Present Perfect Continuous: ‘ik ben al een uur aan het wachten’ in het Engels
Present Perfect Continuous
Op deze pagina
Leerdoel
Na deze les kun je vertellen over bezigheden die in het verleden zijn begonnen en nog steeds doorgaan, of die net zijn gestopt en sporen hebben achtergelaten – met de Present Perfect Continuous (de duurvorm van de voltooid tegenwoordige tijd): have / has been + -ing-vorm.
Het idee
De Present Perfect verbindt het verleden met nu A2-17. De continuous-vorm (-ing) laat een bezigheid zien die aan de gang is A1-22. Zet ze samen en je krijgt een tijd die vanaf nu terugkijkt naar een bezigheid die al een tijdje loopt.
Stel je een stopwatch voor. Je hebt in het verleden op start gedrukt, en hij loopt nu nog: I've been waiting for an hour. Het wachten begon een uur geleden, en ik wacht nog steeds. Of je hebt net op stop gedrukt, en je ziet de gevolgen nog: You're out of breath. Have you been running?
In beide gevallen gaat het om de bezigheid zelf en hoe lang die al duurt, niet om een afgerond resultaat. Daarom zit er vaak een gevoel in deze tijd: vermoeidheid, ergernis, inspanning. I've been working all day gaat minder over wat je hebt gemaakt, en meer over de lange inspanning erachter.
Nederlands en Engels vergeleken
Voor iets wat nog doorgaat, gebruikt het Nederlands gewoon de tegenwoordige tijd met al of sinds: ‘Ik wacht al een uur.’ Wil je de duur benadrukken, dan zeg je ‘Ik ben al een uur aan het wachten’ of ‘Ik zit al een uur te wachten’. In het Engels kan dat niet met de Present Simple of de Present Continuous: zodra je de tijd tot nu meet, heb je een perfect-vorm nodig – hier have been + -ing. Voor een bezigheid die net is gestopt, gebruikt het Nederlands meestal de voltooide tijd (‘Heb je gehuild?’). Het Engels kiest dan de duurvorm, omdat het om de bezigheid gaat en niet om een resultaat.
| Nederlands | Engels | Let op |
|---|---|---|
| Ik wacht hier al veertig minuten. | I've been waiting here for forty minutes. | al + tegenwoordige tijd → Present Perfect Continuous |
| Ze leert sinds januari gitaar. | She's been learning the guitar since January. | sinds + tegenwoordige tijd → hetzelfde |
| Ik zit al de hele dag aan dit verslag te werken. | I've been working on this report all day. | zitten te / aan het = duur; Engels been + -ing |
| Je ogen zijn rood. Heb je gehuild? | Your eyes are red. Have you been crying? | net gestopt, sporen zichtbaar |
| Wat heb je de laatste tijd gedaan? | What have you been doing lately? | recente bezigheden |
| Hoe lang werk je hier al? | How long have you been working here? | vraag naar de duur tot nu |
Vorm
have / has + been + -ing-vorm – been is het voltooid deelwoord (past participle) van be en verandert nooit.
| Onderwerp | have / has | been | -ing-vorm |
|---|---|---|---|
| I / you / we / they | have ('ve) | been | working |
| he / she / it | has ('s) | been | working |
Bevestigend, ontkennend, vraag
| Voorbeeld | |
|---|---|
| Bevestigend | She's been studying all evening. |
| Ontkennend | I haven't been sleeping well. / He hasn't been feeling well. |
| Ja/nee-vraag | Have you been waiting long? / Has it been raining? |
| Vraag met vraagwoord | What have you been doing? / How long has she been working here? |
Korte antwoorden – alleen met have / has.
| Vraag | Ja | Nee |
|---|---|---|
| Have you been working? | Yes, I have. | No, I haven't. |
| Has she been crying? | Yes, she has. | No, she hasn't. |
Veelgebruikte tijdsbepalingen: for (two hours), since (nine o'clock), all day, all morning, lately, recently, these days, this week. Een volledige vergelijking met de Present Perfect Simple en How long…? vind je in B1-02.
Gebruik
1Een bezigheid die tot nu doorgaat
De bezigheid is in het verleden begonnen en is op het moment van spreken nog aan de gang. Een tijdsbepaling laat meestal zien hoe lang tot nu toe.
2Een net afgelopen bezigheid met een zichtbaar gevolg
De bezigheid is net gestopt, en je ziet, hoort of voelt nu de gevolgen. Vaak staat er helemaal geen tijdsbepaling bij.
3Een herhaalde bezigheid in een recente periode
De bezigheid gebeurt steeds opnieuw in een periode tot nu. Woorden als lately, recently en these days komen hier veel voor.
4Nadruk op de bezigheid en de duur
Kies deze tijd als je wilt benadrukken hoe lang of hoe onafgebroken iets al bezig is – vaak om vermoeidheid, ergernis of inspanning te laten zien.
5Vragen naar recente bezigheden
What have you been doing? is een natuurlijke manier om naar iemands leven van de laatste tijd te vragen, of naar de oorzaak van een situatie nu.
Veelgemaakte fouten
Valkuilen voor Nederlandstaligen
1. Al en sinds met de tegenwoordige tijd. ‘Ik werk hier al vijf jaar’ staat in het Nederlands in de tegenwoordige tijd. Woord voor woord vertaald krijg je een Present Simple of Present Continuous – en dat is in het Engels fout zodra je de duur tot nu noemt. Dit is een van de hardnekkigste fouten van Nederlandstaligen.
2. Hoe lang …? en Sinds wanneer …? in de tegenwoordige tijd. ‘Hoe lang wacht je al?’ en ‘Sinds wanneer werk je hier?’ zijn gewone Nederlandse vragen. In het Engels vraag je naar de duur tot nu met How long have you been…?
