SlowingoГрамматика
B1 8 / 39

I Wish және If Only қазақша: «-са ғой» ағылшынша қалай айтылады?

I Wish and If Only: Present Wishes

Осы бетте
  1. Мақсат
  2. Негізгі идея
  3. Қазақ тілі мен ағылшын тілі
  4. Құрылым
  5. Қолданылуы
  6. Жиі кездесетін қателер
  7. Қазақ тілінде сөйлейтіндерге арналған тұзақтар
  8. Шатастырмаңыз
  9. Жазылуы мен айтылуы
  10. Алтын ереже
  11. Жаттығулар

Мақсат

Осы сабақтан кейін сіз қазіргі бір жағдайдың басқаша болғанын қалайтыныңызды айта аласыз (I wish I had more time, I wish I could sing, If only it were Friday) және wish пен hope сөздерінің арасынан дұрысын таңдай аласыз.

Негізгі идея

Тілек — екінші шартты сөйлем B1-06 сияқты шағын қиял әлемі. Сіз шындыққа қарайсыз, ол сізге ұнамайды, сондықтан оны басқаша елестетесіз. Сол себепті ағылшын тілі дәл сол белгіні қолданады: етістік бір қадам артқа жылжиды.

Шындық: I don't have a car. → Тілек: I wish I had a car. Шындық: I can't swim. → Тілек: I wish I could swim. Шындық: It's Monday. → Тілек: I wish it were Saturday.

Мұндағы өткен шақ түрі өткен туралы емес. Ол «бұл қазіргі жағдайдың керісінше» дегенді білдіреді.

Терезені елестетіңіз. Сіз шынайы бөлмеде тұрсыз. Терезеден өзіңіз қалаған әлемді көресіз, бірақ оған кіре алмайсыз. Тілек дегеніміз осы.

Hope басқаша. Үміттенгенде, нәрсе әлі мүмкін және нәтижесін білмейсіз: I hope it's sunny tomorrow. Мұнда терезе де, қиял әлемі де жоқ, сондықтан етістік артқа жылжымайды.

Қазақ тілі мен ағылшын тілі

Қазақша тілекті көбіне -са ғой / -са екен арқылы айтамыз: «Көлігім болса ғой», «Жүзе алсам ғой». Күшті тілек үшін шіркін сөзін қосамыз: «Шіркін, уақытым көп болса ғой!» Бұл ағылшынша I wish және If only тіркестеріне жақсы сәйкес келеді. Айырмашылық етістікте: қазақшадағы «болса», «алсам» уақытты көрсетпейді, ал ағылшын тілінде wish сөзінен кейін міндетті түрде өткен шақ түрі келеді: had, could, were.

Ең үлкен қиындық — -са екен. Біз оны шындық емес нәрсеге де («Бойым ұзын болса екен» = I wish I were taller), әлі мүмкін нәрсеге де («Ертең жаңбыр жаумаса екен» = I hope it doesn't rain tomorrow) айта береміз. Ағылшын тілінде бұлар екі түрлі етістік: мүмкін болмаса — wish, мүмкін болса — hope. Тағы бір тұзақ — тілеймін: «Сізге табыс тілеймін» = I wish you success (зат есіммен). Бірақ сөйлеммен келсе, ағылшыншада hope табиғи.

ҚазақшаМағынасыАғылшынша
Көлігім болса ғой.қазір жоқI wish I had a car.
Жүзе алсам ғой.қабілет жоқI wish I could swim.
Бойым ұзынырақ болса екен.шындық емесI wish I were taller.
Сенбіде жаңбыр жаумаса екен.әлі мүмкінI hope it doesn't rain on Saturday.
Шіркін, уақытым көбірек болса ғой!күшті тілекIf only I had more time!
Сізге табыс тілеймін.жақсы тілекI wish you success.
Тезірек жазыласыз деп үміттенемін.мүмкін нәрсеI hope you feel better soon.

Құрылым

wish / if only + өткен шақ түрі (қазір туралы)

Қазіргі шындықТілекҮлгі
I don't have enough money.I wish I had more money.wish + Past Simple
She lives far away.I wish she didn't live so far away.wish + Past Simple (болымсыз)
I can't drive.I wish I could drive.wish + could
I'm not on holiday.I wish I were on holiday.wish + were
It's raining.If only it wasn't raining!if only + Past Continuous

wish сөзінен кейін that қоюға болады, бірақ әдетте түсіріліп айтылады: I wish (that) I knew.

wish + were / was

ТүріСтиліМысал
I / he / she / it wereстандартты түрі; жазуда осы қолайлыI wish he were here.
I / he / she / it wasбейресми сөйлеуде жиіI wish he was here.

wish және hope

wishhope
Жағдайқазір шындық емес / мүмкін емес / екіталаймүмкін; нәтижесі белгісіз
Етістік түрі (қазір немесе болашақ туралы)өткен шақ түрі (had, could, were)осы шақ немесе will (have, is, will be)
МысалI wish it was sunny. (Күн ашық емес.)I hope it's sunny tomorrow. (Ашық болуы мүмкін.)

