Slowingoგრამატიკა
A2 12 / 38

Something, anyone, nobody, everywhere: „რაღაც“, „ვინმე“, „არავინ“ ინგლისურად

Something, Anyone, Nobody, Everywhere

ამ გვერდზე
  1. მიზანი
  2. მთავარი იდეა
  3. ქართული და ინგლისური
  4. ფორმა
  5. გამოყენება
  6. ხშირი შეცდომები
  7. მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის
  8. არ აგერიოთ
  9. მართლწერა და გამოთქმა
  10. ოქროს წესი
  11. სავარჯიშოები

მიზანი

ამ გაკვეთილის შემდეგ შეძლებთ ილაპარაკოთ ადამიანებზე, ნივთებსა და ადგილებზე მათი დასახელების გარეშე – სიტყვებით something, anyone, nobody და everywhere – და სწორად გამოიყენოთ ისინი დადებით, უარყოფით და კითხვით წინადადებებში და შეთავაზებებში. ასევე შეძლებთ you-თი და they-თი ზოგადად ადამიანებზე ლაპარაკს.

მთავარი იდეა

ხანდახან ზუსტად არ ვიცით, ვინ, რა ან სად – ან ამას მნიშვნელობა არ აქვს. ინგლისური ამისთვის სიტყვებს ორი პატარა ფილისგან აწყობს, რომლებიც ერთმანეთს ეჭიდება.

პირველი ფილა გეუბნებათ, რამდენი ან როგორი: some- (რომელიღაც), any- (სულერთია, რომელი; ასევე კითხვებსა და უარყოფაში), no- (არცერთი) და every- (ყველა). მეორე ფილა გეუბნებათ ტიპს: -body ან -one – ადამიანი, -thing – ნივთი, -where – ადგილი.

შეაერთეთ და მიიღებთ მთელ ცხრილს: somebody, anything, nowhere, everyone… ოთხი პირველი და ოთხი მეორე ფილით თექვსმეტი სიტყვის აწყობა შეგიძლიათ. და some-ისა და any-ის წესები, რომლებიც A1-24-დან იცით, აქაც ზუსტად ასე მუშაობს.

ქართული და ინგლისური

ქართულშიც ასეთი სიტყვების მთელი სისტემაა და ის ინგლისურს საკმაოდ ჰგავს. ვიღაც, რაღაც, სადღაც დაახლოებით some- სიტყვებია (კონკრეტული, ოღონდ უცნობი). ვინმე, რამე, სადმე კითხვებსა და თხოვნებში გვხვდება და ხშირად any--ს შეესაბამება: „ვინმემ დარეკა?“ = Did anyone call? ყველა, ყველაფერი, ყველგან = every-, და ქართულადაც მხოლობითი ზმნით: „ყველა მზადაა“ = Everyone is ready. ზედსართავიც ორივე ენაში შემდეგ დგას: „რაღაც ახალი“ = something new.

მთავარი განსხვავება უარყოფაშია. ქართულად არავინ, არაფერი, არსად ზმნასთან არ-ს ითხოვს: „პასუხი არავინ არ იცის“. ინგლისურში უარყოფა მხოლოდ ერთხელ ითქმის: ან nobody + დადებითი ზმნა, ან not … anybody. მეორე: ქართულად „ამბობენ“, „ყიდიან“, „აშენებენ“ ქვემდებარის დასახელების გარეშე ითქმის; ინგლისურში აქ they აუცილებელია. მესამე: „სხვა რამე“ ინგლისურში something else-ია – else ბოლოს დგას.