3. Sporen van een bezigheid: voltooide tijd → Present Perfect Simple. In het Nederlands gebruik je hier de voltooide tijd: ‘Heb je gehuild?’, ‘Ik heb naast de barbecue gezeten.’ Woord voor woord wordt dat een Present Perfect Simple. Maar zie of ruik je de sporen van een bezigheid die net is gestopt, dan kiest het Engels de duurvorm.
4. Al letterlijk vertaald. In het Nederlands staat al bijna altijd in zinnen over de duur: ‘Ik wacht al een uur.’ In het Engels zeg je dan niet already: de perfect-vorm met for of since zegt dat al. Already gebruik je voor iets wat eerder is gebeurd dan verwacht (zie A2-17).
Niet verwarren
Present Continuous en Present Perfect Continuous – De Present Continuous A1-22 beschrijft wat er nu gebeurt. De Present Perfect Continuous kijkt terug: hoe lang gebeurt het al?
Present Perfect Continuous en Present Perfect Simple – De continuous-vorm richt zich op de bezigheid; de simple-vorm op het afgeronde resultaat. Het volledige verschil zie je in B1-02.
Present Perfect Continuous en Past Continuous – De Past Continuous A2-01 beschrijft een bezigheid op een moment in het verleden, zonder verbinding met nu.
Spelling en uitspraak
- In spreektaal worden have en has bijna altijd samengetrokken: I've been, you've been, she's been, it's been.
- She's been = she has been, nooit she is been. Aan been na 's zie je dat het has betekent.
- been is meestal zwak en kort: /bɪn/, in het Brits- en het Amerikaans-Engels. Het klinkt als het Engelse woord bin: een korte /ɪ/, geen lange ie zoals in bean. Het sluit direct aan bij het volgende woord: I've been waiting zeg je als één groep.
- De /v/ in I've, we've, you've is stemhebbend: je onderlip raakt licht je boventanden en je stem zoemt. Maak er geen /f/ van (eindklankverscherping) en slik hem niet in: zonder /v/ hoort je luisteraar I been – en dat klinkt als een fout.
- In vragen is have zwak: Have you been…? /həv jə bɪn/. In korte antwoorden is het sterk: Yes, I have /hæv/, met een open /æ/.
- De spellingregels voor -ing zijn dezelfde als bij de Present Continuous A1-22: make → making, run → running, lie → lying.
Gouden regel
have / has + been + -ing = een bezigheid die in het verleden begon en nog doorgaat, of die net is gestopt en sporen heeft achtergelaten. Gebruik deze tijd als de bezigheid en de duur belangrijker zijn dan het resultaat. En: Ik wacht al een uur is I've been waiting for an hour – nooit de Present Simple.
Oefeningen
A. Vorm
Gebruik bij 1–3 de Present Perfect Continuous.
-
I (wait) for you for half an hour!
-
She's out of breath because she (run).
-
You look tired. you (sleep) badly?
-
It (not rain) today.
-
Maak een vraag: you / do / what / lately?
-
Gebruik samentrekkingen: They have been travelling.
B. Betekenis
Kies het juiste antwoord.
-
Kies het juiste antwoord: Your hands are covered in paint. ?
-
Kies het juiste antwoord: I … four emails this morning.
-
Kies het juiste antwoord: Look outside! It … all night.
-
Welke zin betekent dat de bezigheid nog doorgaat?
C. Vind de fout
Verbeter de fout. Is de zin goed, schrijf dan correct.
-
He has been study all night.
-
I am learning English since 2019.
-
We have being trying to call you.
-
Kort antwoord: "Has she been crying?" "Yes, she's."
D. In context
Gebruik de Present Perfect Simple of de Present Perfect Continuous.
Dad: You're very red. What 15 you (do)?
Leo: I 16 (run) in the park. I 17 (train) for the city marathon since March.
Dad: That's great. But you 18 (not / eat) properly lately.
Leo: I know. I 19 (try) to eat more vegetables this week, though!
E. Jouw beurt
Schrijf in het Engels.
-
Schrijf twee zinnen over dingen waarmee je de laatste tijd bezig bent.
-
Kijk naar een persoon of plek bij jou in de buurt en raad waar iemand mee bezig is geweest.
F. Gemengde herhaling
Herhaal wat je in eerdere lessen hebt geleerd.
-
A2-17 Present Perfect met just, already en yet: ‘net’, ‘al’ en ‘nog niet’ in het Engels I've just (finish) my homework. Can I go out?
-
A2-19 Present Perfect of Past Simple? Het verschil eenvoudig uitgelegd We (visit) Rome in 2019.
-
A2-18 Present Perfect met for en since: ‘al’ en ‘sinds’ in het Engels I've known Ana we were at school.
Antwoorden
A. Vorm
- have been waiting / 've been waiting
- has been running / 's been running
- Have … been sleeping
- hasn't been raining / hasn't rained
- What have you been doing lately?
- They've been travelling.
B. Betekenis
- Have you been painting
- have written
- has been snowing
- I've been working on my thesis for six months.
C. Vind de fout
- He has been studying all night. / He's been studying all night.
- I have been learning English since 2019. / I've been learning English since 2019.
- We have been trying to call you. / We've been trying to call you.
- Yes, she has.
D. In context
- have … been doing
- have been running
- have been training / have trained
- haven't been eating / haven't eaten
- have been trying / have tried
E. Jouw beurt
- I've been learning to cook Thai food. I've been sleeping badly this week.
- The floor is wet. Someone has been cleaning.
F. Gemengde herhaling
- finished
- visited
- since
