Articles का अन्तिम सूक्ष्म नियम: Education र The Education, The Tiger र Tigers — सजिलो नेपालीमा
Articles and Determiners: Final Nuances
यस पृष्ठमा
लक्ष्य
यो पाठपछि तपाईं abstract noun, सामान्य कथन (generic statement), विशेषण लागेका गन्न नसकिने नाम र व्यक्तिका नामसँग आर्टिकल ठ्याक्कै छान्न सक्नुहुनेछ। साथै प्रयोग साँच्चै कहाँ फरक पर्छ भन्ने पनि थाहा पाउनुहुनेछ: शीर्षक, रोग, खाना, ऋतु र दिनका समय।
मुख्य विचार
आर्टिकलले एउटै प्रश्नको जवाफ दिन्छ: यो नामलाई कसरी चिनाइँदै छ? आर्टिकल नहुनु (zero article) को अर्थ हो “सामान्य रूपमा, एउटा अवधारणाका रूपमा त्यो कुरा”। A/an को अर्थ हो “एउटा प्रकारको एउटा उदाहरण”। The को अर्थ हो “यही निश्चित कुरा: तपाईंलाई थाहा छ कुन”।
C2 मा एउटै नाम अर्थअनुसार यी ठाउँहरूमा सर्छ। Life सामान्य हो; the life of a nurse एउटा चिनाइएको किसिमको जीवन हो; a life of luxury सम्भव धेरै जीवनमध्ये एउटा प्रकार हो। विशेषण वा उपवाक्यले “एक किसिमको” बनाउँदा गन्न नसकिने नामसँग पनि a आउन सक्छ: a good knowledge of statistics।
आर्टिकललाई क्यामेराको zoom lens जस्तो सोच्नुहोस्। Zero article सबैभन्दा फराकिलो दृश्य हो: अवधारणा। A/an ले एउटा उदाहरण वा प्रकारमा zoom गर्छ। The ले एउटा मात्र कुरा फोकसमा नआउन्जेल zoom गर्छ। नाम उही रहन्छ; lens को सेटिङ बदलिन्छ। धेरै “अपवाद” त्यस्ता ठाउँ हुन् जहाँ चलनले lens लाई स्थिर गरिदिएको छ, जस्तै शीर्षकमा वा by bus मा।
नेपाली र अङ्ग्रेजी
नेपालीमा आर्टिकल हुँदैन। “एउटा” कहिलेकाहीँ a जस्तो, र “त्यो / यो” कहिलेकाहीँ the जस्तो काम गर्छन्, तर तिनलाई छोड्दा पनि वाक्य पूरा हुन्छ। नेपालीमा कुनै नाम निश्चित बनाउने काम कृदन्त वा “-को” ले गर्छ (“मैले पाएको शिक्षा”, “समस्याको प्रकृति”), तर अङ्ग्रेजीमा त्यसबाहेक the पनि चाहिन्छ। सामान्य सत्य भन्दा नेपालीमा एकवचन नाम नै पुग्छ (“डल्फिन बुद्धिमान् हुन्छ”); अङ्ग्रेजीमा कि बहुवचन (Dolphins are…), कि the + एकवचन (The dolphin is…) चाहिन्छ, आर्टिकल नभएको एकवचन होइन। नेपालीमा “एउटा सल्लाह”, “एउटा जानकारी” स्वाभाविक छ, तर अङ्ग्रेजीमा advice, information गन्न नसकिने नाम हुन्; a good knowledge of जस्ता केही विशेषणसहितका ढाँचामा मात्र a लाग्छ।
| नेपाली | अङ्ग्रेजी | टिप्पणी |
|---|---|---|
| शिक्षा सबैका लागि निःशुल्क हुनुपर्छ। | Education should be free for everyone. | सामान्य अर्थ: दुवैमा आर्टिकल छैन |
| मैले त्यो स्कुलमा पाएको शिक्षाले मेरो जीवन बदल्यो। | The education I received at that school changed my life. | नेपालीमा कृदन्त मात्र; अङ्ग्रेजीमा the पनि |
| डल्फिन निकै बुद्धिमान् हुन्छ। | Dolphins are highly intelligent. | नेपालीमा एकवचन; अङ्ग्रेजीमा बहुवचन |
