SlowingoГраматика
B1 17 / 39

Must be, can't be, might be: логички заклучоци за сегашноста на англиски

Must Be, Can't Be, Might Be: Present Deduction

На оваа страница
  1. Цел
  2. Главна идеја
  3. Македонски и англиски
  4. Форма
  5. Употреба
  6. Чести грешки
  7. Замки за говорителите на македонски
  8. Не мешајте
  9. Правопис и изговор
  10. Златно правило
  11. Вежби

Цел

По оваа лекција ќе знаете врз основа на докази да правите логички заклучоци за сегашноста – She must be at work, That can't be right, He might be asleep – и да покажете колку сте сигурни.

Главна идеја

Често не знаеме нешто сигурно, но имаме траги. Како детектив, ги гледаме доказите и доаѓаме до заклучок. Англискиот со модалните глаголи покажува колку е силен тој заклучок.

Замислете бележник на детектив со три можни пресуди. must = „Ова е единственото објаснување што има смисла“: The lights are off and the car has gone — they must be out. can't = „Ова е невозможно“: She has just eaten a huge lunch — she can't be hungry. might / may / could = „Ова е едно можно објаснување“: He might be in a meeting.

Ова must не зборува за правила A2-20. Зборува за логика. Во ова значење спротивното на must обично е can't, а не mustn't.

Македонски и англиски

Кај нас заклучоци правиме на повеќе начини: „Мора да си уморен“, „Сигурно е на работа“, „Не може да има осумнаесет години“, „Можеби е во библиотеката“, „Може да е во библиотеката“. Добра вест: „мора да“ кај нас, исто како англиското must, значи и обврска и заклучок, а „не може да е“ е точно can't be – тука е исто.

Разликите се четири. Прво, по „мора да“ кај нас доаѓа лична форма на глаголот: „мора да е“, „мора да се на одмор“. На англиски по must стои само основната форма: must be, не must is / must are, а нашето „да“ не е to. Второ, „може да е“ и „можеби е“ лесно се преведуваат со can be, но за претпоставка за една конкретна ситуација сега англискиот користи might / may / could. Can во потврдна реченица значи општа можност (It can be cold here in winter). Трето, „мора да не е дома“ звучи природно кај нас, но англиското mustn't најчесто значи забрана; за „сигурно не е“ користете can't. Четврто, глаголскиот вид (свршен / несвршен) не е англиската продолжена форма, а кај нас претпоставка за нешто што се случува сега правиме со обично сегашно време („Сигурно зборува со некого“). На англиски тука треба must / might be + -ing.

МакедонскиАнглискиШто е различно?
Мора да си уморен.You must be tired.„мора да“ како заклучок = must – тука е исто
Мора да се на одмор.They must be on holiday.кај нас „да се“; на англиски само be
Не може да има осумнаесет години.She can't be eighteen.„не може да е“ = can't be – тука е исто
Можеби е во библиотеката.She might be in the library.претпоставка сега → might / may / could, не can
Во зима тука може да биде многу студено.It can be very cold here in winter.општа можност → can
Мора да не е дома, автомобилот го нема.He can't be home — his car isn't here.„сигурно не е“ → can't; mustn't = забрана
Линијата е зафатена. Сигурно зборува со некого.The line's busy. He must be talking to someone.нешто што се случува сега → must be + -ing
Можеби не знае за состанокот.He might not know about the meeting.know е глагол на состојба → без -ing

Накратко: „мора да е“ = must be, „не може да е“ = can't be, „можеби е“ = might / may / could be, „можеби не“ = might not / may not; за нешто што се случува сега must be + -ing.

Форма

Модален глагол + основна форма (многу често be)

Колку сте сигурни?Модален глаголПример
речиси сигурно е вистинаmustShe must be exhausted.
можноmight / may / couldHe might be at the gym.
можеби не е вистинаmight not / may notThey may not be home yet.
речиси сигурно не е вистинаcan't / couldn'tThat can't be Tom — he's in Paris.

