Narrative Tenses: इंग्रजीत भूतकाळातली गोष्ट कशी सांगायची
Telling Stories: Narrative Tenses
या पानावर
उद्दिष्ट
हा धडा झाल्यावर तुम्ही इंग्रजीत भूतकाळातली गोष्ट सांगू शकाल: मुख्य घटना Past Simple (साधा भूतकाळ) मध्ये, पार्श्वभूमी Past Continuous (चालू भूतकाळ) मध्ये, आणि आधी घडलेल्या घटना Past Perfect (पूर्ण भूतकाळ) किंवा Past Perfect Continuous (चालू पूर्ण भूतकाळ) मध्ये. गोष्टीचे भाग then, suddenly, meanwhile आणि eventually अशा शब्दांनी जोडायलाही तुम्ही शिकाल.
मुख्य कल्पना
चांगली गोष्ट म्हणजे सिनेमातला एक प्रसंग. त्यात घटना असतात – एकामागून एक घडणाऱ्या गोष्टी, ज्या कथा पुढे नेतात. त्यात पार्श्वभूमी असते – घटनेच्या भोवती आधीपासून जे चाललेलं होतं ते: हवा, माणसं, कोण काय करत होतं. आणि कधी कधी त्यात फ्लॅशबॅक असतो – प्रसंगाच्या आधी घडलेल्या गोष्टीकडे मागे घेतलेली उडी.
इंग्रजी प्रत्येक भागासाठी वेगळा काळ वापरते:
- Past Simple = घटना (I opened the door.)
- Past Continuous = पार्श्वभूमी (It was raining.)
- Past Perfect = फ्लॅशबॅक (Someone had left a note.), आणि काही काळ आधीपासून चालू असलेल्या क्रियेसाठी Past Perfect Continuous (She had been crying.)
हे तिन्ही काळ तुम्हाला आधीच माहीत आहेत (A1-28, A2-01, B1-03). या धड्यात आपण ते एकत्र वापरतो, म्हणजे ऐकणाऱ्याला नेहमी कळेल: गोष्टीची मुख्य रेषा कोणती, पार्श्वभूमी कोणती आणि आधी काय घडलं होतं.
मराठी आणि इंग्रजी
इथे मराठी तुम्हाला बरीच मदत करते. मराठीत घटनेसाठी साधा भूतकाळ आहे („मी दार उघडलं“) आणि पार्श्वभूमीसाठी चालू भूतकाळ („पाऊस पडत होता“) – अगदी इंग्रजीसारखे. आधी घडलेल्या गोष्टीसाठी „-ला होता“ हे रूप आहे („मी लॅपटॉप ट्रेनमध्ये विसरलो होतो“), जे Past Perfect सारखं काम करतं.
फरक तीन ठिकाणी येतो. पहिला: „लक्षात आलं की…“, „पाहिलं की…“ नंतर मराठीत अनेकदा पूर्ण वर्तमानकाळ येतो („मला दिसलं की कोणीतरी खिडकी फोडली आहे“). इंग्रजी गोष्टीत दृष्टिकोन भूतकाळात असतो, म्हणून तिथे had + past participle (तिसरं रूप). दुसरा: मराठीत „-ला होता“ फक्त फ्लॅशबॅकसाठी नाही, तर साध्या जुन्या घटनांसाठीही वापरतो („रविवारी आम्ही सिंहगडला गेलो होतो“). इंग्रजी गोष्टीत मुख्य घटना नेहमी Past Simple मध्ये. तिसरा: Past Perfect Continuous साठी मराठीत वेगळं रूप नाही – आपण „ती तासभर वाट पाहत होती“ असा चालू भूतकाळच वापरतो.