| यो कामका लागि तथ्याङ्कशास्त्रको राम्रो ज्ञान चाहिन्छ। | The job requires a good knowledge of statistics. | नेपालीमा “एउटा” लाग्दैन; अङ्ग्रेजीमा a + विशेषण |
| हामी रेलबाट Edinburgh गयौँ। | We went to Edinburgh by train. | by + यातायात: आर्टिकल छैन |
| Johnson परिवार शनिबार आउँदै छ। | The Johnsons are coming on Saturday. | “परिवार” → the + बहुवचन नाम |
संरचना
Lens का तीन सेटिङ
| Lens | आर्टिकल | उदाहरण |
|---|---|---|
| अवधारणा / सामान्य रूपमा | zero | Education is a right. |
| एउटा उदाहरण / एउटा प्रकार | a / an | She received an education that few could afford. |
| निश्चित, चिनाइएको | the | The education I received was excellent. |
सामान्य कथन (generic reference): तीन विकल्प, तर एकअर्काको सट्टा चल्दैनन्
| रूप | के वर्णन गर्छ | शैली | उदाहरण |
|---|---|---|---|
| बहुवचन, zero article | सामान्य रूपमा पूरै वर्ग | तटस्थ, सबैभन्दा धेरै प्रयोग हुने | Tigers are endangered. |
| a / an + एकवचन | कुनै पनि एउटा सदस्य का लागि सत्य कुरा | तटस्थ; परिभाषा | A tiger can swim well. |
| the + एकवचन | एउटा प्रकारका रूपमा पूरै वर्ग (प्रजाति, आविष्कार, बाजा, शरीरका अङ्ग) | औपचारिक, वैज्ञानिक | The tiger is endangered. |
A/an ले पूरै वर्ग बारेको तथ्य बोक्न सक्दैन: लोपोन्मुख हुनु, लोप हुनु, व्यापक हुनु, वा कुनै वर्षमा आविष्कार हुनु। आविष्कारका लागि the + एकवचन स्वाभाविक छनोट हो (The telephone was invented in 1876); invent सँग बहुवचन कम स्वाभाविक हुन्छ। सामान्य अर्थको the + एकवचन राम्रोसँग स्थापित प्रकारसँग मात्र चल्छ (the tiger, the smartphone, the violin), जुनसुकै नाम वाक्यांशसँग होइन (the red car को अर्थ “सामान्य रूपमा रातो गाडी” हुँदैन)।
विशेष ढाँचा
| ढाँचा | आर्टिकल | उदाहरण |
|---|---|---|
| गन्न नसकिने नाम + विशेषण / उपवाक्य, एउटा किसिमका रूपमा | a / an | a good knowledge of, a warmth that… |
| शीर्षक, नोट, सूचना, लेबल | प्रायः zero | Man rescued from river. Exit. |
| by + यातायात / सञ्चारको माध्यम | zero | by car, by train, by email |
| preposition + abstract noun (निश्चित ढाँचा) | zero | in theory, in practice, at risk, on purpose |
| परिवारको थर (बहुवचन) | the | the Smiths |
| कलाकारको नाम = उसको कृति | a | a Picasso |
| प्रकारका रूपमा प्रयोग भएको नाम | the / a | the Mozart of her generation, a modern Einstein |
प्रयोग
1Abstract noun: सामान्य र निश्चित
Abstract र गन्न नसकिने नामले सामान्य अवधारणा जनाउँदा zero article लिन्छन्, र प्रायः of-वाक्यांश वा relative clause ले निश्चित बनाउँदा the लिन्छन् (B1-22)। तर of-वाक्यांश आउँदैमा the अनिवार्य हुँदैन: the history of art (एउटा निश्चित क्षेत्र), तर a history of violence (एक किसिमको इतिहास)।
