Something, anyone, nobody, everywhere: “कोणीतरी”, “काहीतरी” आणि “कुठेतरी” इंग्रजीत
Something, Anyone, Nobody, Everywhere
या पानावर
उद्दिष्ट
हा धडा झाल्यावर तुम्ही नेमकं कोण, काय किंवा कुठे हे माहीत नसताना – किंवा महत्त्वाचं नसताना – इंग्रजीत बोलू शकाल: somebody, anything, nobody, everywhere अशा शब्दांनी. कोणता शब्द कधी वापरायचा, else आणि विशेषण कुठे ठेवायचं, आणि you आणि they ने सर्वसाधारण लोकांबद्दल कसं बोलायचं, हे तुम्हाला कळेल.
मुख्य कल्पना
कधी कधी आपल्याला नेमकं माहीत नसतं कोण, काय किंवा कुठे – किंवा ते महत्त्वाचं नसतं. इंग्रजी यासाठी दोन छोट्या ठोकळ्यांनी शब्द बनवतं. लेगोसारखे ते एकमेकांत अडकतात.
पहिला ठोकळा सांगतो किती किंवा कोणत्या प्रकारचं: some- (कोणीतरी ठरावीक, कोणतंतरी), any- (कोणीही; प्रश्नात आणि नकारातही), no- (शून्य) आणि every- (सगळे). दुसरा ठोकळा सांगतो कशाबद्दल: लोकांसाठी -body किंवा -one, वस्तूंसाठी -thing, जागांसाठी -where.
ते जोडा, आणि पूर्ण तक्ता तयार: somebody, anything, nowhere, everyone… चार पहिल्या आणि चार दुसऱ्या ठोकळ्यांतून सोळा शब्द. आणि some आणि any चे नियम, जे तुम्ही A1-24 मध्ये शिकलात, इथेही अगदी तसेच लागू होतात.
मराठी आणि इंग्रजी
मराठीतही अशी शब्दांची कुटुंबं आहेत: “कोणीतरी”, “काहीतरी”, “कुठेतरी”; प्रश्नात “कोणी”, “काही”; नकारात “कोणीच … नाही”, “काहीही … नाही”; आणि “कोणीही”, “सगळे”, “सगळं”, “सगळीकडे”. इंग्रजीतही रचना साधारण अशीच: होकारार्थी वाक्यात some-, प्रश्नात आणि नकारात any-, “कोणीही” या अर्थाने any-. मोठा फरक नकारात आहे: मराठीत “कोणीच” बरोबर क्रियापदावर “नाही” येतो (“कोणीच फोन केला नाही”), पण इंग्रजी nobody, nothing स्वतःच नकार आहेत: Nobody called.
दुसरा फरक “सगळे” मध्ये. मराठीत लोकांसाठी “सगळे” अनेकवचनी आहे आणि क्रियापदही: “सगळे आले”, “सगळे तयार आहेत”. इंग्रजी everyone आणि everybody चा अर्थ सगळे लोक, पण व्याकरणात ते एकवचनी आहेत: is, has, knows. चांगली बातमी: विशेषण मराठीतही अनेकदा नंतर येतं – “काहीतरी नवीन”, “कुठेतरी शांत” – अगदी इंग्रजीसारखं. पण “दुसरं काहीतरी” मध्ये “दुसरं” आधी येतं; इंग्रजीत else नंतर: something else. आणि सर्वसाधारण लोकांबद्दल मराठीत अनेकदा कर्ताच नसतो (“म्हणतात की…”, “नवं हॉस्पिटल बांधत आहेत”); इंग्रजी वाक्याला कर्ता हवाच, अनेकदा you किंवा they.
