SlowingoGrammatica
B1 15 / 39

Indirect questions: beleefd vragen in het Engels met Could you tell me where…?

Indirect Questions: Could You Tell Me Where…?

Op deze pagina
  1. Leerdoel
  2. Het idee
  3. Nederlands en Engels vergeleken
  4. Vorm
  5. Gebruik
  6. Veelgemaakte fouten
  7. Valkuilen voor Nederlandstaligen
  8. Niet verwarren
  9. Spelling en uitspraak
  10. Gouden regel
  11. Oefeningen

Leerdoel

Na deze les kun je beleefde vragen stellen zoals Could you tell me where the station is? en Do you know if the shop is open?, met de volgorde van een mededeling na de beleefde opening. En je kunt zeggen I don't know what to do of Can you show me how to use this?

Het idee

Een directe vraag als Where is the station? is duidelijk, maar tegen een onbekende kan hij een beetje plotseling klinken. Het Engels maakt vragen zachter door ze in een beleefde opening te verpakken: Could you tell me…, Do you know…, I wonder….

Denk aan een ober met een kopje op een dienblad. De beleefde opening is het dienblad: daarmee breng je de vraag voorzichtig naar de ander. Op het dienblad ligt de vraag plat – het is geen losse vraag meer. Het is informatie in de zin geworden, en daarom krijgt hij de gewone volgorde van een mededeling: onderwerp, dan werkwoord.

Where is the station? → Could you tell me where the station is?

De do, does of did van de vraag heb je op het dienblad niet nodig. In de directe vraag stonden ze er alleen om de vraagvolgorde te maken.

Het is dezelfde volgorde als bij doorgegeven vragen B1-13, maar zonder dat de tijd verschuift: je vraagt het nu, dus de tijd blijft dezelfde als in de directe vraag.

Nederlands en Engels vergeleken

Hier heb je als Nederlandstalige een voordeel. Ook in het Nederlands wordt de vraag na Weet je… of Kun je me zeggen… een bijzin zonder vraagvolgorde: ‘Weet je waar het station is?’ In korte zinnen is de volgorde zelfs precies gelijk: waar het station is = where the station is. Het Nederlands heeft geen do / does / did in vragen – die laat je in het Engels in de indirecte vraag ook weg. Twee verschillen: in een langere Nederlandse bijzin komt het werkwoord helemaal achteraan (waar ik een taxi kan vinden), in het Engels staat het direct na het onderwerp (where I can find a taxi). En beleefdheid zit in het Nederlands vaak in u; het Engels heeft één you en is beleefd met de opening.

NederlandsEngelsLet op
Weet u waar het station is?Do you know where the station is?hier gelijk
Weet je of deze plaats vrij is?Do you know if this seat is free?of = if / whether
Kunt u me zeggen waar ik een taxi kan vinden?Could you tell me where I can find a taxi?werkwoord niet achteraan
Weet je hoe laat de film begint?Do you know what time the film starts?hoe laat = what time
Ik vraag me af wat ze nu doet.I wonder what she's doing now.zich afvragen = wonder
Ik weet niet wat ik moet doen.I don't know what to do.Engels liever vraagwoord + to

De korte vorm met te bestaat ook in het Nederlands (‘Ik weet niet wat te doen’), maar klinkt wat formeel. In het Engels is what to do / how to get there juist de gewone, alledaagse vorm.

Vorm

Beleefde openingen

OpeningSoortEindigt met
Do you know…?vraag?
Could you tell me…? / Can you tell me…?vraag?
Do you have any idea…? / Have you any idea…? (UK)vraag?
I wonder…mededeling.
I'd like to know…mededeling.
I was wondering…mededeling (heel beleefd).

Met een vraagwoord – opening + vraagwoord + onderwerp + werkwoord

Directe vraagIndirecte vraag
Where is the bank?Could you tell me where the bank is?
What time does the museum open?Do you know what time the museum opens?
Why did they cancel the match?I wonder why they cancelled the match.
How much is this jacket?Can you tell me how much this jacket is?

Ja/nee-vragen – opening + if / whether + onderwerp + werkwoord

Directe vraagIndirecte vraag
Is the pharmacy open?Do you know if the pharmacy is open?
Did the parcel arrive?I'd like to know whether the parcel arrived.
Can I park here?Could you tell me if I can park here?

Vragen naar het onderwerp – is who of what het onderwerp, dan verandert de volgorde niet A2-33.

Directe vraagIndirecte vraag
Who lives here?Do you know who lives here?
What happened?Can you tell me what happened?

Vraagwoord + to + werkwoord – als duidelijk is over wie het gaat, kun je een korter patroon gebruiken.