Модален глагол + be + -ing – претпоставка за дејство што се случува сега

ОбразецПример
must be + -ingShe must be working late.
might / may / could be + -ingThey might be having dinner.
can't be + -ingYou can't be leaving already!

Модален глагол + друг глагол – главно глаголи на состојба (know, have, live, mean, like, want)

ПримерЗначење
You must know Ana — she works in your office.Сигурен сум дека ја познавате.
He can't live here — his name isn't on the door.Сигурен сум дека не живее тука.
They may have a spare key.Можеби имаат резервен клуч.

Прашања – користете could или might или Do you think…? Во прашањата е можно и can: Who can that be?

ПрашањеПример
Could… ?Could that be our taxi?
Who might… ?Who might that be at the door?
Who can… ?Who can that be at this time of night?
Do you think… ?Do you think she's ill?

Употреба

1must – речиси сигурно е вистина

Користете must кога доказите водат само кон еден разумен заклучок. Кај нас: „мора да“, „сигурно“.

You've been travelling all day. You must be tired.
Цел ден патуваш. Мора да си уморен.
„мора да“ како заклучок → must be
The restaurant is always full. The food must be good.
Ресторанот е секогаш полн. Храната мора да е добра.
кај нас „да е“, на англиски само be
Her phone goes straight to voicemail. It must be switched off.
Веднаш се вклучува говорната пошта. Телефонот сигурно ѝ е исклучен.
He's wearing a football shirt. He must be a fan.
Носи фудбалски дрес. Сигурно е навивач.
„сигурно“ → must

2can't / couldn't – речиси сигурно не е вистина

Користете can't кога доказите покажуваат дека нешто е невозможно. Може и couldn't, кое звучи малку помеко. Кај нас: „не може да е“, „нема шанси да е“.

That can't be the right address — this building is empty.
Ова не може да е точната адреса, зградата е празна.
„не може да е“ → can't be
She can't be eighteen. She looks about twelve!
Не може да има осумнаесет години. Изгледа како да има дванаесет!
кај нас „има години“, на англиски be eighteen
That noise couldn't be the cat — she's outside.
Тој звук не може да е од мачката, таа е надвор.
couldn't е малку помеко
You can't be serious!
Не зборуваш сериозно!
готов израз: изненадување, „не верувам дека тоа го мислиш“

3might / may / could – можно

Користете ги кога нешто е можно, но доказите не се доволни за сигурност. Во заклучоците значат речиси исто; may е малку поформално. Кај нас: „можеби“, „може да е“. За „можеби не“ користете might not или may not – не couldn't A2-22.

I don't know where Lucy is. She might be in the library.
Не знам каде е Луси. Можеби е во библиотеката.
претпоставка сега → might, не can
Don't call now — they may be asleep.
Не јавувај се сега, можеби спијат.
кај нас „спијат“, на англиски be asleep
That noise could be the washing machine.
Тој звук можеби е од машината за перење.
could = можно
He might not know about the meeting.
Можеби не знае за состанокот.
„можеби не“ → might not
The shop may not be open on a Sunday.
Продавницата можеби не работи во недела.
„можеби не“ → may not

4Претпоставки за нешто што се случува сега: модален глагол + be + -ing

За претпоставка за нешто што се случува токму сега користете модален глагол + be + -ing. Кај нас тука стои обично сегашно време („сигурно зборува со некого“). Глаголите на состојба остануваат во проста форма: He must know, не He must be knowing.

