İleri Seviye Verb Patterns (Fiil Kalıpları): See Him Do, Find It Hard, Regard As
Advanced Verb Patterns: See Him Do, Find It Hard
Bu sayfada
Hedef
Bu dersin sonunda arkasından bir nesne + ikinci bir öğe alan fiilleri kullanabileceksiniz: yalın fiil ya da -ing biçimiyle algı fiilleri (ve to alan edilgen biçimleri), nesne + sıfat, öncül nesne olarak it, nesne + as, get someone doing (help (to) yapısının kısa bir tekrarıyla) ve iyelik ya da nesne + -ing (I don't mind him / his smoking).
Temel Fikir
Birçok fiil yalnızca bir nesneyle tamamlanmaz. I saw her doğrudur, ama çoğu zaman onun ne yaptığını da söylemek isteriz: I saw her cross the road. They made me eksiktir: They made me nervous. Nesneden sonra gelen bu ikinci öğeye complement (tümleç) denir: nesne hakkındaki bilgiyi tamamlar.
Nesneyi bir fotoğraf, tümleci de onun altındaki açıklama yazısı olarak düşünün. Find + the film + boring: fiil fotoğrafı seçer, boring ise altındaki yazıdır. Her fiil yalnızca belli türde açıklamaları kabul eder: yalın fiil, -ing biçimi, sıfat, as + isim ya da to + fiil.
Açıklama uzun olduğunda — bütün bir to-infinitive ya da cümlecik — İngilizce nesnenin yerine kısa bir it koyar ve uzun kısmı sona taşır: I find it hard to concentrate.
Türkçe ve İngilizce Yan Yana
Türkçe bu kalıpların bir kısmını İngilizceye çok benzer kurar: "olarak" tam olarak as'tır, "onun sigara içmesi" de resmi İngilizcedeki his smoking yapısına denk düşer. Ama iki büyük fark vardır: Türkçede yer tutucu bir it yoktur ve algı fiillerinde "-dığını / -erken" ayrımı İngilizcede yalın fiil / -ing ayrımına dönüşür.
| Türkçe | İngilizce |
|---|---|
| Galibiyet golünü at-tığını izledim. | I watched him score the winning goal. (bütün eylem) |
| Çocukları karda oyna-rken gördüm. | I saw the kids playing in the snow. (süren eylem) |
| Binaya gir-diği görüldü. | He was seen to enter the building. |
| Konsantre ol-may-ı zor buluyorum. | I find it hard to concentrate. |
| Gönderirseniz memnun olurum. | I'd appreciate it if you sent it. |
| Onu en iyi yönetmen olarak görüyorlar. | They regard her as the best director. |
| Pencereleri açık bırakma. | Don't leave the windows open. |
| On-un sigara iç-me-si-ne aldırmam. | I don't mind his / him smoking. |
Dikkat: Türkçede "-dığını gördüm" bir şeyi öğrendiğinizi ya da fark ettiğinizi de anlatabilir ("Hata yaptığımı gördüm"); bu anlam İngilizcede algı kalıbıyla değil, see that + cümlecik ile verilir (C2-08). "Zor buluyorum" cümlesinde Türkçe nesne yerine hiçbir şey koymaz; İngilizcede ise it zorunludur. "Olarak" ise regard, describe, see ile birebir çalışır — yalnızca consider bu konuda istisnadır.
Yapı
Algı fiilleri (see, hear, watch, notice, feel, smell)
| Kalıp | Anlam | Örnek |
|---|---|---|
| fiil + nesne + yalın fiil | eylemin tamamı | I saw her cross the road. |
| fiil + nesne + -ing | eylemin bir kısmı, sürerken | I saw her crossing the road. |
| edilgen + to + yalın fiil | eylemin tamamı (edilgen) | She was seen to leave at 10. |
| edilgen + -ing | sürerken (edilgen) | She was seen leaving at 10. |
Nesne + tümleç
| Kalıp | Fiiller | Örnek |
|---|---|---|
| fiil + nesne + sıfat | make, keep, leave, find, consider, drive, paint | Keep the door closed. |
| fiil + it + sıfat/isim + to-infinitive / that-cümleciği | find, make, consider, think | I find it hard to relax. |
| fiil + it + if / when-cümleciği | appreciate, like, love, hate, can't stand | I'd appreciate it if you called. |
| fiil + nesne + as + isim / sıfat | regard, see, view, describe, treat, think of | They regard her as an expert. |
| consider + nesne + (to be) + isim / sıfat | consider | We consider him (to be) reliable. |
Help, get ve nesne + -ing
| Kalıp | Örnek |
|---|---|
| help + nesne + (to) + yalın fiil — B1-18 tekrarı | She helped me (to) move. |
| get + nesne + -ing | We finally got the engine running. |
| fiil + iyelik + -ing (resmi) | I don't mind his smoking. |
| fiil + nesne + -ing (nötr/günlük) | I don't mind him smoking. |
Kullanımlar
1Algı fiilleri + nesne + yalın fiil ya da -ing
See, hear, watch, notice ve feel fiillerinden sonra eylemin tamamına tanık olduysanız yalın fiil, eylemin sürerken bir kısmına tanık olduysanız -ing biçimi kullanın. Kısa eylemler için yalın fiil doğaldır; -ing biçimi zaman içinde süren bir eylemi gösterir. Smell'den sonra normalde -ing gelir. (Ön bilgi B2-16'da; see that… C2-08'de.)