2सामान्य कथनका तीन तरिका
पूरै वर्गबारे तीन तरिकाले भन्न सकिन्छ। Zero article सहितको बहुवचन सबैभन्दा धेरै प्रयोग हुन्छ, र सबैभन्दा सुरक्षित पनि हो। A/an ले कुनै पनि सामान्य एउटा सदस्यको वर्णन गर्छ, र परिभाषामा सुहाउँछ। The + एकवचनले वर्गलाई एउटा प्रकारका रूपमा देखाउँछ, विशेषगरी प्रजाति, आविष्कार, बाजा र शरीरका अङ्गका लागि, र यो बढी औपचारिक सुनिन्छ। पूरै वर्गबारेको तथ्यलाई बहुवचन वा the चाहिन्छ, a/an होइन (invent सँग the + एकवचन स्वाभाविक छनोट हो)। नेपालीमा आर्टिकल नभएको एकवचन (“गैँडा लोपोन्मुख छ”) ले यो काम गर्छ, तर अङ्ग्रेजीमा त्यसो गर्न मिल्दैन।
3विशेषण लागेका गन्न नसकिने नामसँग a/an
विशेषण वा पछि आउने वाक्यांशले कुनै खास किसिम वा गुण जनाउँदा केही गन्न नसकिने नामले a/an लिन्छन्। यो knowledge, understanding, education, warmth, honesty, patience, interest सँग धेरै हुन्छ। नाम गन्न सकिने भने बन्दैन: बहुवचन हुँदैन, सङ्ख्या पनि लाग्दैन। यो छुट सबै नामलाई लागू हुँदैन: advice, information, news सँग a कहिल्यै लाग्दैन।
4शीर्षक, सूचना र निश्चित वाक्यांशमा zero article
ठाउँ बचाउन शीर्षक, सूचना, लेबल र नोटमा आर्टिकल छोडिन्छ। by + यातायात वा सञ्चारको माध्यमपछि, र धेरै preposition + abstract noun वाक्यांशमा पनि zero article निश्चित हुन्छ।
5नामसँग आर्टिकल
व्यक्तिको नाममा सामान्यतया आर्टिकल लाग्दैन (A1-06), तर नामलाई विशेष तरिकाले प्रयोग गर्दा आर्टिकल फर्कन्छ: पूरै परिवार, कलाको कृति, कुनै प्रकारको उदाहरण, बोल्नेले नचिनेको व्यक्ति, वा “त्यही प्रसिद्ध व्यक्ति”। ठाउँका नाम B1-23 मा छन्।
6रोग, खाना, ऋतु र दिनका समय: फरक प्रयोग र छनोट
यहाँ प्रयोग फरक पर्छ, र प्रायः दुवै विकल्प सही हुन्छन्। सामान्य वा निश्चित अभिव्यक्तिका लागि zero article छान्नुहोस्; नाम निश्चित वा विशेषणसहित भए आर्टिकल थप्नुहोस्। धेरैजसो रोगका नाम गन्न नसकिने हुन्छन् र zero article लिन्छन्; headache जस्ता लक्षण भने गन्न सकिने हुन्छन्।
सामान्य गल्तीहरू
नेपाली भाषीहरूका लागि पासोहरू
1. “गैँडा लोपोन्मुख छ” → आर्टिकल नभएको एकवचन। नेपालीमा पूरै प्रजातिबारे भन्दा एकवचन नाम नै पुग्छ। अङ्ग्रेजीमा गन्न सकिने एकवचन नाम आर्टिकलबिना एक्लै आउँदैन। पूरै वर्गका लागि बहुवचन वा औपचारिक the + एकवचन प्रयोग गर्नुहोस्।
2. “सडकको गुणस्तर” → The छुट्नु। नेपालीमा “-को” ले नै नामलाई निश्चित बनाउँछ, त्यसैले अङ्ग्रेजीमा the छुट्छ। of-वाक्यांश वा उपवाक्यले कुनै निश्चित कुरा जनाउँदा the चाहिन्छ।
