Myself, yourself आणि each other: “स्वतःला” आणि “एकमेकांना” इंग्रजीत
Myself, Yourself and Each Other
या पानावर
उद्दिष्ट
हा धडा झाल्यावर तुम्ही स्ववाचक सर्वनामं (reflexive pronouns) – myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves – योग्य वापरू शकाल, by myself आणि on my own ने “एकटा, कोणाच्या मदतीशिवाय” सांगू शकाल, आणि each other ने एकमेकांसाठी केलेली क्रिया सांगू शकाल. इंग्रजीत कोणती क्रियापदं -self शिवाय येतात, तेही तुम्हाला कळेल.
मुख्य कल्पना
सहसा क्रिया एका व्यक्तीकडून दुसऱ्याकडे जाते: I cut the bread. She called him. पण कधी कधी क्रिया त्याच व्यक्तीकडे परत येते: I cut myself. जो क्रिया करतो आणि ज्याला ती लागते, ती व्यक्ती एकच.
आरसा डोळ्यांसमोर आणा. स्ववाचक सर्वनाम – myself, herself, themselves – म्हणजे कर्त्याचं आरशातलं प्रतिबिंब. क्रिया कर्त्याकडून निघते, आरशावर आपटते आणि थेट परत येते.
आता दोन माणसं, प्रत्येकजण आपापल्या आरशासमोर. They looked at themselves – प्रत्येकाने आपलं प्रतिबिंब पाहिलं. आता आरसे काढून टाका: ती दोन माणसं समोरासमोर उभी आहेत. They looked at each other – क्रिया एकाकडून दुसऱ्याकडे आणि परत. माणसं तीच, चित्र पूर्णपणे वेगळं.
मराठी आणि इंग्रजी
मराठीत सगळ्या पुरुषांसाठी एकच स्ववाचक शब्द आहे: “स्वतः / स्वतःला / स्वतःची”: “मी स्वतःला आरशात पाहिलं”, “त्यांनी स्वतःची ओळख करून दिली”. इंग्रजीत तो कर्त्याप्रमाणे बदलतो: myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves. आणि each other म्हणजे अगदी आपलं “एकमेकांना / एकमेकांशी” – इथे दोन्ही भाषा सारख्याच आहेत, म्हणून themselves आणि each other मधला फरक तुम्हाला लगेच कळेल.
चांगली बातमी: मराठीत “आराम करणे”, “बरं वाटणे”, “भेटणे”, “अंघोळ करणे”, “तयार होणे” यांबरोबर “स्वतःला” येत नाही – इंग्रजीतही relax, feel, meet, wash, get dressed सहसा -self शिवाय येतात. अडचण दुसरीकडे आहे. मराठीत “मजा करणे”, “एन्जॉय करणे” कर्माशिवाय चालतं (“आम्ही पार्टीत खूप मजा केली”), पण इंग्रजी enjoy ला कर्म हवं: We enjoyed ourselves. आणि “स्वतः” चा अर्थ “एकटा, मदतीशिवाय” असाही होतो (“मी स्वतः खोली रंगवली”): इंग्रजीत यासाठी by myself किंवा on my own. शेवटी, myself कधीच कर्ता म्हणून एकटं येत नाही: ओळख करून देताना I'm… किंवा My name is… म्हणा.