जोडणारे शब्दही बऱ्यापैकी जुळतात: „आधी“ = first, „सुरुवातीला“ = at first (पण „पहिल्यांदा“ कधी first, कधी at first आणि कधी for the first time), „-ताच“ = as soon as, „अचानक“ = suddenly, „शेवटी“ = eventually / finally. „इकडे / त्याच वेळी“ नवं वाक्य सुरू करतं, meanwhile सारखं; „-त असताना“ एकाच वाक्यात दोन भाग जोडतं, while सारखं.
| मराठी | इंग्रजी | काय वेगळं आहे? |
|---|---|---|
| मी दार उघडलं, आत गेलो आणि लाइट लावला. | I opened the door, went in and turned on the light. | घटनांची साखळी: साधा भूतकाळ = Past Simple – इथे दोन्ही भाषा सारख्याच आहेत |
| बाहेर पाऊस पडत होता. | It was raining. | पार्श्वभूमी: चालू भूतकाळ = Past Continuous – सारखंच |
| ती चार्जर विसरली होती. | She had forgotten her charger. | फ्लॅशबॅक: „-ली होती“ = Past Perfect – सारखंच |
| घरी आल्यावर दिसलं की कोणीतरी खिडकी फोडली आहे. | When I got home, I saw that someone had broken the window. | मराठीत „आहे“; इंग्रजी गोष्टीत had |
| रविवारी आम्ही सिंहगडला गेलो होतो. | On Sunday we went to Sinhagad. | मराठीत जुन्या घटनेसाठी „-लो होतो“; इंग्रजीत मुख्य घटना → Past Simple |
| बस आली तेव्हा ती तासभर वाट पाहत होती. | She had been waiting for an hour when the bus came. | मराठीत चालू भूतकाळ; कालावधी + भूतकाळातला क्षण → had been + -ing |
| आधी आम्ही हॉटेल शोधलं. | First, we found a hotel. | क्रमातली पहिली पायरी → first |
| सुरुवातीला मला ते शहर आवडत नव्हतं. | At first I hated the city. | नंतर परिस्थिती बदलली → at first |
| मी ट्रॅफिकमध्ये अडकलो होतो. इकडे मीटिंग सुरू होत होती. | I was stuck in traffic. Meanwhile, the meeting was starting. | दुसऱ्या ठिकाणी त्याच वेळी → meanwhile, नवं वाक्य |
| मी दुकानात असताना … | While I was at the shops, … | एकाच वाक्यात दोन भाग → while |
| आम्ही तासन्तास थांबलो. शेवटी मेकॅनिक आला. | We waited for hours. Eventually, a mechanic arrived. | खूप वेळ थांबल्यावर → eventually |
थोडक्यात: घटना आणि पार्श्वभूमी यांची विभागणी मराठी आणि इंग्रजीत सारखीच आहे. पण „पाहिलं की / लक्षात आलं की“ नंतर इंग्रजीत had + तिसरं रूप, आणि „-ला होता“ असलेली साधी जुनी घटना इंग्रजी गोष्टीत Past Simple मध्ये.
रचना
गोष्ट सांगण्याचे काळ
| गोष्टीतलं काम | काळ | रूप | उदाहरण |
|---|---|---|---|
| मुख्य घटना (क्रमाने) | Past Simple | क्रियापद + -ed / अनियमित रूप | She picked up the phone. |
| पार्श्वभूमी, चालू असलेली क्रिया | Past Continuous | was / were + -ing | It was getting dark. |
| आधी घडलेली घटना (फ्लॅशबॅक) | Past Perfect | had + past participle | She had forgotten her charger. |
| आधीपासून चालू असलेली क्रिया | Past Perfect Continuous | had been + -ing | She had been driving for hours. |
वेळ दाखवणारे आणि जोडणारे शब्द
| काम | शब्द | उदाहरण |
|---|---|---|
| सुरुवात | first | First, we checked in. |
| पुढची पायरी | then, after that, next | Then we went to the beach. |
| लगेच नंतर | as soon as + कर्ता + क्रियापद | As soon as I sat down, my phone rang. |
| त्याच वेळी, पण दुसरीकडे | meanwhile | Meanwhile, my sister was waiting at home. |
| अनपेक्षितपणे | suddenly | Suddenly, the lights went out. |
| बराच वेळ किंवा अनेक अडचणींनंतर | eventually | Eventually, the train arrived. |
वापर
1Past Simple – मुख्य घटना
गोष्टीतल्या मुख्य घटना Past Simple मध्ये, त्या ज्या क्रमाने घडल्या त्याच क्रमाने सांगा. प्रत्येक घटना कथा पुढे नेते. मराठीतही इथे साधा भूतकाळ येतो.