ქართულიინგლისურირაშია განსხვავება?
ვიღაცამ ავტობუსში ქოლგა დატოვა.Somebody left their umbrella on the bus.აქ ერთნაირია: „ვიღაც“ = some-
ვინმემ დარეკა?Did anyone call?აქ ერთნაირია: კითხვაში „ვინმე“ = any-
პასუხი არავინ არ იცის.Nobody knows the answer.ქართულად ორი უარყოფა; ინგლისურში nobody + დადებითი ზმნა
არაფერი არ მითქვამს.I didn't say anything.not + any-, არა not … nothing
ყველა მზადაა.Everyone is ready.აქ ერთნაირია: მხოლობითი ზმნა
რაღაც ახალი ვცადოთ.Let's try something new.აქ ერთნაირია: ზედსართავი შემდეგ
სხვა რამე შეიძლება?Can I have something else?„სხვა“ წინ; else ბოლოს
ამბობენ, რომ კარგი ფილმია.They say it's a good film.ქართულად ქვემდებარე არ არის; ინგლისურში they
აქ მანქანას ვერ გააჩერებ.You can't park here.აქ ერთნაირია: ზოგადი მეორე პირი

მოკლედ: „ვიღაც / ვინმე / ყველა“ ინგლისურს ჰგავს; განსხვავება ისაა, რომ „არავინ … არ“ ინგლისურში nobody + დადებითი ზმნაა, „ამბობენ“ კი – They say.

ფორმა

ცხრილი

ადამიანებინივთებიადგილები
some-somebody / someonesomethingsomewhere
any-anybody / anyoneanythinganywhere
no-nobody / no onenothingnowhere
every-everybody / everyoneeverythingeverywhere

-body და -one ერთსა და იმავეს ნიშნავს. -one წერაში ცოტა უფრო ხშირია. No one ორი სიტყვაა (ბრიტანულ ინგლისურში no-one-იც).

სად გამოიყენება თითოეული

პირველი ფილატიპური წინადადებებიმაგალითი
some-დადებითი; შეთავაზება და თხოვნაSomeone called. / Would you like something to drink?
any-უარყოფითი და კითხვითიI didn't see anyone. / Is anybody home?
any-დადებითი: „სულერთია, ვინ / რა / სად“Anyone can do it.
no-დადებითი ზმნა, უარყოფითი მნიშვნელობაNobody came.
every-ყველა; მხოლობითი ზმნაEveryone is here.

დამატებით

სქემამაგალითი
+ else (= სხვა, კიდევ)someone else, nothing else, everywhere else
+ ზედსართავი (სიტყვის შემდეგ)something new, somewhere quiet, nothing special
+ to + საწყისი ფორმაsomething to eat, nowhere to sit

გამოყენება

1Some- სიტყვები დადებით წინადადებებში

Some- სიტყვები გამოიყენეთ კონკრეტული ადამიანისთვის, ნივთისთვის ან ადგილისთვის, როცა არ იცით ან არ ამბობთ, რომელი. Someone-ზე შემდეგ ინგლისური ჩვეულებრივ they / their-ს იყენებს.

Somebody left their umbrella on the bus.
ვიღაცამ ავტობუსში ქოლგა დატოვა.
„ვიღაც“ → somebody; their = უცნობი ადამიანი
I want to tell you something.
რაღაც მინდა გითხრა.
„რაღაც“ → something
Let's go somewhere warm this winter.
ამ ზამთარში სადმე თბილ ადგილას წავიდეთ.
ქართულად „სადმე“, ინგლისურში somewhere: დადებითი წინადადებაა
Someone is waiting for you at reception.
რეცეფციაზე ვიღაც გელოდებათ.

2Some- სიტყვები შეთავაზებასა და თხოვნაში

შეთავაზებასა და თხოვნაში პასუხად „კი“-ს ველით, ამიტომ კითხვაშიც some--ს ვიყენებთ.

Would you like something to eat?
რამეს ხომ არ შეჭამთ?
ქართულად „რამე“ და „ხომ არ“; ინგლისურში შეთავაზებაში – something
Can somebody help me with these boxes?
ამ ყუთებში ვინმე მომეხმარება?
„ვინმე“, მაგრამ თხოვნაა → somebody
Can I ask you something?
რაღაც შეიძლება გკითხოთ?

3Any- სიტყვები უარყოფით და კითხვით წინადადებებში

Any- სიტყვები გამოიყენეთ უარყოფით წინადადებებში და ჩვეულებრივ კითხვებში.

I can't find my keys anywhere.
გასაღებებს ვერსად ვპოულობ.
„ვერსად“ → can't … anywhere: ერთი უარყოფა
Did anyone call while I was out?
სანამ არ ვიყავი, ვინმემ დარეკა?
„ვინმე“ → anyone
We didn't buy anything at the market.
ბაზარში არაფერი ვიყიდეთ.
„არაფერი“ → didn't … anything
Can I help with anything?
რამეში ხომ ვერ დაგეხმარებით?

