SlowingoGrammatica
B1 17 / 39

Must be, can't be, might be: in het Engels logisch gissen over het heden

Must Be, Can't Be, Might Be: Present Deduction

Op deze pagina
  1. Leerdoel
  2. Het idee
  3. Nederlands en Engels vergeleken
  4. Vorm
  5. Gebruik
  6. Veelgemaakte fouten
  7. Valkuilen voor Nederlandstaligen
  8. Niet verwarren
  9. Spelling en uitspraak
  10. Gouden regel
  11. Oefeningen

Leerdoel

Na deze les kun je op basis van aanwijzingen logische conclusies trekken over het heden – She must be at work, That can't be right, He might be asleep – en laten zien hoe zeker je bent.

Het idee

Vaak weet je iets niet zeker, maar heb je wel aanwijzingen. Net als een detective bekijk je het bewijs en trek je een conclusie. Het Engels gebruikt modale werkwoorden om te laten zien hoe sterk die conclusie is.

Stel je het notitieboekje van de detective voor, met drie mogelijke uitkomsten. must = ‘Dit is de enige verklaring die klopt’: The lights are off and the car has gone — they must be out. can't = ‘Dit is onmogelijk’: She has just eaten a huge lunch — she can't be hungry. might / may / could = ‘Dit is één mogelijke verklaring’: He might be in a meeting.

Deze must gaat niet over regels A2-20, maar over logica. En het tegenovergestelde van deze must is normaal can't, niet mustn't.

Nederlands en Engels vergeleken

Goed nieuws: het Nederlands doet hier veel hetzelfde. Moeten kan ook een logische conclusie zijn (‘Dat moet Tom zijn’ = That must be Tom), en ‘Dat kan niet waar zijn’ is precies That can't be true. Twee verschillen. Voor ‘misschien’ gebruik je in het Nederlands vaak kunnen (‘Hij kan in de bibliotheek zijn’) – in het Engels zeg je dan might / may / could, niet can. En het Nederlands zegt veel met bijwoorden als vast, wel en zeker (‘Ze zal wel moe zijn’, ‘Hij is vast aan het bellen’), waar het Engels een modaal werkwoord kiest. Omdat het Nederlands geen aparte vorm voor ‘nu bezig’ heeft, moet je in het Engels zelf aan be + -ing denken.

NederlandsEngelsHoe zeker?
Je moet wel moe zijn. / Je zult wel moe zijn.You must be tired.bijna zeker: waar
Dat kan niet waar zijn.That can't be true.bijna zeker: niet waar – hier gelijk
Ze kan in de bibliotheek zijn. / Ze is misschien in de bibliotheek.She might be in the library.mogelijk: niet can
Hij weet misschien niets van de vergadering.He might not know about the meeting.misschien niet
Hij is vast aan het bellen.He must be talking to someone.bijna zeker, nu bezig: be + -ing

Vorm

Modaal werkwoord + basisvorm (heel vaak be)

Hoe zeker?Modaal werkwoordVoorbeeld
bijna zeker: waarmustShe must be exhausted.
mogelijkmight / may / couldHe might be at the gym.
misschien niet waarmight not / may notThey may not be home yet.
bijna zeker: niet waarcan't / couldn'tThat can't be Tom — he's in Paris.

Modaal werkwoord + be + -ing – een vermoeden over iets wat nu bezig is

PatroonVoorbeeld
must be + -ingShe must be working late.
might / may / could be + -ingThey might be having dinner.
can't be + -ingYou can't be leaving already!

Modaal werkwoord + andere werkwoorden – vooral werkwoorden die een toestand uitdrukken (know, have, live, mean, like, want)

VoorbeeldBetekenis
You must know Ana — she works in your office.Ik weet zeker dat je haar kent.
He can't live here — his name isn't on the door.Ik weet zeker dat hij hier niet woont.
They may have a spare key.Misschien hebben ze er een.

Vragen – gebruik could of might, of Do you think…? In vragen kan ook can: Who can that be?

VraagVoorbeeld
Could… ?Could that be our taxi?
Who might… ?Who might that be at the door?
Who can… ?Who can that be at this time of night?
Do you think… ?Do you think she's ill?

Gebruik

1must – bijna zeker waar

Gebruik must als het bewijs maar naar één logische conclusie wijst.