Қолданылуы

1wish + Past Simple: ұнамайтын қазіргі жағдай

Қазіргі бір фактінің басқаша болғанын қаласаңыз, wish + Past Simple қолданыңыз. Дәл қазір жүріп жатқан нәрсе үшін Past Continuous қолданыңыз.

I wish I had a bigger flat.
Пәтерім үлкенірек болса ғой.
пәтерім шағын; flat (UK) = apartment (US)
I wish I knew the answer.
Жауабын білсем ғой.
білмеймін → knew, know емес
My son wishes he lived closer to his friends.
Ұлым достарына жақынырақ тұрса екен деп армандайды.
he → wishes, -s жалғауымен
I wish we didn't have so many meetings.
Жиналыстарымыз осынша көп болмаса ғой.
жиналыс көп
I wish my neighbours weren't playing their music so loudly.
Көршілерім музыканы соншалықты қатты қоймаса ғой.
дәл қазір болып жатыр → Past Continuous

2wish + could: қабілет пен мүмкіндік

Сізде жоқ қабілет үшін немесе қазір мүмкін емес нәрсе үшін could қолданыңыз. Қазақшадағы -а алсам ғой дәл осы.

I wish I could play an instrument.
Бір музыкалық аспапта ойнай алсам ғой.
«-а алсам ғой» → could
She wishes she could take a day off, but she's too busy.
Ол бір күн демалыс ала алса екен дейді, бірақ қолы тимейді.
«ол» мұнда әйел → she
I wish we could stay longer.
Ұзағырақ қала алсақ қой.
I wish I could help you, but I'm working all weekend.
Саған көмектесе алсам ғой, бірақ демалыс бойы жұмыс істеймін.
сыпайы бас тарту

3wish + were: be етістігімен

be етістігімен барлық жақта were (стандартты түрі) немесе I / he / she / it сөздерімен was (бейресми) қолданыңыз. Екеуі де жиі кездеседі.

I wish I were taller.
Бойым ұзынырақ болса ғой.
I wish it was the weekend already.
Қазір демалыс күні болса екен.
бейресми: was; «-са екен» мұнда wish, өйткені әлі демалыс емес
I wish you were here.
Қасымда болсаң ғой.
He wishes he weren't so shy.
Ол соншалықты ұялшақ болмаса екен деп армандайды.
«ол» мұнда ер адам → he

4If only: күштірек тілек

If only мағынасы I wish тіркесімен бірдей, бірақ күштірек әрі эмоционалдырақ, қазақшадағы «Шіркін, … -са ғой!» сияқты. Ол көбіне леп белгісімен аяқталады.

If only I had more time!
Шіркін, уақытым көбірек болса ғой!
«шіркін … -са ғой» → if only
If only I could remember her name!
Оның атын есіме түсіре алсам ғой!
her → әйел
If only we lived near the sea.
Шіркін, теңіздің жағасында тұрсақ қой.
If only it weren't so expensive!
Соншалықты қымбат болмаса ғой!

5hope: шынайы мүмкіндіктер

Жағдай мүмкін болса және не болатынын білмесеңіз, hope қолданыңыз. Қазір немесе болашақ туралы айтқанда hope сөзінен кейін осы шақ немесе will келеді, өткен шақ түрі емес. Қазақшада бұл көбіне «-са екен» немесе «… деп үміттенемін».

I hope you feel better soon.
Тезірек жазылып кетесің деп үміттенемін.
мүмкін жағдай → hope + осы шақ
I hope it doesn't rain on Saturday.
Сенбіде жаңбыр жаумаса екен.
«-са екен» мұнда hope: жаууы да, жаумауы да мүмкін
We hope the flight won't be late.
Рейс кешікпейді деп үміттенеміз.
I hope you're enjoying the course.
Курс сізге ұнап жүрген шығар деп үміттенемін.
қазір болып жатыр; нәтижесін білмеймін

Жиі кездесетін қателер

❌I wish I have a car.
✅I wish I had a car.
Қазір туралы: wish + өткен шақ түрі.
❌I wish I can swim.
✅I wish I could swim.
wish сөзінен кейін can → could.
❌I wish I am on holiday.
✅I wish I were on holiday.
wish сөзінен кейін be → were (немесе бейресми was).
❌I wish I don't have to work tomorrow.
✅I wish I didn't have to work tomorrow.
Болымсыз → didn't + етістіктің негізгі түрі.
❌I wish I could to speak to her.
✅I wish I could speak to her.
could + етістіктің негізгі түрі, to жоқ.
❌I wish you will pass your exam.
✅I hope you pass your exam.
Шынайы мүмкіндік → hope (немесе: I hope you'll pass).
❌If only I would know her number!
✅If only I knew her number!
Өзіңіздің қазіргі тілегіңіз үшін Past Simple қолданыңыз. wish + would басқа мағына береді: B2-04 қараңыз.