| मराठी | इंग्रजी | काय वेगळं आहे? |
|---|---|---|
| कोणीतरी बसमध्ये छत्री विसरलं. | Somebody left their umbrella on the bus. | होकारार्थी → some- – इथे दोन्ही भाषा सारख्याच आहेत |
| मी बाहेर असताना कोणी फोन केला होता का? | Did anyone call while I was out? | प्रश्न → any- |
| आम्ही बाजारातून काहीही घेतलं नाही. | We didn't buy anything at the market. | नकार → any-, something नाही |
| कोणालाच उत्तर माहीत नाही. | Nobody knows the answer. | मराठीत “कोणालाच” + “नाही”; इंग्रजीत एकच नकार |
| सगळे तयार आहेत. | Everyone is ready. | मराठीत अनेकवचन; इंग्रजीत everyone + एकवचन |
| चल, काहीतरी नवीन करून बघू. | Let's try something new. | विशेषण नंतर – सारखंच |
| मला दुसरं काहीतरी मिळेल का? | Can I have something else? | “दुसरं” आधी; else नंतर |
| हा केक कोणीही बनवू शकतं. | Anyone can make this cake. | “कोणीही” → होकारार्थी वाक्यात any- |
| इथे गाडी लावता येत नाही. | You can't park here. | सर्वसाधारण you: वाक्याला कर्ता हवा |
| आमच्या गावात नवीन हॉस्पिटल बांधत आहेत. | They're building a new hospital in our town. | मराठीत कर्ता नाही; इंग्रजीत they |
थोडक्यात: “कोणीतरी / काहीतरी” → some-, प्रश्नात आणि नकारात “कोणी / काही” → any-, “कोणीही” → any-; “कोणीच … नाही” → nobody + होकारार्थी क्रियापद; “सगळे” → everyone + एकवचनी क्रियापद; आणि “दुसरं काहीतरी” → something else.
रचना
तक्ता
| लोक | वस्तू | जागा | |
|---|---|---|---|
| some- | somebody / someone | something | somewhere |
| any- | anybody / anyone | anything | anywhere |
| no- | nobody / no one | nothing | nowhere |
| every- | everybody / everyone | everything | everywhere |
-body आणि -one चा अर्थ एकच. लिखाणात -one थोडं जास्त वापरतात. No one दोन शब्द आहेत (ब्रिटिश इंग्रजीत no-one सुद्धा).
कोणता शब्द कुठे
| पहिला ठोकळा | नेहमीची वाक्यं | उदाहरण |
|---|---|---|
| some- | होकारार्थी वाक्य; ऑफर आणि विनंती | Someone called. / Would you like something to drink? |
| any- | नकार आणि प्रश्न | I didn't see anyone. / Is anybody home? |
| any- | होकारार्थी वाक्य: “कोणीही / काहीही / कुठेही” | Anyone can do it. |
| no- | होकारार्थी क्रियापद, नकारार्थी अर्थ | Nobody came. |
| every- | सगळे; एकवचनी क्रियापद | Everyone is here. |
जोडणी
| रचना | उदाहरण |
|---|---|
| + else (= दुसरं, आणखी) | someone else, nothing else, everywhere else |
| + विशेषण (शब्दानंतर) | something new, somewhere quiet, nothing special |
| + to + मूळ रूप | something to eat, nowhere to sit |
वापर
1होकारार्थी वाक्यात some-शब्द
एखादी ठरावीक व्यक्ती, वस्तू किंवा जागा, जी तुम्हाला माहीत नाही किंवा तुम्ही सांगत नाही, तिच्यासाठी some-शब्द वापरा. someone साठी इंग्रजी सहसा पुढे they / their वापरतं.
2ऑफर आणि विनंतीत some-शब्द
ऑफर आणि विनंतीत आपल्याला “हो” उत्तर अपेक्षित असतं, म्हणून प्रश्न असला तरी some-शब्द येतो.
3नकारात आणि प्रश्नात any-शब्द
नकारार्थी वाक्यांत आणि साध्या प्रश्नांत any-शब्द वापरा. मराठीत इथे “कोणी”, “काही”, “कुठेच” येतं, आणि इंग्रजीत ठोकळा बदलतो.
4Any = कोणीही, काहीही, कुठेही
होकारार्थी वाक्यात any-शब्दांचा अर्थ “कोणताही, काहीही फरक पडत नाही”. मराठीत “कोणीही”, “काहीही”, “कुठेही”, “कधीही”.
5No-शब्द: शून्य, होकारार्थी क्रियापदाबरोबर
No-शब्दांत नकार आधीच आहे, म्हणून क्रियापद होकारार्थी राहतं. प्रमाण इंग्रजीत एकच नकार चालतो: एकतर nobody, किंवा not … anybody – दोन्ही एकत्र कधीच नाही. मराठीत “कोणीच … नाही”, “काहीच … नाही” अगदी बरोबर आहे, इंग्रजीत नाही.
6Every-शब्दांबरोबर एकवचनी क्रियापद
Everyone म्हणजे सगळे लोक, पण व्याकरणात ते एकवचनी आहे: is, has, knows. वाक्यात पुढे they / their वापरा. मराठीत लोकांसाठी “सगळे” बरोबर क्रियापद अनेकवचनी असतं (“सगळे आले”), पण वस्तूंसाठी “सगळं” एकवचनी (“सगळं छान होतं”).