2Edilgen algı fiilleri to alır
Edilgen yapıda yalın fiil to + yalın fiil olur. -ing biçimi değişmez. Bu edilgen yapı haberlerde ve raporlarda yaygındır.
3Fiil + nesne + sıfat
Birçok fiil, nesnenin durumunu ya da eylemin sonucunu anlatan bir sıfat alır. Bu konumda zarf değil, sıfat kullanın.
4Öncül nesne olarak it
Gerçek nesne uzun bir to-infinitive ya da bir cümlecik olduğunda, nesnenin yerine it koyun ve uzun kısmı sona taşıyın. Yaygın kalıplar: find / make / think / consider it + sıfat + to-infinitive / that-cümleciği ve appreciate / like / hate / can't stand it + if / when. It olmadan find / make / consider cümleleri yanlıştır; it'siz appreciate if günlük konuşmada duyulur, ama özenli İngilizce it'i korur.
5Fiil + nesne + as
Regard, see, view, describe, treat, refer to, think of gibi görüş ve tanımlama fiilleri nesne + as + isim ya da sıfat kullanır — Türkçedeki "olarak" gibi. Consider ise isim ya da sıfatı genellikle doğrudan ya da to be ile alır.
6Get + nesne + -ing (ve help'in kısa tekrarı)
Get + nesne + -ing, "bir şeyi ya da birini bir şey yapmaya başlatmak" demektir — bir makineyi, bir süreci ya da insanları. Get someone to do (ikna etmek) için bkz. B2-11, make someone do için bkz. B1-18. Tekrar: help'ten sonra yalın fiil to ile ya da to'suz gelebilir — bkz. B1-18.
7İyelik ya da nesne + -ing
Mind, imagine, remember, appreciate, object to, dislike gibi fiillerden sonra -ing eylemini yapan kişi bir iyelik (his, my, Anna's) ya da bir nesne (him, me, Anna) olabilir. İyelik daha resmidir — Türkçedeki "onun gelmesi" yapısına benzer; nesne biçimi konuşmada normaldir. Uzun isim öbekleriyle ve there ile yalnızca nesne biçimi kullanılır.
Sık Yapılan Hatalar
Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar
1. "Zor buluyorum" cümlesinde it'i unutmak. Türkçede "Hayır demeyi imkânsız buldu" derken nesne zaten "demeyi"dir ve başka bir şeye gerek yoktur. İngilizcede ise uzun nesne sona gider ve yerini it tutar. "Memnun olurum" ricası da aynıdır: appreciate bir nesne ister.
2. "-dığını gördüm" yapısını to ile çevirmek. Türkçedeki "-dığını / -mesini" ekleri mastar gibi hissettirir ve to'yu çağırır. Etken algı fiillerinden sonra to gelmez: yalın fiil (bütün eylem) ya da -ing (süren eylem) kullanın. To yalnızca edilgende gelir.
3. Ettirgen "-dır / -tır" ekini make + to ile çevirmek. "Bu fotoğraf bana kendimi yaşlı hisset-tir-iyor" cümlesindeki ettirgen yapı, İngilizcede make + nesne + yalın fiil olur. Make'ten sonra (etken cümlede) to gelmez.
4. "Şehri cazın başkenti olarak görüyorlar" cümlesini consider ile kurmak. "Olarak" regard, see, describe ile birebir as olur. Ama consider istisnadır: isim ya da sıfatı doğrudan ya da to be ile alır.
5. "Öfkeli" kelimesini zarfa çevirmek. Türkçede "öfkeli" hem sıfat hem zarf olabilir ("öfkeli bir adam", "öfkeli baktı"); İngilizcede ise nesnenin sonucu anlatılırken sıfat gerekir.