3. “एउटा महत्त्वपूर्ण सल्लाह” → an advice। नेपालीमा “एउटा सल्लाह”, “एउटा जानकारी” स्वाभाविक छ, र a good knowledge of देखेर धेरैलाई जुनसुकै गन्न नसकिने नाममा विशेषण राखे a लाग्छ भन्ने लाग्छ। तर advice, information, news, luggage सँग a कहिल्यै लाग्दैन, विशेषण भए पनि। a piece of वा some प्रयोग गर्नुहोस्।
4. “बसमा आयौँ” → in bus। नेपालीको “-मा” सिधै in बन्छ। अङ्ग्रेजीमा यात्राको माध्यम भन्दा by + आर्टिकल नभएको नाम आउँछ; in / on प्रयोग गरे आर्टिकल चाहिन्छ।
नझुक्किनुहोस्
the + एकवचन (सामान्य) र the + बहुवचन (निश्चित) — The tiger ले प्रजाति जनाउन सक्छ; the tigers ले केही निश्चित बाघ जनाउँछ।
by car र in the car — By + यातायात निश्चित ढाँचा हो, आर्टिकल लाग्दैन; in / on सँग आर्टिकल वा my जस्ता possessive चाहिन्छ।
विशेषण लागेका गन्न नसकिने नामसँग a/an र गन्न सकिने नाम — A knowledge ले knowledge लाई गन्न सकिने बनाउँदैन: बहुवचन हुँदैन, सङ्ख्या लाग्दैन। A1-24 हेर्नुहोस्।
आर्टिकल र अरू determiners — such a, quite a, many a र half an hour जस्ता संयोजन C2-07 मा सिकाइन्छन्।
हिज्जे र उच्चारण
- The सामान्यतया व्यञ्जन ध्वनिअघि /ðə/ र स्वर ध्वनिअघि /ði/ हुन्छ: the end /ði end/। धेरै वक्ता, विशेषगरी US मा, स्वरअघि पनि /ðə/ नै भन्छन्। /ð/ मा जिब्रोको टुप्पो माथिल्ला र तल्ला दाँतबीच हलुका राखेर आवाजसहित हावा निकाल्नुहोस्; नेपालीको “द” जस्तो जिब्रो दाँतमा थिचेर रोक्ने होइन।
- जोड दिएको the /ðiː/ (लामो र बलियो) को अर्थ “त्यही प्रसिद्ध” वा “साँचो” हुन्छ: You don't mean the Dylan Marsh?
- A सामान्यतया /ə/ हुन्छ, जुन नेपालीको “अ” सँग नजिक छ; जोड दिएको /eɪ/ को अर्थ “एउटा मात्र” वा “कुनै पनि एउटा” हुन्छ: I said a reason, not the reason.
- शीर्षक र सूचनामा छापिएको आर्टिकल हुँदैन; तर शीर्षकबारे कुरा गर्दा मानिसहरू प्रायः आर्टिकल फर्काएर बोल्छन्।
सुनौलो नियम
यहाँ नामको अर्थ के हो भनेर सोध्नुहोस्: अवधारणा (zero), एउटा उदाहरण वा प्रकार (a/an), वा एउटा चिनाइएको कुरा (the)। पूरै वर्गबारेको तथ्यका लागि बहुवचन वा the + एकवचन (आविष्कारका लागि the + एकवचन) प्रयोग गर्नुहोस्, a/an होइन; र नेपालीमा जस्तो आर्टिकल नभएको एकवचन कहिल्यै होइन। प्रयोग फरक पर्ने ठाउँमा (रोग, खाना, ऋतु) एकभन्दा बढी छनोट सही हुन्छन्।
अभ्यास
A. संरचना
निर्देशनअनुसार हरेक वाक्य फेरि लेख्नुहोस्। अर्थ उही राख्नुहोस्।
-
"The education" बाट सुरु गरेर फेरि लेख्नुहोस्: I received an excellent education at that school.
-
"a" + विशेषण + "understanding" प्रयोग गरेर फेरि लेख्नुहोस्: She understands economics extremely well.
-
अखबारको शीर्षकका रूपमा फेरि लेख्नुहोस्: A man has been arrested after a robbery at a bank in the city centre.