| मराठी | इंग्रजी | काय वेगळं आहे? |
|---|---|---|
| स्वयंपाक करताना माझा हात कापला. | I cut myself while I was cooking. | इंग्रजीत कर्म हवं: myself |
| त्यांनी गटाला स्वतःची ओळख करून दिली. | They introduced themselves to the group. | “स्वतः” सगळ्यांसाठी एकच; इंग्रजीत कर्त्याप्रमाणे |
| मी एकटाच राहतो. | I live by myself. / I live on my own. | एकटा, मदतीशिवाय → by myself / on my own |
| पार्टीत तुम्ही खूप मजा केली का? | Did you enjoy yourselves at the party? | enjoy ला कर्म हवं: yourselves |
| या वीकेंडला मला आराम करायचा आहे. | I want to relax this weekend. | relax -self शिवाय – सारखंच |
| मला बरं वाटत नाहीये. | I don't feel well. | feel -self शिवाय – सारखंच |
| आम्ही युनिव्हर्सिटीत भेटलो. | We met at university. | meet -self शिवाय – सारखंच |
| बेन आणि लुसी एकमेकांवर प्रेम करतात. | Ben and Lucy love each other. | “एकमेकांना” → each other – इथे दोन्ही भाषा सारख्याच आहेत |
| नमस्कार, मी आना. | Let me introduce myself. I'm Ana. | ओळख: I'm…; myself कर्ता नाही |
थोडक्यात: क्रिया त्याच व्यक्तीकडे परत आली तर “स्वतःला” → myself, yourself… (कर्त्याप्रमाणे); “एकटा, मदतीशिवाय” → by myself / on my own; “एकमेकांना” → each other; आणि “मजा केली” म्हणजे enjoyed ourselves, कर्माशिवाय नाही.
रचना
स्ववाचक सर्वनामं
| कर्ता | स्ववाचक सर्वनाम |
|---|---|
| I | myself |
| you (एक व्यक्ती) | yourself |
| he | himself |
| she | herself |
| it | itself |
| we | ourselves |
| you (अनेक व्यक्ती) | yourselves |
| they | themselves |
एकवचन: -self. अनेकवचन: -selves. himself आणि themselves लक्षात ठेवा (him, them वरून) – hisself किंवा theirselves नाही.
रचना
| रचना | उदाहरण |
|---|---|
| क्रियापद + स्ववाचक सर्वनाम | I hurt myself. |
| क्रियापद + स्ववाचक सर्वनाम + नाम | We're teaching ourselves photography. |
| preposition + स्ववाचक सर्वनाम (तीच व्यक्ती) | He talks to himself. |
| by + स्ववाचक सर्वनाम = एकटा / मदतीशिवाय | I live by myself. |
| on + my / your / his… + own = तोच अर्थ | I live on my own. |
| each other / one another (एकमेकांसाठी क्रिया) | They help each other. |
वापर
1कर्ता आणि कर्म एकच व्यक्ती
क्रिया करणारा आणि ज्याच्यावर क्रिया होते तो एकच असेल, तेव्हा स्ववाचक सर्वनाम वापरा. ते क्रियापदांनंतर आणि to, at, with, for अशा prepositions नंतर येतं. (जागा दाखवणाऱ्या prepositions नंतर सहसा साधं सर्वनाम येतं: She put the bag next to her.)
2स्ववाचक सर्वनामाबरोबर नेहमीची क्रियापदं
रोजच्या काही वाक्प्रचारांत स्ववाचक सर्वनाम येतं: enjoy yourself (मजा करा), help yourself (हवं ते घ्या), hurt yourself, introduce yourself, behave yourself.
3By myself / on my own = एकटा किंवा मदतीशिवाय
By + स्ववाचक सर्वनाम म्हणजे “एकटा” किंवा “कोणाच्या मदतीशिवाय”. On + my, your, his, her, our, their + own चा अर्थ अगदी तोच. लक्षात ठेवा: by myself, पण on my own (on myself किंवा by my own नाही). मराठीत आपण “एकटा”, “स्वतः” किंवा “आपलं आपण” म्हणतो.
4इंग्रजीत स्ववाचक नसलेली क्रियापदं
शरीर आणि भावनांशी संबंधित अनेक क्रियापदांना इंग्रजीत स्ववाचक सर्वनाम लागत नाही: relax, feel, meet, concentrate, wake up, get up, sit down. wash, shave आणि dress सुद्धा सहसा त्याशिवाय येतात; ही क्रिया अवघड किंवा असामान्य असेल तेव्हाच -self लागतो. मराठीतही यांबरोबर “स्वतःला” येत नाही, म्हणून इथे फारशी अडचण नाही.