4Any- = სულერთია, ვინ, რა ან სად

დადებით წინადადებაში any- სიტყვები ნიშნავს „ნებისმიერი – სულერთია, რომელი“.

Anyone can make this cake.
ამ ნამცხვრის გაკეთება ნებისმიერს შეუძლია.
„ნებისმიერი“ → anyone
You can sit anywhere.
სადაც გინდა, იქ დაჯექი.
My dog eats anything.
ჩემი ძაღლი ყველაფერს ჭამს.
anything = რაც არ უნდა იყოს
Call me any time.
ნებისმიერ დროს დამირეკე.

5No- სიტყვები: ნული, დადებითი ზმნით

No- სიტყვებში უარყოფა უკვე არის, ამიტომ ზმნა დადებითია. სტანდარტულ ინგლისურში მხოლოდ ერთი უარყოფაა: nobody ან not … anybody – ორივე ერთად არასოდეს. ქართულად კი პირიქით: „არავინ“-ს „არ“ სჭირდება.

Nobody knows the answer.
პასუხი არავინ არ იცის.
ქართულად ორი უარყოფა; ინგლისურში nobody + დადებითი ზმნა
There's nothing in the fridge.
მაცივარში არაფერი არ არის.
„არაფერი … არ“ → There's nothing
I have nowhere to stay tonight.
ამაღამ ღამის გასათევი არსად მაქვს.
"Who did you talk to?" "No one."
„ვის ელაპარაკე?“ „არავის.“
მოკლე პასუხი
I didn't say anything.
არაფერი არ მითქვამს.
იგივეა, რაც I said nothing; სალაპარაკოში უფრო ხშირია

6Every- სიტყვებს მხოლობითი ზმნა სჭირდება

Everyone ყველა ადამიანს ნიშნავს, მაგრამ გრამატიკულად მხოლობითია: is, has, knows. ქართულადაც ასეა: „ყველა მზადაა“. წინადადებაში შემდეგ გამოიყენეთ they / their.

Everyone is ready.
ყველა მზადაა.
აქ ერთნაირია: მხოლობითი ზმნა
Everything was perfect.
ყველაფერი იდეალური იყო.
Everybody knows her name.
მისი სახელი ყველამ იცის.
knows: -s
There are cafés everywhere in this city.
ამ ქალაქში ყველგან კაფეებია.
Has everyone got their tickets?
ყველას აქვს ბილეთი?
UK; US: Does everyone have…?

7Something else, nobody else; something new

Else ნიშნავს „სხვა“ ან „კიდევ“. ზედსართავი ამ სიტყვების შემდეგ დგას და არა წინ.

Can I have something else? I don't like fish.
სხვა რამე შეიძლება? თევზი არ მიყვარს.
„სხვა რამე“ → something else: else ბოლოს
Nobody else was at the office.
ოფისში სხვა არავინ იყო.
„სხვა არავინ“ → nobody else
Let's try something new.
რაღაც ახალი ვცადოთ.
აქ ერთნაირია: ზედსართავი შემდეგ
Is there anywhere cheaper near here?
აქვე სადმე უფრო იაფი ადგილი ხომ არ არის?
Did anything interesting happen?
რამე საინტერესო მოხდა?

8ზოგადი you და they: ადამიანები ზოგადად

You და they ყოველთვის კონკრეტულ ადამიანს არ ნიშნავს. You შეიძლება ნიშნავდეს „ნებისმიერს, ადამიანებს ზოგადად“ – მოლაპარაკეც და მსმენელიც შედის. They შეიძლება ნიშნავდეს „სხვა ადამიანებს“: ადამიანებს ზოგადად ან პასუხისმგებელ პირებს (მაღაზია, კომპანია, ქალაქის მერია). ეს ყოველდღიურ ინგლისურში ძალიან ხშირია. (One can't park here იგივეს ნიშნავს, რასაც You can't park here, მაგრამ one ძალიან ოფიციალურია.) ქართულადაც ზოგად მეორე პირს ვიყენებთ („აქ ვერ გააჩერებ“), მაგრამ „ამბობენ“, „ყიდიან“ ქვემდებარის დასახელების გარეშე ითქმის – ინგლისურში they აუცილებელია.

