Present Perfect Continuous: «περιμένω μία ώρα» στα αγγλικά
Present Perfect Continuous
Σε αυτή τη σελίδα
Στόχος
Μετά από αυτό το μάθημα θα μιλάτε για δραστηριότητες που ξεκίνησαν στο παρελθόν και συνεχίζονται ακόμα, ή που μόλις σταμάτησαν και άφησαν σημάδια, με τον Present Perfect Continuous: have / has been + -ing form.
Η βασική ιδέα
Ο Present Perfect συνδέει το παρελθόν με το τώρα A2-17. Οι συνεχείς χρόνοι (με -ing) δείχνουν μια δραστηριότητα σε εξέλιξη A1-22. Βάλτε τα μαζί και έχετε έναν χρόνο που κοιτάζει πίσω από το τώρα, προς μια δραστηριότητα που τρέχει.
Φανταστείτε ένα χρονόμετρο. Πατήσατε start στο παρελθόν, και τρέχει ακόμα τώρα: I've been waiting for an hour. Η αναμονή ξεκίνησε πριν από μία ώρα, και περιμένω ακόμα. Ή μόλις πατήσατε stop, και τα αποτελέσματα φαίνονται ακόμα: You're out of breath. Have you been running?
Και στις δύο περιπτώσεις το κέντρο είναι η ίδια η δραστηριότητα και το πόσο κράτησε, όχι ένα τελειωμένο αποτέλεσμα. Γι' αυτό αυτός ο χρόνος κουβαλάει συχνά ένα συναίσθημα: κούραση, εκνευρισμό, προσπάθεια. Το I've been working all day δεν μιλάει τόσο για το τι φτιάξατε, όσο για τη μεγάλη, συνεχή προσπάθεια.
Ελληνικά και αγγλικά
Τα ελληνικά δεν έχουν αντίστοιχο χρόνο. Για μια δραστηριότητα που ξεκίνησε στο παρελθόν και συνεχίζεται, λέμε ενεστώτα με «από» ή «εδώ και»: «Περιμένω σαράντα λεπτά», «Μαθαίνει κιθάρα από τον Ιανουάριο». Στα αγγλικά ο ενεστώτας εδώ είναι λάθος: η διάρκεια μέχρι τώρα θέλει have / has been + -ing. (Το ελληνικό «έχω περιμένει» υπάρχει, αλλά δεν λέει ότι περιμένετε ακόμα.)
Για μια δραστηριότητα που μόλις σταμάτησε και άφησε σημάδια, τα ελληνικά λένε συνήθως παρατατικό: «Είστε μούσκεμα. Κολυμπούσατε;», «Έβρεχε». Στα αγγλικά, επειδή το αποτέλεσμα φαίνεται τώρα, ο φυσικός χρόνος είναι πάλι ο Present Perfect Continuous: Have you been swimming? Και για ρήματα κατάστασης (know, have, own) η διάρκεια μέχρι τώρα είναι Present Perfect Simple: «Την ξέρω χρόνια» → I've known her for years.
| Ελληνικά | Σημασία | Αγγλικά |
|---|---|---|
| Περιμένω εδώ σαράντα λεπτά. | διάρκεια μέχρι τώρα (ενεστώτας) | I've been waiting here for forty minutes. |
| Μαθαίνει κιθάρα από τον Ιανουάριο. | διάρκεια μέχρι τώρα (ενεστώτας) | She's been learning the guitar since January. |
| Χιονίζει όλο το πρωί. | διάρκεια μέχρι τώρα | It's been snowing all morning. |
| Είστε μούσκεμα. Κολυμπούσατε; | μόλις σταμάτησε, φαίνεται το αποτέλεσμα (παρατατικός) | You're all wet. Have you been swimming? |
| Πηγαίνω πολύ στο γυμναστήριο τελευταία. | επανάληψη σε πρόσφατο διάστημα | I've been going to the gym a lot lately. |
| Τι κάνετε τελευταία; | πρόσφατη ζωή | What have you been doing lately? |
| Ξέρω τη Μαρία χρόνια. | κατάσταση: όχι continuous | I've known Maria for years. |
Δομή
have / has + been + -ing form — το been είναι η μετοχή (past participle) του be και δεν αλλάζει ποτέ.
| Υποκείμενο | have / has | been | -ing form |
|---|---|---|---|
| I / you / we / they | have ('ve) | been | working |
| he / she / it | has ('s) | been | working |
Καταφατική, αρνητική, ερώτηση
| Παράδειγμα | |
|---|---|
| Καταφατική (affirmative) | She's been studying all evening. |
| Αρνητική (negative) | I haven't been sleeping well. / He hasn't been feeling well. |
| Ερώτηση ναι / όχι | Have you been waiting long? / Has it been raining? |
| Ερώτηση με ερωτηματική λέξη (wh-) | What have you been doing? / How long has she been working here? |
Σύντομες απαντήσεις — μόνο με have / has.
| Ερώτηση | Ναι | Όχι |
|---|---|---|
| Have you been working? | Yes, I have. | No, I haven't. |
| Has she been crying? | Yes, she has. | No, she hasn't. |
Συνηθισμένες χρονικές εκφράσεις: for (two hours) (εδώ και δύο ώρες), since (nine o'clock) (από τις εννιά), all day, all morning, lately, recently, these days, this week. Για την πλήρη σύγκριση με τον Present Perfect Simple και το How long…?, δείτε B1-02.