2Past Continuous – पार्श्वभूमी
Past Continuous ने तुम्ही रंगमंच सजवता: हवा, वातावरण, मुख्य घटना घडली तेव्हा लोक काय करत होते (A2-02). मराठीतही इथे चालू भूतकाळ येतो: „वारा जोरात वाहत होता“.
3Past Perfect – गोष्टीच्या आधी घडलेल्या घटना
गोष्ट सांगता सांगता त्याहूनही आधी घडलेल्या गोष्टीचा उल्लेख करायचा असेल, तर Past Perfect वापरा. realise, find out, discover, notice, see that अशा क्रियापदांनंतर तो विशेषतः येतो. मराठीत इथे „विसरलो होतो“ ऐकू येतं, पण „विसरलो आहे“ किंवा साधा भूतकाळही ऐकू येतो – इंग्रजीत स्पष्ट निवड had.
4Past Perfect Continuous – काही काळ आधीपासून चालू असलेली क्रिया
गोष्टीतल्या एखाद्या क्षणापर्यंत काही काळ चालू असलेल्या क्रियेसाठी had been + -ing वापरा. ती अनेकदा परिस्थिती समजावून सांगते (she was tired), किंवा मुख्य घटना घडली तेव्हा क्रिया किती वेळ चालू होती ते सांगते. हे Present Perfect Continuous (चालू पूर्ण वर्तमानकाळ) चं भूतकाळातलं रूप आहे (B1-01; पाहा B1-03 सुद्धा). मराठीत यासाठी वेगळं रूप नाही: „ती तासभर वाट पाहत होती“, „ती तासाभरापासून वाट पाहत होती“.
5मुख्य घटना जोडणं – first, then, after that, as soon as
जोडणारे शब्द मुख्य घटनांचा क्रम दाखवतात. As soon as म्हणजे „-ताच“, „… लगेच“; त्यानंतर पूर्ण वाक्यभाग येतो (कर्ता + क्रियापद).
6गोष्टीचा वेग बदलणं – suddenly, meanwhile, eventually
Suddenly गोष्टीत अनपेक्षित घटना आणतो (सहसा Past Simple मध्ये). Meanwhile त्याच वेळी दुसऱ्या ठिकाणी चाललेल्या गोष्टीकडे उडी घेतो. Eventually म्हणजे „बराच वेळ किंवा अनेक अडचणींनंतर, शेवटी“.
7एक गोष्ट, तिन्ही काळ
ही एक छोटी गोष्ट आहे. यात प्रत्येक काळ आपलं काम करतो.
नेहमीच्या चुका
मराठी भाषकांसाठी सापळे
1. “पहिल्यांदा मला लोकलची भीती वाटली” → for the first time = at first. मराठीत „पहिल्यांदा“ दोन अर्थांनी येतो: „मी पहिल्यांदाच विमानात बसलो“ (आयुष्यात पहिल्यांदाच) आणि „पहिल्यांदा मला ते काम जड वाटलं, नंतर सवय झाली“ (सुरुवातीला). दुसऱ्या अर्थासाठीही अनेकजण इंग्रजीत for the first time म्हणतात. पण for the first time म्हणजे „ते पहिल्यांदाच घडलं“. सुरुवातीला एक परिस्थिती होती आणि नंतर ती बदलली, हे सांगण्यासाठी at first.