Karıştırılmasın
see someone do ve see someone doing — Yalın fiil = eylemin tamamı; -ing = süren eylem (sonunu görmemiş olabilirsiniz). Türkçede çoğu zaman "-dığını gördüm" ile "-rken gördüm" farkıdır.
make someone + sıfat ve make someone + yalın fiil — Sıfatla make "bir hale getirmek" demektir. Yalın fiille "bir şey yaptırmak, yapmasına neden olmak" demektir.
get someone doing ve get someone to do — Get + nesne + -ing = bir etkinliği ya da süreci başlatmak. Get + nesne + to do = ikna etmek (B2-11).
Yazım ve Telaffuz
- Öncül it kalıbında it zayıf okunur; vurgu sıfata düşer: I find it hard to…, She made it clear that….
- I'd appreciate it if… birbirine bağlanarak okunur: /aɪd əˈpriːʃieɪt ɪt ɪf/ — "ıpriişieytitif" tek uzun bir kelime gibi duyulur.
- Seen to ve heard to kalıplarında to zayıftır: /siːn tə/ — "siin tı".
- Nesneyle tümleci arasına asla virgül koymayın: I find it hard to relax. They regard her as an expert.
Altın Kural
Bazı fiiller nesnelerinden sonra bir "açıklama" ister: see / hear'dan sonra yalın fiil ya da -ing, make / keep / find'dan sonra sıfat, regard / describe'dan sonra as. Açıklama uzunsa nesnenin yerine it koyun ve uzun kısmı sona taşıyın — Türkçede karşılığı olmasa bile. Edilgende algı fiilleri to alır.
Alıştırmalar
A. Yapı
Her cümleyi verilen kelime ya da yapıyla yeniden yazın. Anlam aynı kalsın.
-
"find it" ile yeniden yazın: Concentrating in open-plan offices is hard for me.
-
"The suspect" ile başlayarak edilgen yapıda yeniden yazın: Witnesses saw the suspect enter the building shortly before midnight.
-
"Two men" ile başlayarak edilgen yapıda yeniden yazın: A neighbour saw two men running from the scene.
-
"appreciate it" kullanarak kibar bir rica olarak yeniden yazın: Please could you send me the figures by Friday?
-
"regard" ile yeniden yazın: In the opinion of many critics, she is the finest novelist of her generation.
-
"made it clear" ile yeniden yazın: The manager said very clearly that nobody would lose their job.
-
"got" kullanarak, "After an hour, we finally" ile başlayarak yeniden yazın: After an hour, the engine finally started running.
B. Anlam
Durumu okuyun ve ona en uygun cümleyi seçin.
-
Bir tanık polise olayı baştan sona gördüğünü söylüyor. Hangi cümle uygun?yalın fiil = eylemin tamamı
-
Gece üçte kısa bir süre uyandınız; yan dairedeki kavga zaten sürüyordu ve kavga bitmeden yeniden uyudunuz. Hangi cümle uygun?-ing = eylemin bir kısmı, sürerken
-
Bir üniversiteden konuk konuşmacıya resmi bir teşekkür mektubu. Hangisi daha uygun?iyelik + -ing daha resmidir
-
Haftalarca süren tartışmalardan sonra bir çalışan müdürünü bütçeyi onaylamaya ikna etti. Hangi cümle bunu söylüyor?get + nesne + to-infinitive = ikna etmek; get + nesne + -ing = bir etkinliği ya da süreci başlatmak
-
Özenli, standart İngilizceyle yazılmış bir referans mektubu. Hangisi daha iyi?consider + nesne + (to be); consider as duyulur ama standart kalıp değildir
-
Filmin sonunun ne yaptığınızı değil, duygularınızı nasıl değiştirdiğini anlatmak istiyorsunuz. Hangi cümle uygun?make + sıfat = bir hale getirmek; make + yalın fiil = bir şey yaptırmak
C. Hatayı Bul
Her cümlede bir hata var ya da cümle doğru. Doğru cümleyi yazın; doğruysa "correct" yazın.
-
According to the police report, the security guard was seen leave the building shortly before the alarm went off.
-
Many employees find difficult to switch off in the evenings when work emails keep arriving on their phones.
-
Several reviewers described the new album a bold departure from the band's earlier, more commercial sound.
-
I could hear the rain beating against the windows all night, which made it almost impossible to sleep.
-
The new office manager wants to keep the kitchen tidily, so she has asked everyone to wash their own cups before leaving.
D. Bağlam İçinde
E-postanın numaralı kısımlarını yönergeye göre düzenleyin. Her kısmın yeni halini yazın.
Dear Mr Harlow,
I am writing about the broken lift in Block C, which has now been out of order for three weeks. (19) Residents have found that reaching the upper floors without help is impossible. (20) Last Tuesday I saw an elderly neighbour. She was struggling up six flights of stairs with her shopping. The repair company does not seem to be in any hurry: (21) workers were seen. They left the site at lunchtime on four days last week. (22) Many residents think that this delay is a serious safety issue, especially for families with small children. (23) Can you tell us when the lift will be repaired? In the meantime, please keep us 24 (inform) of any progress.
