Me, Him, Her, Us, Them: इंग्रजीतली कर्म सर्वनामं (object pronouns) मराठीत
Me, Him, Her, Us, Them: Object Pronouns
या पानावर
उद्दिष्ट
हा धडा झाल्यावर तुम्ही क्रियापदानंतर आणि preposition नंतर योग्य सर्वनाम वापरू शकाल (I love her., with me, for them), आणि It's me., Me too. सारखी रोजची छोटी उत्तरं देऊ शकाल.
मुख्य कल्पना
A1-01 मध्ये तुम्ही पाहिलं की इंग्रजी शब्दाचं काम जागेवरून दाखवते: कर्ता क्रियापदाच्या आधी, कर्म नंतर. सर्वनामं त्याच्या एक पाऊल पुढे जातात – आपलं काम दाखवण्यासाठी ती रूपही बदलतात.
सर्वनाम म्हणजे दोन पोशाख असलेला नट आहे अशी कल्पना करा. क्रियापदाच्या आधी, क्रिया करणारा म्हणून, she कर्त्याचा पोशाख घालते: She is my sister. क्रियापदानंतर ती कर्माचा पोशाख घालते: I love her. व्यक्ती तीच, भूमिका वेगळी, पोशाख वेगळा.
पाच सर्वनामांना दोन पोशाख आहेत: I/me, he/him, she/her, we/us, they/them. दोन सर्वनामं – you आणि it – दोन्ही भूमिकांसाठी एकच पोशाख वापरतात.
नियम सोपा आहे: क्रियापदाच्या आधी → कर्त्याचं रूप; क्रियापद किंवा preposition नंतर → कर्माचं रूप.
मराठी आणि इंग्रजी
मराठीतही सर्वनामं रूप बदलतात: “मी – मला”, “तो – त्याला”, “ती – तिला”, “आम्ही – आम्हाला”, “ते – त्यांना”. कल्पना तीच: “आम्ही त्यांना ओळखतो” – We know them. इथे दोन्ही भाषा सारख्याच आहेत. फरक असा की मराठीत प्रत्यय सर्वनामाला चिकटतो (“माझ्याबरोबर”, “तुझ्यासाठी”, “तिच्याकडून”), तर इंग्रजीत आधी स्वतंत्र preposition आणि मग कर्माचं रूप: with me, for you, from her.
काही क्रियापदांबरोबर मराठी आणि इंग्रजी रचना जुळत नाही. “मला समजावून सांगा” इंग्रजीत explain it to me होतं, explain me नाही. उलट “मला सांग” म्हणजे सरळ tell me, to शिवाय. आणि “तो मला आवडतो” मध्ये मराठीत कर्ता “तो” आहे, पण इंग्रजीत क्रम उलटा: I like him.
शेवटी, उत्तर देताना मराठीत “मी आहे”, “मी पण” असं कर्त्याचं रूप वापरतो; रोजच्या इंग्रजीत इथे कर्माचं रूप: It's me, Me too.
| मराठी | इंग्रजी | काय वेगळं आहे? |
|---|---|---|
| आम्ही त्यांना चांगलं ओळखतो. | We know them very well. | कर्माचं रूप – इथे दोन्ही भाषा सारख्याच आहेत |
| माझा भाऊ आमच्याबरोबर आहे. | My brother is with us. | मराठी प्रत्यय → इंग्रजी with + कर्माचं रूप |
| हे गिफ्ट तुझ्यासाठी आहे. | This present is for you. | “-साठी” → for |
| मेसेज तिच्याकडून आला आहे. | The message is from her. | “-कडून” → from |
| तो मला खूप आवडतो. | I really like him. | मराठीत कर्ता “तो”; इंग्रजीत I + like + him |
| मला समजावून सांगा. | Please explain it to me. | explain नंतर लगेच व्यक्ती नाही; to हवं |
| मला सांग. | Tell me. | tell नंतर लगेच व्यक्ती, to शिवाय |
| मी आहे, जॅक. | It's me, Jack. | मराठीत “मी”; इंग्रजीत कर्माचं रूप |
| मी पण. | Me too. | छोट्या उत्तरात कर्माचं रूप |
थोडक्यात: क्रियापदाच्या आधी I, he, she, we, they; क्रियापद आणि preposition नंतर me, him, her, us, them. मराठी प्रत्ययाच्या जागी अनेकदा preposition येतं, आणि “मी आहे” इंग्रजीत It's me.