You've been travelling all day. You must be tired.
Je bent de hele dag onderweg geweest. Je zult wel moe zijn.
zal wel / moet wel → must
The restaurant is always full. The food must be good.
Het restaurant zit altijd vol. Het eten moet wel goed zijn.
Her phone goes straight to voicemail. It must be switched off.
Ze krijgt meteen haar voicemail. Haar telefoon staat vast uit.
vast → must
He's wearing a football shirt. He must be a fan.
Hij draagt een voetbalshirt. Hij is vast fan.

2can't / couldn't – bijna zeker niet waar

Gebruik can't als het bewijs laat zien dat iets onmogelijk is. Couldn't kan ook en klinkt iets minder direct.

That can't be the right address — this building is empty.
Dat kan het goede adres niet zijn – dit gebouw staat leeg.
She can't be eighteen. She looks about twelve!
Zij kan geen achttien zijn. Ze ziet eruit als twaalf!
Engels: be eighteen, niet ‘eighteen years’
That noise couldn't be the cat — she's outside.
Dat geluid kan de kat niet zijn – die is buiten.
You can't be serious!
Dat meen je niet!
vaste uitdrukking van verbazing

3might / may / could – mogelijk

Gebruik deze woorden als iets mogelijk is, maar je niet genoeg bewijs hebt om het zeker te weten. Bij vermoedens betekenen ze bijna hetzelfde; may is iets formeler. Voor ‘misschien niet’ gebruik je might not of may not – niet couldn't A2-22.

I don't know where Lucy is. She might be in the library.
Ik weet niet waar Lucy is. Ze kan in de bibliotheek zijn.
Nederlands kan, Engels might (niet can)
Don't call now — they may be asleep.
Bel nu maar niet – ze slapen misschien al.
That noise could be the washing machine.
Dat geluid zou de wasmachine kunnen zijn.
He might not know about the meeting.
Misschien weet hij niets van de vergadering.
misschien niet
The shop may not be open on a Sunday.
De winkel is op zondag misschien niet open.

4Vermoedens over iets wat nu bezig is: modaal werkwoord + be + -ing

Voor een vermoeden over iets wat op dit moment gebeurt, gebruik je modaal werkwoord + be + -ing. Werkwoorden die een toestand uitdrukken houden de gewone vorm: He must know, niet He must be knowing.

The line's busy. He must be talking to someone.
Hij is in gesprek. Hij zit vast met iemand te bellen.
zit … te / is aan het → be + -ing
Listen! Someone might be trying to get in.
Luister! Misschien probeert er iemand binnen te komen.
She can't be working at this time — the office closes at six.
Ze kan nu niet aan het werk zijn – het kantoor gaat om zes uur dicht.
You must be joking!
Dat meen je toch niet!
vaste uitdrukking

5Redeneren vanuit bewijs

Een conclusie komt meestal met een reden. Geef eerst het bewijs en dan de conclusie (vaak met so), of geef de conclusie en voeg because toe. Wil je iemands vermoeden horen, gebruik dan could, might of Do you think…?

There are no lights on, so they must be away.
Er brandt nergens licht, dus ze zijn vast weg.
Everyone's wearing coats. It must be cold outside.
Iedereen heeft een jas aan. Het moet buiten wel koud zijn.
It can't be very far, because the sign says 2 km.
Het kan niet zo ver meer zijn, want op het bord staat 2 km.
Could that be our taxi?
Zou dat onze taxi zijn?
zou … zijn → could
"Who might that be at the door?" "It might be the plumber."
‘Wie zou dat aan de deur zijn?’ ‘Misschien de loodgieter.’

6must not als vermoeden – kan, maar zelden

Must not (= ik weet zeker dat het niet zo is) kan als vermoeden, vooral in het Amerikaans-Engels, en meestal voluit geschreven. In het Brits-Engels voelt mustn't vooral als verbod A2-20. Can't is overal de veilige keuze.