7Something else, nobody else; something new
Else म्हणजे “दुसरं, वेगळं” किंवा “आणखी”. विशेषण या शब्दांच्या नंतर येतं, आधी नाही – अगदी मराठी “काहीतरी नवीन” सारखं. पण मराठी “दुसरं काहीतरी” मध्ये “दुसरं” आधी येतं, तर else नंतर.
8सर्वसाधारण you आणि they: लोक, कोणीही
You आणि they म्हणजे प्रत्येक वेळी एखादी ठरावीक व्यक्ती नाही. You चा अर्थ होऊ शकतो “कोणीही, सगळे लोक” – बोलणारा आणि ऐकणाराही. They चा अर्थ होऊ शकतो “इतर लोक”: सर्वसाधारण लोक, किंवा एखादी गोष्ट चालवणारे (दुकान, कंपनी, महानगरपालिका). रोजच्या इंग्रजीत हे खूप नेहमीचं आहे. (One can't park here चा अर्थ You can't park here सारखाच, पण one खूप औपचारिक आहे.) मराठीत आपण असं वाक्य अनेकदा कर्त्याशिवाय बोलतो (“इथे गाडी लावता येत नाही”, “म्हणतात की…”, “नवं हॉस्पिटल बांधत आहेत”), पण इंग्रजी वाक्याला कर्ता हवाच.
नेहमीच्या चुका
मराठी भाषकांसाठी सापळे
1. “कोणीच मदत केली नाही” → nobody didn't help. मराठीत “कोणीच”, “काहीच”, “कुठेच” बरोबर क्रियापदावर “नाही” येतोच: “कोणीच मदत केली नाही”, “काहीच करू नकोस”. म्हणून इंग्रजीत nobody किंवा nothing बरोबर didn't किंवा don't सुद्धा येतं. पण nobody, nothing मध्ये नकार आधीच आहे. एकच नकार ठेवा: no-शब्द + होकारार्थी क्रियापद, किंवा not + any-शब्द.
2. “सगळे हजर होते” → everyone were. मराठीत लोकांसाठी “सगळे” अनेकवचनी आहे, आणि क्रियापदही: “सगळे हजर होते”, “सगळे सकाळी योगा करतात”. म्हणून इंग्रजीत everyone were, everybody do येतं. everyone आणि everybody व्याकरणात एकवचनी आहेत: was, is, does, has.
3. “आणखी काही हवं आहे का?” → any other thing. मराठीत आपण विचारतो “आणखी काही?”, “दुसरी कोणती गोष्ट?” – आणि “दुसरी” “गोष्ट” च्या आधी येते. म्हणून दुकानांत आणि हॉटेलमध्ये any other thing? खूप ऐकू येतं. इंग्रजीत something, anything, nothing नंतर else येतं: anything else.
गोंधळ करू नका
everyone आणि every one – Everyone (एक शब्द) = सगळे लोक. Every one (दोन शब्द) = प्रत्येक एक, अनेकदा of बरोबर. पाहा B1-30.
प्रश्नातलं any आणि any = कोणीही – एकच शब्द, दोन उपयोग. वाक्याच्या प्रकारावरून अर्थ कळतो.
nothing आणि not … anything – दोन्ही बरोबर. रोजच्या बोलण्यात not … anything जास्त वापरतात; nothing लहान आणि थोडं जास्त ठाम.
स्पेलिंग आणि उच्चार
- जोर पहिल्या भागावर: SOMEbody, ANything, NObody, EVerywhere. दुसरा भाग कमकुवत: somebody /ˈsʌmbədi/.
- any /ˈeni/ मधला पहिला स्वर /e/ आहे, ten मधल्यासारखा; स्पेलिंगमध्ये a असला तरी “ॲनी” नाही.
- nothing /ˈnʌθɪŋ/ आणि nobody /ˈnəʊbədi/ (UK), /ˈnoʊbɑːdi/ (US) यांचे पहिले स्वर वेगळे: noth- चा यमक nut बरोबर, no- चा go बरोबर. /ʌ/ आखूड, तोंड थोडं उघडं, मराठी “अ” च्या जवळ.
- something, anything, nothing मधला /θ/: जिभेचं टोक दोन्ही दातांच्या मधे ठेवून हलकी हवा सोडा, घोष नाही. जीभ दातांना टेकवून थांबवलेला मराठी “थ” नाही, आणि “ट” किंवा “स” पण नाही. शेवटी /ŋ/ – नंतर वेगळा “ग” ऐकू येऊ नये.
- everything आणि everyone सहसा तीन syllables: EV-ry-thing, EV-ry-one.