2. “रविवारी आम्ही सिंहगडला गेलो होतो” → मुख्य घटनांसाठी had gone. मराठीत जुनी घटना सांगताना आपण अनेकदा „-लो होतो“ वापरतो: „मागच्या रविवारी आम्ही कॉलेजच्या ग्रुपबरोबर सिंहगडला गेलो होतो. सकाळी सहाला निघालो होतो.“ तसंच इंग्रजीत बोललं की सगळी गोष्ट फ्लॅशबॅकसारखी वाटते. इंग्रजी गोष्टीत मुख्य घटना Past Simple मध्ये; had फक्त गोष्टीच्या आधी घडलेल्या गोष्टीसाठी.
3. “तेवढ्यात लाइट गेले” → Meanwhile. मराठीत „तेवढ्यात“ म्हणजे „अगदी त्याच क्षणी, अचानक“: „आम्ही ढाब्यावर जेवत होतो, तेवढ्यात लाइट गेले.“ अनेकजण याचं इंग्रजी meanwhile करतात. पण meanwhile म्हणजे „त्याच वेळी दुसरीकडे चाललेली गोष्ट“. अचानक मध्ये आलेल्या घटनेसाठी suddenly किंवा just then.
गोंधळ करू नका
पार्श्वभूमी की घटना – तेच क्रियापद दोन्ही काम करू शकतं; ते गोष्टीत कोणतं काम करतं त्यावर अवलंबून आहे. मराठीतही „रडत होतं“ आणि „रडायला लागलं“ हा फरक आहे.
while आणि meanwhile – While एकाच वाक्यात दोन भाग जोडतो („-त असताना“). Meanwhile दुसऱ्या ठिकाणच्या किंवा दुसऱ्या व्यक्तीबद्दलचं नवं वाक्य सुरू करतो („इकडे“, „त्याच वेळी“). पाहा A2-02.
eventually आणि finally – Eventually लांब किंवा कठीण प्रक्रियेवर भर देतो. Finally यादीतली शेवटची पायरी किंवा वाट पाहण्याचा शेवट दाखवतो. मराठीत दोन्हींसाठी अनेकदा „शेवटी“. (At the end आणि in the end: पाहा B1-31.)
first आणि at first – First = क्रमातली पहिली पायरी („आधी“, „सर्वांत आधी“). At first = सुरुवातीला, नंतर काहीतरी बदलण्यापूर्वी („सुरुवातीला“).
स्पेलिंग आणि उच्चार
- गोष्टीत was आणि were सहसा कमकुवत रूपात येतात: /wəz/, /wə/ (UK), /wər/ (US). It was raining भरभर आणि जोडून ऐकू येतं. /ə/ हा छोटा, सैल स्वर आहे – तो स्पष्ट „आ“ किंवा „ए“ सारखा म्हणू नका.
- had कमकुवत असतो किंवा लघुरूपात येतो: I'd left, she'd forgotten. फ्लॅशबॅक ओळखायला हा छोटा /d/ ऐका. इंग्रजी /d/ म्हणताना जिभेचं टोक वरच्या दातांमागच्या उंचवट्याला लावा – मराठी „ड“ सारखी जीभ मागे वळवू नका आणि „द“ सारखी दातांना लावू नका.
- -ed चा उच्चार: अघोष आवाजानंतर /t/ (walked, picked), घोष आवाजानंतर /d/ (opened, arrived), आणि t किंवा d नंतर /ɪd/ (waited, decided). walked आणि opened हे एकेक syllable आहेत – मध्ये स्वर घालू नका.
- लिहिताना वाक्याच्या सुरुवातीच्या जोडशब्दानंतर सहसा स्वल्पविराम येतो: Suddenly, the lights went out. छोट्या then नंतर तो गाळता येतो.
- eventually /ɪˈventʃuəli/ मध्ये जोर दुसऱ्या syllable वर (-VEN-) आहे. पहिला /ɪ/ छोटा आणि हलका आहे.