-
"the" + एकवचन नाम प्रयोग गरेर औपचारिक सामान्य कथनका रूपमा फेरि लेख्नुहोस्: Smartphones have transformed modern life.
-
"by" + यातायातको माध्यम प्रयोग गरेर फेरि लेख्नुहोस्: We took the train to Edinburgh.
-
"a" + कलाकारको नाम प्रयोग गरेर फेरि लेख्नुहोस्: The museum has just bought a painting by Picasso.
-
"the" + परिवारको थर प्रयोग गरेर फेरि लेख्नुहोस्: Mr and Mrs Robinson and their children have moved to Canada.
B. अर्थ
परिस्थिति पढ्नुहोस् र सबैभन्दा मिल्ने वाक्य छान्नुहोस्।
-
जीवविज्ञानको पाठ्यपुस्तकले पूरै प्रजातिबारे एउटा तथ्य बताउँछ। कुन वाक्य मिल्छ?a/an ले पूरै वर्गबारेको तथ्य बोक्न सक्दैन
-
प्रविधिको इतिहासबारे एउटा लेख। कुन वाक्य मिल्छ?वर्गका रूपमा आविष्कार: the + एकवचन
-
बालबालिकाको शब्दकोशले कुनै पनि एउटा साइकलका लागि सत्य कुरा बताउँछ। कुन वाक्य मिल्छ?a/an = कुनै पनि एउटा सदस्य; the + बहुवचन = केही निश्चित साइकल
-
आम दर्शकका लागि वन्यजन्तुबारे एउटा प्रवचन; वक्ताले सामान्य रूपमा बाघको कुरा गर्दै छन्। कुन वाक्य मिल्छ?the + बहुवचनले केही निश्चित बाघ जनाउँथ्यो
-
रिसेप्सनिस्टले पहिले कहिल्यै नभेटेकी एक जना महिला तपाईंलाई पर्खिरहेकी छिन् भन्छिन्। कुन वाक्य मिल्छ?a + नाम = यो नाम गरेको, बोल्नेले नचिनेको कोही
C. गल्ती पत्ता लगाउनुहोस्
हरेक वाक्यमा एउटा गल्ती छ, वा वाक्य सही छ। सही वाक्य लेख्नुहोस्।
-
Most people would agree that the money can't buy happiness, although it certainly makes life easier.
-
Education I received at that small village school gave me a lifelong love of reading.
-
In the practice, the new rule is rarely applied, because most managers have never been trained to use it.
-
We decided to go to the airport by the bus, because parking there costs almost as much as the flight.
-
The job requires a good knowledge of local history and a genuine interest in working with visitors.
D. पाठभित्र
सङ्ग्रहालय गाइडको यो ड्राफ्टमा आर्टिकलका केही समस्या छन्। नम्बर दिइएका भागलाई निर्देशनअनुसार सम्पादन गर्नुहोस्।
Welcome to our new gallery. (18) Elephant is the largest land animal, and this room tells its story. Sadly, (19) the elephants are now at risk in many parts of Africa. (20) In theory, they are protected by law; in practice, hunting continues. The paintings in the next room were donated by (21) a local family called Henderson, and the one on the left is (22) a painting by Turner. (23) Visitors who come with the bus can buy a discounted ticket at the desk. Our café serves lunch from twelve — so why not finish your visit with 24 long, relaxing lunch on the terrace?