Yours sincerely,
Clara Venn
-
(19) numaralı cümleyi öncül "it" ile yeniden yazın.
-
(20) numaralı kısımdaki iki cümleyi algı fiili + nesne + -ing kullanarak birleştirin.
-
(21) numaralı kısımdaki iki cümleyi edilgen bir algı fiiliyle birleştirin.
-
(22) numaralı cümleyi "regard" ile yeniden yazın.
-
(23) numaralı cümleyi "appreciate" kullanarak resmi bir rica olarak yeniden yazın.
E. Sıra Sende
-
Ofiste çalışmakla ilgili bir personel anketini yanıtlıyorsunuz. 3–4 cümle yazın. En az bir kez "find it + sıfat + to-infinitive", bir kez fiil + nesne + sıfat (make / keep / leave) ve bir kez "regard / see … as" kullanın.
-
Sokakta küçük bir kazaya tanık oldunuz. Tanık ifadesi için üç cümle yazın. Bir kez algı fiili + nesne + yalın fiil (tamamlanmış eylem), bir kez algı fiili + nesne + -ing (süren eylem) ve bir kez edilgen algı fiili kullanın.
-
Bir tedarikçiye yazdığınız kibar bir e-postanın kapanış satırlarını (2–3 cümle) yazın. "I'd appreciate it if…" ve "make it clear that…" kalıplarını, ikisinde de "it" ile doğru kullanın.
F. Karışık Tekrar
-
B1-18 İngilizce Want Someone To, Make ve Let Kullanımı: Birine Bir Şey Yaptırmak "let" ile yeniden yazın: My parents never allowed me to stay out after ten.
-
C1-01 İngilizcede Devrik Cümle (Inversion) I: Never Have I, No Sooner Had I, Not Only "Never" ile başlayarak yeniden yazın: I had never seen such a crowded station.
-
C1-17 İngilizcede İleri Seviye Karşılaştırma (Comparison): Nowhere Near, Not So Much… As "nowhere near" ile yeniden yazın: The sequel is not nearly as good as the original.
Cevap anahtarı
A. Yapı
- I find it hard to concentrate in open-plan offices.
- The suspect was seen to enter the building shortly before midnight.
- Two men were seen running from the scene.
- I'd appreciate it if you could send me the figures by Friday. / I'd appreciate it if you sent me the figures by Friday.
- Many critics regard her as the finest novelist of her generation.
- The manager made it very clear that nobody would lose their job. / The manager made it clear that nobody would lose their job.
- After an hour, we finally got the engine running.
B. Anlam
- I saw the man break the window.
- I heard the neighbours next door arguing.
- We very much appreciate your coming at such short notice.
- She finally got her boss to approve the budget.
- We consider him to be one of our most reliable employees.
- The ending of the film made me really sad.
C. Hatayı Bul
- According to the police report, the security guard was seen to leave the building shortly before the alarm went off. / According to the police report, the security guard was seen leaving the building shortly before the alarm went off.
- Many employees find it difficult to switch off in the evenings when work emails keep arriving on their phones.
- Several reviewers described the new album as a bold departure from the band's earlier, more commercial sound.
- ✓ I could hear the rain beating against the windows all night, which made it almost impossible to sleep.
- The new office manager wants to keep the kitchen tidy, so she has asked everyone to wash their own cups before leaving.
D. Bağlam İçinde
- Residents have found it impossible to reach the upper floors without help.
- Last Tuesday I saw an elderly neighbour struggling up six flights of stairs with her shopping.
- Workers were seen to leave the site at lunchtime on four days last week. / Workers were seen leaving the site at lunchtime on four days last week.
- Many residents regard this delay as a serious safety issue, especially for families with small children.
- I would appreciate it if you could tell us when the lift will be repaired.
- informed
E. Sıra Sende
- I find it much easier to concentrate at home than in the office. The constant noise in the open-plan area makes me tired by mid-afternoon, and the meeting rooms are rarely left free for quiet work. I regard the office as a place for meetings, not for focused work.
- I saw a cyclist turn sharply into Mill Lane without signalling. At that moment a van was coming down the hill, and I heard the driver shouting a warning. The cyclist was later seen to leave the scene on foot.
- I'd appreciate it if you could confirm the new delivery date by Thursday. Could you also make it clear to your drivers that our loading bay closes at 5 p.m.? Thank you for your help.
F. Karışık Tekrar
- My parents never let me stay out after ten.
- Never had I seen such a crowded station.
- The sequel is nowhere near as good as the original.
