Present Perfect Continuous คืออะไร ใช้อย่างไร อธิบายแบบเข้าใจง่าย
Present Perfect Continuous
ในหน้านี้
เป้าหมาย
หลังจบบทเรียนนี้ คุณจะพูดถึงกิจกรรมที่เริ่มในอดีตและยังดำเนินอยู่ หรือเพิ่งหยุดไปและทิ้งร่องรอยไว้ได้ โดยใช้ have / has been + รูป -ing
แนวคิดหลัก
present perfect (ปัจจุบันสมบูรณ์) เชื่อมอดีตกับตอนนี้ A2-17 ส่วนรูป continuous (-ing) แสดงกิจกรรมที่กำลังดำเนินอยู่ A1-22 เอาสองอย่างมารวมกัน ก็ได้ tense ที่มองย้อนกลับจาก ตอนนี้ ไปยังกิจกรรมที่ ทำต่อเนื่องมา
ลองนึกภาพนาฬิกาจับเวลา คุณกด start ไว้ในอดีต และตอนนี้มันก็ยังเดินอยู่: I've been waiting for an hour. การรอเริ่มเมื่อชั่วโมงที่แล้ว และฉันก็ยังรออยู่ หรืออีกแบบ คุณเพิ่งกด stop และยังเห็นผลของมันอยู่: You're out of breath. Have you been running?
ทั้งสองกรณี จุดสนใจคือ ตัวกิจกรรมและระยะเวลาที่ทำมา ไม่ใช่ผลลัพธ์ที่เสร็จแล้ว tense นี้จึงมักแฝงความรู้สึก เช่น ความเหนื่อย ความรำคาญ หรือความพยายาม I've been working all day ไม่ได้เน้นว่าคุณทำอะไรเสร็จไปบ้าง แต่เน้นความพยายามที่ยาวนานต่อเนื่อง
ภาษาไทยกับภาษาอังกฤษ
กริยาภาษาไทยไม่เปลี่ยนรูป เราบอกระยะเวลาด้วยคำอย่าง มา…แล้ว และ ตั้งแต่ (ฉันรอมาสี่สิบนาทีแล้ว เธอเรียนกีตาร์ตั้งแต่เดือนมกราคม) ส่วนภาษาอังกฤษต้องเปลี่ยนรูปกริยาเป็น have / has been + -ing ด้วย ถ้าแปลแค่คำบอกเวลาแล้วใช้กริยารูปปัจจุบัน ประโยคจะผิด และระวังคำว่า กำลัง ซึ่งตรงกับ be + -ing เฉพาะสิ่งที่ทำอยู่ตอนนี้ ไม่ได้บอกระยะเวลา ส่วนสำนวน ไป…มา (ไปว่ายน้ำมาเหรอ) มักตรงกับการใช้แบบที่สอง: กิจกรรมเพิ่งหยุดและยังเห็นร่องรอย
| ภาษาไทย | ภาษาอังกฤษ | สังเกต |
|---|---|---|
| ฉันกำลังรอรถเมล์ | I'm waiting for the bus. | ตอนนี้เท่านั้น ไม่บอกระยะเวลา |
| ฉันรอรถเมล์มายี่สิบนาทีแล้ว | I've been waiting for the bus for twenty minutes. | ตอนนี้ + ระยะเวลาจนถึงตอนนี้ |
| เธอเรียนกีตาร์ตั้งแต่เดือนมกราคม | She's been learning the guitar since January. | ตั้งแต่ = since + present perfect |
| หิมะตกทั้งเช้าเลย | It's been snowing all morning. | ยังตกอยู่ |
| ตัวเปียกหมดเลย ไปว่ายน้ำมาเหรอ | You're all wet. Have you been swimming? | ไป…มา: เพิ่งหยุด มีร่องรอยให้เห็น |
| ช่วงนี้ฉันไปยิมบ่อย | I've been going to the gym a lot lately. | ทำซ้ำ ๆ ในช่วงที่ผ่านมาจนถึงตอนนี้ |
| ช่วงนี้ไปทำอะไรมาบ้าง | What have you been doing lately? | ถามเรื่องชีวิตช่วงนี้ |
ดูสองแถวแรก ภาษาไทยใช้กริยา "รอ" เหมือนกันทั้งสองประโยค แค่เติม "มา…แล้ว" แต่ภาษาอังกฤษเปลี่ยนจาก I'm waiting เป็น I've been waiting
โครงสร้าง
have / has + been + รูป -ing — been คือ past participle ของ be และไม่เปลี่ยนรูปเลย
| ประธาน | have / has | been | รูป -ing |
|---|---|---|---|
| I / you / we / they | have ('ve) | been | working |
| he / she / it | has ('s) | been | working |
บอกเล่า ปฏิเสธ คำถาม
| ตัวอย่าง | |
|---|---|
| บอกเล่า | She's been studying all evening. |
| ปฏิเสธ | I haven't been sleeping well. / He hasn't been feeling well. |
| คำถาม yes/no | Have you been waiting long? / Has it been raining? |
| คำถาม wh- | What have you been doing? / How long has she been working here? |
คำตอบสั้น — ใช้แค่ have / has