रचना
कर्ता आणि कर्म म्हणून सर्वनामं
| कर्ता (क्रियापदाच्या आधी) | कर्म (क्रियापद किंवा preposition नंतर) |
|---|---|
| I | me |
| you | you |
| he | him |
| she | her |
| it | it |
| we | us |
| they | them |
जागा
| कर्ता | क्रियापद | कर्म |
|---|---|---|
| I | love | her. |
| We | know | them. |
| They | need | us. |
| You | like | him. |
| Preposition + कर्माचं रूप | उदाहरण |
|---|---|
| with | My brother is with us. |
| for | This is for you. |
| from | The message is from her. |
| about | The film is about them. |
| next to / near | next to me, near him |
रोजचे छोटे वाक्प्रचार – कर्माच्या रूपात
| वाक्प्रचार | अर्थ |
|---|---|
| It's me. | स्वतःची ओळख (दारावर, फोटोत) |
| Me too. | माझंही तसंच |
| Who, me? | तुम्ही माझ्याबद्दल बोलताय का? |
वापर
1क्रियापदानंतर
ज्या व्यक्तीवर किंवा वस्तूवर क्रिया होते, ती क्रियापदानंतर कर्माच्या रूपात येते. (इथली क्रियापदं A1-01 मधल्या I / you / we / they च्या रचनेत आहेत; he / she / it + क्रियापद A1-12 मध्ये.)
2Preposition नंतर
with, for, to, about, at, from, near आणि without नंतर कर्माचं रूप वापरा. मराठीत हे काम सर्वनामाला चिकटलेला प्रत्यय करतो (“आमच्याबरोबर”, “तुझ्यासाठी”, “त्याच्याबद्दल”).
3नामाच्या जागी
नाम पुन्हा पुन्हा म्हणू नये म्हणून कर्माची सर्वनामं वापरा. It एका वस्तूसाठी; them व्यक्ती आणि वस्तू दोन्हींसाठी. मराठीत कर्म अनेकदा गाळतो (“खूप आवडलं”), पण इंग्रजीत ते राहायलाच हवं.
4It's me आणि Me too
रोजच्या इंग्रजीत छोट्या उत्तरांत आणि be नंतर कर्माचं रूप वापरतात. (It is I खूप जुनं आणि औपचारिक वाटतं.) मराठीत इथे “मी” (“मी आहे”, “मी पण”).
नेहमीच्या चुका
मराठी भाषकांसाठी सापळे
1. “मला समजावून सांगा” → explain me. मराठीत “मला समजावून सांगा”, “आम्हाला समजावा” मध्ये व्यक्ती थेट क्रियापदाला जोडलेली असते. म्हणून इंग्रजीत explain me असं सहज येतं. पण explain नंतर व्यक्ती लगेच येत नाही: explain it to me, explain to us how….
2. “मला सांग” → tell to me. explain च्या उलट, tell नंतर व्यक्ती थेट येते, to शिवाय: tell me, tell us. मराठीत “मला सांग”, “आम्हाला सांगा” मध्ये “-ला” आहे, आणि तो to म्हणून इंग्रजीत घुसतो.
3. “कपाटातच ठेवतो”, “गाडीत लावतात” → कर्म गायब. मराठीत वस्तू आधीच्या वाक्यात आली असेल तर कर्म गाळतो: “बाबांनी त्याला नवी बॅट आणली, पण तो कपाटातच ठेवतो.” इंग्रजीत क्रियापदानंतर कर्म हवंच: it (एक वस्तू) किंवा them (अनेक).
4. “मी आणि माझा मित्र” → I and my friend. मराठीत आपण स्वतःचा उल्लेख आधी करतो: “मी आणि आदित्य”, “मी आणि माझी बहीण”. म्हणून भारतीय इंग्रजीत I and my friend… खूप ऐकू येतं. व्याकरणदृष्ट्या चूक नाही, पण प्रमाण इंग्रजीत नम्रपणे दुसऱ्याचं नाव आधी, आणि स्वतः शेवटी: Aditya and I.
गोंधळ करू नका
her (कर्म) आणि her (मालकी) – her कर्माचं सर्वनामही आहे आणि मालकी दाखवणारं रूपही (पाहा A1-08). नंतर काय येतं ते पाहा.
कर्माची सर्वनामं आणि -self सर्वनामं – कर्ता आणि कर्म एकच व्यक्ती असेल तर myself, herself… वापरा: पाहा A2-14.
and ने जोडलेल्या दोन व्यक्ती – प्रत्येक सर्वनाम आपल्या जागेप्रमाणे राहतं. My sister and I कर्ता आहे; my sister and me कर्म.