You can't park here.
აქ მანქანას ვერ გააჩერებ.
you = ნებისმიერი ადამიანი, არა მხოლოდ მსმენელი
You need a ticket for the museum.
მუზეუმში შესასვლელად ბილეთი გჭირდება.
In this café, you pay at the counter.
ამ კაფეში დახლთან იხდი.
They say it's a good film.
ამბობენ, რომ კარგი ფილმია.
„ამბობენ“ → They say: they აუცილებელია
They sell great bread at that shop.
იმ მაღაზიაში შესანიშნავ პურს ყიდიან.
they = იქ მომუშავე ადამიანები
They're building a new hospital in our town.
ჩვენს ქალაქში ახალ საავადმყოფოს აშენებენ.
„აშენებენ“ → they're building

ხშირი შეცდომები

❌I didn't see nobody.
✅I didn't see anybody. ან I saw nobody.
სტანდარტულ ინგლისურში მხოლოდ ერთი უარყოფაა.
❌Everyone are here.
✅Everyone is here.
every- სიტყვებს მხოლობითი ზმნა სჭირდება.
❌I want new something.
✅I want something new.
ზედსართავი something-ის შემდეგ დგას.
❌Nobody didn't come.
✅Nobody came.
no- სიტყვას დადებითი ზმნა სჭირდება.
❌I can't go nowhere.
✅I can't go anywhere.
not + any-.
❌Everybody have a phone.
✅Everybody has a phone.
მხოლობითი ზმნა.
❌Is there other thing?
✅Is there anything else?
„სხვა / კიდევ“ ამ სიტყვების შემდეგ → else; other A2-12-შია.
⚠️One can't smoke here.
✅You can't smoke here.
შეცდომა არ არის, მაგრამ ზოგადი one ძალიან ოფიციალურია; ყოველდღიურ ინგლისურში – you.
⚠️I have anything to tell you.
✅I have something to tell you.
დადებით წინადადებაში anything ნიშნავს „სულერთია, რა“, რაც აქ აზრს კარგავს. ერთი კონკრეტული რამისთვის – something.

მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის

1. „არაფერი არ…“, „არავინ არ…“ → ორმაგი უარყოფა. ქართულში „არავინ“, „არაფერი“, „არსად“ ზმნასთან „არ“-ს ითხოვს: „ბებია ინტერნეტში წაკითხულს არაფერს არ იჯერებს“. ინგლისურში უარყოფა მხოლოდ ერთხელ ითქმის: ან not … any-, ან no- სიტყვა დადებითი ზმნით.

❌Grandma doesn't believe nothing she reads online.
✅Grandma doesn't believe anything she reads online. ან Grandma believes nothing she reads online.
ერთი უარყოფა
❌At the meeting nobody didn't ask any questions.
✅At the meeting nobody asked any questions.
nobody + დადებითი ზმნა

2. „აყენებენ“, „ეძახიან“ → ზმნა ქვემდებარის გარეშე. ქართულად ზმნის ფორმა თავად გვეუბნება, რომ „ისინი“ აკეთებენ, და ქვემდებარის დასახელება საჭირო არ არის: „კახეთში ღვინოს ქვევრში აყენებენ“, „საქართველოში ამ წვნიანს ხარჩოს ეძახიან“. ინგლისურში ზმნას ქვემდებარე ყოველთვის სჭირდება – ზოგადი მნიშვნელობისთვის they.

❌In Kakheti make wine in big clay jars.
✅In Kakheti they make wine in big clay jars.
they = ადამიანები ზოგადად
❌In Georgia call this soup kharcho.
✅In Georgia they call this soup kharcho.
they = ადამიანები ზოგადად

3. „სხვა რამე“ → other something. ქართულად „სხვა“ წინ დგას: „სხვა რამე“, „სხვა ვინმე“. ინგლისურში ამ სიტყვებთან other არ გამოიყენება – else ბოლოს მოდის: something else, someone else.

