, something, somewhere, anything, nothing, everyone. İki söz: no one (UK-də no-one də) və adətən any time (xüsusən US-də anytime də).
Qızıl qayda
some- təsdiq cümlələrində, təklif və xahişlərdə; any- inkar və suallarda (və ya «fərqi yoxdur hansı» mənasında); no- təsdiq feillə; every- tək feillə. Sifətlər və else sonra gəlir: something new, someone else. You və they ümumən insanları da bildirə bilər. Azərbaycanca «heç kim … -mir» desəniz də, ingiliscədə yalnız bir inkar.
Tapşırıqlar
A. Quruluş
Düzgün sözü yazın. Mötərizədəki ipucuna baxın.
-
There's at the door. Can you open it? (a person)
-
I'm hungry. I need to eat.
-
I don't know in this town. I'm new here.
-
I'm looking for my glasses, but I can't find them .
-
knows the answer — it's too difficult. (zero people)
-
Bir söz düzəldin: every + where
B. Məna
Cümləyə uyğun variantı seçin.
-
Düzgün cavabı seçin: Everybody … ice cream.
-
Düzgün cavabı seçin: I'm thirsty. Can I have … to drink, please?
-
Düzgün cavabı seçin: … can join the club — it's free and open to all.
-
no- ilə başlayan sözlə yenidən yazın: There isn't anything in my bag.
-
Düzgün cavabı seçin: "Is the new café good?" "I don't know, but … say the cakes are great."
C. Səhvi tapın
Hər cümlədə bir səhv var və ya cümlə düzgündür. Düzəldilmiş cümləni yazın və ya correct yazın.
-
I didn't tell nobody.
-
Let's go quiet somewhere.
-
Is there other thing you need?
-
Everyone in my family likes football.
D. Mətndə
Hekayəni düzgün sözlərlə tamamlayın.
Yesterday I came home and the door was open. I called, "Is 16 there?" But 17 answered. I looked 18 — in the kitchen, in the bedroom, in the garden. 19 was in its usual place, so it wasn't a thief. Then I found a note from my brother: "Sorry! I didn't close the door. I needed 20 from the fridge."
E. Sizin növbəniz
Özünüz haqqında ingiliscə yazın.
-
Həftə sonunuz haqqında yazın: etdiyiniz bir şey və getdiyiniz bir yer.mum (UK); mom (US)
-
Sinifiniz və ya ofisiniz haqqında everyone və nobody ilə iki cümlə yazın.
F. Qarışıq təkrar
Əvvəlki dərsləri təkrarlayın.
-
A2-10 Much, Many, A Lot Of azərbaycanca: a few, a little və no, none fərqi Düzgün cavabı seçin: "How many people came?" "…."
-
A1-24 Sayılan və sayılmayan isimlər azərbaycanca: some, any, how much və how many Düzgün cavabı seçin: Is there … milk in the fridge?
-
A2-09 Adverbs azərbaycanca: quickly, well, hard. Sifət, yoxsa zərf? Düzgün cavabı seçin: Everyone was talking ….
Cavablar
A. Quruluş
- somebody / someone
- something
- anybody / anyone
- anywhere
- Nobody / No one
- everywhere
B. Məna
- likes
- something
- Anyone
- There's nothing in my bag. / There is nothing in my bag.
- they
C. Səhvi tapın
- I didn't tell anybody. / I didn't tell anyone. / I told nobody. / I told no one.
- Let's go somewhere quiet.
- Is there anything else you need? / Is there something else you need?
- ✓ Everyone in my family likes football.
D. Mətndə
- anybody / anyone / somebody / someone
- nobody / no one
- everywhere
- Everything
- something
E. Sizin növbəniz
- On Saturday I bought something nice for my mum. On Sunday we went somewhere quiet by the river.
- Everyone in my office drinks coffee. Nobody likes the Monday meeting.
F. Qarışıq təkrar
- None
- any
- quietly