VolledigKorter
I don't know what I should do.I don't know what to do.
Can you tell me how I can get there?Can you tell me how to get there?
We can't decide whether we should stay.We can't decide whether to stay.

Gebruik

1Beleefde vragen aan onbekenden en op het werk

Indirecte vragen zijn de normale, beleefde keuze bij onbekenden, personeel en mensen die je niet goed kent. Ook moeilijke vragen klinken er zachter door.

Excuse me, could you tell me where the nearest bus stop is?
Pardon, kunt u me zeggen waar de dichtstbijzijnde bushalte is?
beleefd tegen een onbekende: Nederlands u, Engels de opening
Do you know what time the last train leaves?
Weet je hoe laat de laatste trein vertrekt?
hoe laat = what time
Can you tell me how much a return ticket costs?
Kunt u me zeggen hoeveel een retourtje kost?
Do you have any idea how long the delay will be?
Heeft u enig idee hoelang de vertraging gaat duren?
Could you tell me why the price has gone up?
Kunt u me vertellen waarom de prijs omhoog is gegaan?

2Ja/nee-vragen met if / whether

Heeft de directe vraag geen vraagwoord, dan voeg je if of whether toe.

Do you know if this seat is free?
Weet u of deze plaats vrij is?
of = if
Could you tell me whether breakfast is included?
Kunt u me zeggen of het ontbijt inbegrepen is?
I'd like to know if you offer student discounts.
Ik zou graag willen weten of jullie studentenkorting geven.
I'd like = ik zou graag willen, niet I want
Do you know if Sam is coming tonight?
Weet je of Sam vanavond komt?
Nederlands: tegenwoordige tijd; Engels: Present Continuous voor een plan

3Geen do / does / did erin

In een directe vraag maken do, does en did de vraagvolgorde. In een indirecte vraag laat je ze weg en gebruik je de gewone werkwoordsvorm: -s bij he / she / it in de tegenwoordige tijd, de verleden vorm voor het verleden. Een ontkenning houdt wel haar don't / doesn't / didn't: Do you know why he didn't come?

Do you know where Tom lives?
Weet je waar Tom woont?
niet: where does Tom live
Can you tell me what time the meeting starts?
Kun je me zeggen hoe laat de vergadering begint?
niet: what time does the meeting start
Do you remember where we parked the car?
Weet jij nog waar we de auto hebben geparkeerd?
Nederlands voltooide tijd; Engels Past Simple, niet: where did we park
Could you tell me when my order was sent?
Kunt u me zeggen wanneer mijn bestelling is verstuurd?
Nederlands is verstuurd; Engels was sent

4I wonder… en I'd like to know… – mededelingen

I wonder en I'd like to know zijn mededelingen, dus de zin eindigt met een punt. I was wondering if you could… is een heel beleefde manier om iemand een gunst te vragen A2-23.

I wonder what she's doing now.
Ik vraag me af wat ze nu aan het doen is.
vraag me af = wonder
I wonder if it'll rain tomorrow.
Ik vraag me af of het morgen gaat regenen.
I'd like to know why my account was closed.
Ik zou graag willen weten waarom mijn account is opgeheven.
formeel en vastberaden
I was wondering if you could help me with something.
Zou je me misschien ergens mee kunnen helpen?
heel beleefd

5Vraagwoord + to + werkwoord

Na werkwoorden als know, decide, explain, show, tell, ask, wonder gebruik je what / where / how / who / which / whether + to + werkwoord. Het betekent ‘wat ik / we / je moet doen’ of ‘hoe ik / we / je het kunt doen’.

I don't know what to do.
Ik weet niet wat ik moet doen.
Can you show me how to use this machine?
Kun je me laten zien hoe deze machine werkt?
letterlijk: hoe je deze machine gebruikt
We couldn't decide where to go for dinner.
We konden niet beslissen waar we zouden gaan eten.
She asked me whether to stay or leave.
Ze vroeg me of ze moest blijven of weggaan.
whether to, niet if to
I'm not sure which bus to take.
Ik weet niet zeker welke bus ik moet nemen.

Veelgemaakte fouten

❌Can you tell me where is the station?
✅Can you tell me where the station is?
In een indirecte vraag: volgorde van een mededeling.
❌Do you know what time does the shop close?
✅Do you know what time the shop closes?
Geen does; zet -s aan het werkwoord.
❌Could you tell me where did you buy it?
✅Could you tell me where you bought it?
Geen did; gebruik de verleden vorm.
❌Do you know is the museum open today?
✅Do you know if the museum is open today?
Ja/nee-vraag → if / whether.
❌Do you know where can I buy stamps?
✅Do you know where I can buy stamps?
Het modale werkwoord komt na het onderwerp.
❌I wonder where she lives?
✅I wonder where she lives.
I wonder is een mededeling: een punt.
❌I don't know what I should to do.
✅I don't know what to do.
Gebruik what to do of what I should do – niet allebei.
❌I can't decide if to go.
✅I can't decide whether to go.
Voor to + werkwoord gebruik je whether, niet if.