❌I don't like this colour. Do you have other something?
✅I don't like this colour. Do you have something else? ან I don't like this colour. Do you have anything else?
else ბოლოს

4. „ხომ არ…?“ → უარყოფითი კითხვა შეთავაზებაში. ქართულად თავაზიანი შეთავაზება ხშირად უარყოფითი ფორმითაა: „ჩაისთან რამე ტკბილს ხომ არ ინებებთ?“ ინგლისურში უარყოფითი კითხვა (Don't you want…?) გაკვირვებას ან საყვედურს ჰგავს. შეთავაზებისთვის: Would you like something…?

⚠️Don't you want anything sweet with your tea?
✅Would you like something sweet with your tea?
გრამატიკულად სწორია, მაგრამ ჟღერს ისე, თითქოს გაგიკვირდათ, რომ სტუმარს არაფერი უნდა; შეთავაზებაში – Would you like something…?

არ აგერიოთ

everyone თუ every one – Everyone (ერთი სიტყვა) = ყველა ადამიანი. Every one (ორი სიტყვა) = თითოეული ერთეული, ხშირად of-ით. იხ. B1-30.

Everyone loved the cake.
ტორტი ყველას მოეწონა.
ყველა ადამიანი
I ate every one of the biscuits.
ორცხობილები სათითაოდ, ყველა შევჭამე.
every one = თითოეული

any- კითხვაში თუ any- = სულერთია, ვინ – ერთი სიტყვა, ორი გამოყენება. მნიშვნელობას წინადადების ტიპი გვიჩვენებს.

Can anyone help me?
ვინმე დამეხმარება?
არის ვინმე, ვისაც შეუძლია?
Anyone can help.
დახმარება ნებისმიერს შეუძლია.
ყველას; სულერთია, ვის

nothing თუ not … anything – ორივე სწორია. Not … anything ყოველდღიურ მეტყველებაში უფრო ხშირია; nothing უფრო მოკლე და ცოტა უფრო მკვეთრია. ქართულად ორივე ერთნაირად ითარგმნება.

I didn't eat anything.
არაფერი არ მიჭამია.
not + anything
I ate nothing.
არაფერი არ მიჭამია.
nothing + დადებითი ზმნა

მართლწერა და გამოთქმა

  • მახვილი პირველ ნაწილზეა: somebody, anything, nobody, everywhere – SOME-body, AN-y-thing, NO-body, EV-ry-where. ქართულში მახვილი სუსტია, ინგლისურში კი პირველი მარცვალი აშკარად ძლიერია.
  • any /ˈeni/: პირველი ხმოვანი ე-ს ჰგავს, არა ა-ს. სიტყვას ისე ნუ წაიკითხავთ, როგორც იწერება.
  • nothing /ˈnʌθɪŋ/ და nobody /ˈnəʊbədi/ (UK), /ˈnoʊbɑːdi/ (US) სხვადასხვა ხმოვნით იწყება: noth- ერითმება nut-ს (/ʌ/ – მოკლე, ღია, ა-სთან ახლოს), no- კი – go-ს (ორმაგი ხმოვანი, ო-დან უ-სკენ).
  • -thing-ში /θ/ ქართულში არ არის: ენის წვერი კბილებს შორის მოათავსეთ და ჰაერი გაატარეთ. ნუ იტყვით ტ-ს, თ-ს ან ს-ს. ბოლოში /ŋ/ ცხვირისმიერი ბგერაა – g არ ისმის.
  • everything და everyone ჩვეულებრივ სამმარცვლიანია: EV-ry-thing, EV-ry-one. შუა e თითქმის არ ისმის.
  • ერთი სიტყვა: somebody, someone, something, somewhere, anything, nothing, everyone. ორი სიტყვა: no one (UK-ში no-one-იც) და ჩვეულებრივ any time (განსაკუთრებით US-ში anytime-იც).

ოქროს წესი

some- – დადებით წინადადებებში, შეთავაზებასა და თხოვნაში; any- – უარყოფით და კითხვით წინადადებებში (ან „სულერთია, რომელი“ მნიშვნელობით); no- – დადებითი ზმნით (ქართული „არ“-ის გარეშე!); every- – მხოლობითი ზმნით. ზედსართავი და else ბოლოს დგას: something new, someone else. You და they ზოგადად ადამიანებსაც ნიშნავს – „ამბობენ“ = They say.