The line's busy. He must be talking to someone.
Линијата е зафатена. Сигурно зборува со некого.
кај нас сегашно време, на англиски must be talking
Listen! Someone might be trying to get in.
Слушај! Можеби некој се обидува да влезе.
might = можно, не сигурно
She can't be working at this time — the office closes at six.
Не може сега да е на работа, канцеларијата се затвора во шест.
can't be + -ing
You must be joking!
Па ти се шегуваш!
готов израз: „не мислиш сериозно“

5Заклучоци од докази

Заклучокот обично доаѓа со причина. Прво кажете го доказот, па заклучокот (често со so), или кажете го заклучокот и додајте because. Кога прашувате некого за неговата претпоставка, користете could, might или Do you think…?

There are no lights on, so they must be away.
Не свети ниту едно светло, значи сигурно ги нема.
доказ + so + заклучок
Everyone's wearing coats. It must be cold outside.
Сите носат палта. Мора да е студено надвор.
It must be: кај нас нема збор што одговара на it
It can't be very far, because the sign says 2 km.
Не може да е многу далеку, бидејќи на таблата пишува 2 km.
Could that be our taxi?
Да не е тоа нашето такси?
прашање за претпоставка → could
"Who might that be at the door?" "It might be the plumber."
„Кој ли може да е на вратата?“ „Можеби е водоинсталатерот.“

6must not за заклучок – можно, но ретко

Must not (= сигурен сум дека не е вистина) во заклучоците се користи главно во американскиот англиски и обично во полна форма. Во британскиот англиски mustn't се разбира пред сè како забрана A2-20. Can't е сигурен избор секаде.

He can't be home — his car isn't here.
Не може да е дома, автомобилот му го нема.
најдобар избор секаде
He must not be home — his car isn't here.
Сигурно не е дома, автомобилот му го нема.
(US) можно
They must not have any money left.
Сигурно не им останале пари.
(US) = сигурен сум дека немаат

Чести грешки

❌He must to be tired.
✅He must be tired.
модален глагол + основна форма, без to
❌They must are on holiday.
✅They must be on holiday.
по модалниот глагол стои be, не am / is / are
❌It mights be true.
✅It might be true.
модалниот глагол никогаш не добива -s
❌She must be work now.
✅She must be working now.
претпоставка за нешто што се случува сега: be + -ing
❌You must be knowing my sister.
✅You must know my sister.
know е глагол на состојба: без -ing A1-23
❌"Where's Tom?" "He can be in the kitchen."
✅He could be in the kitchen. или He might be in the kitchen.
во потврдна реченица can е за општа можност (It can be cold here in winter), не за претпоставка за една конкретна ситуација сега; во прашања е во ред: Who can that be?
⚠️She mustn't be at home — her car's gone.
✅She can't be at home — her car's gone.
можно (главно US, во форма must not), но can't е сигурниот и вообичаен избор
⚠️He couldn't be at home. (when you mean "maybe he isn't")
✅He might not be at home.
couldn't значи „невозможно“; might not значи „можеби не“

Замки за говорителите на македонски

1. „Мора да се евтини“ → must are. Кај нас по „мора да“ доаѓа лична форма на глаголот: „мора да е“, „мора да се“, „мора да имаат“. Ако ја преведеме збор по збор, по must застанува is или are. На англиски по модалниот глагол секогаш стои основната форма: must be, must have.

❌The cherries at the green market in Strumica must are really cheap this week, because everyone on the bus is carrying big bags of them.
✅The cherries at the green market in Strumica must be really cheap this week, because everyone on the bus is carrying big bags of them.
„мора да се евтини“ → must be
❌The light in Goran's office is still on at ten at night, so he must has an important deadline tomorrow.
✅The light in Goran's office is still on at ten at night, so he must have an important deadline tomorrow.
„мора да има“ → must have

2. „Може да е во подрумот“ → can be. Нашето „може да е“ значи и општа можност („во зима може да биде студено“) и претпоставка сега („може да е во подрумот“). Англиското can во потврдна реченица го покрива само првото. За претпоставка за една конкретна ситуација сега користете might, may или could.