Қазақ тілінде сөйлейтіндерге арналған тұзақтар

1. «-са ғой» → wish + осы шақ. Қазақша «Қытай тілін білсем ғой» дегенде «білсем» уақытты көрсетпейді. Сондықтан ағылшынша осы шақ қалып қояды. wish сөзінен кейін әрдайым бір қадам артқа жылжыңыз.

❌I wish I know Chinese.
✅I wish I knew Chinese.
❌I wish our flat has a balcony.
✅I wish our flat had a balcony.

2. «-са екен» → wish. «Ертең күн ашық болса екен» дегенде нәтиже белгісіз, яғни бұл үміт. Бірақ «-са екен» тілекті де білдіретіндіктен, wish таңдалып кетеді. Мүмкін нәрсе үшін hope керек.

❌I wish the train isn't late tonight.
✅I hope the train isn't late tonight.
Мүмкін жағдай → hope + осы шақ.
❌I wish Dana gets the scholarship.
✅I hope Dana gets the scholarship.
Нәтиже белгісіз → hope.

3. «Табыс тілеймін» → wish you to… «Жаңа жұмысыңызда табысты болуыңызды тілеймін» деген сөйлемді сөзбе-сөз аударсақ, wish + адам + to шығады. Бұл ағылшыншада ресми «талап етемін» деген сияқты естіледі. Жақсы тілек үшін wish + адам + зат есім немесе hope қолданыңыз.

⚠️I wish you to be successful in your new job.
✅I wish you success in your new job. немесе I hope you'll be successful in your new job.
Грамматикалық тұрғыдан дұрыс, бірақ wish + адам + to «мен сізден мұны талап етемін» сияқты естіледі.
⚠️We wish you to have a good trip.
✅We hope you have a good trip. немесе Have a good trip!
Грамматикалық тұрғыдан дұрыс, бірақ табиғи тілек емес, бұйрық сияқты естіледі.

Шатастырмаңыз

wish және hope — Wish: бұл шындық емес немесе болмайтынын білемін. Hope: бұл болуы мүмкін және мен соны қалаймын.

I wish I was at the concert.
Концертте болсам ғой.
мен онда жоқпын
I hope you have a great time at the concert.
Концертте керемет көңіл көтересің деп үміттенемін.
сен барасың, жақсы өтсін деймін

Қазіргі тілек және өткенге өкіну — Қазір туралы тілекте Past Simple қолданылады. Өткенге өкінуде Past Perfect қолданылады: бұл B2-04 сабағында.

I wish I had a car.
Көлігім болса ғой.
қазір: көлігім жоқ
I wish I had bought that car.
Сол көлікті сатып алғанымда ғой.
өткен: алмадым; B2-04 қараңыз

wish сөзінің басқа мағыналары — Wish + адам + зат есім жақсы тілек білдіреді («тілеймін»); wish + to-infinitive — want сөзінің ресми түрі. Екеуінде де етістік артқа жылжымайды.

We wish you a happy birthday!
Туған күніңіз құтты болсын!
тілек
I wished him good luck before the interview.
Сұхбаттың алдында оған сәттілік тіледім.
him → ер адам
I wish to speak to the manager.
Менеджермен сөйлескім келеді.
ресми: I want to

Жазылуы мен айтылуы

  • wish /wɪʃ/: соңғы /ʃ/ қазақтың ш дыбысына өте жақын. Бірінші /w/ дыбысын ерінді дөңгелетіп айтыңыз, в емес. Ортадағы /ɪ/ қысқа әрі босаңсыған.
  • wishes бір буынға ұзарады: /ˈwɪʃɪz/. Үшінші жақта: she wishes.
  • Екпін wish сөзіне және негізгі сөзге түседі: I WISH I had more TIME.
  • were әдетте әлсіз айтылады: /wə/ (UK), /wɚ/ (US). weren't екпінмен айтылады: /wɜːnt/ (UK), /wɝːnt/ (US). Қазақ тілінде /ɜː/ дыбысы жоқ: ерінді дөңгелетпей, тілді ортада ұстап, дыбысты созыңыз.
  • If only тіркесінде екпін only сөзінің бірінші буынына түседі: if ONly, көбіне төмендейтін, мұңды үнмен. Қазақ сөздеріндегідей соңғы буынға екпін түсірмеңіз.