-
पूरै प्रजातिबारेको औपचारिक कथनका रूपमा (18) फेरि लेख्नुहोस्।
-
(19) मा गाइडले सामान्य रूपमा हात्तीको कुरा गरेका छन्। यसलाई फेरि लेख्नुहोस्।
-
(20) को कुन रूप सही छ?निश्चित preposition + abstract noun वाक्यांश: zero article
-
"the" + परिवारको थर प्रयोग गरेर (21) लाई छोटो बनाउनुहोस्।
-
"a" + कलाकारको नाम प्रयोग गरेर (22) लाई छोटो बनाउनुहोस्।
-
"by" + यातायातको माध्यम प्रयोग गरेर (23) फेरि लेख्नुहोस्।
E. तपाईंको पालो
अङ्ग्रेजीमा लेख्नुहोस्।
-
honesty, art वा freedom जस्ता कुनै abstract विचारबारे तीन वाक्य लेख्नुहोस्। नामलाई एक पटक सामान्य अर्थमा (zero article), एक पटक the + of-वाक्यांश वा relative clause ले निश्चित बनाएर, र एक पटक a / an + विशेषणसहित एक किसिमको गुणका रूपमा प्रयोग गर्नुहोस्।
-
कुनै आविष्कार वा जनावरबारे तीन वाक्यको विश्वकोश प्रविष्टि लेख्नुहोस्। a / an सहितको एउटा परिभाषा, the + एकवचनसहित पूरै वर्गबारेको एउटा तथ्य, र आर्टिकल नभएको बहुवचन नामसहितको एउटा सामान्य कथन समावेश गर्नुहोस्।
-
कुनै स्थानीय घटनाबारे अखबारको शीर्षक लेख्नुहोस्, अनि सबै आर्टिकल फर्काएर त्यसलाई पूरा वाक्यमा विस्तार गर्नुहोस्।
F. मिश्रित दोहोर्याइ
अघिल्ला पाठहरू दोहोर्याउनुहोस्।
-
B1-22 Articles: सामान्य, निश्चित र school / the school को फरक — सजिलो नेपालीमा तपाईंकी छिमेकी हरेक हप्ता त्यहाँ प्रार्थना गर्न जानुहुन्छ। कुन वाक्य मिल्छ?मुख्य प्रयोजनका लागि church: आर्टिकल छैन
-
B2-22 Subject-Verb Agreement: news is, police are, everyone has — सजिलो नेपालीमा "The news" लाई कर्ता बनाएर फेरि लेख्नुहोस्: The reports we heard were better than we expected.
-
B1-23 नाम र ठाउँमा The कहिले लाग्छ? the Himalayas, the USA, Mount Everest — सजिलो नेपालीमा सही आर्टिकल राखेर फेरि लेख्नुहोस्: We sailed down Danube to Black Sea.
उत्तरहरू
A. संरचना
- The education I received at that school was excellent.
- She has an excellent understanding of economics. / She has a deep understanding of economics. / She has a thorough understanding of economics.
- Man arrested after city centre bank robbery / Man arrested after bank robbery in city centre
- The smartphone has transformed modern life.
- We went to Edinburgh by train. / We travelled to Edinburgh by train.
- The museum has just bought a Picasso.
- The Robinsons have moved to Canada.
B. अर्थ
- The dodo became extinct in the 17th century.
- The typewriter was invented in the 19th century.
- A bicycle has two wheels and is moved by pedals.
- Tigers are now endangered in most of Asia.
- There's a Ms Romero waiting for you at reception.
C. गल्ती पत्ता लगाउनुहोस्
- Most people would agree that money can't buy happiness, although it certainly makes life easier.
- The education I received at that small village school gave me a lifelong love of reading.
- In practice, the new rule is rarely applied, because most managers have never been trained to use it.
- We decided to go to the airport by bus, because parking there costs almost as much as the flight.
- ✓ The job requires a good knowledge of local history and a genuine interest in working with visitors.
D. पाठभित्र
- The elephant is the largest land animal.
- Sadly, elephants are now at risk in many parts of Africa.
- In theory, they are protected by law; in practice, hunting continues.
- the Hendersons, a local family / the Hendersons
- a Turner
- Visitors who come by bus can buy a discounted ticket at the desk.
- a
E. तपाईंको पालो
- Honesty is not always easy. The honesty of her answer surprised the interview panel. She spoke with a quiet honesty that everyone respected.
- A bicycle is a vehicle with two wheels and pedals. The bicycle was invented in the 19th century. Today, bicycles are one of the most popular ways to travel in many cities.
- Mayor opens new bridge over river. / The mayor has opened a new bridge over the river.
F. मिश्रित दोहोर्याइ
- She goes to church every Sunday morning.
- The news we heard was better than we expected. / The news was better than we expected.
- We sailed down the Danube to the Black Sea.