❌Don't throw that rusty old key away yet — it can be the key to the cellar in Grandma's house in Prilep.
✅Don't throw that rusty old key away yet — it might be the key to the cellar in Grandma's house in Prilep. или Don't throw that rusty old key away yet — it could be the key to the cellar in Grandma's house in Prilep.
„може да е клучот“ → might / could be
❌The bus from Ohrid is already forty minutes late, so it can be stuck in the roadworks near Kichevo again.
✅The bus from Ohrid is already forty minutes late, so it might be stuck in the roadworks near Kichevo again. или The bus from Ohrid is already forty minutes late, so it could be stuck in the roadworks near Kichevo again.
„може да е заглавен“ → might / could be

3. „Мора да не го сака“ → mustn't like. Кај нас „мора да не е“, „мора да не го сака“ е обичен начин да кажеме „сигурно не е така“. Англиското mustn't најчесто значи „забрането е“, особено во британскиот англиски. За „сигурно не е вистина“ сигурниот избор е can't.

⚠️Stefan mustn't like the new coach very much, because he hasn't come to a single training session since September.
✅Stefan can't like the new coach very much, because he hasn't come to a single training session since September. или Stefan can't be very happy with the new coach, because he hasn't come to a single training session since September.
Граматички е точно (главно US, како must not), но mustn't звучи како забрана; can't е вообичаениот избор.

4. „Сигурно прави ајвар“ → must make. Кај нас претпоставка за нешто што се случува сега правиме со обично сегашно време: „Од дворот мириса на печени пиперки, баба сигурно прави ајвар.“ Англиското must make звучи како обврска или навика. За дејство што трае сега треба must be + -ing.

⚠️Can you smell roasted peppers from the yard? Grandma must make ajvar for the winter.
✅Can you smell roasted peppers from the yard? Grandma must be making ajvar for the winter.
Граматички е точно, но must make звучи како обврска („мора да прави“); за претпоставка за нешто што трае сега: must be making

Не мешајте

must како заклучок и must како обврска – Истиот збор, различна работа: заклучок = логика; обврска = правило A2-20. И нашето „мора да“ ги прави двете.

You must be hungry.
Мора да си гладен.
заклучок: сигурен сум дека си
You must wear a seatbelt.
Мора да го врзеш појасот.
обврска: тоа е правило

can't (невозможно) и mustn't (забрането)

That can't be true.
Тоа не може да е вистина.
невозможно
You mustn't tell anyone.
Не смееш никому да кажеш.
забрането; „не смее“ → mustn't

might not и can't – might not ја остава вратата отворена; can't ја затвора.

She might not be at work.
Можеби не е на работа.
можеби не е
She can't be at work.
Не може да е на работа.
сигурен сум дека не е

Заклучок за сегашноста и за минатото – За претпоставки за минатото користете must have / can't have / might have + минат партицип. За тоа е лекцијата B2-06.

She must be at home now.
Сега сигурно е дома.
She must have been at home last night.
Синоќа сигурно беше дома.
заклучок за минатото: видете B2-06

Правопис и изговор

  • must во заклучоците обично е слабо: /məst/ или пред согласка /məs/ – She must be…. Стандардниот македонски нема таков слаб глас /ə/: изговорете го кратко и опуштено, не како јасно „а“.
  • can't е силно и нагласено: /kɑːnt/ (UK), /kænt/ (US). Крајното /t/ често тешко се слуша, па негацијата ја носи долгата самогласка (UK) или нагласот (US). Не ја скратувајте британската /ɑː/, инаку can't звучи како can. Американското /æ/ го нема кај нас: устата е поотворена отколку за „е“.
  • might често се нагласува кога сакате да покажете сомнеж: It might be true… but I doubt it.
  • You must be joking! и You can't be serious! се готови реакции; нагласете ги силно joking и serious. Кај serious нагласот е на првиот слог: SE-ri-ous, а /ɪə/ (UK) е дифтонг.