Χρήση
1Δραστηριότητα που συνεχίζεται μέχρι τώρα
Η δραστηριότητα ξεκίνησε στο παρελθόν και συνεχίζεται τη στιγμή που μιλάμε. Συνήθως μια χρονική φράση δείχνει πόσο έχει κρατήσει μέχρι τώρα. Στα ελληνικά εδώ λέμε ενεστώτα.
2Δραστηριότητα που μόλις τελείωσε, με αποτέλεσμα που φαίνεται
Η δραστηριότητα μόλις σταμάτησε, και βλέπουμε, ακούμε ή νιώθουμε τα αποτελέσματά της τώρα. Συχνά δεν υπάρχει καθόλου χρονική φράση. Στα ελληνικά εδώ λέμε συνήθως παρατατικό.
3Επαναλαμβανόμενη δραστηριότητα σε ένα πρόσφατο διάστημα
Η δραστηριότητα γίνεται ξανά και ξανά σε ένα διάστημα μέχρι τώρα. Εδώ είναι συνηθισμένες λέξεις όπως lately, recently και these days (τελευταία, αυτό τον καιρό).
4Έμφαση στη δραστηριότητα και στη διάρκειά της
Διαλέξτε αυτόν τον χρόνο όταν θέλετε να τονίσετε πόσο πολύ ή πόσο συνεχόμενα κράτησε κάτι, συχνά για να δείξετε κούραση, εκνευρισμό ή προσπάθεια.
5Ρωτάμε για πρόσφατες δραστηριότητες
Το What have you been doing? είναι ένας φυσικός τρόπος να ρωτήσετε για την πρόσφατη ζωή κάποιου ή για την αιτία μιας κατάστασης που βλέπετε τώρα.
Συχνά λάθη
Παγίδες για όσους μιλούν ελληνικά
1. Ενεστώτας για τη διάρκεια μέχρι τώρα. Στα ελληνικά λέμε «Δουλεύω σε αυτό το καφέ από τον Ιούνιο», «Ο γιος μου παίζει πιάνο τρία χρόνια». Στα αγγλικά ο Present Simple και ο Present Continuous δεν μετράνε χρόνο μέχρι τώρα. Με for, since και How long…? για δραστηριότητα που συνεχίζεται: have / has been + -ing.
2. Ρήματα κατάστασης: ούτε ενεστώτας ούτε continuous. Στα ελληνικά λέμε «Έχουμε αυτό το αυτοκίνητο δέκα χρόνια», με ενεστώτα. Στα αγγλικά τα ρήματα κατάστασης (have = κατέχω, know, own, believe) θέλουν Present Perfect Simple για τη διάρκεια μέχρι τώρα, όχι continuous.
3. Παρατατικός για κάτι που μόλις σταμάτησε. Στα ελληνικά ρωτάμε «Έπαιζες ποδόσφαιρο;» όταν βλέπουμε λάσπες στο παιδί. Ο Past Continuous στα αγγλικά δεν είναι λάθος, αλλά κοιτάζει μια στιγμή στο παρελθόν. Όταν το αποτέλεσμα φαίνεται τώρα, ο φυσικός χρόνος είναι ο Present Perfect Continuous.
4. «Τελευταία» με ενεστώτα. Το «τελευταία» και το «αυτό τον καιρό» στα ελληνικά πάνε με ενεστώτα: «Βλέπω πολλές κορεατικές σειρές τελευταία». Στα αγγλικά, με lately και recently για επαναλαμβανόμενη δραστηριότητα μέχρι τώρα, ο φυσικός χρόνος είναι ο Present Perfect Continuous.
Μην τα μπερδεύετε
Present Continuous και Present Perfect Continuous — Ο Present Continuous A1-22 περιγράφει αυτό που γίνεται τώρα. Ο Present Perfect Continuous κοιτάζει πίσω: πόσο καιρό γίνεται. Στα ελληνικά και τα δύο μπορεί να είναι ενεστώτας.
Present Perfect Continuous και Present Perfect Simple — Ο continuous εστιάζει στη δραστηριότητα· ο simple στο τελειωμένο αποτέλεσμα. Πλήρης σύγκριση στο B1-02.
Present Perfect Continuous και Past Continuous — Ο Past Continuous A2-01 περιγράφει μια δραστηριότητα σε μια στιγμή του παρελθόντος, χωρίς σύνδεση με το τώρα.