सुवर्णनियम
जे घडलं ते Past Simple मध्ये, जे चालू होतं ते Past Continuous मध्ये, आणि जे आधीच घडून गेलं होतं ते Past Perfect मध्ये. लक्षात ठेवा: „पाहिलं की“, „लक्षात आलं की“ नंतर इंग्रजीत had, आणि „-ला होता“ असलेल्या साध्या जुन्या घटना इंग्रजी गोष्टीत Past Simple मध्ये. जोडणारे शब्द ऐकणाऱ्याला गोष्टीतून पुढे नेतात.
सराव
A. रचना
कंसातल्या क्रियापदाचं योग्य रूप लिहून वाक्य पूर्ण करा.
-
It (snow) when we left the house, so we took the car.
-
When I got to the cinema, the film already (start).
-
I (take) a photo, (post) it online and went to bed.
-
While she (wait) for the bus, she met an old school friend.
-
I didn't know anyone at the party because I never (meet) them before.
-
She was exhausted because she (drive) for nine hours. (continuous)
B. अर्थ
योग्य पर्याय निवडा.
-
योग्य पर्याय निवडा: …, a dog ran into the road.
-
योग्य पर्याय निवडा: We searched for hours and … found the ring under the sofa.
-
योग्य पर्याय निवडा: … I opened the door, the cat ran out.
-
"The baby was crying when I came in." मी आत आलो म्हणून बाळ रडायला लागलं का? …
-
योग्य पर्याय निवडा: … the job was hard, but it got easier.
C. चूक शोधा
प्रत्येक वाक्यात एक चूक आहे किंवा वाक्य बरोबर आहे. दुरुस्त वाक्य लिहा किंवा correct लिहा.
-
When I got home, I saw that someone has broken the window.
-
Meanwhile I was sleeping, the storm destroyed the fence.
-
As soon as I will arrive, I called my mum.
-
It was getting dark when we finally reached the hotel.
D. संदर्भात
कंसातल्या क्रियापदांची योग्य रूपं लिहून गोष्ट पूर्ण करा. शेवटच्या जागी योग्य शब्द निवडा.
It was a sunny morning and the birds 16 (sing). I 17 (walk) through the park when I saw a small dog. It looked hungry, so I 18 (give) it some of my sandwich. Its collar had a phone number on it, so I called. The owner was so happy! The dog 19 (run) away from her house two days before, and it 20 (sleep) in the park since then. 21 (Eventually / Meanwhile), she arrived in her car and took the dog home.
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
तुमची स्वतःची गोष्ट इंग्रजीत लिहा.
-
गोष्टीची पहिली दोन वाक्यं लिहा. पार्श्वभूमीसाठी Past Continuous वापरा.
-
गोष्ट पुढे न्या: एक मुख्य घटना आणि एक फ्लॅशबॅक जोडा.
F. मिश्र उजळणी
मागील धड्यांची उजळणी करा.
-
B1-03 Past Perfect: I Had Already Left – पूर्ण भूतकाळ मराठीत सोप्या भाषेत It was the first time I (see) snow.
-
A2-34 Phrasal Verbs: get up, put on, turn off – रोजचे इंग्रजी फ्रेझल व्हर्ब्स मराठीत It was cold, so I put my coat .
-
A2-33 Who Called You? की Who Did You Call? इंग्रजीत कर्ता आणि कर्म विचारणारे प्रश्न Who (find) the wallet? (past)
उत्तरे
A. रचना
- was snowing
- had … started
- took … posted
- was waiting
- had … met
- had been driving / 'd been driving
B. अर्थ
- Suddenly
- eventually
- As soon as
- no
- At first
C. चूक शोधा
- When I got home, I saw that someone had broken the window.
- While I was sleeping, the storm destroyed the fence.
- As soon as I arrived, I called my mum.
- ✓ It was getting dark when we finally reached the hotel.
D. संदर्भात
- were singing
- was walking
- gave
- had run / ran
- had been sleeping / had slept
- Eventually
E. तुमचे स्वतःचे वाक्य
- It was late at night and everyone was sleeping. I was reading in bed.
- Suddenly, I heard a noise downstairs. I had forgotten to lock the back door!
F. मिश्र उजळणी
- had seen
- on
- found