Алтын ереже

Қазір шындық емес, бірақ солай болғанын қалайсыз ба? wish / if only + өткен шақ түрін (had, could, were) қолданыңыз. Әлі мүмкін бе? hope + осы шақ немесе will қолданыңыз. Қазақша «-са екен» мүмкін нәрсе туралы болса, ол hope.

Жаттығулар

A. Құрылым

Әр орынға бір сөз қойыңыз, жақшадағы етістікті дұрыс түрде жазыңыз немесе жақшадағы сөз арқылы тілек жазыңыз.

  1. I don't have a dog. I wish I a dog.
  2. I can't cook. I wish I cook.
  3. She isn't here. I wish she here.
  4. It's so cold. If only it (not be) so cold!
  5. I have to get up early tomorrow. (wish)
  6. It's raining. (wish + past continuous)

B. Мағына

Мағынасына қарай дұрыс жауапты таңдаңыз немесе сұраққа жауап беріңіз.

  1. Дұрыс жауапты таңдаңыз: I … you enjoy the party tonight.
  2. Дұрыс жауапты таңдаңыз: I … I lived in a warmer country.
  3. "I wish I spoke Italian." Сөйлеуші қазір итальянша сөйлей ме?
  4. Дұрыс жауапты таңдаңыз: The exam is tomorrow. I … I pass!

C. Қатені табыңыз

Әр сөйлемде бір қате бар немесе сөйлем дұрыс. Түзетілген сөйлемді жазыңыз немесе correct деп жазыңыз.

  1. I wish I can stay longer.
  2. I wish I am better at maths.
  3. I wish you will feel better soon.
  4. If only I knew the answer!

D. Мәтін ішінде

Диалогты оқып, жақшадағы етістікті дұрыс түрде жазыңыз немесе дұрыс сөзді таңдаңыз.

Monday morning
Kim: Ugh, it's Monday. I wish it 15 (be) Saturday.
Raj: Me too. And I wish I 16 (not / have) so much work this week.
Kim: If only we 17 (can) work from home on Mondays!
Raj: Well, the boss is thinking about it. I 18 (hope / wish) she says yes.
Kim: Me too. I wish I 19 (know) what she was going to decide.

E. Сіздің кезегіңіз

Өзіңіз туралы ағылшынша жазыңыз.

  1. Қазіргі өміріңіз туралы екі тілек жазыңыз: біреуі had арқылы, екіншісі could арқылы.
  2. Бүгін сізді ашуландырып жүрген бір нәрсе туралы If only…! сөйлемін жазыңыз.
  3. Досыңыздың ертең жұмысқа сұхбаты бар. hope арқылы бір сөйлем жазыңыз.

F. Аралас қайталау

Алдыңғы сабақтарды қайталаңыз.

  1. B1-06 Second Conditional қазақша: «-са, … -ар едім» ағылшынша
    If I (be) you, I'd apologise.
  2. B1-06 Second Conditional қазақша: «-са, … -ар едім» ағылшынша
    If I won the lottery, I (buy) a house by the sea.
  3. B1-07 Third Conditional қазақша: «-ған болсам, … -ған болар едім»
    If I (know) about the party, I would have come.
  4. A2-22 May, Might, Could қазақша: «-уы мүмкін» ағылшынша қалай айтылады?
    It ___ rain later, so take an umbrella. …
Жауаптар

A. Құрылым

  1. had
  2. could
  3. were / was
  4. weren't / wasn't / were not / was not
  5. I wish I didn't have to get up early tomorrow.
  6. I wish it wasn't raining. / I wish it weren't raining.

B. Мағына

  1. hope
  2. wish
  3. No
  4. hope

C. Қатені табыңыз

  1. I wish I could stay longer.
  2. I wish I were better at maths. / I wish I was better at maths.
  3. I hope you feel better soon. / I hope you'll feel better soon. / I hope you will feel better soon.
  4. ✓ If only I knew the answer!

D. Мәтін ішінде

  1. were / was
  2. didn't have / did not have
  3. could
  4. hope
  5. knew

E. Сіздің кезегіңіз

  1. I wish I had a bigger kitchen. I wish I could speak Spanish.
  2. If only the bus came more often!
  3. I hope the interview goes well!

F. Аралас қайталау

  1. were
  2. would buy / could buy / might buy
  3. had known / 'd known
  4. might
Android қолданбасыЖолда үйреніңіз Google Play