| คำถาม | Yes | No |
|---|---|---|
| Have you been working? | Yes, I have. | No, I haven't. |
| Has she been crying? | Yes, she has. | No, she hasn't. |
คำบอกเวลาที่ใช้บ่อย: for (two hours), since (nine o'clock), all day, all morning, lately, recently, these days, this week การเปรียบเทียบกับ present perfect simple และ How long…? แบบเต็มอยู่ใน B1-02
การใช้
1กิจกรรมที่ทำต่อเนื่องมาจนถึงตอนนี้
กิจกรรมเริ่มในอดีตและยังดำเนินอยู่ตอนที่พูด มักมีคำบอกเวลาบอกว่าทำมานานแค่ไหนแล้ว
2กิจกรรมที่เพิ่งหยุด และยังเห็นผล
กิจกรรมเพิ่งหยุดไป และเรายังเห็น ได้ยิน หรือรู้สึกถึงผลของมันตอนนี้ มักไม่มีคำบอกเวลาเลย
3กิจกรรมที่ทำซ้ำ ๆ ในช่วงที่ผ่านมา
กิจกรรมเกิดขึ้นซ้ำ ๆ ในช่วงเวลาหนึ่งจนถึงตอนนี้ มักใช้กับ lately, recently และ these days ภาษาไทยมักพูดแค่ "ช่วงนี้" กับกริยาธรรมดา
4เน้นกิจกรรมและระยะเวลา
เลือก tense นี้เมื่ออยากเน้นว่ากิจกรรมนั้นทำมานานหรือต่อเนื่องแค่ไหน มักแสดงความเหนื่อย ความรำคาญ หรือความพยายาม
5ถามถึงกิจกรรมช่วงนี้
What have you been doing? เป็นวิธีที่เป็นธรรมชาติในการถามเรื่องชีวิตช่วงนี้ของใครสักคน หรือถามสาเหตุของสภาพที่เห็นอยู่ตอนนี้
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
กับดักสำหรับคนไทย
1. "มา…แล้ว" กับกริยารูปปัจจุบัน ภาษาไทยแค่เติม มา…แล้ว หรือ ตั้งแต่ กริยาก็ไม่ต้องเปลี่ยน หลายคนจึงใช้ present simple หรือแปล "แล้ว" เป็น already แต่ถ้าพูดถึงระยะเวลาจนถึงตอนนี้ ภาษาอังกฤษต้องใช้ perfect tense
2. "กำลัง" = ทุกอย่างที่ยังไม่จบ คนไทยรู้ว่า กำลัง = be + -ing จึงใช้ present continuous กับทุกเรื่องที่ยังทำอยู่ แต่ถ้ามีระยะเวลา (for, since, all day) ต้องใช้ have been + -ing
3. "รู้จักกันมาสิบปีแล้ว" กริยาบอกสภาพอย่าง know ก็ต้องเปลี่ยนรูปเหมือนกัน แต่ใช้ present perfect simple ไม่ใช่ continuous
4. "รอนานหรือยัง" แปลตามลำดับภาษาไทย ภาษาไทยไม่เปลี่ยนลำดับคำในคำถาม แค่เติม "หรือยัง" หรือ "ไหม" ท้ายประโยค แต่ภาษาอังกฤษต้องย้าย have / has ไปไว้หน้าประธาน
อย่าสับสน
present continuous กับ present perfect continuous — present continuous A1-22 บอกสิ่งที่กำลังเกิดขึ้นตอนนี้ present perfect continuous มองย้อนกลับว่าเกิดขึ้นมานานแค่ไหนแล้ว
present perfect continuous กับ present perfect simple — รูป continuous เน้นกิจกรรม รูป simple เน้นผลลัพธ์ที่เสร็จแล้ว ภาษาไทยอาจพูดว่า ทาสีครัวมา กับ ทาสีครัวเสร็จแล้ว การเปรียบเทียบแบบเต็มอยู่ใน B1-02
present perfect continuous กับ past continuous — past continuous A2-01 บอกกิจกรรม ณ เวลาหนึ่งในอดีต ไม่เชื่อมกับตอนนี้
การสะกดและการออกเสียง
- ในภาษาพูด have และ has แทบจะย่อเสมอ: I've been, you've been, she's been, it's been เสียง /v/ ใน I've ให้ฟันบนแตะริมฝีปากล่างเบา ๆ อย่าทิ้งเสียงนี้ ไม่อย่างนั้น I've been จะฟังเหมือน I been
- She's been = she has been ไม่ใช่ she is been คำว่า been หลัง 's บอกว่า 's = has
- Been มักออกเสียงเบาและสั้น: /bɪn/ ("bin") ทั้ง UK และ US สระสั้น ไม่ลากยาว ภาษาไทยแยกสระสั้นสระยาวอยู่แล้ว จึงแยก /bɪn/ กับ bean /biːn/ ได้ไม่ยาก และ been เชื่อมกับคำถัดไปติดกัน: I've been waiting ฟังคล้าย "ive-bin-waiting"