Ορθογραφία και προφορά
- Στον προφορικό λόγο το have και το has γίνονται σχεδόν πάντα συντομεύσεις: I've been, you've been, she's been, it's been. Το 've είναι μόνο ένα /v/, ακριβώς το ελληνικό β.
- She's been = she has been, ποτέ she is been. Το been μετά το 's σας λέει ότι σημαίνει has.
- Το been είναι συνήθως αδύναμο και σύντομο: /bɪn/, και στα βρετανικά και στα αμερικανικά. Το /ɪ/ είναι πιο σύντομο και πιο χαλαρό από το ελληνικό ι. Το αρχικό /b/ είναι καθαρό /b/: μην προσθέσετε «μ» πριν από αυτό.
- Ενώνεται στενά με την επόμενη λέξη: το I've been waiting λέγεται σαν μία ομάδα, χωρίς παύσεις.
- Στις ερωτήσεις το have είναι αδύναμο: Have you been…? → /həv jə bɪn/. Στις σύντομες απαντήσεις είναι δυνατό: Yes, I have /hæv/. Το /h/ είναι απαλό φύσημα, πιο μαλακό από το ελληνικό χ.
- Οι κανόνες ορθογραφίας για το -ing είναι ίδιοι με τον Present Continuous A1-22: make → making, run → running, lie → lying.
Χρυσός κανόνας
have / has + been + -ing = μια δραστηριότητα που ξεκίνησε στο παρελθόν και συνεχίζεται, ή που μόλις σταμάτησε και άφησε σημάδια. Χρησιμοποιήστε τον όταν η δραστηριότητα και η διάρκειά της μετράνε περισσότερο από το αποτέλεσμα. Και θυμηθείτε: το ελληνικό «περιμένω μία ώρα» είναι I've been waiting for an hour.
Ασκήσεις
A. Δομή
Στα 1–3 χρησιμοποιήστε τον Present Perfect Continuous.
-
I (wait) for you for half an hour!
-
She's out of breath because she (run).
-
You look tired. you (sleep) badly?
-
It (not rain) today.
-
Φτιάξτε ερώτηση: you / do / what / lately?
-
Γράψτε με συντόμευση: They have been travelling.
B. Σημασία
Διαλέξτε την απάντηση που ταιριάζει.
-
Διαλέξτε: Your hands are covered in paint. ?
-
Διαλέξτε: I … four emails this morning.
-
Διαλέξτε: Look outside! It … all night.
-
Ποια πρόταση σημαίνει ότι η δραστηριότητα συνεχίζεται ακόμα;
C. Βρείτε το λάθος
Κάθε πρόταση έχει ένα λάθος ή είναι σωστή. Γράψτε τη διορθωμένη πρόταση ή γράψτε correct.
-
He has been study all night.
-
I am learning English since 2019.
-
We have being trying to call you.
-
Σύντομη απάντηση: "Has she been crying?" "Yes, she's."
D. Μέσα σε κείμενο
Χρησιμοποιήστε τον Present Perfect Simple ή τον Present Perfect Continuous.
Dad: You're very red. What 15 you (do)?
Leo: I 16 (run) in the park. I 17 (train) for the city marathon since March.
Dad: That's great. But you 18 (not / eat) properly lately.
Leo: I know. I 19 (try) to eat more vegetables this week, though!
E. Σειρά σας
Γράψτε στα αγγλικά.
-
Γράψτε δύο προτάσεις για πράγματα που κάνετε τον τελευταίο καιρό.
-
Κοιτάξτε έναν άνθρωπο ή ένα μέρος κοντά σας και μαντέψτε τι γινόταν πριν από λίγο.
F. Μικτή επανάληψη
Επαναλάβετε προηγούμενα μαθήματα.
-
A2-17 Present Perfect με just, already, yet: μόλις, ήδη, ακόμα στα αγγλικά I've just (finish) my homework. Can I go out?
-
A2-19 Present Perfect ή Past Simple; Η διαφορά απλά We (visit) Rome in 2019.
-
A2-18 Present Perfect με for και since: πόσο καιρό, από πότε I've known Ana we were at school.
Λύσεις
A. Δομή
- have been waiting / 've been waiting
- has been running / 's been running
- Have … been sleeping
- hasn't been raining / hasn't rained
- What have you been doing lately?
- They've been travelling.
B. Σημασία
- Have you been painting
- have written
- has been snowing
- I've been working on my thesis for six months.
C. Βρείτε το λάθος
- He has been studying all night. / He's been studying all night.
- I have been learning English since 2019. / I've been learning English since 2019.
- We have been trying to call you. / We've been trying to call you.
- Yes, she has.
D. Μέσα σε κείμενο
- have … been doing
- have been running
- have been training / have trained
- haven't been eating / haven't eaten
- have been trying / have tried
E. Σειρά σας
- I've been learning to cook Thai food. I've been sleeping badly this week.
- The floor is wet. Someone has been cleaning.
F. Μικτή επανάληψη
- finished
- visited
- since