Златно правило

Доказ → заклучок. must = сигурен сум дека е вистина („мора да е“); might / may / could = можно („можеби е“); can't = сигурен сум дека не е вистина („не може да е“). По сите нив стои основната форма: must be, никогаш must is. „Можеби не“ е might not / may not, а за „сигурно не е“ најчесто се користи can't.

Вежби

A. Форма

Дополнете ги речениците со точната форма.

  1. She's been running for an hour. She (be) tired. (I'm sure.)
  2. That (be) Jack — he's on holiday in Thailand. (I'm sure it isn't.)
  3. I'm not sure where my keys are. They (be) in the car.
  4. He isn't answering. He (sleep). (I'm sure.)
  5. Променете го значењето во „можеби не“: She may be at home.
  6. Направете прашање со could: That is our taxi.
  7. They (live) here — the name on the door is different. (I'm sure they don't.)

B. Значење

Изберете го точниот одговор.

  1. Изберете го точниот одговор: You … be hungry — you've just had a big lunch.
  2. Изберете го точниот одговор: Everyone's carrying umbrellas. It … be raining.
  3. Изберете го точниот одговор: What does it mean? "She might not be at work."
  4. Телефонот ѕвони. Мама често се јавува во ова време, но и шефот. Изберете го точниот одговор: … Mum.
  5. Изберете го точниот одговор: In "You must be tired", must is about ….

C. Најдете ја грешката

Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.

  1. They must to be at the cinema.
  2. He might be study at the moment.
  3. "Where's Ella?" "She can be in the garden."
  4. You must be knowing my sister.
  5. That can't be right — the shop closed an hour ago.

D. Во контекст

Дополнете ги зборовите што недостасуваат во разговорот.

New neighbours
Ben: Whose car is that outside?
Ana: It 18 be Mark's. His car is blue, and that one's red.
Ben: Then it 19 be the new neighbours' car. I'm not sure.
Ana: Look — there are boxes everywhere. They 20 be moving in today. That's obvious!
Ben: Then they 21 (feel) exhausted. I'm sure of it. Shall we take them some coffee?
Ana: Good idea. But they 22 (have) lunch right now — I don't know. Let's wait an hour.

E. Ваш ред е

Напишете на англиски.

  1. Погледнете околу себе. Напишете два заклучока, еден со must и еден со can't, и кажете го доказот.
  2. Пријател не одговара на телефон. Напишете три можни објаснувања со might, may и could.

F. Мешано повторување

Повторете ги темите од претходните лекции.

  1. A2-20 Must, have to, mustn't и don't have to: мора, не мора и не смее на англиски
    You ___ wear a seatbelt — it's the law. …
  2. A2-22 May, might и could: како се кажува „можеби“ на англиски
    … it will rain later.
  3. B1-14 Indirect questions на англиски: Could you tell me where… – љубезни прашања
    Do you know where ___? …
Одговори

A. Форма

  1. must be
  2. can't be / couldn't be
  3. might be / may be / could be
  4. must be sleeping
  5. She may not be at home. / She might not be at home.
  6. Could that be our taxi?
  7. can't live / couldn't live

B. Значење

  1. can't
  2. must
  3. Perhaps she isn't.
  4. It might be
  5. logic

C. Најдете ја грешката

  1. They must be at the cinema.
  2. He might be studying at the moment.
  3. She could be in the garden. / She might be in the garden. / She may be in the garden.
  4. You must know my sister.
  5. ✓ That can't be right — the shop closed an hour ago.

D. Во контекст

  1. can't / couldn't
  2. might / may / could
  3. must
  4. must be feeling / must feel
  5. might be having / may be having / could be having

E. Ваш ред е

  1. My neighbour's car isn't there, so she must be at work. It can't be very late — it's still light outside.
  2. She might be driving. She may be in a meeting. Her phone could be switched off.

F. Мешано повторување

  1. must
  2. Maybe
  3. the station is
Апликација за AndroidУчете во движење Google Play