სავარჯიშოები

A. ფორმა

ჩასვით გამოტოვებული სიტყვა.

  1. There's at the door. Can you open it? (ადამიანი)
  2. I'm hungry. I need to eat.
  3. I don't know in this town. I'm new here.
  4. I'm looking for my glasses, but I can't find them .
  5. knows the answer — it's too difficult. (არცერთი ადამიანი)
  6. შეადგინეთ ერთი სიტყვა: every + where

B. მნიშვნელობა

აირჩიეთ სწორი პასუხი ან გადააკეთეთ წინადადება.

  1. აირჩიეთ სწორი პასუხი: Everybody … ice cream.
  2. აირჩიეთ სწორი პასუხი: I'm thirsty. Can I have … to drink, please?
  3. აირჩიეთ სწორი პასუხი: … can join the club — it's free and open to all.
  4. გადააკეთეთ no- სიტყვით: There isn't anything in my bag.
  5. აირჩიეთ სწორი პასუხი: "Is the new café good?" "I don't know, but … say the cakes are great."

C. იპოვეთ შეცდომა

ყოველ წინადადებაში ერთი შეცდომაა, ან წინადადება სწორია. დაწერეთ გასწორებული წინადადება ან დაწერეთ correct.

  1. I didn't tell nobody.
  2. Let's go quiet somewhere.
  3. Is there other thing you need?
  4. Everyone in my family likes football.

D. კონტექსტში

შეავსეთ ტექსტში გამოტოვებული სიტყვები.

A strange morning
Yesterday I came home and the door was open. I called, "Is 16 there?" But 17 answered. I looked 18 — in the kitchen, in the bedroom, in the garden. 19 was in its usual place, so it wasn't a thief. Then I found a note from my brother: "Sorry! I didn't close the door. I needed 20 from the fridge."

E. თქვენი ჯერი

დაწერეთ ინგლისურად.

  1. დაწერეთ თქვენს შაბათ-კვირაზე: რაღაც, რაც გააკეთეთ, და ადგილი, სადაც წახვედით.
  2. დაწერეთ ორი წინადადება თქვენს კლასზე ან ოფისზე everyone-ით და nobody-ით.

F. შერეული გამეორება

გაიმეორეთ წინა გაკვეთილები.

  1. A2-10 Much, many, a lot of, a few, a little: „ბევრი“ და „ცოტა“ ინგლისურად
    აირჩიეთ სწორი პასუხი: "How many people came?" "…."
  2. A1-24 თვლადი და უთვლადი არსებითი სახელები, some და any ქართულად
    აირჩიეთ სწორი პასუხი: Is there … milk in the fridge?
  3. A2-09 ზმნიზედები ინგლისურად: quickly, well, hard და ზედსართავი თუ ზმნიზედა
    აირჩიეთ სწორი პასუხი: Everyone was talking ….
პასუხები

A. ფორმა

  1. somebody / someone
  2. something
  3. anybody / anyone
  4. anywhere
  5. Nobody / No one
  6. everywhere

B. მნიშვნელობა

  1. likes
  2. something
  3. Anyone
  4. There's nothing in my bag. / There is nothing in my bag.
  5. they

C. იპოვეთ შეცდომა

  1. I didn't tell anybody. / I didn't tell anyone. / I told nobody. / I told no one.
  2. Let's go somewhere quiet.
  3. Is there anything else you need? / Is there something else you need?
  4. ✓ Everyone in my family likes football.

D. კონტექსტში

  1. anybody / anyone / somebody / someone
  2. nobody / no one
  3. everywhere
  4. Everything
  5. something

E. თქვენი ჯერი

  1. On Saturday I bought something nice for my mum. On Sunday we went somewhere quiet by the river.
  2. Everyone in my office drinks coffee. Nobody likes the Monday meeting.

F. შერეული გამეორება

  1. None
  2. any
  3. quietly
Android აპლიკაციაისწავლეთ ყველგან Google Play