स्पेलिंग आणि उच्चार
- him /hɪm/ आणि them /ðem/ वाक्याच्या मध्ये अनेकदा कमजोर होतात: I like him → /aɪ ˈlaɪk ɪm/ (h जवळजवळ ऐकू येत नाही), Tell them → /ˈtel ðəm/. ऐकताना हे ओळखायला शिका; बोलताना पूर्ण रूपही बरोबरच.
- her वाक्याच्या मध्ये अनेकदा /hə/ किंवा /ə/: I see her → /aɪ ˈsiː ə/. ब्रिटिश उच्चारात r ऐकू येत नाही.
- us /ʌs/ – स्वर मराठी “अ” च्या जवळ आहे. शेवटी अघोष /s/ (z नाही).
- them ची सुरुवात /ð/ ने: जिभेचं टोक वरच्या आणि खालच्या दातांच्या मध्ये हलकं ठेवा आणि आवाज जोडा. हा मराठी “द” नाही, नाहीतर them चं “डेम” होतं.
- Me too मध्ये जोर too वर: me TOO. It's me मध्ये जोर me वर: it's ME.
सुवर्णनियम
क्रियापदाच्या आधी कर्त्याचं रूप (I, he, she, we, they); क्रियापद किंवा preposition नंतर कर्माचं रूप (me, him, her, us, them). मराठी प्रत्ययाच्या जागी अनेकदा preposition येतं (with me, for you). explain it to me, पण tell me. कर्म गाळू नका: I love it. आणि छोट्या उत्तरात: It's me. Me too.
सराव
A. रचना
योग्य सर्वनामाने वाक्यं पूर्ण करा.
-
I love my grandmother. I visit every week.
-
Mr Jones is our teacher. We like a lot.
-
My friends and I are at the café. This table is for .
-
These cookies are great. I love !
-
"Where's the key?" "I have ."
-
Your coffee is next to ___. …
-
कर्माचं रूप लिहा: they
B. अर्थ
योग्य पर्याय निवडा.
-
योग्य पर्याय निवडा: … are my neighbours.
-
योग्य पर्याय निवडा: This message is for ….
-
"Who is it?" "It's ___, Sarah!" …
-
"I love pizza." "___ too!" …
-
योग्य पर्याय निवडा: I know … brother.
C. चूक शोधा
प्रत्येक वाक्यात एक चूक आहे किंवा वाक्य बरोबर आहे. दुरुस्त वाक्य लिहा किंवा correct लिहा.
-
The present is from I.
-
Him is a doctor.
-
This is my favourite cereal. I buy every week.
-
My cats are great. I play with it every day.
-
That's me in the photo.
D. संदर्भात
प्रत्येक रिकाम्या जागेसाठी योग्य सर्वनाम निवडा.
Hi Sara! The photos are great — I love 18 (they / them)! Your brother is in one photo. I like 19 (he / him) — he's so funny. And who is the girl next to 20 (he / him)? Is it 21 (she / her), your cousin Mia? My friend Tom and 22 (I / me) are in Lisbon now. The weather is great for 23 (we / us)!
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
तुम्हाला आवडणाऱ्या लोकांबद्दल इंग्रजीत लिहा आणि छोटी उत्तरं द्या.
-
कर्माची सर्वनामं वापरून तुम्हाला आवडणाऱ्या दोन व्यक्तींबद्दल लिहा.
-
उत्तर द्या: दारावर कोणी विचारतं "Who's there?"; मित्र म्हणतो "I'm hungry."
F. मिश्र उजळणी
मागील धड्यांची उजळणी करा.
-
A1-08 My, Your, His, Her आणि 's: इंग्रजीत मालकी कशी दाखवायची, मराठीत Maria is with ___ brother. …
-
A1-07 This, That, These, Those: जवळचं आणि लांबचं इंग्रजीत कसं दाखवायचं … shoes are new.
-
A1-03 To Be नकारार्थी वाक्यं आणि प्रश्न: isn't, aren't, Are you…? आणि Yes, I am मराठीत "Is he your teacher?" "Yes, ."
उत्तरे
A. रचना
- her
- him
- us
- them
- it
- me
- them
B. अर्थ
- They
- her
- me
- Me
- her
C. चूक शोधा
- The present is from me.
- He is a doctor. / He's a doctor.
- This is my favourite cereal. I buy it every week. / I buy it every week.
- My cats are great. I play with them every day.
- ✓ That's me in the photo.
D. संदर्भात
- them
- him
- him
- her
- I
- us
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
- My sister is very kind. I love her. My neighbours are funny. I like them a lot.
- It's me, Ana. Me too!
F. मिश्र उजळणी
- her
- These
- he is