5Each other / one another आणि themselves
Each other (आणि थोडं जास्त औपचारिक one another) म्हणजे परस्पर क्रिया: A हे B साठी करतो आणि B हे A साठी – मराठीत “एकमेकांना”, “एकमेकांशी”. Themselves / ourselves म्हणजे प्रत्येकजण स्वतःसाठी करतो.
नेहमीच्या चुका
मराठी भाषकांसाठी सापळे
1. “मी रोहित, पुण्याहून” → Myself Rohit. मराठीत ओळख करून देताना आपण म्हणतो “मी रोहित”, आणि त्याला “स्वतःची ओळख करून देणं” म्हणतो. म्हणून मुलाखतीत, मीटिंगमध्ये आणि मेसेजमध्ये Myself Rohit खूप ऐकू येतं. पण myself कर्ता म्हणून एकटं येऊ शकत नाही; त्याच वाक्यात आधी I किंवा me सारखा कर्ता हवा. ओळख करून देताना I'm…, My name is…, मेसेजमध्ये किंवा फोनवर This is…, किंवा Let me introduce myself.
2. “मी आणि स्नेहा प्रेझेंटेशन देऊ” → Myself and Sneha will…. मराठीत “मी आणि स्नेहा” असं सरळ म्हणतो. औपचारिक इंग्रजीत I खूप साधं वाटतं, म्हणून अनेकजण त्याऐवजी myself वापरतात. असं अनौपचारिक बोलण्यात ऐकू येतं, पण प्रमाण इंग्रजीत कर्त्याच्या जागी Sneha and I (आणि कर्माच्या जागी Sneha and me).
3. “आम्ही खूप मजा केली” → We enjoyed at the wedding. मराठीत “मजा करणे”, “एन्जॉय करणे” कर्माशिवाय पूर्ण वाक्य आहे: “लग्नात खूप मजा केली”, “तुम्ही ट्रिपमध्ये एन्जॉय केलं का?”. इंग्रजी enjoy ला मात्र कर्म हवंच: एखादी गोष्ट (enjoyed the wedding) किंवा स्ववाचक सर्वनाम (enjoyed ourselves).
गोंधळ करू नका
themselves आणि each other – चित्र वेगळं: आरसा (प्रत्येकजण स्वतःसाठी) की दोन माणसं समोरासमोर (प्रत्येकजण दुसऱ्यासाठी).
him आणि himself – सर्वनाम बदललं की क्रिया कोणावर होते तेही बदलतं.
स्ववाचक सर्वनाम (कर्म) आणि जोर देणारं myself – या धड्यात स्ववाचक सर्वनाम क्रियापदाचं कर्म आहे. Myself जोर देण्यासाठीही येतं (I made this cake myself – “हा केक मी स्वतः केला”). तो उपयोग C1-06 मध्ये आहे.
स्पेलिंग आणि उच्चार
- जोर -self / -selves वर: my-SELF, your-SELVES, them-SELVES. पहिला भाग कमकुवत.
- अनेकवचनात -self → -selves, जसं shelf → shelves आणि wolf → wolves A1-05.
- yourself (एक व्यक्ती) आणि yourselves (अनेक): शेवट ऐका – /selvz/. /v/ साठी वरचे दात खालच्या ओठाला लावा आणि गळ्यात कंपन ठेवा; मराठी “व” सारखे दोन्ही ओठ जवळ आणू नका. शेवटचा /z/ घोष, मधमाशीसारखा – “स” नाही.
- themselves: th घोष /ð/, जिभेचं टोक दोन्ही दातांच्या मधे आणि गळ्यात कंपन – “द” नाही.
- each other जवळजवळ एका शब्दासारखं: /iːtʃ ˈʌðə/ (UK), /iːtʃ ˈʌðər/ (US). /ʌ/ आखूड, तोंड थोडं उघडं – मराठी “अ” च्या जवळ, “ओ” नाही.