Valkuilen voor Nederlandstaligen

1. ‘Hoe laat’ → how late. ‘Weet je hoe laat het is?’ is in het Nederlands een gewone vraag naar de tijd. Het Engelse how late betekent iets anders: ‘hoeveel te laat’ (How late is the train?) of ‘tot hoe laat’ (How late is the shop open?). Vraag naar de tijd met what time.

⚠️Excuse me, do you know how late it is?
✅Excuse me, do you know what time it is?
Grammaticaal, maar het betekent ‘besef je wel hoe laat het al is?’ – een verwijt, geen vraag naar de tijd.
⚠️Could you tell me how late the bakery opens tomorrow?
✅Could you tell me what time the bakery opens tomorrow?
how late vraagt hoe laat iets op zijn laatst is (tot hoe laat); naar het tijdstip waarop iets opengaat vraag je met what time.

2. ‘Ik vraag me af’ → I ask myself. Letterlijk vertaald wordt zich afvragen in het Engels I ask myself. Dat bestaat wel, maar het klinkt als een serieuze vraag aan jezelf, bijna filosofisch. In gewone situaties zeg je I wonder.

⚠️I ask myself whether the restaurant is still open.
✅I wonder whether the restaurant is still open.
I ask myself klinkt zwaar en onnatuurlijk; het gewone woord is wonder.

3. ‘Ik wil weten…’ → I want to know… In het Nederlands is ‘Ik wil graag weten…’ beleefd genoeg. Het Engelse I want to know klinkt al snel als een eis, zeker tegen personeel. Beleefd is I'd like to know of een vraag met Could you tell me…?

⚠️I want to know when my new bank card will arrive.
✅I'd like to know when my new bank card will arrive.
Grammaticaal, maar te direct: het klinkt boos of veeleisend.

4. Het werkwoord achteraan. In de Nederlandse bijzin staat het werkwoord aan het eind, en het lijdend voorwerp ervoor: ‘waar ik een taxi kan vinden’. In het Engels komt het werkwoord direct na het onderwerp.

❌Could you tell me where I a taxi can find?
✅Could you tell me where I can find a taxi?
❌Do you know when the shop on Sundays opens?
✅Do you know when the shop opens on Sundays?

5. ‘Wat ik moet doen’ → what I must do. ‘Ik weet niet wat ik moet doen’ wordt vaak I don't know what I must do. Dat is grammaticaal, maar must klinkt hier als een verplichting van buitenaf. Natuurlijker is het korte what to do – of what I should do.

⚠️I have no idea which form I must fill in.
✅I have no idea which form to fill in.
Grammaticaal, maar must klinkt streng; vraagwoord + to is de gewone vorm.

Niet verwarren

Directe en indirecte vraag – Dezelfde informatie, maar een andere beleefdheid en woordvolgorde.

Where's the toilet?
Waar is de wc?
direct: prima bij vrienden
Could you tell me where the toilet is?
Kunt u me zeggen waar het toilet is?
indirect: beleefd

Indirecte vraag en doorgegeven vraag – Een indirecte vraag stel je nu, zonder tijdverschuiving. Een doorgegeven vraag vertelt over een vraag uit het verleden, meestal met tijdverschuiving B1-13.

Do you know where Anna works?
Weet jij waar Anna werkt?
nu vragen
He asked me where Anna worked.
Hij vroeg me waar Anna werkte.
doorgeven

Vraagteken of punt? – De opening beslist, niet de vraag erin.

Do you know when the next bus is?
Weet je wanneer de volgende bus gaat?
opening is een vraag → ?
I wonder when the next bus is.
Ik vraag me af wanneer de volgende bus gaat.
opening is een mededeling → .