- someone, everyone मध्ये /wʌn/: ओठ गोल करून “उ” सारखी सुरुवात, आणि वरचे दात खालच्या ओठाला लावू नका – नाहीतर /v/ ऐकू येतो.
- एक शब्द: somebody, someone, something, somewhere, anything, nothing, everyone. दोन शब्द: no one (UK no-one सुद्धा) आणि सहसा any time (विशेषतः US मध्ये anytime सुद्धा).
सुवर्णनियम
होकारार्थी वाक्यात, ऑफर आणि विनंतीत some-; नकारात आणि प्रश्नात any- (किंवा “कोणीही” या अर्थाने); no- बरोबर होकारार्थी क्रियापद; every- बरोबर एकवचनी क्रियापद. विशेषण आणि else नंतर येतात: something new, someone else. You आणि they म्हणजे सर्वसाधारण लोक असू शकतात. आणि लक्षात ठेवा: मराठी “कोणीच … नाही” इंग्रजीत nobody + होकारार्थी क्रियापद, आणि “सगळे आहेत” म्हणजे everyone is.
सराव
A. रचना
योग्य शब्द लिहून वाक्य पूर्ण करा.
-
There's at the door. Can you open it? (a person)
-
I'm hungry. I need to eat.
-
I don't know in this town. I'm new here.
-
I'm looking for my glasses, but I can't find them .
-
knows the answer — it's too difficult. (zero people)
-
एक शब्द तयार करा: every + where
B. अर्थ
योग्य पर्याय निवडा किंवा वाक्य पुन्हा लिहा.
-
योग्य पर्याय निवडा: Everybody … ice cream.
-
योग्य पर्याय निवडा: I'm thirsty. Can I have … to drink, please?
-
योग्य पर्याय निवडा: … can join the club — it's free and open to all.
-
no-शब्द वापरून पुन्हा लिहा: There isn't anything in my bag.
-
योग्य पर्याय निवडा: "Is the new café good?" "I don't know, but … say the cakes are great."
C. चूक शोधा
प्रत्येक वाक्यात एक चूक आहे किंवा वाक्य बरोबर आहे. दुरुस्त वाक्य लिहा किंवा correct लिहा.
-
I didn't tell nobody.
-
Let's go quiet somewhere.
-
Is there other thing you need?
-
Everyone in my family likes football.
D. संदर्भात
गोष्टीतल्या रिकाम्या जागा भरा.
Yesterday I came home and the door was open. I called, "Is 16 there?" But 17 answered. I looked 18 — in the kitchen, in the bedroom, in the garden. 19 was in its usual place, so it wasn't a thief. Then I found a note from my brother: "Sorry! I didn't close the door. I needed 20 from the fridge."
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
तुमच्या आयुष्याबद्दल इंग्रजीत लिहा.
-
तुमच्या वीकेंडबद्दल लिहा: तुम्ही केलेली एक गोष्ट आणि तुम्ही गेलात ती एक जागा.mum (UK); mom (US)
-
तुमच्या वर्गाबद्दल किंवा ऑफिसबद्दल everyone आणि nobody वापरून दोन वाक्यं लिहा.
F. मिश्र उजळणी
मागील धड्यांची उजळणी करा.
-
A2-10 Much, many, a lot of, a few आणि a little: इंग्रजीत “खूप” आणि “थोडं” कसं सांगायचं योग्य पर्याय निवडा: "How many people came?" "…."
-
A1-24 Countable आणि Uncountable Nouns, Some आणि Any इंग्रजीत – मराठीत सोपं स्पष्टीकरण योग्य पर्याय निवडा: Is there … milk in the fridge?
-
A2-09 Adverbs इंग्रजीत: quickly, well, hard – विशेषण की क्रियाविशेषण? मराठीत समजावून योग्य पर्याय निवडा: Everyone was talking ….
उत्तरे
A. रचना
- somebody / someone
- something
- anybody / anyone
- anywhere
- Nobody / No one
- everywhere
B. अर्थ
- likes
- something
- Anyone
- There's nothing in my bag. / There is nothing in my bag.
- they
C. चूक शोधा
- I didn't tell anybody. / I didn't tell anyone. / I told nobody. / I told no one.
- Let's go somewhere quiet.
- Is there anything else you need? / Is there something else you need?
- ✓ Everyone in my family likes football.
D. संदर्भात
- anybody / anyone / somebody / someone
- nobody / no one
- everywhere
- Everything
- something
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
- On Saturday I bought something nice for my mum. On Sunday we went somewhere quiet by the river.
- Everyone in my office drinks coffee. Nobody likes the Monday meeting.
F. मिश्र उजळणी
- None
- any
- quietly