- ในคำถาม have ออกเสียงเบา: Have you been…? → /həv jə bɪn/ ในคำตอบสั้นออกเสียงเต็ม: Yes, I have /hæv/
- กฎการสะกด -ing เหมือนกับ present continuous A1-22: make → making, run → running, lie → lying
กฎทอง
have / has + been + -ing = กิจกรรมที่เริ่มในอดีตและยังดำเนินอยู่ หรือเพิ่งหยุดและทิ้งร่องรอยไว้ ใช้เมื่อ กิจกรรมและระยะเวลา สำคัญกว่าผลลัพธ์ และเมื่อเห็น "มา…แล้ว" หรือ "ตั้งแต่" ในภาษาไทย อย่าลืมเปลี่ยนรูปกริยา
แบบฝึกหัด
A. รูปแบบ
ข้อ 1–3 ใช้ present perfect continuous
-
I (wait) for you for half an hour!
-
She's out of breath because she (run).
-
You look tired. you (sleep) badly?
-
It (not rain) today.
-
เรียงเป็นคำถาม: you / do / what / lately?
-
เขียนรูปย่อ: They have been travelling.
B. ความหมาย
เลือกคำตอบที่เข้ากับความหมาย
-
เลือกคำตอบที่ถูกต้อง: Your hands are covered in paint. ?
-
เลือกคำตอบที่ถูกต้อง: I … four emails this morning.
-
เลือกคำตอบที่ถูกต้อง: Look outside! It … all night.
-
ประโยคไหนแปลว่ากิจกรรมยังดำเนินอยู่
C. หาข้อผิดพลาด
แก้ข้อผิดพลาด ถ้าประโยคถูกแล้ว ให้เขียนว่า correct
-
He has been study all night.
-
I am learning English since 2019.
-
We have being trying to call you.
-
คำตอบสั้น: "Has she been crying?" "Yes, she's."
D. ในบริบท
ใช้ present perfect simple หรือ continuous
Dad: You're very red. What 15 you (do)?
Leo: I 16 (run) in the park. I 17 (train) for the city marathon since March.
Dad: That's great. But you 18 (not / eat) properly lately.
Leo: I know. I 19 (try) to eat more vegetables this week, though!
E. ตาคุณแล้ว
เขียนเป็นภาษาอังกฤษ
-
เขียนสองประโยคเกี่ยวกับสิ่งที่คุณทำในช่วงนี้
-
มองคนหรือสถานที่ใกล้ตัวคุณ แล้วเดาว่าเพิ่งเกิดอะไรขึ้น
F. ทบทวนรวม
ทบทวนบทเรียนก่อนหน้า
-
A2-17 Just, already, yet ใช้อย่างไร กับ Present Perfect เพิ่ง แล้ว ยัง ภาษาอังกฤษพูดอย่างไร I've just (finish) my homework. Can I go out?
-
A2-19 Present Perfect กับ Past Simple ต่างกันอย่างไร อธิบายแบบเข้าใจง่าย We (visit) Rome in 2019.
-
A2-18 For กับ Since ต่างกันอย่างไร ใช้กับ Present Perfect บอกว่านานแค่ไหน I've known Ana we were at school.
เฉลย
A. รูปแบบ
- have been waiting / 've been waiting
- has been running / 's been running
- Have … been sleeping
- hasn't been raining / hasn't rained
- What have you been doing lately?
- They've been travelling.
B. ความหมาย
- Have you been painting
- have written
- has been snowing
- I've been working on my thesis for six months.
C. หาข้อผิดพลาด
- He has been studying all night. / He's been studying all night.
- I have been learning English since 2019. / I've been learning English since 2019.
- We have been trying to call you. / We've been trying to call you.
- Yes, she has.
D. ในบริบท
- have … been doing
- have been running
- have been training / have trained
- haven't been eating / haven't eaten
- have been trying / have tried
E. ตาคุณแล้ว
- I've been learning to cook Thai food. I've been sleeping badly this week.
- The floor is wet. Someone has been cleaning.
F. ทบทวนรวม
- finished
- visited
- since