Spelling en uitspraak

  • De intonatie volgt de opening: na Do you know…? / Could you tell me…? gaat je stem aan het eind meestal omhoog, zoals bij een ja/nee-vraag; na I wonder… gaat hij omlaag, zoals bij een mededeling.
  • Could you klinkt in snelle spraak vaak als /ˈkʊdʒə/: de /d/ en de /j/ smelten samen. Do you know klinkt vaak als /djə ˈnəʊ/.
  • wonder /ˈwʌndə/ (UK), /ˈwʌndɚ/ (US) rijmt op under. De /ʌ/ is een korte, open klank midden in de mond – geen Nederlandse o. Verwar het niet met wander /ˈwɒndə/ (UK), /ˈwɑːndɚ/ (US), ‘rondlopen’.
  • De w van wonder en whether: rond je lippen zonder dat je tanden je onderlip raken. Een Nederlandse w maakt er bijna een /v/ van.
  • what time /wɒt ˈtaɪm/: de /t/ van what wordt vaak niet hoorbaar losgelaten, dus het klinkt als één woord.
  • Kijk bij het schrijven naar de eerste woorden: Do / Could / Can / Have → vraagteken; I wonder / I'd like to know → punt.

Gouden regel

Beleefde opening + volgorde van een mededeling: Could you tell me where the station is? Geen do / does / did van de vraag erin; if / whether bij ja/nee-vragen. Een vraagteken alleen als de opening een vraag is.

Oefeningen

A. Vorm

Maak de vragen beleefd. Vul aan of schrijf de hele vraag.

  1. Where is the post office? → Could you tell me where ?
  2. What time does the film start? → Do you know what time ?
  3. Did they win the match? → Do you know they won the match?
  4. How much does this cost? → Can you tell me how much ?
  5. Maak beleefd: Where did you buy that jacket? (Can you tell me…)
  6. Maak beleefd: Is there a cash machine near here? (Do you know…)
  7. Maak beleefd: Who owns this car? (Do you know…)

B. Betekenis

Kies of vul aan.

  1. Kies: Welke zin krijgt aan het eind een vraagteken?
  2. Wat is beleefder tegen een onbekende?
  3. Vul aan met een vraagwoord + to: I've never cooked fish. I don't know (cook) it.
  4. Kies het juiste antwoord: We're not sure … to stay another night.

C. Vind de fout

Verbeter de fout. Is de zin goed, schrijf dan correct.

  1. Do you know where is my phone?
  2. Can you tell me when does the bank open?
  3. I wonder why is she so angry?
  4. Do you know who lives in that house?

D. In context

Vul het gesprek aan. Gebruik bij de werkwoorden tussen haakjes de juiste vorm.

At the hotel
Guest: Hi. Could you tell me what time breakfast 16 (start)?
Receptionist: Of course. It starts at seven.
Guest: Thanks. And do you know 17 the pool is open this evening?
Receptionist: Yes, until ten.
Guest: Great. I'd also like to know how I 18 (get) to the old town.
Receptionist: It's easy. I can show you how 19 (get) there on the map.
Guest: And I was wondering 20 I could have a late checkout tomorrow.

E. Jouw beurt

Schrijf in het Engels.

  1. Je bent in een nieuwe stad. Schrijf twee beleefde vragen aan een onbekende.
  2. Schrijf een zin over een beslissing die je niet kunt nemen, met whether to of what to.

F. Gemengde herhaling

Herhaal wat je in eerdere lessen hebt geleerd.

  1. B1-13 Vragen en opdrachten in de indirecte rede (reported speech) – en say of tell?
    "Where do you live?" (he asked me) → He asked me where .
  2. A2-33 Who called you of who did you call? Vragen naar onderwerp en lijdend voorwerp
    Who (break) the window? — Tom did.
  3. B1-12 Reported speech (indirecte rede) in het Engels: She said she was…
    "I've lost my keys." → She said she her keys.
  4. B1-11 De passive in alle tijden en met modale werkwoorden: is being done, has been done, must be done
    The road (repair) at the moment, so we're late.
Antwoorden

A. Vorm

  1. the post office is
  2. the film starts
  3. if / whether
  4. this costs / it costs
  5. Can you tell me where you bought that jacket?
  6. Do you know if there is a cash machine near here? / Do you know whether there is a cash machine near here? / Do you know if there's a cash machine near here?
  7. Do you know who owns this car?

B. Betekenis

  1. Could you tell me how this works
  2. Could you tell me where the toilet is?
  3. how to cook
  4. whether

C. Vind de fout

  1. Do you know where my phone is?
  2. Can you tell me when the bank opens?
  3. I wonder why she is so angry. / I wonder why she's so angry.
  4. ✓ Do you know who lives in that house?

D. In context

  1. starts
  2. if / whether
  3. can get / get / could get / should get
  4. to get
  5. if / whether

E. Jouw beurt

  1. Excuse me, do you know where the main square is? Could you tell me if there's a pharmacy near here?
  2. I can't decide whether to study medicine or law.

F. Gemengde herhaling

  1. I lived / I live
  2. broke
  3. had lost / has lost
  4. is being repaired
Android-appLeer onderweg Google Play