सुवर्णनियम
क्रिया त्याच व्यक्तीकडे परत येते → -self / -selves. एकटा किंवा मदतीशिवाय → by myself किंवा on my own. लोकांमधली परस्पर क्रिया → each other, अगदी मराठी “एकमेकांना” सारखी. relax, feel, meet, concentrate आणि सहसा wash, get dressed -self शिवाय. आणि लक्षात ठेवा: myself कर्ता नाही (ओळख करून देताना I'm…), आणि “मजा केली” म्हणजे enjoyed ourselves.
सराव
A. रचना
योग्य शब्द लिहून वाक्य पूर्ण करा.
-
Be careful with that knife — don't cut . (you, one person)
-
She looked at in the mirror.
-
We really enjoyed on holiday.holiday (UK), vacation (US)
-
My grandfather lives by .
-
The heating switches on at 6 am.
-
अनेकवचन लिहा: yourself
B. अर्थ
योग्य पर्याय निवडा किंवा वाक्य पुन्हा लिहा.
-
योग्य पर्याय निवडा: Anna and Leo text … every night.
-
योग्य पर्याय निवडा: I need to … after work.
-
योग्य पर्याय निवडा: Children, please help … to cake.
-
each other वापरून पुन्हा लिहा: Mia helps Jack, and Jack helps Mia.
-
योग्य पर्याय निवडा: I don't like walking home … at night.
C. चूक शोधा
प्रत्येक वाक्यात एक चूक आहे किंवा वाक्य बरोबर आहे. दुरुस्त वाक्य लिहा किंवा correct लिहा.
-
They built the house by theirselves.
-
I looked at me in the mirror.
-
I feel myself very happy today.
-
He taught himself the guitar.
D. संदर्भात
संवादातील रिकाम्या जागा भरा. प्रत्येक जागी -self / -selves ने संपणारा शब्द किंवा each other लिहा.
Teacher: Good morning, everyone! First, let's introduce 16. I'm Mr Park.
Students: Good morning!
Teacher: Please work in pairs and ask 17 three questions.
Lena: Hi, I'm Lena. Do you live with your family?
Omar: No, I live by 18. My family is in Cairo.
Lena: Wow! Do you cook for 19?
Omar: Yes, but I often burn 20!
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
तुमच्या आयुष्याबद्दल इंग्रजीत लिहा.
-
तुम्ही एकट्याने किंवा कोणाच्या मदतीशिवाय केलेल्या एखाद्या गोष्टीबद्दल लिहा (by yourself किंवा on your own).
-
तुमच्या ओळखीच्या दोन व्यक्तींबद्दल लिहा, ज्या एकमेकांसाठी काहीतरी करतात.
F. मिश्र उजळणी
मागील धड्यांची उजळणी करा.
-
A1-09 Me, Him, Her, Us, Them: इंग्रजीतली कर्म सर्वनामं (object pronouns) मराठीत Can you help ? (I)
-
A2-13 Mine, yours, whose: “माझं”, “तुझं” आणि “कोणाचं?” इंग्रजीत कसं म्हणायचं This isn't my bag. is red.
-
A2-12 Another, other, the other आणि others: “दुसरा”, “इतर” आणि “बाकीचे” इंग्रजीत Some students walked home. took the bus.
उत्तरे
A. रचना
- yourself
- herself
- ourselves
- himself
- itself
- yourselves
B. अर्थ
- each other
- relax
- yourselves
- Mia and Jack help each other. / Jack and Mia help each other.
- on my own
C. चूक शोधा
- They built the house by themselves.
- I looked at myself in the mirror.
- I feel very happy today.
- ✓ He taught himself the guitar.
D. संदर्भात
- ourselves
- each other / one another
- myself
- yourself
- myself
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
- Last year I painted my bedroom by myself.
- My sister and I help each other with homework.
F. मिश्र उजळणी
- me
- Mine
- Others / The others / Other students / The other students