He can't be home — his car isn't here.
Hij kan niet thuis zijn – zijn auto staat er niet.
de beste keuze in alle varianten
He must not be home — his car isn't here.
Hij is vast niet thuis – zijn auto staat er niet.
(US) mogelijk
They must not have any money left.
Ze hebben vast geen geld meer.
(US) = ik weet zeker dat ze niets meer hebben

Veelgemaakte fouten

❌He must to be tired.
✅He must be tired.
modaal werkwoord + basisvorm, zonder to
❌They must are on holiday.
✅They must be on holiday.
na een modaal werkwoord: be, niet am/is/are
❌It mights be true.
✅It might be true.
modale werkwoorden krijgen nooit een -s
❌She must be work now.
✅She must be working now.
vermoeden over iets wat nu bezig is: be + -ing
❌You must be knowing my sister.
✅You must know my sister.
know drukt een toestand uit: geen -ing A1-23
❌"Where's Tom?" "He can be in the kitchen."
✅He could be in the kitchen. of He might be in the kitchen.
in mededelingen is can voor een algemene mogelijkheid (It can be cold here in winter), niet voor een vermoeden over één situatie nu; in vragen mag het wel: Who can that be?
⚠️She mustn't be at home — her car's gone.
✅She can't be at home — her car's gone.
mogelijk (vooral US, als must not), maar can't is de veilige, normale keuze
⚠️He couldn't be at home. (als je bedoelt ‘misschien is hij er niet’)
✅He might not be at home.
couldn't betekent ‘onmogelijk’; might not betekent ‘misschien niet’

Valkuilen voor Nederlandstaligen

1. ‘Hij kan … zijn’ → He can be… In het Nederlands is ‘Die man kan haar vader zijn’ een gewone gok. In een Engelse mededeling betekent can een algemene mogelijkheid (It can be cold here in winter), geen vermoeden over één situatie nu. Gebruik might, may of could.

❌That man can be her father.
✅That man might be her father.
of: could be / may be
❌Don't worry, the bus can be stuck in traffic.
✅Don't worry, the bus might be stuck in traffic.

2. ‘Het kan zijn dat…’ → It can be that… Een heel gewone Nederlandse opening, maar It can be that… bestaat in het Engels niet. Zet het vermoeden gewoon in de zin zelf, met might / may / could. (It could be that… en het formele It may be that… bestaan wel.)

❌It can be that the printer is out of paper.
✅The printer might be out of paper.
❌It can be that she is ill.
✅She might be ill. of She may be ill.

3. Geen -ing voor iets wat nu bezig is. In het Nederlands zeg je ‘Ze zijn vast aan het verbouwen’ of gewoon ‘Ze verbouwen vast’. In het Engels heb je voor een vermoeden over iets wat nú gebeurt be + -ing nodig. Zonder -ing klinkt must als een plicht of als een gewoonte.

⚠️Listen to that drilling – the neighbours must renovate their kitchen.
✅Listen to that drilling – the neighbours must be renovating their kitchen.
Zonder be + -ing klinkt het als ‘ze zijn verplicht hun keuken te verbouwen’.

Niet verwarren

must als conclusie en must als plicht – Hetzelfde woord, een andere taak: conclusie = logica; plicht = een regel A2-20. In het Nederlands heeft moeten precies dezelfde twee taken.

You must be hungry.
Je moet wel honger hebben.
conclusie: ik weet zeker dat je honger hebt
You must wear a seatbelt.
Je moet een gordel dragen.
plicht: het is een regel

can't (onmogelijk) en mustn't (mag niet)

That can't be true.
Dat kan niet waar zijn.
onmogelijk
You mustn't tell anyone.
Je mag het aan niemand vertellen.
niet toegestaan; mustn't = mag niet, niet ‘hoeft niet’

might not en can't – might not laat de deur open; can't doet hem dicht.

She might not be at work.
Misschien is ze niet op haar werk.
misschien niet
She can't be at work.
Ze kan niet op haar werk zijn.
ik weet zeker van niet

Vermoedens over het heden en over het verleden – Voor vermoedens over het verleden gebruik je must have / can't have / might have + voltooid deelwoord. Dat leer je in B2-06.

She must be at home now.
Ze is nu vast thuis.
She must have been at home last night.
Ze moet gisteravond thuis zijn geweest.
vermoeden over het verleden: zie B2-06

Spelling en uitspraak

  • must is bij een vermoeden meestal zwak: /məst/, of /məs/ voor een medeklinker – in She must be… hoor je de /t/ vaak niet.
  • can't is sterk en krijgt klemtoon: /kɑːnt/ (UK), /kænt/ (US). De /t/ aan het eind hoor je vaak nauwelijks. In het Brits-Engels laat de lange, open /ɑː/ (achter in de mond, zoals bij car) horen dat het ontkennend is; in het Amerikaans-Engels is dat de klemtoon. De /æ/ van het Amerikaanse can't maak je met je mond wijd open en je tong laag en voorin – opener dan de Nederlandse e.
  • might krijgt vaak klemtoon als je twijfel wilt laten horen: It might be true… but I doubt it.
  • You must be joking! en You can't be serious! zijn vaste reacties; leg de klemtoon duidelijk op joking en serious.
  • De th van that /ð/ is stemhebbend: tongpunt licht tegen of tussen je tanden – geen d (That can't be right, niet ‘dat’).

Gouden regel

Bewijs → conclusie. must = ik weet zeker dat het waar is; might / may / could = het is mogelijk; can't = ik weet zeker dat het niet waar is. Voor ‘misschien niet’ gebruik je might not / may not; voor ‘zeker niet’ is can't de normale keuze.

Oefeningen

A. Vorm

Vul aan met de juiste vorm. De zin tussen haakjes zegt hoe zeker je bent.

  1. She's been running for an hour. She (be) tired. (I'm sure.)
  2. That (be) Jack — he's on holiday in Thailand. (I'm sure it isn't.)
  3. I'm not sure where my keys are. They (be) in the car.
  4. He isn't answering. He (sleep). (I'm sure.)
  5. Maak er ‘misschien niet’ van: She may be at home.
  6. Maak een vraag met could: That is our taxi.
  7. They (live) here — the name on the door is different. (I'm sure they don't.)

B. Betekenis

Kies het antwoord dat bij de situatie past.

  1. Kies het juiste antwoord: You … be hungry — you've just had a big lunch.
  2. Kies het juiste antwoord: Everyone's carrying umbrellas. It … be raining.
  3. Wat betekent de zin? "She might not be at work."
  4. De telefoon gaat. Mama belt vaak rond deze tijd, maar je baas ook. Kies het juiste antwoord: … Mum.
  5. In "You must be tired" gaat must over ….

C. Vind de fout

Verbeter de fout. Is de zin goed, schrijf dan correct.

  1. They must to be at the cinema.
  2. He might be study at the moment.
  3. "Where's Ella?" "She can be in the garden."
  4. You must be knowing my sister.
  5. That can't be right — the shop closed an hour ago.

D. In context

Vul het gesprek aan. Gebruik bij de werkwoorden tussen haakjes de juiste vorm.

New neighbours
Ben: Whose car is that outside?
Ana: It 18 be Mark's. His car is blue, and that one's red.
Ben: Then it 19 be the new neighbours' car. I'm not sure.
Ana: Look — there are boxes everywhere. They 20 be moving in today. That's obvious!
Ben: Then they 21 (feel) exhausted. I'm sure of it. Shall we take them some coffee?
Ana: Good idea. But they 22 (have) lunch right now — I don't know. Let's wait an hour.

E. Jouw beurt

Schrijf in het Engels.

  1. Kijk om je heen. Schrijf twee conclusies, één met must en één met can't, en geef het bewijs.
  2. Een vriendin neemt haar telefoon niet op. Schrijf drie mogelijke verklaringen met might, may en could.

F. Gemengde herhaling

Herhaal wat je in eerdere lessen hebt geleerd.

  1. A2-20 Must of have to? Mustn't of don't have to? Het verschil uitgelegd
    You ___ wear a seatbelt — it's the law. …
  2. A2-22 May, might en could: ‘misschien’ zeggen in het Engels
    … it will rain later.
  3. B1-14 Indirect questions: beleefd vragen in het Engels met Could you tell me where…?
    Do you know where ___? …
Antwoorden

A. Vorm

  1. must be
  2. can't be / couldn't be
  3. might be / may be / could be
  4. must be sleeping
  5. She may not be at home. / She might not be at home.
  6. Could that be our taxi?
  7. can't live / couldn't live

B. Betekenis

  1. can't
  2. must
  3. Perhaps she isn't.
  4. It might be
  5. logic

C. Vind de fout

  1. They must be at the cinema.
  2. He might be studying at the moment.
  3. She could be in the garden. / She might be in the garden. / She may be in the garden.
  4. You must know my sister.
  5. ✓ That can't be right — the shop closed an hour ago.

D. In context

  1. can't / couldn't
  2. might / may / could
  3. must
  4. must be feeling / must feel
  5. might be having / may be having / could be having

E. Jouw beurt

  1. My neighbour's car isn't there, so she must be at work. It can't be very late — it's still light outside.
  2. She might be driving. She may be in a meeting. Her phone could be switched off.

F. Gemengde herhaling

  1. must
  2. Maybe
  3. the station is
Android-appLeer onderweg Google Play